Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
  • Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 13.9°C / 17.8°C
    3 BF
    67%
  • Θεσσαλονίκη
    Αραιές νεφώσεις
    12°C 11.7°C / 12.8°C
    2 BF
    82%
  • Πάτρα
    Ελαφρές νεφώσεις
    15°C 11.1°C / 17.0°C
    4 BF
    67%
  • Ιωάννινα
    Αραιές νεφώσεις
    10°C 6.1°C / 12.0°C
    1 BF
    71%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    13°C 13.0°C / 13.0°C
    4 BF
    62%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 9.4°C / 11.7°C
    1 BF
    87%
  • Κοζάνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 7.0°C / 10.0°C
    1 BF
    100%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 7.8°C / 17.0°C
    2 BF
    67%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    24°C 23.9°C / 24.0°C
    4 BF
    57%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    18°C 18.0°C / 18.0°C
    2 BF
    63%
  • Ερμούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    17°C 15.0°C / 17.8°C
    4 BF
    67%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 13.0°C / 13.0°C
    2 BF
    88%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 20.0°C / 20.0°C
    4 BF
    68%
  • Λάρισα
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 11.0°C / 12.2°C
    1 BF
    87%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 6.7°C / 12.2°C
    1 BF
    92%
  • Ρόδος
    Σποραδικές νεφώσεις
    20°C 18.9°C / 21.0°C
    2 BF
    46%
  • Χαλκίδα
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 9.4°C / 14.0°C
    2 BF
    72%
  • Καβάλα
    Σποραδικές νεφώσεις
    14°C 13.3°C / 15.0°C
    3 BF
    67%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 11.1°C / 11.7°C
    2 BF
    91%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 7.0°C / 10.0°C
    1 BF
    100%
Ποίοι οι γλωσσοκτόνοι
dreamstime

Ποίοι οι γλωσσοκτόνοι

  • A-
  • A+
Ακολουθήστε μας στο Google news

Παρά τα όσα κοινά χαρακτηριστικά μπορεί να διαθέτει κανείς με τον πατέρα του, τον παππού του, τον προπάππου του κ.ο.κ., όσο πιο πίσω πάει τόσο πιο διαφορετικός εντέλει είναι: το ίδιο αίμα, το ίδιο DNA κτλ., μόνο θεωρητική ισχύ έχουν.

Σ’ αυτό το απεγνωσμένα σχηματικό επιχείρημα κατέφυγα στην περασμένη επιφυλλίδα, σαν έμμεσο σχόλιο-απάντηση στην πεποίθηση πως η μία, ενιαία και συνεχής γλώσσα μπορεί τάχα να σημαίνει αυτομάτως ομοιότητα, με αντίστοιχη κιόλας χρηστική αξία: οπότε παίρνουμε ό,τι θέλουμε απ’ όποια φάση της γλώσσας θέλουμε, και προπαντός το χρησιμοποιούμε όπου και όπως θέλουμε, αδιαφορώντας πρώτα για τους δικούς του νόμους, έπειτα για τους νόμους της γλώσσας, στη συγκεκριμένη φάση της, εννοείται.

Είναι το ίδιο άτοπο και άγονο έως φαιδρό, αλλά και καταστροφικό, με την επίκληση της οικογενειακής περιουσίας μας, προκειμένου να την «αξιοποιήσουμε», για να μείνω προς στιγμήν στο αρχικό μου παράδειγμα-παρομοίωση.

Κι όμως, δεν το περνάμε στη ζώνη το παλιό ρολόι του παππού με τη χρυσή καδένα, αν τάχα δουλεύει ακόμα: σε κάποιο συρτάρι ή βιτρίνα έχει τη θέση του, συναισθηματικά πολύτιμο, πρακτικά άχρηστο, έστω μη αξιοποιήσιμο.

Και δεν τη φοράμε τη φουστανέλα του προπάππου, τα τσαρούχια με την πλούσια φούντα ή το φλογάτο κόκκινο φέσι, κτλ. κτλ.

Και οπωσδήποτε δεν τα φοράμε σε συνδυασμό με το σημερινό κουστούμι, το μπουφάν ή το μπλουτζίν μας (τι λέω, εδώ δεν φοράμε καν το σημερινό κουστούμι, το μπουφάν ή το μπλουτζίν μας μαζί με τις επίσης σημερινές παντόφλες μας ή τα πιο μοντέρνα κροκς μας).

Ολα δικά μας, περιουσία μας, ιερά κειμήλια, ακριβά ενθύμια, αλλά στην αποθήκη, σ’ ένα σεντούκι –ή στην ωραία σκαλιστή ή ζωγραφιστή παλιά κασέλα, που κι αυτή σπάνια, σπανιότατα, βρίσκει τη θέση της πλάι στα άλλα μας έπιπλα.

Ετσι και η γλώσσα. Η γλώσσα όχι σαν μεταφυσικό μέγεθος και αφηρημένη έννοια αλλά σαν γλωσσική πραγμάτωση και μαζί κοινωνική πράξη: όπου πια οφείλουμε να έχουμε υπόψη μας αυτό που μαρτυρεί η ίδια η ιστορία της γλώσσας, όλων των γλωσσών, και το καταγράφει έπειτα η επιστήμη: πως η γλώσσα, στη συγχρονία της, με όσες αλλαγές έχει ενσωματώσει, αποτελεί πλήρες σύστημα, σε απόλυτη αντιστοιχία με τις ανάγκες της εκάστοτε γλωσσικής κοινότητας, κοινώς των ομιλητών της.

Από κει και πέρα, τα όσα και οσοδήποτε ρευστά περί αισθητικής και οι όποιες ανάγκες του ενός για λέξεις αγγλικές ή άλλες ξένες, του άλλου για αρχαίες, έχουν να κάνουν με λόγους ουσιαστικά εξωγλωσσικούς, και πάντως με το τι (ιδιαίτερα) νοήματα θέλει να παραγάγει και τι (ιδιαίτερα) μηνύματα να στείλει ο χρήστης.

Από αυτήν πια τη σκοπιά πρέπει να δούμε τι σημαίνει η παραβίαση του εκάστοτε (γλωσσικού) συστήματος και των νόμων του.

Τι σημαίνει λόγου χάρη αν η γλώσσα, μέσα από διεργασίες αιώνων και όχι έπειτα από διατάγματα τα οποία εκδίδουν σοφοί γραμματικοί ή άσοφοι κυβερνήτες, έχει αποβάλει ή αντικαταστήσει ή προσαρμόσει πλήθος στοιχεία, λέξεις, απαρέμφατο, τελικό νι, δοτική πτώση, παλιά τριτόκλιτα, συνθετική σύνταξη και πλήθος άλλα, και εμείς επανερχόμαστε ή επιμένουμε σε απαρέμφατα, σε ουδέτερα με τελικό νι, σε παλιά τριτόκλιτα, ή ανασύρουμε λέξεις καταχωνιασμένες από αιώνες σε κάποιο λεξικό.

Τι σημαίνει δηλαδή η άρνηση του συγκεκριμένου συστήματος, της συγκεκριμένης φάσης της γλώσσας, πολύ απλά: της γλώσσας, γιατί αυτή είναι παντού και πάντοτε η γλώσσα, η γλώσσα στη συγχρονία της κι όχι στη διαχρονία της.

Τι σημαίνει η καλλίπυγος μαγωδία και η πάλαι υλήεσσα Αττική, αυτοί που δεν εισκομίζουν καινόν τι ή ο πολυπραγμονήσας, τα εν ακαρεί και το ισχνέγχυλον, ο τερψιψυχόνους και ο υψιγόνους, τα ρητορήματα λυσιτέλειας των δογμάτων τους ή κάποιος που τελεί εν νωδότητι, τα σπαργωδώς, τα πώποτε και τα εκοσμήθη δάφνης, η πειραθείσα συγχώνευση των τραπεζών και οι δρόμοι που δεν διεπλέοντο αυτοκινήτων; (Τα παραδείγματα όλα από θεωρητικούς της αείζωης ενιαίας.)

Προσβολή της γλώσσας, θα πω εγώ, βιασμός, ουσιαστικά γλωσσοκτονία.

Για άλλους μπορεί το –παραγλωσσικό, θα έλεγα, ή μεταγλωσσικό– αποτέλεσμα να μοιάζει έργο τέχνης, αισθητικό επίτευγμα, ή ό,τι άλλο.

Ομως, ως προς τη γλώσσα, απέναντι στη γλώσσα και για τη γλώσσα, εγώ θα επιμείνω: γλωσσοκτονία.

Γλωσσοκτονία, προσοχή, σαν απαξίωση και άρνηση της γλώσσας, κατά πρώτο και κυριότατο λόγο, κι όχι επειδή πολλά από αυτά δεν αντέχουν σε γραμματικοσυντακτικό, νοηματικό ή απλώς λογικό έλεγχο, είναι δηλαδή, παρά την όποια τυχόν αυτόνομη αισθητική τους αξία, απλώς ακυρολεξίες και βαρβαρισμοί, κοινώς λάθη.

Και σκέφτεσαι, εντέλει: για φαντάσου! η γλώσσα του Σολωμού, του Ρίτσου, του Σεφέρη και του Ελύτη, η γλώσσα που χώρεσε τον Σολωμό, τον Ρίτσο, τον Σεφέρη και τον Ελύτη, δεν μας χωράει τώρα πίσω πίσω εμάς, τόσο μεγάλους, δυσθεώρητους και αχώρητους.

 

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΝΗΜΗΣ
Ντενίση αγαπημένη και συνωστισμένη
«Δεν ήταν συνωστισμός, ήταν μια τραγωδία» απευθύνεται η κυρία Ντενίση στους θεατές της παράστασής της «Σμύρνη μου αγαπημένη», και να τα χειροκροτήματα. Σιγά μην έμενε έξω από τον χορό γύρω από τον καινούριο...
Ντενίση αγαπημένη και συνωστισμένη
ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΝΗΜΗΣ
Και να ξεφαντώνουμε, βρε!
Γράφω με αφορμή το βιντεοκλίπ της Επιτροπής για τα 200 χρόνια της Ελληνικής Επανάστασης. Για το οποίο γράφτηκαν πολλά· τα περισσότερα, σχεδόν όλα όσα έτυχε να δω, για το κιτς του όλου εγχειρήματος. Κιτς...
Και να ξεφαντώνουμε, βρε!
ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΝΗΜΗΣ
Σαββόπουλος παραλαμβάνει βραβείο από Aδωνη
«Υπερασπίσου την Ιστορία» θα πω εγώ, σε εποχή ραγδαίου αναθεωρητισμού, στα μεγάλα αλλά και στα μικρά, από το ξέπλυμα των μόλις προχτεσινών δωσίλογων της Κατοχής, των χτεσινών χουντικών και των σημερινών...
Σαββόπουλος παραλαμβάνει βραβείο από Aδωνη
ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΝΗΜΗΣ
Παθήσεις και θαύματα
«Εμείς κυράτσες δεν είμαστε» δήλωσε, ποιος, ο Γρηγόρης Ψαριανός. «Δεν θα γίνω μπουγαδοπνίχτρα στη ρούγα» δήλωσε σε άλλη φάση, πάλι ο Γρηγόρης Ψαριανός. Μιλάει δηλαδή, για να καταλάβουμε, κάποιος π.χ. κόσμιος,...
Παθήσεις και θαύματα
ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΝΗΜΗΣ
«Είναι τα αγγλικά η πιο επιδραστική γλώσσα;»
«Είναι τα αγγλικά η πιο επιδραστική γλώσσα;» Η απάντηση στην ερώτηση είναι καταρχήν ναι, αν μη τι άλλο για έναν βασικό λόγο: γιατί η ερώτηση είναι διατυπωμένη με τον στοιχειώδη τρόπο της αγγλικής σύνταξης:...
«Είναι τα αγγλικά η πιο επιδραστική γλώσσα;»
ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΝΗΜΗΣ
στον Δημήτρη Παπαϊωάννου
Ο Δημήτρης Παπαϊωάννου λοιπόν, όπως κάθε γνήσιος δημιουργός, με κάθε του μεμονωμένο έργο καταρχήν, κι έπειτα με το σύνολο του έργου του, αναδημιουργεί τον κόσμο ή δημιουργεί έναν δικό του κόσμο.
στον Δημήτρη Παπαϊωάννου

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας