Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
 Σαλάτα, μια κυρία παρεξηγημένη
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Σαλάτα, μια κυρία παρεξηγημένη

  • A-
  • A+

Ετοίμασε τη σαλάτα η φίλη. Σπεσιαλίστρια. Παρεξηγημένο είδος η σαλάτα. Τη νομίζουμε απλή: «Ελα μωρέ, κάνε μια σαλατίτσα και ξεμπέρδευε!». Αλλά είναι ό,τι πιο δύσκολο. Η πιο ευαίσθητη, σχολαστική και πλέον απαιτητική κυρία της κουζίνας. Με το παραμικρό βουρκώνει ή ξινίζει τα μούτρα. Αρκούν ένα τσίμπημα στο αλάτι ή δυο σταγόνες παραπάνω στο λεμόνι ή στο ξίδι (ή στο νεράντζι, που είναι προσωπική μου εμμονή!) και τα ’κανες… σαλάτα.

Φίλος, σαλατοποιός επίσης, πρεσβεύει για την καλή σαλάτα το δόγμα ότι πρέπει να είσαι σπάταλος στο λάδι, τσιγκούνης στο αλάτι και τρελός στο ανακάτεμα. Επί πλέον, συμπληρώνω, θέλει γνώση ή διαίσθηση συνδυασμών και εύρος φαντασίας.

Αν τώρα σ’ αυτά προσθέσουμε τις ωμές ή τις βραστές σαλάτες και τις (άλλο εξαιρετικό, πιστεύω, είδος) φρουτοσαλάτες (η φρουτοσαλάτα της κουμπάρας μου της Φανής, par example, είναι για αστέρι Michelin). Τότε μπορούμε να αρχίσουμε κάπως στα σοβαρά να μιλάμε για σαλάτες. Για είδη, ποικιλίες, ιστορία, γεωγραφία, αρχιτεκτονική, χημεία και φιλοσοφία της σαλάτας.

Για μια απλή απαρίθμηση μόνο ειδών και ονομασιών σαλάτας δεν θα έφτανε όλος ο χώρος της Τρίτης Ματιάς· θα χρειαζόταν και… τέταρτη! Στη βιβλιογραφία της γαστρονομίας άλλωστε οι σαλάτες καταλαμβάνουν έκταση τουλάχιστον όση και η… Μακεδονία προ Βαλκανικών Πολέμων.

Η φυλετική πανσπερμία στη Μακεδονία της οθωμανικής περιόδου, αλλά και ο μετά τους Βαλκανικούς και την τουρκοκρατία εθνικός διαμελισμός, ενέπνευσαν μετρ γαστρονομίας, με πρώτους τους Γάλλους, από τον 19ο κιόλας αιώνα, να ονομάσουν: macédoine de legumes (Μακεδονία λαχανικών) σαλάτα με ψιλοκομμένα λαχανικά, καρότα, μπιζέλια κ.λπ. και: macédoine de fruits (Μακεδονία φρούτων) τη γαλλική φρουτοσαλάτα, από ποικιλία φρούτων ψιλοκομμένων· ονομασία για τη φρουτοσαλάτα που πέρασε και στην Ιταλία: Macedonia (Μασεντόνια).

Διάβαζα χθες στο κυρίως θέμα (πρώτη σελίδα) στην «Εφ.Συν.»: «Πώς μαγειρεύουν τις τιμές των φαρμάκων» (με «συνταγή» Novartis, ατελείωτη κι αυτή η ιστορία!) και σκεφτόμουν ότι, μέσες-άκρες, με τόσα που έχουν δημοσιευτεί, όλο και κάτι καταλαβαίνουμε, για το πώς μαγειρεύουν τις τιμές στα φάρμακα (στο πώς τα πληρώνουμε δυσκολευόμαστε!), αλλά ποιος μπορεί να απαντήσει με βεβαιότητα πώς ακριβώς φτιάχνεται μια macédoine λαχανικών ή φρούτων!

Είναι γνωστό πως η περίφημη Σαλάτα του Καίσαρα ουδεμία σχέση έχει με Ρωμαϊκή Ιστορία. Ο Ιταλός μετανάστης στις ΗΠΑ, σεφ, Ceasar (Καίσαρας) Cardini φημολογείται ότι στις 4 Ιουλίου 1924, Ημέρα της Αμερικανικής Ανεξαρτησίας, όταν το κατάστημα ξεπούλησε και τα… πιάτα, επινόησε μία… μπουρδούκλω σαλάτα, που την πέρασε στην ιστορία της γαστρονομίας με αίσθηση… αυτοκρατορική!

Επίσης, η περιώνυμη Ρώσικη Σαλάτα επινοήθηκε μεν (1860 στο εστιατόριο «Ερμιτάζ», από τα πιο διάσημα της Μόσχας), αλλά από Γάλλο σεφ, τον Λισιέν Ολιβιέ. Λέγεται δε ότι όλο το μυστικό που ήταν στο ντρέσινγκ, το πήρε ο Ολιβιέ μαζί του!

Κράτησα για φινάλε τα ντρέσινγκ (dressing): σάλτσες στις σαλάτες λαχανικών, λόγω επικαιρότητας. Καθώς dressing, που σημαίνει άπειρα πράγματα, όλα όμως συνδέονται με ένδυση και καλλωπισμό, πλην της εν λόγω σάλτσας λαχανικών, σημαίνει επίσης και το… αποκριάτικο μασκάρεμα. Με τι dressing θα εμφανιστείτε απόψε στο bal masqué, madame; Και του χρόνου!

ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Τον παλιό εκείνο τον καιρό
«Τρεις μεγάλαι οδοί ερρυμοτομήθησαν από τινος (πρόσφατα), η του Αδριανού, η της Αθηνάς και η του Αιόλου (…). Η διάμετρος της πόλεως υπολογίζεται εις εν και ήμισυ μίλιον, ο δε πληθυσμός δεν ξεπερνά τας 15.000...
Τον παλιό εκείνο τον καιρό
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Μάγοι της γαστρονομίας
Στη Γαλλίδα σεφ Ευγενία Μπραζιέ (Eugénie Brazier) ήταν αφιερωμένο το doodle της Google, 12 Ιουνίου, 123η επέτειο από τη γέννησή της (1895). Τη μαγειρική της αγάπησαν μεταξύ άλλων οι Ντε Γκολ, Ζισκάρ ντ’Εστέν,...
Μάγοι της γαστρονομίας
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Αμαρυλλίδα της βεράντας
Οταν η μυθολογία έχει κέφια σου φτιάχνει μια βοσκοπούλα να την πιεις στο ποτήρι. Το όνομα αυτής Αμαρυλλίς. Το βάσανό της, νεαρός ποιμήν (βοσκός), ονόματι Αλταίων, ωραίος σαν Απόλλωνας και σφριγηλός σαν...
Αμαρυλλίδα της βεράντας
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Ημέρα της σαλάτας
Ο φίλος μου ο Κώστας, λάτρης της σαλάτας, όχι μόνο να την τρώει αλλά και να τη φτιάχνει, με έχει διδάξει την τριλογία της σαλατικής τέχνης: ο σαλατοποιός πρέπει να είναι τσιγκούνης στο αλάτι, σπάταλος στο λάδι...
Ημέρα της σαλάτας
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Στη σκιά της Ιστορίας
Ο Νοέμβριος είναι για τον τόπο ο μήνας του Πολυτεχνείου. Το οποίο τιμάται και αναλόγως, επισήμως και εν συνειδήσει, κυρίως ως εξέγερση, εσαεί, των νέων∙ οι νέοι ξεσηκώνονται, είναι στη φύση τους, αλλιώς δεν θα...
Στη σκιά της Ιστορίας
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Η πένα του Βούδα
Θα σας πω λοιπόν τώρα μια ιστορία που πιο παλιά ήτανε αρκετά διαδεδομένη, μια και είναι αρκετά διασκεδαστική, αρκετά ειρωνική και ταιριάζει σε πολλές περιπτώσεις. Σήμερα βέβαια ελάχιστοι την ξέρουν, αλλά εγώ...
Η πένα του Βούδα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας