Αθήνα, 32°C
Αθήνα
Αίθριος καιρός
32°C
33.0° 30.8°
2 BF
35%
Θεσσαλονίκη
Αίθριος καιρός
30°C
31.9° 28.6°
1 BF
55%
Πάτρα
Αίθριος καιρός
29°C
28.8° 28.0°
1 BF
65%
Ιωάννινα
Αίθριος καιρός
25°C
24.9° 24.9°
0 BF
65%
Αλεξανδρούπολη
Αίθριος καιρός
29°C
29.6° 28.9°
3 BF
58%
Βέροια
Αίθριος καιρός
30°C
29.8° 26.8°
1 BF
58%
Κοζάνη
Αίθριος καιρός
27°C
27.4° 26.2°
0 BF
32%
Αγρίνιο
Αίθριος καιρός
32°C
31.6° 31.6°
1 BF
39%
Ηράκλειο
Αίθριος καιρός
30°C
30.5° 28.0°
1 BF
58%
Μυτιλήνη
Αίθριος καιρός
28°C
28.3° 27.9°
3 BF
61%
Ερμούπολη
Αίθριος καιρός
28°C
29.8° 28.4°
3 BF
61%
Σκόπελος
Αίθριος καιρός
30°C
30.7° 29.7°
1 BF
66%
Κεφαλονιά
Αίθριος καιρός
29°C
28.9° 28.9°
0 BF
65%
Λάρισα
Αίθριος καιρός
28°C
29.0° 27.9°
0 BF
42%
Λαμία
Αίθριος καιρός
30°C
30.1° 29.5°
1 BF
47%
Ρόδος
Αίθριος καιρός
29°C
28.8° 28.8°
4 BF
80%
Χαλκίδα
Αίθριος καιρός
31°C
33.2° 29.8°
2 BF
30%
Καβάλα
Αίθριος καιρός
30°C
30.5° 28.3°
2 BF
48%
Κατερίνη
Ελαφρές νεφώσεις
28°C
28.7° 27.5°
2 BF
72%
Καστοριά
Αίθριος καιρός
27°C
26.9° 26.9°
1 BF
48%
ΜΕΝΟΥ
Κυριακή, 21 Ιουλίου, 2024
ekloges cyprus
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
AP Photo/Petros Karadjias

Οι Τουρκοκύπριοι στην κάλπη των ευρωεκλογών

Τα στοιχεία των τελευταίων εκλογών είναι σημαντικά. Ενας αξιοσημείωτος αριθμός Τουρκοκυπρίων ψήφισαν το 2019, συνολικά 5.804 σε σχέση με μόλις 1.856 το 2014. Στην πλειοψηφία τους ψήφισαν τον Νιαζί Κιζίλγιουρεκ και το ΑΚΕΛ (4.076). Το εγχείρημα του ΑΚΕΛ ακολουθούν σήμερα οι δύο μικρότερες πολιτικές δυνάμεις, διεκδικώντας μερίδιο στήριξης. Ομως, η συμμετοχή Τουρκοκυπρίων στα ψηφοδέλτια της Δεξιάς είναι επί του παρόντος εκτός συζήτησης.

ΑΝΑΛΥΣΗ*

Οι ευρωπαϊκές εκλογές στην Κύπρο έχουν ένα μοναδικό χαρακτηριστικό που τις διακρίνει από άλλες εκλογικές αναμετρήσεις στην Κυπριακή Δημοκρατία. Είναι οι μόνες εκλογές, στις οποίες Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι ψηφίζουν μαζί σε μία κάλπη για 6 ευρωβουλευτές!

Ολες οι άλλες εκλογές στην Κύπρο αφορούν αυστηρά την κάθε μια Κοινότητα ξεχωριστά: προεδρικές, βουλευτικές, τοπικές. Αυτό δεν είναι αποτέλεσμα της ντε φάκτο διαίρεσης του νησιού. Είναι πρόνοια του Συντάγματος του ’60. Ξεπερασμένη μεν, αλλά σε ισχύ από την εποχή της Ανεξαρτησίας. Ετσι θα παραμείνει για όσο καιρό δεν λύνεται το Κυπριακό.

Ευρωπαίοι πολίτες

Στις ευρωεκλογές, κατά παράδοξο τρόπο, εφαρμόζεται κοινή ψηφοφορία. Η Κύπρος μπήκε στην Ε.Ε. με το σύνολο της επικράτειάς της, το κοινοτικό κεκτημένο ανεστάλη στο κατεχόμενο τμήμα, αλλά οι πολίτες που ανήκουν στην Τουρκοκυπριακή Κοινότητα είναι κι αυτοί Ευρωπαίοι πολίτες. Περισσότεροι από 80 χιλιάδες Τουρκοκύπριοι είναι αυτόματα εγγεγραμμένοι στους εκλογικούς καταλόγους της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Αν το Κυπριακό επιλυόταν, οι Τουρκοκύπριοι θα αποκτούσαν το δικαίωμα συμμετοχής ως Κοινότητα, όχι μόνο ως άτομα. Η Κύπρος θα είχε δύο ομόσπονδες πολιτείες – εκλογικές περιφέρειες και από τις 6 έδρες. Οι Τουρκοκύπριοι θα εξέλεγαν τις 2 στη βόρεια πολιτεία. Αυτή θα ήταν μία ρύθμιση που απορρέει από την αρχή της πολιτικής ισότητας - δεν είναι αριθμητική ισότητα, αλλά η συμμετοχή των Τουρκοκυπρίων θα ήταν αποτελεσματική. Η κατανομή 4-2 συμφωνήθηκε σε διαδοχικές διαπραγματεύσεις (2004, 2010, 2017).

Η μη επίλυση του Κυπριακού, όμως, δημιούργησε «κενό εκπροσώπησης» δύο εδρών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Αυτό καλύφθηκε με εισήγηση της ελληνοκυπριακής ηγεσίας: αντί να μείνουν οι δύο θέσεις κενές, να συμπληρωθούν και οι 6 έδρες, παραχωρώντας το δικαίωμα συμμετοχής στους Τουρκοκυπρίους, ασχέτως αν κατοικούν στα κατεχόμενα. Δεν ψηφίζουν απλώς, έχουν επίσης και το δικαίωμα να εκλεγούν.

Τρεις υποψήφιοι

Τρεις Τουρκοκύπριοι σήμερα κατέρχονται ως υποψήφιοι ευρωβουλευτές. Πιο γνωστός είναι ο ευρωβουλευτής, ακαδημαϊκός Νιαζί Κιζίλγιουρεκ που διεκδικεί επανεκλογή με το ΑΚΕΛ. Ακόμα δύο Τουρκοκύπριοι έχουν περιληφθεί σε ευρωψηφοδέλτια κομμάτων: ο Χουλουσί Κιλίμ στο νεοσύστατο Volt, που έχει σαφώς φιλοευρωπαϊκό χαρακτήρα και είναι υπέρ της ομοσπονδιακής επανένωσης, αλλά και ο Οζ Καραχάν που κατέρχεται με το Κίνημα Οικολόγων.

Φωνή Τουρκοκυπρίων

Ο Τουρκοκύπριος δημοσιογράφος Χασάν Καφετζίογλου, με καταγωγή από τα Λεύκαρα, ζει στην άλλη πλευρά της διαχωριστικής γραμμής στη Λευκωσία. Είναι ευρωπαϊστής και υπερασπιστής της ομοσπονδιακής επίλυσης: «Η 9η Ιουνίου είναι μια μοναδική ευκαιρία για τους Τουρκοκύπριους και η Κοινότητα μας πρέπει να αυξήσει τη συμμετοχή της και να κάνει τη φωνή της να ακουστεί σε όλες τις πλατφόρμες της Ευρώπης», υποστηρίζει.

Θα ανταποκριθούν στο κάλεσμα; Στην Τουρκοκυπριακή Κοινότητα υπάρχει μεγάλη απογοήτευση. Εξίσου μεγάλη, όμως, είναι και η ανθεκτικότητα που δείχνει. Σκέφτονται ότι από το 2004, δύο φορές τάχθηκαν με τις προτάσεις του ΟΗΕ για επίλυση, το 2004 σε δημοψήφισμα επί του Σχεδίου Ανάν και το 2017 στο Κραν Μοντανά με τον ηγέτη τους, Μουσταφά Ακιντζί. Το Κυπριακό παραμένει άλυτο και εκείνοι σε κατάσταση ομηρίας, όπως ήταν και η Ελληνοκυπριακή Κοινότητα προτού ενταχθεί η Κύπρος στην Ε.Ε. Από τη μια είναι η πολιτική και οικονομική εξάρτηση από την Τουρκία. Από την άλλη, η ελληνοκυπριακή ηγεσία μέχρι σήμερα κρατά κατά κανόνα τους Τουρκοκύπριους μακριά από την Ε.Ε. Επιτρέπει, κάτω από την πίεση της Ε.Ε., ελάχιστα και με το... σταγονόμετρο από τα οφέλη της Ε.Ε.

Κοινό όραμα

Ο Χ. Καφετζίογλου ανήκει στη γενιά των Τουρκοκυπρίων, ακλόνητων στην ιδέα της επανένωσης: «Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία για μένα ότι οι Τουρκοκύπριοι συμμερίζονται το ευρωπαϊκό όραμα και τις αξίες της Ε.Ε. Εχουμε εκφράσει την επιθυμία μας για μία Κύπρο, διζωνική, δικοινοτική Ομοσπονδία με πολιτική ισότητα. Ως Κοινότητα αξίζουμε να είμαστε μέρος της Ε.Ε. Πρέπει να συμμετάσχουμε στις εκλογές και να συμβάλουμε στον αγώνα εναντίον του ακραίου εθνικισμού. Είμαστε υπέρ της λύσης, είμαστε υπέρ της Ευρώπης!».

Τα στοιχεία των τελευταίων εκλογών είναι σημαντικά. Ενας αξιοσημείωτος αριθμός Τουρκοκυπρίων ψήφισαν το 2019, συνολικά 5.804 σε σχέση με μόλις 1.856 το 2014. Στην πλειοψηφία τους ψήφισαν τον Νιαζί Κιζίλγιουρεκ και το ΑΚΕΛ (4.076). Το εγχείρημα του ΑΚΕΛ ακολουθούν σήμερα οι δύο μικρότερες πολιτικές δυνάμεις, διεκδικώντας μερίδιο στήριξης.

Ομως, η συμμετοχή Τουρκοκυπρίων στα ψηφοδέλτια της Δεξιάς είναι επί του παρόντος εκτός συζήτησης. Στις προηγούμενες αναμετρήσεις, ιδίως το 2019, το ζήτημα αποτέλεσε έντονο σημείο τριβής ανάμεσα στο ΔΗΣΥ και το ΑΚΕΛ. Σήμερα, οι αντιδράσεις είναι κάπως λιγότερες. Προέρχονται περισσότερο από τα εθνικιστικά κόμματα. Δεν προσβλέπουν στην παραμικρή στήριξη και θα ήθελαν πολύ να κόψουν εντελώς τη συμμετοχή των Τουρκοκύπριων ψηφοφόρων. Γι’ αυτό, προφασίζονται κατά καιρούς διάφορες αφορμές για να κλείσουν τα σημεία διέλευσης.

Κατεχόμενα

Στα κατεχόμενα το κλίμα μοιάζει περίεργο σε σχέση με τις ευρωπαϊκές εκλογές. Η διοίκηση του Κόμματος Εθνικής Ενότητας του Ερσίν Τατάρ δεν επέβαλε απαγορεύσεις. Οι Τουρκοκύπριοι υποψήφιοι ευρωβουλευτές κάνουν σε χαμηλούς τόνους, συγκεντρώσεις και αναρτούν αφίσες, ακόμα και γιγαντοαφίσες!

Τα τουρκοκυπριακά κόμματα τυπικά απορρίπτουν τη συμμετοχή των Τουρκοκύπριων πολιτών στις ευρωπαϊκές εκλογές γιατί υποστηρίζουν τη διαφύλαξη πρώτα των δικαιωμάτων της Κοινότητάς τους: Οι δύο έδρες από τις 6 ανήκουν στους Τουρκοκύπριους, υποστηρίζουν. Οι συντηρητικές δυνάμεις είναι επικριτικές για όσους Τουρκοκύπριους ψηφίζουν γιατί δεν θέλουν δεσμούς με την Ε.Ε., παρά μόνο με την Τουρκία. Ομως, οι προοδευτικές κεντροαριστερές δυνάμεις, έμμεσα και σιωπηρά, ενθαρρύνουν τους Τουρκοκύπριους πολίτες να συμμετάσχουν. Σε πολλές περιπτώσεις βοηθούν σε συγκεντρώσεις, ιδίως του Νιαζί Κιζίλγιουρεκ, ενώ το Volt κάνει και κοινές εκδηλώσεις με Τουρκοκύπριους.

Η αύξηση της συμμετοχής των Τουρκοκυπρίων στις ευρωπαϊκές εκλογές σημαίνει πολλά, τα πλείστα από τα οποία αγνοεί η ελληνοκυπριακή ηγεσία. Ο Χασάν Καφετζίογλου υποστηρίζει ότι στη δύσκολη συγκυρία της παντελούς απουσίας προοπτικής λύσης «η Ευρωπαϊκή Ενωση διασφαλίζει τη διακριτή μας ταυτότητα ως κοσμικής και προοδευτικής Κοινότητας». Συμπληρώνει σε μήνυμά του στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα σύμπραξης πολιτών «Εμείς – Μαζί»: «Ψηφίζουμε για τα ανθρώπινα δικαιώματα, για τις αξίες της Ε.Ε. και τα υψηλά πρότυπα της δημοκρατίας». Σε πολύ λίγες περιοχές στην Ευρώπη μπορεί να βρει κανείς τόσο καθαρά τέτοια προσήλωση στην Ε.Ε. Για μια σημαντική μερίδα των Τουρκοκυπρίων, η Ε.Ε. σχετίζεται με το υπαρξιακό πρόβλημα που σήμερα αντιμετωπίζουν: διαφύλαξη της κοσμικής και διακριτής ταυτότητάς τους εντός Ε.Ε ή σταδιακή απορρόφηση από την Τουρκία;

*Το άρθρο αναδημοσιεύεται στην εφημερίδα «Πολίτης» της Κύπρου

Google News ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ ΣΤΟ GOOGLE NEWS
Οι Τουρκοκύπριοι στην κάλπη των ευρωεκλογών

ΣΧΕΤΙΚΑ ΝΕΑ

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΕ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας