Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Χαμένοι κρίκοι
ΑΠΕ-ΜΠΕ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Χαμένοι κρίκοι

  • A-
  • A+

Φωτογραφίζουμε μια μαύρη τρύπα στο κέντρο ενός γαλαξία που απέχει 500 εκατομμύρια τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα από τον δικό μας. Που πάει να πει ότι έχουμε καταφέρει να αναπτύξουμε τόσο προηγμένα τεχνολογικά εργαλεία που μπορούν να συλλάβουν τα σήματα που εξέπεμψε αυτό το ουράνιο σώμα από τόσο μακριά.

Τόσο μακριά, ώστε το φως του, που ταξιδεύει με ταχύτητα 300 χιλιάδες χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο και σε ένα γήινο έτος διανύει απόσταση 10 τρισεκατομμυρίων χιλιομέτρων (τόση είναι η απόσταση που ορίζεται ως ένα έτος φωτός), χρειάζεται 50 εκατομμύρια γήινα έτη για να φτάσει σε μας.

Γεγονός που σημαίνει ότι τα σήματα τα οποία φωτογραφήσαμε πριν από λίγες μέρες, ταξίδευαν επί 50 εκατομμύρια χρόνια. Οι φωτογραφίες δηλαδή που «τραβήξαμε» μας δείχνουν όχι πώς είναι αυτή η μαύρη τρύπα σήμερα, αλλά πώς αυτή ήταν 50 εκατομμύρια χρόνια πριν.

Στον δικό μας μικρό πλανήτη, 50 εκατομμύρια χρόνια πριν οι μακρινοί πρόγονοι των σημερινών φαλαινών και των δελφινιών, των δύο κύριων εκπροσώπων των θαλάσσιων θηλαστικών, ζούσαν στην ξηρά - σε περιοχές που σήμερα αντιστοιχούν στις Ινδίες και στο Πακιστάν.

Από εκεί ξεκίνησαν ένα μακρινό ταξίδι, μακρινό τόσο στον χώρο όσο και στον χρόνο, προς τις υπόλοιπες περιοχές του πλανήτη.

Πριν από λίγες μέρες μάλιστα ανακαλύφθηκε ένας χαμένος κρίκος αυτής της διαδικασίας εποικισμού και ταυτόχρονα της βιολογικής εξέλιξης του συγκεκριμένου είδους: Στις ακτές του Νότιου Περού εντοπίστηκε το απολίθωμα μιας τετράποδης φάλαινας που υπολογίζεται ότι έζησε πριν από 42,6 εκατομμύρια χρόνια.

Τα τέσσερα πόδια της έφεραν οπλές και μπορούσαν να σηκώσουν το βάρος τού μήκους τεσσάρων μέτρων σώματός της, ώστε να μπορεί να περπατά, έστω και με δυσκολία, στην ξηρά. Εκτιμάται ότι περνούσε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής της στη θάλασσα, όπου και αναζητούσε την τροφή της.

Το είδος της, πολύ μακρινή απόγονος του ιπποπόταμου, χρειάστηκε εκατομμύρια χρόνια για να εξελιχθεί: αρχικά σε αμφίβιο και στη συνέχεια σε καθαρά θαλάσσιο θηλαστικό που κυριάρχησε στους ωκεανούς, κάτι που επέτρεψε την υπέρμετρη σωματική της μεγέθυνση που βλέπουμε να έχουν οι σημερινές φάλαινες.

Η μαύρη τρύπα μάς στέλνει από τόσο μακριά ένα ξεκάθαρο μήνυμα, ένα ολόφωτο σήμα: αυτό της απεραντοσύνης και του μεγαλείου του Σύμπαντος. Και μέσω αυτών μας βοηθά να επανακαθορίσουμε τη δική μας θέση στο Σύμπαν.

Το απολίθωμα της τετράποδης φάλαινας έρχεται να συμπληρώσει και να ενισχύσει το μήνυμα αυτό, υπενθυμίζοντας την κοινή μας προέλευση: τα μόρια της αστρικής σκόνης.

*(Ph.D.)2, επίκουρος καθηγητής Ιατρικής Φυσικής-Υπολογιστικής Ιατρικής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης

ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Ζαβολιές
Ενα βλέμμα που ως καθρέφτης κατοπτρίζει την κοινωνία μας που μέσα στο ηθικό, πολιτικό και κοινωνικό αδιέξοδο στο οποίο έχει περιέλθει φτάνει στο σημείο να θεωρεί ως εχθρούς της παιδιά δύο και τριών ετών.
Ζαβολιές
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Κοινός παρονομαστής
Η επίλυση της Εικασίας Duffin – Schaeffer, 78 χρόνια μετά τη διατύπωσή της, αναπόφευκτα επαναφέρει τη συζήτηση του αν η επίλυση θεωρητικών μαθηματικών προβλημάτων (όπως το συγκεκριμένο, που εντάσσεται στον...
Κοινός παρονομαστής
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Κανονικότητα και ιδιομορφία
Για κάποιους «επιστροφή στην κανονικότητα» είναι να επανέρχεται με τον πλέον συμβολικό τρόπο το «Πατρίς-Θρησκεία-Οικογένεια» στην πρόσφατη ορκωμοσία της κυβέρνησης, όπου τα νέα μέλη της προσήλθαν «συν γυναιξί...
Κανονικότητα και ιδιομορφία
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Δάνεια και αντιδάνεια
Περίπου 1,6 τρισ. δολάρια ΗΠΑ χρωστούν σε φοιτητικά δάνεια 45 εκατομμύρια Αμερικανοί πολίτες. Κάνοντας μια απλή διαίρεση προκύπτει ότι κατά μέσο όρο καθένας από αυτούς χρωστά πάνω από 35 χιλιάδες δολάρια για...
Δάνεια και αντιδάνεια
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Εκπαιδευτικός νεο-ελιτισμός
Καθώς οδεύουμε προς το τέλος της σχολικής και ακαδημαϊκής χρονιάς, καλό είναι να θυμηθούμε τις εξελίξεις στον χώρο της εκπαίδευσης σε κράτη όπως η Βρετανία, όπου άνθησε αρχικά ο εμπορικός και στη συνέχεια ο...
Εκπαιδευτικός νεο-ελιτισμός
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Φινεγκανική Ευρώπη
Το 1963, όταν ο Γκελ-Μαν πάσχιζε να βρει ένα όνομα που να ταιριάζει σε αυτά τα νέα σωματίδια που σκόπευε να εισαγάγει, διάβασε στο βιβλίο «Finnegans Wake», του Τζέιμς Τζόις, το εξής χωρίο: «Three quarks for...
Φινεγκανική Ευρώπη

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας