Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Αυτοεξευτελισμοί

Ελένη Παπαδάκη

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Αυτοεξευτελισμοί

  • A-
  • A+

Ενδιαφέρομαι παιδιόθεν για τα της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, πιθανόν εξαιτίας του παθολογικού μου έρωτα με τους κιτρινόμαυρους Δικέφαλους που την εικονογραφούν. Γνώριζα άλλοτε από στήθους την πλήρη σειρά των αυτοκρατόρων με ονόματα και ημερομηνίες. Τους κουτσοθυμόμουν επί συναπτά έτη, καθώς, μετά τις Πανελλήνιες, εμβάθυνα κάπως σε γνώσεις, απομνημονευμένες ακροθιγώς και παπαγαλία.

Λόγω τρολαρίσματος καθηγήτριας στη Β' Λυκείου, από τους εκατόν δύο συν τρεις τον αριθμό, παρακαλώ, που βασίλεψαν συνολικά στη Νέα Ρώμη, ταυτίστηκα περισσότερο μ’ έναν απ’ τους λιγότερο δημοφιλείς. Μιχαήλ Γ' ο Μέθυσος, Αρμούρης (παραφθορά της απώτατης καταγωγής του από το Αμόριον) ή Νανούρης (παραφθορά της παραφθοράς), δίδασκε χαριεντίζουσα η εκπαιδευτικός, ίσως επειδή με περιέθαλψε κάποτε οινοβαρή σε σχολική εκδρομή. Σχεδόν όλη η τάξη είχε χάψει ότι στις φλέβες μου ρέει αυτοκρατορικό αίμα και παρ’ ολίγον να το πιστέψω κι ο ίδιος, αν δεν την διέψευδαν οι εγκυκλοπαίδειες στις οποίες κατέφυγα.

Επέμενε, ωστόσο, η φιλοπαίγμων φιλόλογος: Μιχαήλ Γ' ο Μέθυσος, Αρμούρης ή Νανούρης. Πρόκειται για αμφιλεγόμενη όσο και κατασυκοφαντημένη μορφή. Διαδέχθηκε το 842 στον θρόνο τον Θεόφιλο σε ηλικία τριών χρόνων, τελώντας υπό την κηδεμονία της μητέρας του Θεοδώρας και του αδελφού της, Βάρδα. Αναλαμβάνοντας τη διακυβέρνηση, έχρισε παρακοιμώμενο και αργότερα μάγιστρο και συμβασιλέα τον αγράμματο πρωτοστράτορα Βασίλειο από την Αδριανούπολη, τον οποίο πάντρεψε με την ερωμένη του, Ευδοκία Ιγγερίνα. Σε ένδειξη ευγνωμοσύνης, εκείνος τον δολοφόνησε με σκαιότατο τρόπο το 867 και σφετερίστηκε την πορφύρα, ιδρύοντας τη μακεδονική δυναστεία. Οι μετέπειτα ιστορικοί, προεξάρχοντος του Λέοντος ΣΤ' του Σοφού, γιου του Βασίλειου, αδυνατούσαν να παρασιωπήσουν το φρικτό έγκλημα, που βάραινε σύσσωμη την αλληλοδιαδοχή.

Ναρκοθέτησαν, λοιπόν, την υστεροφημία του Μιχαήλ, παρουσιάζοντάς τον ως αλκοολικό που διήγε έκλυτο βίο, κατασπαταλώντας τα γεμάτα κρατικά ταμεία σε ανήκουστες ακολασίες. Εξ ου το Μέθυσος και ενδεχομένως το Νανούρης. Νεότεροι επιστήμονες, παρά ταύτα, διαπιστώνουν ότι, στα ελάχιστα χρόνια της βασιλείας του Μιχαήλ, έγιναν γενναίες προοδευτικές τομές, αναπτύχθηκαν τα γράμματα και οι τέχνες, συγκαταλέγοντάς τον στους σημαντικούς μεταρρυθμιστές της εποχής του. Δεν παύει, εντούτοις, να τον κηλιδώνει ανά τους αιώνες η ρετσινιά του Μέθυσου, κι ας έπινε μετρημένα και αρετσίνωτα.

Η αντίδραση συγκεκριμένων κύκλων στην πρωτοβουλία του Δημήτρη Λιγνάδη να τιμήσει τη μνήμη της μεγάλης μας τραγωδού με το τραγικό τέλος, ονομάζοντας «Ελένη Παπαδάκη» αίθουσα του Εθνικού, θυμίζει την άσοφη ματαιοπονία του Σοφού. Η Παπαδάκη, ως γνωστόν, εκτελέστηκε τον ταραγμένο Δεκέμβρη του ’44 από τη διάδοχο της ΟΠΛΑ Πολιτοφυλακή. Κατηγορήθηκε προηγουμένως ως δωσίλογος και συνεργάτις του κατακτητή με παντελώς ατεκμηρίωτα στοιχεία, βασισμένα σε αόριστες φήμες. Ως κι ο Ζαχαριάδης παραδέχτηκε το λάθος. Επρόκειτο για βαθύτατα μορφωμένη, αντισυμβατική και προπαντός ελεύθερη γυναίκα, σπάνιου υποκριτικού ταλέντου. Αυτά δεν της συγχωρούν ακόμη. Λοιδορώντας την 75 χρόνια μετά τον άδικο θάνατό της, δεν δικαιώνουν τους δράστες, εξευτελίζουν απλώς τους εαυτούς τους.

ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Φλόγινα φτερά
Καίτοι καταγόταν από την Κρήτη, γεννήθηκε τέτοιες μέρες του 1895 στην Πόλη, όπου φοίτησε στη Ζάππειο Σχολή. Δίπλα στο πατρικό της, Δώρα Μοάτσου, προστίθεται το 1929 το Βάρναλη, έπειτα από τον γάμο της με τον...
Φλόγινα φτερά
ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Αέρας εξοχής
ΑΝΑΧΩΡΗΣΕ ΓΙΑ ΤΑ ΕΠΟΥΡΑΝΙΑ εξάστιχα τέτοιες μέρες του 1988 ένας από τους σημαντικότερους μεταπολεμικούς ποιητές μας. Ιδού δεινό δείγμα της γραφής του Τάσου Λειβαδίτη:
Αέρας εξοχής
ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Πράσινο σαπούνι
Ομιλώ για τον Νίκο Εγγονόπουλο, εκ των βασικών εκπροσώπων της γενιάς του ’30 και των εισηγητών του παρ’ ημίν υπερρεαλισμού. Διορθώνω το ανεπίτρεπτο σφάλμα με στίχους από την πρώτη του συλλογή «Μην ομιλείτε εις...
Πράσινο σαπούνι
ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Θυγάτηρ πάσης αρετής η αργία
Επαίνεσαν ορισμένοι φίλοι το αφιερωμένο στη μνήμη του Ασημάκη Γιαλαμά χθεσινό μας σημείωμα. «Τιμά μια σύγχρονη χρονογραφική στήλη να μην ξεχνά τους παλαιούς, αξεπέραστους μάστορες του είδους», υπογράμμισαν,...
Θυγάτηρ πάσης αρετής η αργία
ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Μετέωρα λόγια
Χημικός, αλλά και καθηγήτρια Ιατρικής με διεθνές ερευνητικό έργο, εκτός από τα επιστημονικά περιοδικά, δημοσιεύει ταυτοχρόνως σε λογοτεχνικά έντυπα εξαιρετικούς στίχους, αφού τα γιατροσόφια αδυνατούν να την...
Μετέωρα λόγια
ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Ακυβέρνητο πλοίο χωρίς φώτα κι ανθρώπους
Ιδιόρρυθμος και καινοτόμος, ο Γιάννης Σκαρίμπας –διότι ασφαλώς περί του Σκαρίμπα πρόκειται– από τα τρελά νερά του Ευρίπου ταρακούνησε τα ατάραχα ύδατα του εφησυχασμού και της υποκρισίας μας, ανοίγοντας...
Ακυβέρνητο πλοίο χωρίς φώτα κι ανθρώπους

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας