• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C 4.3°C / 6.9°C
    2 BF
    48%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C 4.9°C / 7.4°C
    2 BF
    43%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    9°C 8.4°C / 9.0°C
    2 BF
    30%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    8°C 7.9°C / 7.9°C
    3 BF
    29%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    4°C 3.9°C / 3.9°C
    2 BF
    48%
  • Βέροια
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 4.3°C / 7.6°C
    1 BF
    47%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    3°C 2.4°C / 4.0°C
    4 BF
    35%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    9°C 8.5°C / 10.6°C
    1 BF
    29%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    6°C 4.9°C / 8.1°C
    5 BF
    72%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    5°C 3.9°C / 4.9°C
    3 BF
    48%
  • Ερμούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    7°C 6.6°C / 7.9°C
    6 BF
    56%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C 4.0°C / 5.7°C
    2 BF
    61%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    11°C 8.9°C / 10.9°C
    0 BF
    43%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 6.9°C / 7.5°C
    0 BF
    29%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    6°C 6.2°C / 8.9°C
    1 BF
    55%
  • Ρόδος
    Σποραδικές νεφώσεις
    8°C 6.8°C / 8.2°C
    3 BF
    39%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    5°C 3.6°C / 7.0°C
    2 BF
    35%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    4°C 3.8°C / 6.0°C
    0 BF
    46%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    7°C 5.0°C / 8.3°C
    1 BF
    46%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    3°C 2.8°C / 2.8°C
    2 BF
    54%
EUROKINISSI/ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΧΑΙΡΕΤΑΚΗΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Πώς διυλίζουμε στα μυαλά μας έναν μύθο»

  • A-
  • A+

⌦ «Ερμη Μελίνα, δε σ’ έκαναν από μπρούντζο…» είχα γράψει στο ιστολόγιό μου κάτω από φωτογραφία της μαρμάρινης Μελίνας στην αρχή της Διονυσίου Αρεοπαγίτου, τότε που έκλεψαν από το Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Αθηναίων πέντε μπρούντζινες προτομές συγγραφέων, έτσι όπως έκλεβαν κάθε λογής σιδερικό, ώς τα καντήλια απ’ τους τάφους στα νεκροταφεία.

Τώρα, στην άλλη άκρη της Αρεοπαγίτου, σύμπτωση, ο χρυσός ανδριάντας της δήθεν Κάλλας (που μπροστά του η προτομή της Μελίνας μοιάζει Μικελάντζελο!), μπρούντζινος αυτός, έτοιμος να αποκτήσει αξία εντέλει μεγαλύτερη απ’ την υποτιθέμενη καλλιτεχνική.

Κι είναι και η αψίδα από σκουπιδοντενεκέδες στην πλατεία Αλεξάνδρας στον Πειραιά, για τη «Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου», που αυτήν όμως άρχισαν να την ξηλώνουν παίζοντας τα πιτσιρίκια: «το γλυπτό συνδιαμορφώνεται από όσους το χαίρονται [...]. Αποκτάει μια καινούρια ζωή. Αλλάζει. Παίρνει άλλο σχήμα. Δεν είναι άσχημα!» δήλωνε ένας ιστορικός τέχνης, όταν παρουσίασε δεύτερη φορά το ίδιο έργο στα έντυπα του Μεγάλου Αυθέντη και Δωρητή Μαρινάκη. Οι ελπίδες μας λοιπόν στα πιτσιρίκια κι όσους άλλους το χαρούν και του προσδώσουν «άλλο σχήμα», άλλη, «καινούρια ζωή».

Ασεβείς, βλάσφημες σκέψεις θα πούνε άλλοι. Τι λένε όμως για την ασέβεια κάποιων καλλιτεχνών απέναντι στα παριστώμενα πρόσωπα ή στις τραγικές ιστορικές καταστάσεις, που μάλλον τα γελοιοποιούν παρά τα τιμούν;

⌦ Κάποτε πρέπει να ασχοληθούμε σοβαρά και όχι ευκαιριακά με τον δημόσιο χώρο και την ευκαιριακή διαμόρφωσή του από στοχευμένες βεβαίως δωρεές ή μεγαλομανείς ιδέες δημοτικών αρχόντων. Μακάρι η κακοποίηση της Κάλλας να είναι μια αρχή. Από τη μεριά μου, μεταφέρω όσα σκόρπια έγραψα αλλού, στο φέισμπουκ (εδώ με μικροαλλαγές), για το άγαλμα που πιο πολύ βασάνισε τους υποστηρικτές του από ό,τι τους επικριτές του.

«Το περίεργο είναι πως η Αφροδίτη Λίτη δεν είναι κάποια τυχαία γλύπτρια» έγραψα όταν πρωτάρχισε η συζήτηση. «Το ακόμα πιο περίεργο είναι πως έζησε πλάι σ’ έναν από τους σπουδαιότερους γλύπτες μας, τον Γιώργο Λάππα, που μας άφησε πριν από 5 χρόνια. Εντυπωσιακό, λοιπόν, πώς έφτασε σ’ αυτό το άψυχο κατασκεύασμα, όπου συγχέεται η ακαμψία με τη μεγαλοπρέπεια… Παράλληλα, το πρόσωπο ανήκει σε εμφανώς υπέργηρη γυναίκα, που μακάρι να είχε φτάσει σε τέτοια ηλικία η Κάλλας, εννοώ να μας έδινε για χρόνια ακόμα, έστω την αύρα της αν όχι τη φωνή της…

»Το χειρότερο, τα χέρια, σε πόζα: “τι λες, κυρα-γειτόνισσα”, έτοιμη για καβγά... Ομως η Κάλλας, σε μερικές από τις γνωστότερες φωτογραφίες της, αγκαλιάζεται με τα χέρια της, αγκαλιάζει τα μπράτσα ή τους ώμους της, σαν να συγκρατεί την εσάρπα της, σε μια κίνηση βαθύτατης εσωτερικότητας, ίσως και εγκαρτέρησης, και μαζί αισθησιασμού».

Αναμενόμενο ίσως, η γλύπτρια τα χρέωσε όλα στα δαιμονοποιημένα κοινωνικά μέσα, και δήλωσε ορθά κοφτά πως τίποτα δεν την αγγίζει στο παραμικρό: Ξέρει, είπε, τι θέλει και πού βαδίζει, δέχτηκε και άπειρα συγχαρητήρια –ποιος ασχολείται δηλαδή με την πλέμπα! Την οποία πλέμπα ανέλαβαν να κατειρωνευτούν και να τη μαστιγώσουν οι πάντα εκτός και υπεράνω, όπως έγραφα στην προηγούμενη επιφυλλίδα.

⌦ Πολλά θα μπορούσαν να είναι κωμικά, όπως κωμική είναι από μιαν άποψη η αυταρέσκεια και η αλαζονεία. Φυσικά της γλύπτριας, αλλά ακόμα περισσότερο των δευτερότριτων εμπλεκομένων.

Του φαντασμένου δημάρχου μας, αίφνης, που του επισημαίνει ο δημοσιογράφος:

«Στη Διονυσίου Αρεοπαγίτου, σ’ έναν τέτοιο δρόμο που περνάνε ένα εκατομμύριο άνθρωποι την ημέρα, και το καλοκαίρι ίσως και περισσότεροι, θέλει ένα έργο που να θυμίζει λίγο τη Μαρία Κάλλας, αυτό είναι που ξενίζει».

Κι αυτός: «Ξέρετε, το καταλαβαίνω αυτό το οποίο λέτε, εγώ δεν έχω δει κανένα [!] άγαλμα το οποίο να θυμίζει πραγματικά έναν άνθρωπο… αλλά έχει πιο πολύ να κάνει με το πώς εμείς βιώνουμε και μετουσιώνουμε και διυλίζουμε στα μυαλά μας έναν μύθο».

Και η πρόεδρος του Συλλόγου Μαρία Κάλλας, που με το όνομα της Κάλλας γεμίζει τα ταμεία του συλλόγου και κερδίζει, καλή ώρα, πολλά 15λεπτα δημοσιότητας. Τη ρωτάνε:

«Εσείς είστε ικανοποιημένη από τον συγκεκριμένο ανδριάντα;»

Κι αυτή: «Είμαι πάρα πολύ ικανοποιημένη, διότι δύο πράγματα θελήσαμε: αυτό το άγαλμα να αποδίδει τη μεγαλειότητα και την ελληνικότητα της Κάλλας, διότι, αν πάρετε τα 5 διαφορετικά γλυπτά που έχουν γίνει απ’ τον Ελευθέριο Βενιζέλο κανένα δεν αποδίδει ακριβώς τη μορφή του [σ.σ. ούτε αυτό μπροστά στη Βουλή π.χ.; ή πλάι στο Μέγαρο;]. Αν δείτε το άγαλμα της πριγκίπισσας Νταϊάνας με τα παιδιά, δεν θα το αναγνωρίζετε. Ο Ελληνας έχει την κακή συνήθεια όχι να κρίνει και να κατακρίνει, αλλά και να κοροϊδεύει. Το άγαλμα που έγινε της Νταϊάνας με τα παιδιά δεν δείχνει καθόλου την Νταϊάνα, είναι ένα σύμβολο της πριγκίπισσας. Εδώ πέρα όμως είναι πολύ πιο συγκεκριμένο: τα χέρια αυτά δείχνουν την αυτοπεποίθηση, το ρούχο αυτό και το ύψος δείχνει τη μεγαλοπρέπειά της, το κεφάλι έτσι όπως είναι στημένο δείχνει πώς ατενίζει το θείο».

⌦ Είναι γνωστό στους πάντες, πλην του δημάρχου και της προέδρου, ότι σε πολλά ρεύματα στη σύγχρονη τέχνη ο καλλιτέχνης αποτυπώνει τα δικά του αισθήματα απέναντι στο πρόσωπο το οποίο ζωγραφίζει ή σκαλίζει σε άγαλμα· όμως στη ρεαλιστική προσέγγιση, όπως στα εν λόγω αγάλματα, αποδίδει όσο πιο πιστά γίνεται το πρόσωπο.

Αδαημοσύνη; ή μάλλον εμπαιγμός;

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ποιος καθορίζει τη δημόσια αισθητική;
Τίθεται ξανά στο τραπέζι το μεγάλο ζήτημα των δημόσιων καλλιτεχνικών έργων, αυτών δηλαδή που είναι σε δημόσια θέαση, και το κατά πόσο η Τοπική Διοίκηση και το Κράτος αντιμετωπίζουν με σεβασμό τον δημόσιο χώρο...
Ποιος καθορίζει τη δημόσια αισθητική;
ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΝΗΜΗΣ
Η κοινοτοπία που νόμιζε πως είναι πρωτοπορία
⌦ Γροθιά στο στομάχι, χαστούκι στο κατεστημένο, να σκανδαλίσουμε τους αστούς…, δεν έμεινε κλισέ για κλισέ που να μην υπηρετήθηκε με τον πιο κραυγαλέο τρόπο στη μικρού μήκους ταινία της Λένας Κιτσοπούλου...
Η κοινοτοπία που νόμιζε πως είναι πρωτοπορία
ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΝΗΜΗΣ
Πότε σκοτώθηκε ο Χρήστου, και Ο Κοτανίδης που έφυγε
Πενήντα χρόνια απ’ τον χαμό του Γιάννη Χρήστου, και σχεδόν πλήρης αφωνία από πολιτεία, επίσημους φορείς, τηλεοράσεις και εφημερίδες. Στο καλό Ωραίε, στο καλό Κοτ, στο καλό Γιώργο Κοτανίδη.
Πότε σκοτώθηκε ο Χρήστου, και Ο Κοτανίδης που έφυγε
ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΝΗΜΗΣ
Πιο ψηφιακά, πεθαίνεις!
Καφκικός εφιάλτης, Το τέρας της γραφειοκρατίας, Ιστορίες καθημερινής τρέλας, όλα έχουν χιλιοειπωθεί, και πάλι τίποτα δεν φτάνει για να περιγράψει την παράνοια την οποία έχουμε ζήσει όλοι μας.
Πιο ψηφιακά, πεθαίνεις!
ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΝΗΜΗΣ
Τα χρηστήρια ελάσματα, ο Χριστίδης, η σιωπή
26 Δεκεμβρίου, αυτές τις μέρες, μνήμη Αναστάσιου-Φοίβου Χριστίδη, δεκαεφτά χρόνια από τον θάνατο ενός κορυφαίου γλωσσολόγου, χίλια δεκαεφτά κι όμως σαν χτες από τον θάνατο ενός σπουδαίου ανθρώπου και...
Τα χρηστήρια ελάσματα, ο Χριστίδης, η σιωπή

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας