Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Εκκοσμικευμένοι και αλιβάνιστοι
EUROKINISSI

Εκκοσμικευμένοι και αλιβάνιστοι

  • A-
  • A+

Η εμμονική μεταφορά των μεταπολιτευτικών παραμορφώσεων στον δημόσιο διάλογο, σε εποχή που πιστοί και άθεοι, δίκαιοι και άδικοι συμμερίζονται και πληρώνουν ζημιές που προέκυψαν από αυτές ακριβώς τις χρόνιες αποκρυσταλλώσεις, όπως ο εθελούσιος «ανάδελφος» αποκλεισμός και η απροθυμία εκσυγχρονισμού της ελληνικής κοινωνίας, δημιουργεί διόγκωση των φοβικών και συντηρητικών ακροδεξιών δυνάμεων.

Οι δυνάμεις αυτές μέσω της επίκλησης των ιδεολογημάτων της θρησκευτικής ταυτότητας αξιώνουν σήμερα να προσδιορίσουν το μέλλον της πολιτικής κοινωνίας, να εξουθενώσουν την ήδη ασθενή δημοκρατία, να καθορίσουν οποιαδήποτε αναγκαία και μακροπρόθεσμη εθνική δράση, να λογοκρίνουν ανασταλτικά και περιοριστικά οποιαδήποτε αναγκαία πολιτική μεταβολή.

Ακούγεται υποκριτικό το πολιτικό αίτημα για μια «νέα Ελλάδα», για ένα «νέο κράτος», για μια «νέα πολιτική», για μια «ευρωπαϊκή χώρα» κ.λπ., όταν μάλιστα εκφράζεται από το συντηρητικό πολιτικό σύμπλεγμα των «εν γένει ευρωπαϊστών και εκσυγχρονιστών» και από μεγάλη μερίδα του Τύπου και των ΜΜΕ.

Οι χρόνιες εσωτερικές αγκυλώσεις, οι παραμορφώσεις, η αφροσύνη, η διαφθορά και η διαπλοκή των ελληνικών κυβερνήσεων (άντε, μέσα και η «ευρωλιγουριά») ήταν αυτά που προκάλεσαν τον εξωτερικό διεθνή οικονομικό έλεγχο των δανειστών ΔΝΤ-Ε.Ε.-ΕΚΤ.

Κατά δική τους παραδοχή, αυτός ο έλεγχος, όπως ασκείται σήμερα, είναι αναγκαίος και ο μόνος που εγγυάται (εκβιαστικά έστω) τις «μεταρρυθμίσεις και τον εκσυγχρονισμό» της ελληνικής κοινωνίας.

Το πολιτικό παράδοξο και η υποκρισία είναι ότι αποδέχονται τον έλεγχο αλλά καταπολεμούν τον εκσυγχρονισμό.

Για να το πούμε αλλιώς. Δεν συζητούν τα θέματα που θα έπρεπε, λ.χ., το χρέος, την ανεργία, τα δεινά που επισώρευσαν οι μνημονιακές πολιτικές στη χώρα και στους Ελληνες, δεν συζητούν τις δικές μας αστοχίες και τις αστοχίες της Ευρώπης ή των δανειστών, ούτε καν τη θέση της χώρας στο δυσμενές παγκόσμιο οικονομικο-πολιτικό περιβάλλον που μετασχηματίζεται δίχως να έχει δείξει την κατεύθυνση του μετασχηματισμού του.

Αντίθετα, επιλέγουν τακτική μάχη δι’ αντιπροσώπων· σερβίρουν μια θρησκευτικού τύπου ρετροσπεκτίβα στην οποία υποκύπτει ο αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος για να διαχωρίσουν τον ελληνικό κόσμο σε χριστιανούς και αντιχριστιανούς· μια ανάδρομη εθνική-θρησκευτική ταυτότητα που οφείλει να βρίσκει πρωτεύουσα κατηχητική θέση εντός του εκπαιδευτικού συστήματος.

Βέβαια, οι προσπάθειες πολιτικών να κεφαλαιοποιήσουν τον θρησκευτικό ακτιβισμό τους σε ψήφους, όπως αντίστοιχα οι προσπάθειες ιεραρχών να παρεμβαίνουν σε ζητήματα πολιτικής (με τον μακαριστό Χριστόδουλο, λ.χ., σε κρίσιμα ζητήματα εξωτερικής πολιτικής ή κοινωνικής πολιτικής), δείχνουν το ρευστό όριο ανάμεσα στη θρησκευτική κουλτούρα και την εκκοσμίκευση. Δείχνουν έμπρακτα την επιρροή της πρώτης στην πολιτική.

Δείχνουν επίσης τις όψεις και τους διαφορετικούς βαθμούς αντι-εκκοσμίκευσης και αντι-εκσυγχρονισμού της ελληνικής νεωτερικότητας: «Να τα αλλάξουμε όλα, ώστε να μην αλλάξει τίποτα», το δόγμα στον «Γατόπαρδο» του Τομάσι ντι Λαμπεντούζα.

Προφανώς, ακόμα και σε χώρες στις οποίες οι συνταγματικοί χάρτες διαχωρίζουν πλήρως κράτος και Εκκλησία, δεν είναι λίγες οι φορές που πρόεδροι και πολιτικοί ηγέτες επικαλούνται τον Θεό και φροντίζουν να παρίστανται σε επίσημα θρησκευτικά δρώμενα. Και η Εκκλησία;

Αυτή εκφράζεται μέσω του τυπικού γνωρίσματος της μετανεωτερικής κουλτούρας: οι εκπρόσωποι της Εκκλησίας, κάνοντας χρήση της τελευταίας λέξης του μάρκετινγκ και των ηλεκτρονικών τεχνολογιών, δεν παύουν να επιτίθενται στη νεωτερικότητα και την εκκοσμίκευση και, παράλληλα, να κηρύττουν την επιστροφή στην «πατροπαράδοτη» θρησκεία σε συνδυασμό με τη νοσταλγική επίκληση του παρελθόντος ως εθνική πανάκεια και μονόδρομο πολιτισμικής επανίδρυσης.

Αρκετοί ιεράρχες μάλιστα, εκμεταλλευόμενοι τον άμβωνα και τη βυζαντινού τύπου μεγαλοσύνη του, κηρύσσουν ιδεολογήματα που βλέπουν μόνον πίσω.

Ασκούν καθαρή πολιτική και, ακόμα χειρότερο, κοινωνούν μίσος για τους αλλόδοξους και διδασκαλίες φόβου για τους «ξένους», προετοιμάζοντας το βραδυπόρο, ταλαιπωρημένο, ηλικιωμένο (και αριθμητικά πλειοψηφικό) ακροατήριό τους για προκατακλυσμιαίες καταστροφές.

Δυστυχώς, στην Ελλάδα το «τα του Καίσαρος τω Καίσαρι και τα του Θεού τω Θεώ» αποτελεί έως σήμερα μια προτροπή-γρίφο· ένα φαντασιακό που αποκλείει κάθε γόνιμο διάλογο πάνω στο θέμα πολιτισμικής συνύπαρξης Εκκλησίας-πολιτείας.

Ο,τι και να σημαίνει, φαντάζει απίθανο να δείχνει διαχωρισμό θρησκείας και πολιτικής - μολονότι το τελευταίο αποτελεί μια αποκλειστικά νεωτερική προκατάληψη των μεγάλων επαναστάσεων.

Ούτε συνεπάγεται τον περιβόητο διαχωρισμό κράτους και Εκκλησίας - ένα βαθιά ελληνικό ταυτοτικό βάσανο που, στη διάνοια των νεοελλήνων, συμπυκνώθηκε στο χουντικό, σεπαρατιστικό και, κυρίως, αντικομμουνιστικό τριώνυμο «Ελλάς Ελλήνων Χριστιανών».

Ιστορικά, και με πολύ μεγάλη συμβολική και πρακτική σημασία, το ποιος γονατίζει μπροστά σε ποιον, πότε και για ποιον σκοπό, είχε πολύ μεγάλη σημασία. Αυτόματα, οδηγούσε σε συγκρούσεις, σε αποσχίσεις και σε πολέμους. Γονατίζει η δημοκρατία;

Η Ελληνική Δημοκρατία έχει ήδη γονατίσει σε εταίρους, δανειστές, στις αγορές, στην παγκόσμια τάξη. Ομως, η λεγόμενη «πολεμική για τα θρησκευτικά» σήμερα δεν βοηθά την κοινωνία που παλεύει.

Υποτιμά και υποβαθμίζει την Εκκλησία σε μεσαιωνικό κάτοπτρο ασάφειας και διάλυσης· δίνει εικόνα θρησκοληψίας και ασύντακτου ταλιμπανάδικου· υπονομεύει την εγνωσμένη πνευματικότητα και το κύρος του αρχιεπισκόπου.

Εκκοσμικευμένος πολίτης δεν σημαίνει οπωσδήποτε και αλιβάνιστος πολίτης. Οποιος νομίζει πως είναι στην κόλαση ήδη είναι.

Αλλά στα βάθη της, θα ξεχάσει να προσεύχεται. Χρειάζεται και την πίστη και τη φιλοσοφία στην περιπλάνησή του.

Γιατί το να είσαι στη Δύση ή στην εκκοσμικευμένη πολιτεία, σημαίνει πως έχεις την ελευθερία να ζήσεις στην Ανατολή σου – αλλά σε κάθε περίπτωση να ζήσεις με στοχασμό ελεύθερο, ενάρετα, με ευδαιμονία.

ΑΠΟΨΕΙΣ
Περί θρησκευτικών και ορθοφροσύνης
Η Αγία του Χριστού Μεγάλη Εκκλησία ήταν δομικό μέρος του συστήματος της οθωμανικής κυριαρχίας και, την ίδια ώρα, αποτελούσε καθοριστική παράμετρο του υλικού και πνευματικού πολιτισμού των κατακτημένων...
Περί θρησκευτικών και ορθοφροσύνης
ΑΠΟΨΕΙΣ
Για το θρησκευτικό συναίσθημα του λαού
Το θέμα του θεσμικού διαχωρισμού Κράτους-Εκκλησίας ίσως (και τονίζω εδώ το ίσως όσο μπορώ για να μην παρεξηγηθώ ότι αυθαιρετώ σε ένα τόσο κρίσιμο ζήτημα) είναι το μόνο στο οποίο οι θεσμοί αποκλείεται να...
Για το θρησκευτικό συναίσθημα του λαού
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο ξεπεσμός του Χρυσοστόμου Β΄
Το περιστατικό με τα «χρυσά διαβατήρια» είναι το τελευταίο μιας σειράς ενεργειών του Αρχιεπισκόπου Κύπρου Χρυσοστόμου που τον ταυτίζουν με τον ακραίο εθνικισμό, τον αναχρονισμό και την οπισθοδρόμηση και τη...
Ο ξεπεσμός του Χρυσοστόμου Β΄
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ελληνισμός και χριστιανισμός
Ο χριστιανισμός δεν αφορά τους όποιους ηγέτες. Αφορά τα δισεκατομμύρια των πιστών χριστιανών που έζησαν και ζουν σε όλες τις χώρες του κόσμου, σε ορισμένες από τις οποίες αποτελούν τον «κορμό» του πληθυσμού...
Ελληνισμός και χριστιανισμός
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μεσσιανισμός - κυνήγι μαγισσών
Ο μεσσιανισμός είναι η πίστη στον ερχομό ενός μεσσία σαν σωτήρα ή σαν απελευθερωτή μιας ομάδας ανθρώπων. Ο ευρωπαϊκός μεσσιανισμός εμφανίζεται κυρίως στις Αβρααμαϊκές Θρησκείες – τον Χριστιανισμό, τον...
Μεσσιανισμός - κυνήγι μαγισσών
ΑΠΟΨΕΙΣ
Σχέσεις Πολιτείας και Εκκλησίας
Την περίοδο της Αντίστασης, το ΕΑΜ δημιούργησε έναν πρωτοφανή δημόσιο χώρο σε περίοδο Κατοχής στον οποίο μετείχε το σύνολο σχεδόν του λαού. Οι πολιτικοί του θεσμοί υπήρξαν μια πρωτότυπη σύζευξη άμεσης...
Σχέσεις Πολιτείας και Εκκλησίας

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας