• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    14°C 10.9°C / 15.1°C
    2 BF
    56%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    8°C 6.4°C / 11.1°C
    4 BF
    67%
  • Πάτρα
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 11.0°C / 14.5°C
    6 BF
    70%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    5°C 4.9°C / 4.9°C
    1 BF
    93%
  • Αλεξανδρούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 10.7°C / 12.9°C
    6 BF
    82%
  • Βέροια
    Αραιές νεφώσεις
    8°C 5.8°C / 9.7°C
    2 BF
    75%
  • Κοζάνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    2°C 2.4°C / 6.1°C
    0 BF
    100%
  • Αγρίνιο
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    10°C 9.1°C / 13.6°C
    3 BF
    82%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    17°C 16.4°C / 18.7°C
    3 BF
    64%
  • Μυτιλήνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    16°C 14.9°C / 15.9°C
    4 BF
    88%
  • Ερμούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    16°C 14.9°C / 17.4°C
    7 BF
    59%
  • Σκόπελος
    Σποραδικές νεφώσεις
    10°C 9.6°C / 14.6°C
    6 BF
    59%
  • Κεφαλονιά
    Αυξημένες νεφώσεις
    14°C 13.6°C / 13.6°C
    7 BF
    64%
  • Λάρισα
    Σποραδικές νεφώσεις
    9°C 8.9°C / 10.5°C
    2 BF
    81%
  • Λαμία
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    8°C 7.3°C / 10.5°C
    3 BF
    100%
  • Ρόδος
    Σποραδικές νεφώσεις
    18°C 17.7°C / 18.8°C
    1 BF
    78%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    12°C 10.3°C / 15.3°C
    5 BF
    61%
  • Καβάλα
    Σποραδικές νεφώσεις
    11°C 9.9°C / 12.3°C
    2 BF
    79%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    8°C 6.5°C / 10.0°C
    2 BF
    71%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    3°C 2.8°C / 2.8°C
    2 BF
    84%

«Εργα τέχνης» σε ρολόγια μέτρησης ηλεκτρικού ρεύματος στην πόλη του Ναυπλίου

EUROKINISSI/ΒΑΣΙΛΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ

Σύγκρουση και βία

  • A-
  • A+

Η σύγκρουση είναι μια συστηματική και διαρκής βία∙ όταν εκδηλώνεται ανάμεσα στα κράτη, συνήθως ονομάζεται πόλεμος. Και δεν ενέχει πάντα την αμοιβαιότητα∙ όποιος συγκρούεται με κάποιον τον θεωρεί εχθρό του.

Επειδή υπάρχει βία, η σύγκρουση είναι ένα εξαιρετικά αρνητικό γεγονός∙ αλλά μπορεί να είναι ακόμη και αναγκαία, κι αν την αρνηθούμε με κάθε κόστος, μπορεί να έχει καταστρεπτικά αποτελέσματα για την ελευθερία του συνόλου.

Ετσι, σε ακραίες περιπτώσεις, πρέπει να αναλάβουμε την ευθύνη εκδηλώνοντας το κατάλληλο κουράγιο. (Και αποφεύγοντας να κρυφτούμε πίσω από τη ρητορική μιας σύγκρουσης «μη βίαιης»: κάθε άρνηση του διαλόγου με τον άλλο είναι μια εκδήλωση βιαιότητας, κι αυτό είναι αρνητικό στοιχείο, ανεξάρτητα από τη χρήση φυσικών μέσων επίθεσης. Πράγμα που φυσικά δεν αποκλείει ότι ορισμένες μορφές σύγκρουσης μπορεί να είναι χειρότερες από άλλες.)

Σε αντιπαράθεση με μια μακρά και σημαντική παράδοση (αλλά σύμφωνα και με όσα λέει ο Καντ για τον πόλεμο), είμαστε πολύ μακριά από το να θεωρούμε ότι η επιλογή της σύγκρουσης επιφέρει μια αναστολή της δικαιοσύνης ανάμεσα στα διάφορα εμπλεκόμενα μέρη –και όχι μόνο με την έννοια μιας καθαρά αρνητικής δικαιοσύνης, που συγκλίνει προς την ασφάλεια και την προστασία. Η δικαιοσύνη, δηλαδή, θα πρέπει να οδηγεί δραστικά τη συμπεριφορά μας ακόμη και κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, προς δύο κύριες κατευθύνσεις.

Κατά πρώτο λόγο, διάφορες θεωρήσεις για τη δικαιοσύνη εξακολουθούν να εφαρμόζονται στην επιλογή της σύγκρουσης, ακόμη και μετά το πέρας της. Είναι αναγκαίο να αναρωτηθούμε: ήταν πράγματι αυτή μια ακραία και αναπόφευκτη περίπτωση; Ηταν πράγματι ανώφελη κάθε άλλη προσπάθεια διαλόγου;

Δεν θα είναι ποτέ δυνατόν να απαντήσουμε θετικά σε ερωτήσεις αυτού του είδους: κάθε δράση υπόκειται πάντα στην αμφιβολία και την κριτική, άρα για καμιά σύγκρουση δεν θα μπορούμε να αποδείξουμε ότι ήταν δίκαιη. Θα πρέπει να τη ζήσουμε γνωρίζοντας πάντα ότι μπορεί να πρόκειται για ένα λάθος. (Κι αυτό είναι καλό, γιατί τίποτε δεν είναι πιο φοβερό από μια σύγκρουση που θεωρείται δίκαιη, όπως μαρτυρούν με τραγική έμφαση οι διάφοροι «ιεροί πόλεμοι».)

Κατά δεύτερο λόγο, θεωρήσεις για τη δικαιοσύνη εφαρμόζονται ακόμη και στη συγκεκριμένη και καθημερινή επιλογή της σύγκρουσης. Σύμφωνα πάλι με τη διδασκαλία του Καντ, είναι πάντα αναγκαίο να παλεύεις έχοντας ως ορίζοντα και σκοπό το τέλος της σύγκρουσης: όπως αν σε κάθε στιγμή είναι πιθανό να διακόπτεις τις εχθροπραξίες και να αποκαθιστάς τον διάλογο.

Κάθε μεμονωμένη πράξη σύγκρουσης πρέπει λοιπόν να συντελείται στον σεβασμό προς τον ανθρωπισμό τον δικό σου και του άλλου, αποφεύγοντας την απαξίωση και την καταρράκωση και των δύο αντιμαχόμενων πλευρών∙ πράγματι, αυτές οι εμπειρίες μπορούν να βλάψουν με τρόπο οριστικό την εμπιστοσύνη που υποστηρίζει τόσο την πολλαπλότητα καθενός από εμάς όσο κι εκείνη των κοινωνιών στις οποίες ανήκουμε (που περιλαμβάνει και την εν δυνάμει κοινωνία του εχθρού).

*ομότιμος καθηγητής ΑΠΘ 

 

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Είναι μία καλή ευκαιρία να διευκολυνθεί το μέλλον των ανθρώπων
Η Τέχνη, ναι μεν καταγράφει με τη δική της ιδιαίτερη ματιά όλα όσα συμβαίνουν στη ζωή, αλλά αν μπορεί να συμβάλλει στο να περιοριστούν τα φθαρτικά γιατί να μην το κάνει;
Είναι μία καλή ευκαιρία να διευκολυνθεί το μέλλον των ανθρώπων
ΑΠΟΨΕΙΣ
Οι δικαστές και η Ιστορία
Οι δικαστές συχνά διασταυρώνονται με την Ιστορία. Μοιράζονται τη μεθοδολογία έρευνας, αλλά ο στόχος τους είναι διαφορετικός. Εκεί όπου ο δικαστής αναζητά ενόχους και αποδίδει ατομικές ευθύνες, ο ιστορικός...
Οι δικαστές και η Ιστορία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ιστορική η δίκη, ορατά τα αποτελέσματα
Η δίκη της Χ.Α. προχωράει: δεκάδες μάρτυρες, πολλά στοιχεία, πλούσια δικογραφία. Σημαντική η κατάθεση του πρώην χρυσαυγίτη Σταύρου, σπουδαίοι οι μάρτυρες κατηγορίας που ακολουθούν, κρίσιμα τα αναγνωστέα που θα...
Ιστορική η δίκη, ορατά τα αποτελέσματα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ριζοσπαστικοποίηση και εξτρεμισμός
Η διαδικασία της ριζοσπαστικοποίησης εμφανίζεται μέσα σε πλαίσιο πολωτικής διομαδικής σύγκρουσης, κατά την οποία ένα τμήμα του κοινωνικού υποκειμένου -τόσο σε ατομικό όσο και σε συλλογικό...
Ριζοσπαστικοποίηση και εξτρεμισμός
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πολιτικό σύστημα και πολιτικοί κρατούμενοι
Πρόκειται, για την περίπτωση που ομάδα πολιτών, στο πλαίσιο της ιδεολογίας τους, επιδιώκουν να ανατρέψουν το πολιτικό σύστημα και να το αντικαταστήσουν με ένα άλλο, διαπράττοντας ποινικά αδικήματα, τα οποία...
Πολιτικό σύστημα και πολιτικοί κρατούμενοι
ΑΠΟΨΕΙΣ
«Συμμορίες» ανηλίκων
Ακουσα πρόσφατα δημοσιογράφο περιωπής να καλεί τον υπουργό Δημόσιας Τάξης να επιληφθεί άμεσα του προβλήματος της παραβατικής συμπεριφοράς ομάδων παιδιών. Το κακό έχει παραγίνει, είπε. Καλεί λοιπόν τον υπουργό...
«Συμμορίες» ανηλίκων

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας