• Αθήνα
    Σποραδικές νεφώσεις
    19°C 14.7°C / 20.1°C
    3 BF
    51%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    17°C 15.3°C / 19.1°C
    3 BF
    41%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    21°C 18.2°C / 22.0°C
    1 BF
    53%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 11.9°C / 16.1°C
    1 BF
    50%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 12.9°C / 13.5°C
    2 BF
    76%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    14°C 14.0°C / 15.7°C
    2 BF
    59%
  • Κοζάνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    10°C 10.4°C / 11.5°C
    2 BF
    46%
  • Αγρίνιο
    Σποραδικές νεφώσεις
    19°C 18.7°C / 18.7°C
    1 BF
    59%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    21°C 19.3°C / 20.8°C
    3 BF
    67%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    19°C 18.5°C / 18.9°C
    4 BF
    52%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    20°C 19.4°C / 20.4°C
    5 BF
    52%
  • Σκόπελος
    Αραιές νεφώσεις
    16°C 16.2°C / 16.2°C
    2 BF
    40%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 19.9°C / 19.9°C
    2 BF
    83%
  • Λάρισα
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    18°C 15.1°C / 17.9°C
    2 BF
    42%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    18°C 16.7°C / 18.8°C
    2 BF
    56%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    22°C 22.1°C / 22.8°C
    4 BF
    44%
  • Χαλκίδα
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 13.8°C / 19.0°C
    0 BF
    55%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 13.3°C / 18.3°C
    2 BF
    55%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    16°C 15.0°C / 17.7°C
    1 BF
    48%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    12°C 11.9°C / 11.9°C
    0 BF
    60%

Η παραλία της Βοϊδοκοιλιάς

EUROKINISSI

Ξένους ξένιζε και συ γαρ ξένος γ` έση. Φιλοξενίας το εγκώμιον

  • A-
  • A+

O Τηλέμαχος, η Αθηνά/Μέντορας με τους είκοσι νεαρούς ναύτες αφήνουν πίσω τους τα βαθυγάλανα νερά και φτάνουν στην Πύλο. Μόλις χαράζει η μέρα, την ώρα που η ροδοδάχτυλη Αυγή βάφει τον ουρανό με χρυσά, πορφυρά, βερτζί και ρόδινα χρώματα. Ο βασιλιάς Νέστορας με όλον τον λαό της Πύλου, 4500 άνθρωποι μας λέει ο Όμηρος, προσφέρει θυσία- εκατόμβη στον Ποσειδώνα. Θυσιάζουν δεκάδες μαύρους ταύρους, εκεί, στο τεράστιο ακρογιάλι της Βοϊδοκοιλιάς, που δένουν το πλοίο τους οι ναύτες του Τηλέμαχου. Ο βασιλιάς της Πύλου Νέστωρ, οι γιοι του και ο λαός της Πύλου υποδέχονται με χαρά στο τραπέζι τους δύο ξένους, τον Τηλέμαχο και την Αθηνά- Μέντορα. Αφού φάνε και πιουν οι ξένοι, ο Νέστωρ και οι άλλοι μαθαίνουν ποιοι είναι οι ξένοι, ο σοφός Νέστωρ ανταποκρίνεται στο αίτημα του Τηλέμαχου να του μιλήσει για την τύχη του Οδυσσέα, μετά την άλωση της Τροίας. Ο Νέστορας θυμάται πρώτα τους νεκρούς συντρόφους που έπεσαν στην ιερή Τροία όπως οι Αίας, Αχιλλέας, Πάτροκλος, Αντίλοχος και άλλοι, αναφέρεται έπειτα στα πάθη και στα βάσανα που πέρασαν. Λέει στον Τηλέμαχο ότι μετά την αναχώρηση του από την Τροία για την Πύλο δεν είδε ξανά τον Οδυσσέα με τον οποίο είχαν στενή φιλία και συμφωνούσαν σε όλα τα κρίσιμα θέματα του πολέμου. Μιλάει ακόμα για τους Αχαιούς που έφτασαν στις πατρίδες του όπως ο Αγαμέμνων, ο Μενέλαος, ο Διομήδης, ο Φιλοκτήτης, Ιδομενέας, οι Μυρμιδόνες και άλλοι.

Ο Νέστωρ συμβουλεύει τον Τηλέμαχο να αντιμετωπίσει τους μνηστήρες με τη βοήθεια της Αθηνάς. Με συνοδό το γιο του Νέστορα, Πεισίστρατο, ο Τηλέμαχος αναχωρεί την επόμενη πρωί-πρωί, με άρμα για τη Σπάρτη.

Σχόλια για την ραψωδία γ` της Οδύσσειας.

-Η γ` ραψωδία αρχίζει με μια ανατολή και τελειώνει με μια δύση λίγες μέρες μετά.

-Ο Τηλέμαχος, μη μπορώντας να αντιμετωπίσει την κατάσταση με τους μνηστήρες, φεύγει από την Ιθάκη αναζητώντας πληροφορίες για τον πατέρα του ενώ τον συντροφεύει η θεά Αθηνά που έχει πάρει τη μορφή του Μέντορα, φίλου του Οδυσσέα. Πρώτος σταθμός του Τηλέμαχου είναι το βασίλειο του Νέστορα στην πανέμορφη, όπως αναφέρει ο Όμηρος, Μεσσηνία. Εκεί φτάνει με το χάραμα στην παραλία της Βοϊδοκοιλιάς, Βουφράδα, και βρίσκει τους κατοίκους της Πύλου και τον βασιλιά Νέστορα στην αμμουδιά. να προσφέρουν μεγάλη θυσία στον Ποσειδώνα. Μόλις αντιλήφθηκαν τους ξένους δεν τους ρώτησαν τίποτα, αλλά αμέσως τους προσκάλεσαν να καθίσουν μαζί τους. Τους έβαλαν μάλιστα δίπλα στον βασιλιά Νέστορα Τους έδωσαν φαγητό και κρασί. και ζήτησαν από τον Μέντορα - Αθηνά να κάνει την πρώτη ευχή. Εκεί στην άμμο η Αθηνά- Μέντορας ευχήθηκε στον Ποσειδώνα να δίνει καλή τύχη στο Νέστορα και τους κατοίκους της Πύλου. Ακολούθησε λαμπρή γιορτή με φαγητό και πιοτό. Τότε, αφού είχαν φάει και είχαν πιει, ο βασιλιάς Νέστορας ζήτησε να μάθει ποιοι είναι και από που έρχονται. Ο Τηλέμαχος συστήθηκε και ο Νέστορας αναφέρθηκε στις επικές μάχες μπροστά απ' το κάστρο του βασιλιά Πρίαμου και αφού εξέφρασε τον θαυμασμό του για τον πολυμήχανο Οδυσσέα περιέγραψε πως αποχωρίστηκαν και έφυγαν ο κάθε ένας στην πατρίδα του..

-Φιλοξενία δίχως όρους και πάνω απ` όλα.

Μένανδρος: Ξένους ξένιζε και συ γαρ ξένος γ` έση.

Νίκος Καζαντζάκης: Αγάπα τον άνθρωπο γιατί ( ο άνθρωπος) είσαι εσύ.

Μαρξ: Ο άνθρωπος είναι οι σχέσεις του.
 

-Η πρώτη φιλοξενία που αναφέρεται στην Οδύσσεια, είναι αυτή του Τηλέμαχου από τον βασιλιά της Πύλου Νέστορα.

Ύψιστο παράδειγμα φιλοξενίας δίνει ο βασιλιάς Νέστορας. Υποδέχεται τον Τηλέμαχο, τον Μέντορα- Αθηνά και τους ναύτες του Τηλέμαχου χωρίς να γνωρίζει ποιοι είναι αυτοί οι ξένοι, που έφτασαν την ώρα της θυσίας στην τεράστια παραλία της Βοϊδοκοιλιάς. Τους προσφέρει φιλοξενία και τους δέχεται στο τραπέζι του. Μετά το φαγητό το κρασί και την ξεκούραση των ξένων λέει ο Νέστωρ:

Τώρα η ώρα έφτασε τους ξένους να ρωτήσω,

ποιοι είναι, πούθε έρχονται, τι θέλουν από μένα; γ`, 70.
Πρώτα και πάνω απ` όλα η Ιερή Φιλοξενία και έπειτα τα υπόλοιπα.

Στα έργα του Ομήρου προκειμένου για ξένο που φτάνει στην πόλη ή στο παλάτι του βασιλιά, πρώτα τον υποδέχονται οι οικοδεσπότες, του παρέχουν στέγη, τροφή και μετά ρωτούν να μάθουν για την πατρίδα του, το όνομά του και την ανάγκη που τον έφερε στο παλάτι ή στη χώρα τους και ανάλογα τον εξυπηρετούν, γιατί θεωρούν τον ξένο, ιερό πρόσωπο και προστατευόμενο του Ξένιου Δία.

Μεγάλη θυσία.

Ο Όμηρος περιγράφει αναλυτικά στην αρχή της γ` ραψωδίας, μια μεγάλη θυσία-εκατόμβη μαύρων ταύρων. Η θυσία γίνεται προς τιμήν του κυανοχαίτη- θαλασσομάλλη Ποσειδώνα θεού των θαλασσών και των σεισμών. Ο τόπος της τελετουργικής θυσίας ήταν το τεράστιο ακρογιάλι της Πύλου, η σημερινή Βοϊδοκοιλιά, εκεί που την ίδια ώρα, πρωί-πρωί, έφτανε το καράβι με τον Τηλέμαχο, την Αθηνά-Μέντορα και τους είκοσι ναύτες. Η θυσία πραγματοποιήθηκε με ακριβή σχεδιασμό και χωροθεσία. Ήταν χωρισμένη σε εννιά έδρες η μια δίπλα στην άλλη εκεί στο ακρογιάλι όπου άρχιζε η θαλάσσια επικράτεια του Ποσειδώνα. Ο ποιητής εδώ αποκαλεί τον θεό της θάλασσας, Ενοσίχθωνα ως θεό υπεύθυνο για τους σεισμούς γι` αυτό και Γαιοσείστης ή Ενοσίγαιος.

Η μεγάλη θυσία πραγματοποιείται σε εννέα θέσεις, η μια δίπλα στην άλλη, στο ακρογιάλι. Σε κάθε θέση υπήρχαν πεντακόσιοι άνδρες και εννέα μαύροι ταύροι για τη θυσία. Άρα σύνολο 4500 άνθρωποι από το βασίλειο του Νέστορα.

Στο τέλος της γ` ραψωδίας ο Νέστωρ κάνει ακόμα μια θυσία, στην αυλή του ανακτόρου του. Στη θυσία αυτή θυσιάζουν ένα θρεμμένο δαμάλι του οποίου επιχρυσώνουν τα κέρατα για να τα προσφέρουν τάμα στην Αθηνά. Η σειρά των τελετουργικών σταδίων της θυσίας περιγράφεται με μαεστρία από τον ποιητή:

Φέρτε εδώ κρύο νερό, ξύλα, πολλές καρέκλες,

να το δαμάλι έφτασε, φτάσανε και οι ναύτες,

έφτασε κι ο Λαέρκης μας ο πρώτος χρυσοχόος

με όλα του τα σύνεργα τσιμπίδα και αμόνι.

Μα νάτη και η Αθηνά στο θεϊκό της χρόνο».
 

Γίνονται από τους ανθρώπους όλα τα τελετουργικά αλλά και τα πρακτικά της θυσίας και στο τέλος έχουμε την θεία εμφάνιση, την επιφάνεια της θεάς.
 

-Η Αθηνά προσεύχεται στον μεγάλο θεό Ποσειδώνα δείχνοντας σεβασμό στη θεϊκή ιεραρχία.

Ζητά από τον Ποσειδώνα τιμές και προστασία για τον Νέστορα, την οικογένεια του και τον λαό της Πύλου. Η σεμνή θεά ζητά έπειτα, από τον μεγάλο θεό, που ορίζει τις θάλασσες και τους σεισμούς, να συμπαρασταθεί στον Τηλέμαχο και στην ίδια, για το ταξίδι της επιστροφής στην Ιθάκη. γ` 55-62.

- Η φιλοξενία σε πρώτο πλάνο: Όπως στη ραψωδία α` ο Τηλέμαχος υποδέχεται στην Ιθάκη, με σεβασμό, αγάπη και φροντίδα, τον Μέντη- Αθηνά έτσι και εδώ στη γ` ραψωδία ο Νέστωρ και οι γιοι του υποδέχονται και φιλοξενούν με υποδειγματικό τρόπο τον Τηλέμαχο και τον Μέντορα-Αθηνά.

Στο τέλος, λίγο πριν τη Σπάρτη, ο Τηλέμαχος και ο Πεισίστρατος φιλοξενούνται για μια βραδιά στου Διοκλή το σπίτι.

-Η Αθηνά από Μέντης στην α` ραψωδία, μεταμορφώνεται σε Μέντορα και έπειτα σε αετό.

Ο Μέντης και ο Μέντορας είναι σοφοί άνδρες αλλά και η Αθηνά είναι θεά της σοφίας. Ο αετός είναι το ιερό πουλί του πατέρα της Δία.

-Ο Νέστωρ λέει στον Τηλέμαχο ότι με τον Οδυσσέα συμφωνούσαν πάντοτε στις συνελεύσεις των Αχαιών για θέματα στρατηγικής. Αυτό σε αντιδιαστολή με τις συνεχείς και έντονες διαφωνίες των υπολοίπων.

-Το κείμενο που παρουσιάζω εδώ έχει περίπου 170 στίχους και αποτελεί μεταγραφική ανάπλαση του αρχαίου κειμένου και όλων των μεταφράσεων που έχουν γίνει. Κράτησα τη ροή και το ύφος καθώς και όλα τα κομβικά γεγονότα.
 

-Ζεὺς δ' οὔ πω μήδετο νόστον, Μα γυρισμό δεν έγραφε για μας ακόμα ο Δίας, Οδύσσεις, γ`160.

-Πάντες δε θεών χατέουσ` άνθρωποι. Όλοι οι άνθρωποι έχουν ανάγκη τους θεούς. Οδύσσεια, γ`48.
 

1*. Αρχιτέκτων. Ιστορικός Αρχιτεκτονικής. Ιστορικός Τέχνης.

2*. Αφιερωμένο στον πολύτροπο φίλο μου Δημήτρη Αγάδη, Μέγα Κωνσταντινοπολίτη και άριστο γνώστη των ελληνοτουρκικών αλλά και διεθνών θεμάτων.

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ΑΠΟΨΕΙΣ
ἤλυθον εἰκοστῷ ἔτεϊ ἐς πατρίδα γαῖαν. Ήλθα στη γη την πατρική μετά είκοσι χρόνια
Ο Εύμαιος χαίρεται πολύ που βλέπει τον Τηλέμαχο να φτάνει σώος και ασφαλής στην Ιθάκη από την Πύλο αφού ξεγλίστρησε από την θανάσιμη θαλασσινή παγίδα των Μνηστήρων
ἤλυθον εἰκοστῷ ἔτεϊ ἐς πατρίδα γαῖαν. Ήλθα στη γη την πατρική μετά είκοσι χρόνια
ΑΠΟΨΕΙΣ
Καλοί και κακοί οιωνοί
Η Αθηνά προτρέπει τον Τηλέμαχο να φύγει από τη Σπάρτη όπου φιλοξενείται από τον Μενέλαο και την Ωραία Ελένη και να επιστρέψει στην Ιθάκη γιατί επίκεινται εξελίξεις και πρέπει να βρίσκεται εκεί.
Καλοί και κακοί οιωνοί
ΑΠΟΨΕΙΣ
Προσφορά μικρή αλλά καλοδεχούμενη -Οδύσσεια, ξ`, 58.
Βλέποντας συ την καλαμιά γνωρίζεις και το στάχυ. ἀλλ' ἔμπης καλάμην γέ σ' ὀΐομαι εἰσορόωντα γινώσκειν, 214-215. Αναγνωρίζοντας τον κορμό, γνωρίζεις και τον καρπό.
Προσφορά μικρή αλλά καλοδεχούμενη -Οδύσσεια, ξ`, 58.
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το χάλκινο κατώφλι
Ο Ποσειδών είναι θεός προστάτης της γης των Φαιάκων, και ύψιστος αρωγός στην περίφημη ναυτοσύνη τους.
Το χάλκινο κατώφλι
ΑΠΟΨΕΙΣ
Αἴθοπα οἶνον ἐρυθρόν
Οι σύντροφοι ανταριάστηκαν κι όλοι μαζί μου είπαν με πρώτο τον Ευρύλοχο, που πάντα αντιμιλούσε: Απάνθρωπε και άπονε, αδίστακτε Οδυσσέα, το πείσμα σου ατέλειωτο, και σίδερο η καρδιά σου.
Αἴθοπα οἶνον ἐρυθρόν
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η ψυχή του Ελπήνορα
Ο Ελπήνορας ήταν σύντροφος του Οδυσσέα που επέζησε του Τρωικού Πολέμου και πήρε το δρόμο της επιστροφής με τον Οδυσσέα και τους άλλους συντρόφους.
Η ψυχή του Ελπήνορα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας