• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    8°C 5.6°C / 8.6°C
    3 BF
    43%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    3°C 1.0°C / 4.6°C
    3 BF
    49%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    6°C 4.0°C / 9.5°C
    3 BF
    53%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    -3°C -3.1°C / -3.1°C
    1 BF
    68%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    -1°C -1.1°C / -1.1°C
    2 BF
    59%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    3°C 0.9°C / 4.0°C
    1 BF
    48%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    -2°C -2.6°C / 0.1°C
    3 BF
    54%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    2°C -0.4°C / 7.6°C
    2 BF
    40%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    9°C 7.7°C / 10.2°C
    4 BF
    55%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    3°C 2.9°C / 2.9°C
    4 BF
    55%
  • Ερμούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    7°C 7.4°C / 9.1°C
    2 BF
    70%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    5°C 4.6°C / 4.6°C
    5 BF
    55%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    11°C 10.8°C / 10.8°C
    2 BF
    49%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    0°C -1.1°C / 1.6°C
    0 BF
    47%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    4°C -0.6°C / 5.1°C
    1 BF
    57%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 3.8°C / 7.7°C
    3 BF
    45%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 4.9°C / 8.7°C
    3 BF
    43%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    4°C 2.7°C / 4.4°C
    3 BF
    40%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    3°C 1.1°C / 4.7°C
    2 BF
    58%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    -2°C -2.2°C / -2.2°C
    2 BF
    57%

Εγιναν όμως, πράγματι, λάθος χειρισμοί; Αν ναι, πώς θα μπορούσε να αποφευχθεί αυτή η κατάληξη;

Ενα χρονικό περί μονόδρομων και εναλλακτικών...

  • A-
  • A+

Η σύνοδος κορυφής της 12ης Ιουλίου σήμανε το τέλος μιας επίπονης διαπραγμάτευσης της ελληνικής κυβέρνησης με τους δανειστές. Το αποτέλεσμά της ήταν ένα πρόγραμμα εξαιρετικά δύσκολο, αντίθετο σε αρκετές δεσμεύσεις της κυβέρνησης. Η απογοήτευση όλων όσοι υποστήριζαν την προσπάθεια ήταν δικαιολογημένη και ένας κριτικός απολογισμός επιτακτικός.

Η κατάσταση όμως, εντός του ΣΥΡΙΖΑ, γρήγορα κλιμακώθηκε και μια ομάδα στελεχών και βουλευτών της κυβέρνησης, εγκαλώντας την για λάθος χειρισμούς και αδυναμία να αντιληφθεί το εφικτό της εναλλακτικής της ρήξης, αποφάσισαν να αποχωρήσουν από το κόμμα, οδηγώντας έτσι σε πτώση την κυβέρνησης.

Εγιναν όμως, πράγματι, λάθος χειρισμοί; Αν ναι, πώς θα μπορούσε να αποφευχθεί αυτή η κατάληξη; Αν πάλι όχι, μήπως η επιμονή στην ύπαρξη μιας καλύτερης εναλλακτικής, σε αυτή την περίπτωση, λειτουργεί ως θεωρητικό σφάλμα που μας εμποδίζει να αντιληφθούμε το μέγεθος των δυσκολιών της πραγματικότητας και να την αντιμετωπίσουμε με θάρρος; Μια σύνοψη του χρονικού της περιόδου, ίσως βοηθήσει να απαντηθούν αυτά τα ερωτήματα.

Η ιστορία ξεκινάει τον Νοέμβριο του 2014, όταν ο πρώην υπουργός Οικονομικών Γκίκας Χαρδούβελης έστελνε στην τρόικα το περίφημο mail, προτείνοντας μέτρα δημοσιονομικής προσαρμογής ύψους 1 δισ., στο πλαίσιο της τελευταίας αξιολόγησης του 2ου μνημονίου.

Η τρόικα τα απορρίπτει. Ο Αντώνης Σαμαράς προειδοποιεί τους Ευρωπαίους ότι αυτή η εξέλιξη θα οδηγήσει σε πτώση την κυβέρνησή του. Χωρίς να ανησυχούν, εκείνοι απλά συμφωνούν σε μια δίμηνη παράταση.

Η επιλογή ενός προσώπου όπως ο Σταύρος Δήμας για την Προεδρία της Δημοκρατίας καταδεικνύει την απόφαση της συγκυβέρνησης να οδηγηθεί σε εκλογές. Οι εκλογές έγιναν και η νίκη του ΣΥΡΙΖΑ ήταν αναμενόμενη.

Ο ΣΥΡΙΖΑ, παρουσιάζοντας μία εναλλακτική ανάπτυξης για την αντιμετώπιση της κρίσης, είχε γίνει ο κύριος πολιτικός φορέας του μεγάλου κοινωνικού πατριωτικού ρεύματος που είχε δημιουργηθεί ενάντια στις πολιτικές λιτότητας όλα αυτά τα χρόνια.

Με κύρια όπλα το ορθολογικό και δίκαιο των αιτημάτων της, η νέα κυβέρνηση ξεκινά αμέσως τις διαπραγματεύσεις θεωρώντας ότι η πολιτική μεταστροφή της Ε.Ε. προς μια λογική ανάπτυξης είναι εφικτή. Μια τέτοια αλλαγή, όμως, είναι κόντρα στους σχεδιασμούς των ηγετικών δρώντων της Ε.Ε. Ταυτόχρονα, καμία τρίτη δύναμη δεν φαίνεται να είναι διατεθειμένη να υποστηρίξει χρηματοδοτικά ή με οποιονδήποτε άλλον τρόπο την Ελλάδα.

Υπό αυτές τις συνθήκες, έρχεται ο πρώτος συμβιβασμός με την τετράμηνη παράταση της 20ής Φεβρουαρίου. Η ελληνική κυβέρνηση έχει πια συνειδητοποιήσει ότι οι διεθνείς συσχετισμοί δεν θα επιτρέψουν μια αλλαγή στην Ευρώπη, αλλά και ότι ούτε μία έξοδος από το ευρώ συνιστά βιώσιμη λύση. Από εκείνο το σημείο, η ελληνική πλευρά στοχεύει στην εξυπηρέτηση τριών σκοπών στους επόμενους μήνες:

α) διευθέτηση του δημοσίου χρέους,

β) ένα ισχυρό πρόγραμμα χρηματοδότησης και

γ) μία περιόδο χάριτος της αποπληρωμής των τοκοχρεολυσίων.

Οι δανειστές παραμένουν αδιάλλακτοι. Με τη ρευστότητα και τον χρόνο να κυλούν εις βάρος της ελληνικής διαπραγματευτικής θέσης σε κάθε υποχώρησή μας, προβάλλονται νέες, σκληρότερες απαιτήσεις.

Πάραλληλα γίνεται αντιληπτό ότι σε οποιαδήποτε σκλήρυνση της δικής μας στάσης, θα μας κατηγορούσαν για έλλειψη διάθεσης συνεργασίας. Με λίγα λόγια, η τράπουλα της διαπραγμάτευσης ήταν σημαδεμένη.

Κάπως έτσι, φτάνουμε στη βραδιά της 27ης Ιουνίου και την απαράδεκτη πρόταση-τελεσίγραφο του Γιούνκερ και τις ασφυκτικές πιέσεις για σχηματισμό οικουμενικής κυβέρνησης με τη συμμετοχή όλου του παλιού πολιτικού κατεστημένου.

Το δημοψήφισμα και το εκπληκτικό αποτέλεσμά του είχαν μία και μόνο επίδραση στο κομμάτι της διαπραγμάτευσης. Οι δανειστές αντιλαμβάνονται ότι ο μόνος νομιμοποιημένος εκπρόσωπος του ελληνικού λαού είναι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και ο Αλέξης Τσίπρας.

Μπροστά σε αυτό το αποτέλεσμα, δεν έπρεπε να προσδοκούμε ούτε σε άνευ όρων παράδοση των δανειστών ούτε όμως ότι το εκκωφαντικό «όχι» θα αξιοποιούνταν από την κυβέρνηση για ρήξη, με μια διαλυμένη και τόσο εξαρτημένη οικονομία. Σε αυτό το πλαίσιο, το στοίχημα του δημοψηφίσματος κερδήθηκε και το σχέδιο των δανειστών απέτυχε.

Οι δανειστές, όμως, προχώρησαν στην εφαρμογή του plan b και την επιβολή μιας τόσο σκληρής συμφωνίας, η οποία θα αποσυνέθετε την κυβέρνηση από τα μέσα. Με την οικονομία να βρίσκεται σε οριακό σημείο, επιβάλλουν ένα μνημόνιο το οποίο καταφέρνει να διαλύσει την εύθραυστη συνοχή που υπήρχε στους κόλπους της κυβέρνησης.

Πολλοί βουλευτές, θεωρούν ότι η κυβέρνηση απέτυχε στην εκπλήρωση της λαϊκής εντολής που παρέλαβε και μη αξιολογώντας σωστά τις εναλλακτικές, υποτίμησε τη λύση της εξόδου. Αποφασίζουν να καταψηφίσουν το νέο μνημόνιο, στερώντας από την κυβέρνηση τη δεδηλωμένη και οδηγώντας τη χώρα σε νέες εκλογές.

Είχαν όμως, δίκιο; Θα μπορούσε να αποφευχθεί αυτή η κατάληξη; Και κυρίως τι γίνεται από εδώ και στο εξής; Αν και η κυβέρνηση έκανε αρκετά λάθη, κυρίως στο ζήτημα της διακυβέρνησης, στο κομμάτι της διαπραγμάτευσης, είναι αμφίβολο αν οποιαδήποτε διαφορετική κίνηση θα μπορούσε να οδηγήσει σε καλύτερο αποτέλεσμα. Τόσο ο χρόνος όσο και το πλαίσιο των διαπραγματεύσεων είχαν οριστεί από την άλλη πλευρά και αυτό προεξόφλησε το αποτέλεσμα.

Μέσω της ταπείνωσής της, η ελληνική κυβέρνηση θα γινόταν παράδειγμα προς αποφυγή για τους υπόλοιπους νοτιοευρωπαϊκούς λαούς και έτσι θα αποτρέπονταν παρόμοιες εξελίξεις στις χωρες τους. Ο Gilles Deleuze έλεγε: «Αν έχεις εγκλωβιστεί στο όνειρο κάποιου άλλου, τότε έχεις μεγάλο πρόβλημα». Εμείς όλους αυτούς τους μήνες είχαμε εγκλωβιστεί στα εφιαλτικά πλάνα πολιτικής επιβολής των δανειστών και τα περιθώρια διαφυγής ήταν ανύπαρκτα.

Η κυβέρνηση δεν πρόδωσε, ούτε υπήρξε ανακόλουθη της εντολής που έλαβε. Αντιθέτως, την εξάντλησε, κάνοντας σκληρή διαπραγμάτευση παραμένοντας, ταυτόχρονα, στο ευρώ. Τώρα καλεί τον λαό να κρίνει την προσπάθεια και το αποτέλεσμά της, αλλά και τον ικανότερο διαχειριστή του νέου προγράμματος.

Τα περιθώρια άσκησης κοινωνικής και προοδευτικής πολιτικής που επιτρέπει ένα μνημόνιο είναι πολύ στενά. Η προοπτική εξόδου από την κρίση με πολιτικές λιτότητας είναι αβάσιμη. Ομως το διακύβευμα της εξυγίανσης του κράτους παραμένει. Οπως παραμένει και η πρόκληση της δημιουργίας ενός μετώπου απέναντι στην ολιγαρχία και το κατεστημένο της διαφθοράς.

Αλλά και η συνετή διαχείριση του μνημονίου και η εξάντληση του περιθωρίου για την εύρεση ισοδυνάμων που θα αναδιανείμουν το βάρος υπέρ των αδυνάμων. Τέλος τα γεγονότα της 12ης Ιουλίου με την πραξικοπηματική επιβολή του μνημονίου έχουν αφήσει ανεξίτηλα το στίγμα τους στη συζήτηση που γίνεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Είναι βέβαιο ότι σύντομα θα υπάρχουν πολύ σημαντικές εξελίξεις, στις οποίες μια δημοκρατική και προοδευτική δύναμη όπως ο ΣΥΡΙΖΑ, με τον ρεαλισμό της εμπειρίας που απέκτησε, και δεδομένη την πολιτική της βούληση, έχει να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο.

Η ρητορική περί αδιεξόδων και μονόδρομων ήταν πάντα αποπροσανατολιστική και ούτε σε αυτές τις εκλογές πρέπει να μπούμε σε αυτήν τη λογική. Καλούμαστε όμως να αξιολογήσουμε με ρεαλιστικούς όρους τα γεγονότα των προηγούμενων επτά μηνών και, βάσει αυτών, να κάνουμε την επιλογή που δίνει μια πραγματική προοπτική για το μέλλον μας.

*Μέλος του ΣΥΡΙΖΑ

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Υπάρχει αντικείμενο πολιτικής ενότητας στον ΣΥΡΙΖΑ;
Η κυβέρνηση έκανε μια πολύ δύσκολη επιλογή με την υπογραφή της νέας συμφωνίας, που εμπεριέχει, μεταξύ άλλων, αρκετά υφεσιακά μέτρα. Στόχος αυτής της συμφωνίας ήταν, και είναι, η διάσωση της χώρας και του λαού...
Υπάρχει αντικείμενο πολιτικής ενότητας στον ΣΥΡΙΖΑ;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ευτυχώς, που φύτεψαν... ευρωπουλιές!
Ο πρώτος και βασικότερος κανόνας όταν πας σε μια διαπραγμάτευση λέει ότι πρέπει να είσαι ευπρεπής. Να μην πουλάς τσαμπουκάδες, να μην το παίζεις μάγκας, να μην κοκορεύεσαι και ειδικότερα να πατάς στη γη,...
Ευτυχώς, που φύτεψαν... ευρωπουλιές!
ΑΠΟΨΕΙΣ
Καθαρή έξοδος, ξεκάθαρες διαφορές
Σε εκτενές άρθρο του στην «Εφ.Συν» ο πρωθυπουργός γράφει για την έξοδο της χώρας από τα μνημόνια, τη ρύθμιση χρέους και βάζει τις διαχωριστές γραμμές μεταξύ της σημερινής κυβέρνησης και της αξιωματικής...
Καθαρή έξοδος, ξεκάθαρες διαφορές
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το θέμα είναι ποιος αποφασίζει…
Με το τρίτο μνημόνιο που ψήφισε η κυβέρνηση και την πλήρη παραδοχή του καθεστώτος επιτροπείας, τον τελικό λόγο για τα μέτρα και στον χώρο της παιδείας δεν τον έχει η κυβέρνηση αλλά η τρόικα, ο Σόιμπλε και η...
Το θέμα είναι ποιος αποφασίζει…
ΑΠΟΨΕΙΣ
Οχι άλλα ρεφορμιστικά αδιέξοδα
Σε αντίθεση με όσους κατακρίνουν την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ για προδοσία, υποστηρίζω ότι με αριστερούς πολιτικούς όρους η συμφωνία για το τρίτο αντιλαϊκό Μνημόνιο ήταν η νομοτελειακή κατάληξη της ακολουθούμενης με...
Οχι άλλα ρεφορμιστικά αδιέξοδα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Τελευταία ευκαιρία
Διανύουμε τον έκτο χρόνο της μεγαλύτερης μεταπολεμικής κρίσης. Η κοινωνία, γονατισμένη οικονομικά, βυθισμένη στην κατάθλιψη από την αβεβαιότητα και την απουσία προοπτικής και ελπίδας, πορεύεται προς τον...
Τελευταία ευκαιρία

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας