• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    27°C 24.2°C / 29.0°C
    2 BF
    42%
  • Θεσσαλονίκη
    Σποραδικές νεφώσεις
    23°C 20.7°C / 25.6°C
    1 BF
    74%
  • Πάτρα
    Αραιές νεφώσεις
    28°C 23.7°C / 27.7°C
    1 BF
    50%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    17°C 16.9°C / 16.9°C
    1 BF
    94%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 23.9°C / 25.2°C
    0 BF
    83%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    22°C 21.0°C / 23.0°C
    1 BF
    79%
  • Κοζάνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    19°C 17.0°C / 19.4°C
    1 BF
    60%
  • Αγρίνιο
    Αραιές νεφώσεις
    21°C 20.7°C / 20.7°C
    2 BF
    52%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 24.4°C / 25.2°C
    3 BF
    65%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 24.9°C / 25.1°C
    2 BF
    73%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    27°C 25.8°C / 27.4°C
    4 BF
    47%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.6°C / 24.6°C
    3 BF
    69%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.7°C / 26.7°C
    1 BF
    66%
  • Λάρισα
    Σποραδικές νεφώσεις
    24°C 23.4°C / 23.9°C
    0 BF
    69%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    23°C 21.5°C / 23.4°C
    2 BF
    75%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 27.8°C / 28.2°C
    3 BF
    52%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.4°C / 27.1°C
    2 BF
    44%
  • Καβάλα
    Αραιές νεφώσεις
    26°C 26.0°C / 26.0°C
    2 BF
    58%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    23°C 22.8°C / 25.7°C
    2 BF
    79%
  • Καστοριά
    Σποραδικές νεφώσεις
    17°C 17.4°C / 17.4°C
    1 BF
    85%

Όλα αστράφταν κι έλαμπαν σαν ήλιος, σαν φεγγάρι

  • A-
  • A+

-Το παλάτι με τον κυάνιο θριγκό.

-Το υπέρλαμπρο παλάτι του Αλκίνοου του βασιλιά των Φαιάκων.

Ομήρου Οδύσσεια, ραψωδία η`, 81 – 111.

αὐτὰρ Ὀδυσσεὺς
Ἀλκινόου πρὸς δώματ' ἴε κλυτά (1)· πολλὰ δέ οἱ κῆρ (2)
ὥρμαιν' ἱσταμένῳ, πρὶν χάλκεον οὐδὸν ἱκέσθαι.
ὥς τε γὰρ ἠελίου αἴγλη (3) πέλεν ἠὲ σελήνης
δῶμα καθ' ὑψερεφὲς μεγαλήτορος Ἀλκινόοιο.
χάλκεοι μὲν γὰρ τοῖχοι ἐληλέδατ' (4) ἔνθα καὶ ἔνθα,
ἐς μυχὸν ἐξ οὐδοῦ, περὶ δὲ θριγκὸς κυάνοιο·
χρύσειαι δὲ θύραι πυκινὸν δόμον ἐντὸς ἔεργον·
ἀργύρεοι δὲ σταθμοὶ ἐν χαλκέῳ ἕστασαν οὐδῷ,
ἀργύρεον δ' ἐφ' ὑπερθύριον, χρυσέη δὲ κορώνη.η
χρύσειοι δ' ἑκάτερθε καὶ ἀργύρεοι κύνες ἦσαν,
οὓς Ἥφαιστος ἔτευξεν ἰδυίῃσι πραπίδεσσι
δῶμα φυλασσέμεναι μεγαλήτορος Ἀλκινόοιο,
ἀθανάτους ὄντας καὶ ἀγήρως ἤματα πάντα.
ἐν δὲ θρόνοι περὶ τοῖχον ἐρηρέδατ' ἔνθα καὶ ἔνθα
ἐς μυχὸν ἐξ οὐδοῖο διαμπερές, ἔνθ' ἐνὶ πέπλοι
λεπτοὶ ἐΰννητοι βεβλήατο, ἔργα γυναικῶν.
ἔνθα δὲ Φαιήκων ἡγήτορες ἑδριόωντο
πίνοντες καὶ ἔδοντες· ἐπηετανὸν γὰρ ἔχεσκον.
χρύσειοι δ' ἄρα κοῦροι ἐϋδμήτων ἐπὶ βωμῶνη
ἕστασαν αἰθομένας δαΐδας μετὰ χερσὶν ἔχοντες,
φαίνοντες νύκτας κατὰ δώματα δαιτυμόνεσσι.
πεντήκοντα δέ οἱ δμῳαὶ κατὰ δῶμα γυναῖκες
αἱ μὲν ἀλετρεύουσι μύλῃσ' ἔπι μήλοπα καρπόν,
αἱ δ' ἱστοὺς ὑφόωσι καὶ ἠλάκατα στρωφῶσιν
ἥμεναι, οἱά τε φύλλα μακεδνῆς (5) αἰγείροιο·
καιρουσσέων (6) δ' ὀθονέων ἀπολείβεται ὑγρὸν ἔλαιον.
ὅσσον Φαίηκες περὶ πάντων ἴδριες ἀνδρῶν
νῆα θοὴν ἐνὶ πόντῳ ἐλαυνέμεν, ὣς δὲ γυναῖκες
ἱστὸν τεχνῆσσαι· περὶ γάρ σφισι δῶκεν Ἀθήνηη
ἔργα τ' ἐπίστασθαι περικαλλέα καὶ φρένας ἐσθλάς.

Απόδοση.

Στο ξακουσμένο μέγαρο έφτασε ο Δυσσέας στ` ανάκτορο του ένδοξου του βασιλιά Αλκινόου. Πριν να περάσει το χαλκό κατώφλι του κτιρίου σκέψεις πολλές γεμίζανε το γρήγορο μυαλό του και την καρδιά του βάραιναν την χιλιοφορτωμένη.


Εδώ μια λάμψη άστραφτε σαν ήλιος σαν φεγγάρι σ` όλο το ψηλοτάβανο παλάτι του Αλκινόου. Χάλκινοι τοίχοι όριζαν τους χώρους τ` ανακτόρου κι ένα κυανό θριγκό είχανe κορωνίδα. Χρυσές οι πόρτες ήτανε με χάλκινα κατώφλια και παραστάδες υψηλές από λαμπρό ασήμι. Τις παραστάδες ένωναν ανώφλια ασημένια. Γλυπτά σκυλιά πανέμορφα χρυσά και ασημένια,

που έφτιαξε ο Ήφαιστος ο γιος του μέγα Δία,

ακοίμητοι να `ναι φρουροί αυτού του ανακτόρου,

αθάνατα κι αγέραστα να στέκουν εκεί πάντα.
Θρόνοι στους τοίχους βρίσκονταν στο 'να και στ' άλλο μέρος χτισμένοι αράδα στη σειρά στην αίθουσα του θρόνου, άρχιζαν απ` την είσοδο και φτάνανε ως τις άκρες. Πάνω τους είχαν υφαντά με τέχνη υφασμένα από κοπέλες άξιες, στης Αθηνάς την τέχνη. Αγάλματα ολόχρυσά κούρων ήταν στημένα, και κράταγαν στα χέρια τους λαμπάδες αναμμένες για να φωτίζουν άπλετα το Μέγαρο το θείο. Πενήντα κόρες πρόθυμες στ` ανάκτορο δουλεύουν ,άλλες στους μύλους άλεθαν στάρι ξανθό σα μήλο, και άλλες ύφαιναν φαντά και γύριζαν τ' αδράχτι, όπως τα φύλλα της ψηλής της λεύκας ο αέρας στριφογυρίζει ρυθμικά.

Από το πράσινο ανοικτό στο ασημένιο γκρίζο. Τόσο καλά τα ύφαιναν με τέχνη καμωμένα και με πυκνή την ύφανση που λάδι δεν περνούσε. Και όπως είναι οι Φαίακες μάστορες στα καράβια, πρώτοι των πρώτων ναυπηγοί αλλά και καπετάνιοι που κυβερνούνε τέλεια τα φτερωτά τους πλοία, έτσι είναι κι οι γυναίκες τους στα υφαντά τεχνίτρες αφού τους πρόσφερε η θεά Παλλάδα αυτή τη χάρη, να ξέρουν όμορφες δουλειές, με γνώση και με τάξη.

Σημειώσεις , σχόλια.

Liddell & Scott, Λεξικό της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας.

(1) κλῠτός, -ή, -όν και -ός, -όν (κλύω)· 1. ακουστός, δηλ. γνωστός, διάσημος, ένδοξος, περίφημος, λέγεται για πρόσωπα, σε Όμηρ. 2. λέγεται για πράγματα, «ευγενικά», εξαιρετικά, αριστοκρατικά, εξαίσια, στον ίδ. κ.λπ.

(2). κῆρ, τό, συνηρ. από το κέαρ (όπως αν προερχόταν το ἦρ από το ἔαρ), καρδιά, Λατ. cor, σε Όμηρ.· δοτ. κῆρι, ως επίρρ., με όλη την καρδιά, ολόψυχα, στον ίδ.· στους Τραγ. πάντα κέαρ.

(3) αἴγλη, ἡ, 1. φως ήλιου, ακτινοβολία, λάμψη, λαμπρότητα, σε Ομήρ. Οδ.·

(4)ἐληλέδατο, Επικ. γʹ πληθ. Παθ. υπερσ. του ἐλαύνω.

(5) μᾰκεδνός, -ή, -όν, = μηκεδανός, μακρός, ψηλός, λαμπάδα, σε Ομήρ. Οδ.

(6) καιροσέων, θηλ., γεν. πληθ., σε Ομήρ. Οδ. η. 107, καιροσέων ὀθονέων ἀπολείβεται ἔλαιον, από τα πυκνά υφασμένα λινά υφάσματα δεν στάζει το υγρό έλαιο, δηλ. τα λινά υφάσματα είναι τόσο πυκνά υφασμένα, ώστε το έλαιο δεν διαρρέει, δεν διαφεύγει μέσα απ' αυτά (αλλά στάζει από τις άκρες του). Θεωρείται ότι ο τύπος χρησιμ. αντί καιροεσσέων, Επικ. γεν. πληθ. του επίθ. καιρόεις, από το καῖρος.

- και άλλες ύφαιναν φαντά και γύριζαν τ' αδράχτι, όπως τα φύλλα της ψηλής της λεύκας ο αέρας στριφογυρίζει ωραία από το πράσινο ανοικτό στο ασημένιο γκρίζο. Εδώ η μαγευτική παρομοίωση του ποιητή που συγκρίνει το ρυθμικό στριφογύρισμα του τυλιγαδιού με το χρωματικό στριφογύρισμα των φύλλων της λεύκας από τον αέρα στο αέναο: ασημί – πράσινο, ασημί – πράσινο, ασημί – πράσινο..

·  -Ο Οδυσσεύς ξαφνιάστηκε σαν μπήκε στο παλάτι,

με τον κυάνιο θριγκό, τους χάλκινους τους τοίχους,

με παραστάδες αργυρές, θύρες από χρυσάφι.

Όλα αστράφταν κι έλαμπαν σαν ήλιος, σαν φεγγάρι.

Γλυπτά σκυλιά πανέμορφα χρυσά και ασημένια,

που έφτιαξε ο Ήφαιστος ο γιος του μέγα Δία,

ακοίμητοι να `ναι φρουροί αυτού του ανακτόρου.

Κούροι σε βάσεις, με πυρσούς στα χέρια αναμμένους,

στημένοι ήτανε εκεί τους χώρους να φωτίζουν.

Θρόνοι στημένοι στη σειρά για όλους τους αφέντες

που σήμερα είχαν σύναξη για θέματα του κράτους.

Στον κεντρικό το θρόνο του, ο Αλκίνοος καθόταν

και δίπλα του ο δυνατός ο γιος του Λαοδάμας.

Ο Οδυσσέας φτάνει στο παλάτι και θαμπώνεται από την πολυτέλεια. Υπέροχα υφαντά, χάλκινα κατώφλια και τοίχοι, ο υπέρλαμπρος κυάνιος θριγκός ψηλά, ασήμι, χρυσάφι, γλυπτά,.. Υπάρχουν παντού όλα αυτά και διαχέουν ένα φως σαν από ήλιο ή φεγγάρι. Στην αίθουσα του θρόνου καθισμένοι σε προεδρίες- θρόνους, τρώνε και πίνουν οι πρόκριτοι της χώρας των Φαιάκων. Είχε προηγηθεί μία γενική συνέλευση, υπό την προεδρεία του βασιλιά Αλκίνοου, όπου συζητήθηκαν θέματα του τόπου. Πλήθος υπηρετών φροντίζουν για όλα. Ο ποιητής, μας περιγράφει και το μεγάλο κήπο- περιβόλι που έχει όλα τα δέντρα, ελιές, συκιές, ροδιές, αχλαδιές, μηλιές, κληματαριές, αμπέλι, πολλές πρασιές με διάφορα φυτά, λουλούδια.. Δυο βρύσες έτρεχαν συνεχώς και η μία πότιζε όλον τον κήπο.

-Το νησί των Φαιάκων πιστεύεται ότι είναι η Κέρκυρα αν και πολλοί έχουν επιφυλάξεις.

-Τα πλοία των Φαιάκων είναι γρήγορα σαν τα πουλιά και σαν τη σκέψη των ανθρώπων. Οι Φαίακες καμάρωναν που τα ελαφρά σκάφη τους, με τη συμπαράσταση του θεού των θαλασσών Ποσειδώνα, ταξίδευαν στις ατέλειωτες θάλασσες.

νηυσὶ θοῇσιν τοί γε πεποιθότες ὠκείῃσι
λαῖτμα μέγ' ἐκπερόωσιν, ἐπεί σφισι δῶκ' ἐνοσίχθων·
τῶν νέες ὠκεῖαι ὡς εἰ πτερὸν ἠὲ νόημα.» η`,34-36.

Αυτή η αναφορά του Ομήρου ότι τα πλοία των Φαιάκων ήταν γρήγορα σαν τα πουλιά και σαν τη σκέψη των ανθρώπων μας θυμίζει τα σημερινά «ιπτάμενα πλοία» που κινούνται πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας επιτυγχάνοντας μεγάλες ταχύτητες. Για μια φορά ακόμα ο Όμηρος αποδεικνύεται προφητικός.

Σαν ήλιου φως και σαν το φως του φεγγαριού.

ὥς τε γὰρ ἠελίου αἴγλη πέλεν ἠὲ σελήνης,η` 84.

Τέτοια αίσθηση είχε ο Οδυσσέας όταν μπήκε στην αίθουσα του θρόνου του Αλκίνοου. Ο ποιητής εδώ θέλει να τονίσει τη φωτεινότητα των κυάνιων θριγκών, του λαζουρίτη( lapis lazuli), του γαλάζιου ίασπι, του σμάλτου, των χάλκινων, χρυσών και αργυρών αντικειμένων και επικαλύψεων μέσα στην αίθουσα. Έτσι τα σκιόεντα (σκοτεινά) μέγαρα που μας λέει ο Όμηρος μετατρέπονται σε φωτεινά μ` όλα αυτά τα πολυτελή υλικά και τις αναμμένες δάδες.

-Υφαντά πολύ λεπτά που λάδι δεν περνούσε. (ἀπολείβεται ὑγρὸν ἔλαιον.), η` 107-111.

Ήταν τόσο λεπτά και συνεκτικά τα υφαντά που λάδι δεν περνούσε. Τόσο εξειδικευμένες υφάντρες ήταν οι γυναίκες των Φαιάκων. Τη χάρη αυτή και τις μεγάλες ικανότητες της υφαντικής τέχνης την απέκτησαν από την ίδια την Αθηνά που ήταν η πρώτη και η καλύτερη ανυφαντού( υφάντρα). Όσο για τους άντρες των Φαιάκων έλεγαν ότι είναι οι καλύτεροι τεχνίτες και οι πρώτοι των πρώτων ναυτικοί με θεϊκή ναυτοσύνη δοσμένη από τον θεό της θάλασσας Ποσειδώνα. Υπάρχει και εδώ το θεϊκό δίπολο Αθηνά- Ποσειδώνας ,όπως και στην Αθήνα. Στη χώρα των Φαιάκων κυριαρχεί ο Ποσειδώνας ενώ στην Αθήνα η Αθηνά.

-Το περιβόλι του βασιλιά έξω από το παλάτι. η` 113-128.

μεγάλος κήπο, τέσσερων στρεμμάτων, κι ένας φράχτης
γύρω τον έφραζε παντού. Κι εκεί μεγάλα δέντρα,
φύτρωναν δροσερά, αχλαδιές, ροδιές, μηλιές με μήλα, 
συκιές γλυκόκαρπες κι ελιές απάνω στον ανθό τους,
που δεν τους έλειπε ο καρπός- χειμώνα καλοκαίρι,
μήτε ποτέ τον έχαναν, μόν' άπαυτα φυσώντας
ο Ζέφυρος άλλον γεννά κι άλλον τον ωριμάζει.
Μετ' απ' τ' αχλάδια, αχλάδια ανθούν, μετά απ' τα μήλα, μήλα,
σύκο στο σύκο γίνεται, σταφύλι στο σταφύλι.
Είχε κι ένα πολύκαρπο αμπέλι φυτεμένο.
Άλλες του λιάστρες ξήραινε σε γης στρωμένη ο ήλιος
κι άλλα σταφύλια που τρυγούν κι άλλα πατούν ξοπίσω.
Βγάζουν την αγουρίδα εμπρός, που τον ανθό της ρίχνει, 
κι άλλων γυαλίζει η ράγα τους. Και στους στερνούς τους όργους,
λογής με τέχνη φύτρωναν πρασιές πάντα ανθισμένες.
Δυο βρύσες έτρεχαν, κι η μια πότιζε όλο τον κήπο. Μετάφραση Ζ. Σιδέρη.

-Η ανίκητη πείνα.

Η πείνα κάστρα καταλεί και χώρες παραδίνει (παροιμία).

η`, 215-221.

Ο βασιλιάς Αλκίνοος και η βασίλισσα Αρήτη ζητάνε εξηγήσεις από τον άγνωστο ξένο, που επίμονα τους ζητά να τον βοηθήσουν, να επιστρέψει στην πατρίδα του. Ο Οδυσσέας τους ζητά, νικημένος από την πείνα, να βάλει μια μπουκιά στο στόμα του και έπειτα να τους πει ότι θέλουν.

« Όλα εγώ θα σας τα πω, τίποτα δεν θα κρύψω,

μονάχα, συμπαθάτε με, το γεύμα να τελειώσω,

γιατί η πείνα κυβερνά τους άμοιρους ανθρώπους,

και δεν τη σταματά καημός, πίκρα και στενοχώρια,

μόνο να θρέψει το θεριό που στο στομάχι μένει,

κι όλο να φάει σκέπτεται και έννοιες δε λογιάζει.».

1*. Αρχιτέκτων. Ιστορικός Αρχιτεκτονικής. Ιστορικός Τέχνης.

2*. Στην Ελένη και στον Κώστα Κουλόπουλο.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μητσοτακισμός χωρίς τον Μητσοτάκη;
Ως πότε ο εισαγγελέας του Αρείου Πάγου θα ασχολείται με το θερμόμετρο κι όχι με τον πυρετό; Θα καλέσει άραγε και πότε Δημητριάδη, Κοντολέοντα και την εταιρεία που έχει το Predator;
Μητσοτακισμός χωρίς τον Μητσοτάκη;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το αποδημείν εί αρίστη παιδεία
Ενυπάρχει στην Οδύσσεια η Δημοκρατία, στο λίκνο της, αφού προκειμένου ν` αποφασίσουν οι θεοί για την τύχη του Οδυσσέα πραγματοποιούν γενική συνέλευση.
Το αποδημείν εί αρίστη παιδεία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η πληγή που θα επουλώσουν ξανά οι δημοκρατικοί πολίτες
Όποτε το καλοκαίρι καταγράφεται σημαντική πολιτική επικαιρότητα, συμβαίνουν τουλάχιστον ανησυχητικά για τη κοινωνία, το έθνος και τη Δημοκρατία μας γεγονότα.
Η πληγή που θα επουλώσουν ξανά οι δημοκρατικοί πολίτες
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η «γιορτή της Μπαμπέτ» σε πελοποννησιακή έκδοση
Aνήμερα της Αγίας Παρασκευής, καμιά εκατοστή άνθρωποι αντάμωσαν στην πλατεία της Λινίσταινας της Ηλείας, για να αποχαιρετήσουν τη Γιώτα, μια συγχωριανή, συγγενή και φίλη. Δεν ήταν μνημόσυνο, αλλά ένα...
Η «γιορτή της Μπαμπέτ» σε πελοποννησιακή έκδοση
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ωρα εξόδου για τη Φαμίλια…
Με τον Κυριάκο Μητσοτάκη στον ρόλο του πρωθυπουργού ήρθε πια η ώρα να κλείσει ο κύκλος της σκοτεινής παρέμβασης αυτής της ακραίας επιχειρηματικής φαμίλιας στην πολιτική ζωή του τόπου μας.
Ωρα εξόδου για τη Φαμίλια…
ΑΠΟΨΕΙΣ
Φόβος για την εξέγερση του Πολυτεχνείου και μίσος για τη Μεταπολίτευση
Λίγες ημέρες πριν από την επέτειο της κατάρρευσης της στρατιωτικής δικτατορίας, ο υφυπουργός Παιδείας, διατύπωσε μια σειρά από επιχειρήματα για την κυβερνητική πολιτική που συρρικνώνει ακόμη περισσότερο τον...
Φόβος για την εξέγερση του Πολυτεχνείου και μίσος για τη Μεταπολίτευση

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας