Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ο φόβος της ρήξης πλήττει Ελλάδα και Ευρώπη

«Η άρνησή μου να αποκλείσω τη ρήξη»

AP Photo/Thanassis Stavrakis

Ο φόβος της ρήξης πλήττει Ελλάδα και Ευρώπη

  • A-
  • A+

Στις προγραμματικές δηλώσεις που έκανα από το βήμα της Βουλής καθώς αναλάμβανα υπουργός Οικονομικών στις αρχές του 2015 είχα πει το προφανές:

Ο λαός μάς έδωσε εντολή να διαπραγματευτούμε την απόδραση από τη χρεο-δουλοπαροικία.

Θα προσέλθουμε στις διαπραγματεύσεις με ιδιαίτερα καλή πρόθεση για συμβιβασμούς.

Ομως όποιος δεν μπορεί να διανοηθεί τη ρήξη δεν διαπραγματεύεται. Μόνο όποιος μπορεί να διανοηθεί τη ρήξη έχει ελπίδες να φέρει βιώσιμη συμφωνία άνευ ρήξης

Σύσσωμη η μνημονιακή αντιπολίτευση (Ν.Δ.-ΠΑΣΟΚ-Ποτάμι) έσπευσε να με εγκαλέσει: «Να δηλώσετε τώρα, άμεσα, ότι δεν θα προβείτε ποτέ σε ρήξη!» απαιτούσαν εν χορώ.

Η άρνησή μου να αποκλείσω τη ρήξη εκπορευόταν από την πεποίθηση ότι:

■ Η απόρριψη της πιθανότητας ρήξης σήμαινε διατήρηση στο διηνεκές του μη βιώσιμου χρέους

■ Η υποταγή στο μη βιώσιμο χρέος και στη λογική της τρόικας οδηγούσε την Ελλάδα στην ασταμάτητη συρρίκνωση

■ Η ασταμάτητη συρρίκνωση που εγγυώνται η υποταγή στην τρόικα και το μη βιώσιμο χρέος εν τέλει θα οδηγούσε, έτσι κι αλλιώς, την Ελλάδα εκτός ευρώ μετά από μια δεκαετία συρρίκνωσης.

Στην αρένα των «μέσων» και του πολιτικού αφηγήματος, η άρνησή μου να αποκλείσω τη ρήξη αποτέλεσε το έναυσμα για την τρόικα του εσωτερικού ώστε να λοιδορούμαι καθημερινά ως «συνωμότης της δραχμής», «πραξικοπηματίας», «ένοχος εσχάτης προδοσίας», «τζογαδόρος» κ.λπ.

Την ίδια στιγμή, εκτός μιας Ελλάδας υπό τη σκιά της τρόικας εσωτερικού, η ανάλυσή μου για τα ουσιώδη προβλήματα της ευρωζώνης και της πολιτικής που έπρεπε να έχει ακολουθηθεί από την ελληνική κυβέρνηση υιοθετούνταν καθημερινά από τους σοβαρότερους αναλυτές.

Ολο και περισσότεροι αναλυτές συμμερίζονται τις προτάσεις που κατέθετα επί υπουργίας μου στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες και στο ΔΝΤ, ιδίως όσον αφορά τη μορφή που πρέπει να λάβει η αναδιάρθρωση χρέους, το μέγιστο μέγεθος του στόχου πρωτογενούς πλεονάσματος, την ανάγκη για μετατροπή του ΤΑΙΠΕΔ σε αναπτυξιακή τράπεζα, τη σημασία που έχει η δημιουργία δημόσιας «κακής τράπεζας» για τη διαχείριση των «κόκκινων» δανείων κ.λπ.

Τίποτα από αυτά δεν μπορούσε να επιτευχθεί από τη στιγμή που η κυβέρνηση ασπάστηκε το δόγμα του εξορκισμού της ρήξης με τους δανειστές. Ενα ένα πέφτουν τα οχυρά – η ιδέα της αναπτυξιακής τράπεζας, της δημόσιας «κακής τράπεζας», ακόμα και η παραδοχή από τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης ότι ουσιαστική αναδιάρθρωση χρέους αποτελεί όνειρο θερινής νυκτός.

Το μόνο που προσδοκά πλέον η εξουθενωμένη κυβέρνηση είναι μια αριθμητική αύξηση του ΑΕΠ χωρίς θέσεις εργασίας, με το διαθέσιμο εισόδημα (μετρούμενο σε ευρώ) της μεγάλης πλειονότητας να παραμένει μειούμενο, στο πλαίσιο μιας τοξικά ταξικής αναδιανομής του συρρικνούμενου πραγματικού εισοδήματος.

Πίσω από όλα αυτά, κρύβεται ο εξοργιστικά υψηλός στόχος του πρωτογενούς πλεονάσματος για το 2018 που αποδέχθηκε, ουσιαστικά από τον Απρίλιο του 2015, ο πρωθυπουργός. Αν «πιαστεί» ο στόχος αυτός, ο υφεσιακός του αντίκτυπος θα είναι τραγικός.

Αν δεν πιαστεί, Σόιμπλε και σία θα κάνουν πάρτι, λοιδορώντας την Ελλάδα, άλλη μια φορά, για αναξιοπιστία και χρησιμοποιώντας την «αποτυχία» ως άλλη μια δικαιολογία για τη μη αναδιάρθρωση του χρέους.

Τις προηγούμενες μέρες, ο Πολ Κρούγκμαν, σε εκδήλωση όπου συμμετείχαμε στο πλαίσιο του Athens Democracy Forum, μου είπε την άποψή του ότι το 2015 ο πρωθυπουργός «έδειξε ότι δεν είναι διατεθειμένος να κάνει το μεγάλο βήμα», εννοώντας την έξοδο από το ευρώ, και ως εκ τούτου παρέμεινε «χωρίς καθόλου διαπραγματευτική δύναμη».

Του επισήμανα ότι δεν χρειαζόταν η υιοθέτηση της εξόδου από το ευρώ ως στρατηγικός στόχος για να διατηρηθεί η διαπραγματευτική μας δύναμη. Του είπα ότι το μόνο που χρειαζόταν ήταν να μη φοβηθούμε τη ρήξη. Αν η «άλλη» πλευρά, η τρόικα, καταλάβαινε ότι προτιμούμε τη ρήξη από τη συνεχή συρρίκνωση, δεν θα χρειαζόταν ρήξη.

Η αταλάντευτη πορεία προς τον επιθυμητό στόχο, ειδικότερα τότε που τύχαινε αμέριστης και πλατιάς λαϊκής συμπαράστασης, ήταν το κλειδί – η μεγάλη μας ευκαιρία. Δυστυχώς, κάποιοι ταλαντεύτηκαν από νωρίς, η τρόικα το διέγνωσε και η ήττα ήρθε.

Δεν υπονοώ ότι η επίτευξη των ανατρεπτικών μας στόχων θα επιτυγχανόταν δίχως σειρά αλλεπάλληλων πολιτικών συγκρούσεων ή ότι ο δρόμος μας τότε ήταν στρωμένος με ροδοπέταλα.

Εννοώ ότι όταν έχουμε φτάσει στο σημείο να κλυδωνίζεται η ευρωπαϊκή συνοχή λόγω της ανυποχώρητης στάσης μας να υποταχθούμε στη λογική λιτότητας, η απόφαση αναδίπλωσης και υποχώρησης (όπως τελικά έπραξε η κυβέρνηση τον Ιούλιο του 2015) σηματοδότησε την απώλεια της αξιοπιστίας μας.

Ισως η μεγαλύτερη ειρωνεία που δεν μπορούν να κατανοήσουν οι οπαδοί του σύγχρονου ευρω-ραγιαδισμού είναι ότι η ήττα μας στα χέρια της τρόικας (εξωτερικού και εσωτερικού) αποτέλεσε μέγα πλήγμα για την Ευρωπαϊκή Ενωση.

Το Brexit, για να το πω απλά, δεν θα είχε κερδίσει (εκείνο το 1,5% που του έδωσε τη νίκη) αν εμείς είχαμε παραμείνει αταλάντευτοι.

Σήμερα, ακολουθείται η πολιτική της διαχείρισης μιας πολιτικής ήττας σε βάρος του ιστορικού αγώνα που ο ελληνικός λαός διεξήγαγε με σθένος και αποφασιστικότητα το 2015.

Η απογοήτευση και οι πληγές που άφησε πίσω εκείνη η κρίσιμη απόφαση του πρωθυπουργού πρέπει να ξεπεραστούν άμεσα και να λειτουργήσουν ως εμπειρία στα νέα «αδιέξοδα» που δημιουργεί καθημερινά το βαθύ ευρωπαϊκό κατεστημένο για την Ευρώπη και τους Ευρωπαίους.

ΑΠΟΨΕΙΣ
Χρεοδουλοπαροικία 2018-2056
ΑΡΘΡΟ ΤΟΥ Γ. ΒΑΡΟΥΦΑΚΗ: Προσέξτε την αντικατάσταση του όρου «αναδιάρθρωση χρέους» με τον όρο «ελάφρυνση χρέους». Στόχος της είναι να κρύψει την πικρή αλήθεια ότι οι δανειστές δεν ενδιαφέρονται να καταστήσουν...
Χρεοδουλοπαροικία 2018-2056
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το πρώτο πανευρωπαϊκό προοδευτικό κόμμα γεννιέται!
ΑΡΘΡΟ ΤΟΥ Γ. ΒΑΡΟΥΦΑΚΗ: Στον καιρό του κυνισμού, ο μόνος τρόπος για να πειστούν οι πολιτικοποιημένοι Ευρωπαίοι (...) είναι να βρεθούν μπροστά σε μια πολιτική πρόταση που να την προωθούν ταυτόχρονα υποψήφιοι...
Το πρώτο πανευρωπαϊκό προοδευτικό κόμμα γεννιέται!
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μια σχέση με διάρκεια
ΑΡΘΡΟ ΤΟΥ ΓΙΑΝΗ ΒΑΡΟΥΦΑΚΗ ΣΤΗΝ «ΕΦ.ΣΥΝ.»: Μέσα στο πλαίσιο του παραδοσιακού της ρεβανσισμού και της προσπάθειας να ποινικοποιήσει τη διαπραγμάτευση των πρώτων μηνών του 2015, ακολουθώντας την παράδοση της...
Μια σχέση με διάρκεια
ΑΠΟΨΕΙΣ
ΑΡΘΡΟ Γ. Βαρουφάκη: Τι θα κάνουμε με το ευρώ;
Αν στόχος μας είναι η μεταρρύθμιση (αντί για την κατάργηση) της νομισματικής ένωσης (ακόμα και στο πλαίσιο της διαίρεσης του ευρώ στα δύο), τα capital controls που (συμφωνούμε ότι) είναι προαπαιτούμενα για τη...
ΑΡΘΡΟ Γ. Βαρουφάκη: Τι θα κάνουμε με το ευρώ;
ΑΠΟΨΕΙΣ
«Ναι» στην πρόταση της κυβέρνησης
Να κρατήσουμε όρθια την πρώτη αριστερή κυβέρνηση της Ελλάδας, να αποτρέψουμε τη λογική της «αριστερής παρένθεσης», που με κάθε αθέμιτο μέσο χρησιμοποίησε η πολιτική και οικονομική ελίτ της χώρας και της...
«Ναι» στην πρόταση της κυβέρνησης
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ποιος φοβάται τον Γιάνη Βαρουφάκη;
Μικαέλ Λεβί: Οπως πολλοί άνθρωποΙ στην Ελλάδα και την Ευρώπη, είμαι βαθύτατα απογοητευμένος με την «παραίτηση» του Γιάνη Βαρουφάκη. Φαίνεται ότι τον αποκλεισμό του απαίτησαν από την Ελλάδα οι λεγόμενοι...
Ποιος φοβάται τον Γιάνη Βαρουφάκη;

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας