• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    32°C 29.2°C / 33.0°C
    4 BF
    13%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    32°C 31.0°C / 33.8°C
    3 BF
    45%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    34°C 34.0°C / 36.5°C
    3 BF
    35%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    33°C 30.9°C / 32.9°C
    2 BF
    35%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    32°C 31.9°C / 31.9°C
    4 BF
    25%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    34°C 33.7°C / 36.2°C
    2 BF
    32%
  • Κοζάνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    32°C 30.1°C / 32.6°C
    3 BF
    46%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    34°C 33.5°C / 33.5°C
    3 BF
    20%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.8°C / 31.0°C
    4 BF
    59%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.5°C / 28.9°C
    4 BF
    45%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.1°C / 27.4°C
    5 BF
    47%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.7°C / 27.9°C
    2 BF
    54%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    33°C 32.9°C / 32.9°C
    3 BF
    49%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    33°C 32.3°C / 32.9°C
    4 BF
    31%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    32°C 30.1°C / 32.2°C
    3 BF
    23%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    30°C 29.8°C / 29.8°C
    4 BF
    54%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    31°C 30.1°C / 32.0°C
    4 BF
    10%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.3°C / 29.4°C
    3 BF
    55%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    34°C 27.8°C / 34.4°C
    4 BF
    37%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    32°C 31.9°C / 31.9°C
    1 BF
    44%
AP Photo
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Μιλιταρισμός ως αποτέλεσμα του πολέμου της Ουκρανίας

  • A-
  • A+

Ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας ανάγκασε εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους να εγκαταλείψουν τις εστίες τους. Για πρώτη φορά από το 1989 εμφανίζεται πιθανή μια στρατιωτική αντιπαράθεση μεταξύ των πυρηνικών δυνάμεων. Βρισκόμαστε αντιμέτωποι με εκτεταμένες αλλαγές και μεγάλες πολιτικές συγκρούσεις.

Εκτός από τις κυρώσεις, η απάντηση στον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας είναι, επί του παρόντος, «μιλιταρισμός». Στην πολιτική και κοινωνιολογική βιβλιογραφία, για παράδειγμα, ο «μιλιταρισμός» αναφέρεται στη σφοδρή επιθυμία για εξοπλισμό, τον αυξανόμενο ρόλο του στρατού στην εθνική και διεθνή πολιτική ή τη χρήση βίας ως μέσο πολιτικής. Οι ευρωπαϊκές χώρες υποστηρίζουν τον εξοπλισμό και τελικά τον πόλεμο ως πολιτικό εργαλείο. Οχι μόνο μεμονωμένες χώρες, αλλά και το «ειρηνευτικό έργο» της Ε.Ε. προμηθεύουν όπλα στο ουκρανικό κράτος. Ταυτόχρονα κοινωνικοί πόροι διατίθενται για τον εξοπλισμό των στρατών χωρών του ΝΑΤΟ και της Ε.Ε. Ο καγκελάριος Ολαφ Σόλτς εξήγγειλε ένα «ειδικό ταμείο» 100 δισεκατομμυρίων ευρώ με αποκλειστικό σκοπό τον εκσυγχρονισμό των ενόπλων δυνάμεων της Γερμανίας.

Στην τρέχουσα ένοπλη σύγκρουση θα πρέπει να θυμηθούμε την εποχή του Ψυχρού Πολέμου. Κατά τη διάρκεια της αντιπαράθεσης μεταξύ των πυρηνικών δυνάμεων ο αφοπλισμός ήταν το κεντρικό αίτημα του κινήματος της ειρήνης. Μια τέτοια θέση σημαίνει άρνηση εξοπλισμών και στρατιωτικής δράσης, καθώς και προμήθειες όπλων στα αντιμαχόμενα μέρη, διότι κάθε εξοπλισμός τροφοδοτεί τον παγκόσμιο φαύλο κύκλο του μιλιταρισμού και μας οδηγεί μακριά από λύσεις που προσανατολίζονται στην ειρήνη.

Πάνω από 6 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν εγκαταλείψει την Ουκρανία από την έναρξη του πολέμου. Οσοι εγκαταλείπουν αναγκαστικά τις εστίες τους, όχι μόνο στερούνται την πατρίδα τους, αλλά αντιμετωπίζουν και ένα αβέβαιο μέλλον. Στο ευρωπαϊκό σύστημα ασύλου οι Ουκρανοί πρόσφυγες πολέμου θεωρούνται ως πρόσφυγες «που χρειάζονται προσωρινά προστασία». Γίνονται δεκτοί για ένα έτος, ενώ η παραμονή τους μπορεί να παραταθεί το πολύ για δύο χρόνια. Ωστόσο, μόλις διευθετηθεί το καθεστώς παραμονής τους, οι «προσωρινοί πρόσφυγες που χρειάζονται προστασία» γίνονται «εργάτες» που πρέπει να φροντίζουν τους εαυτούς τους και τις οικογένειές τους κάτω από επισφαλείς συνθήκες. Επίσης εν μια νυκτί οι Ουκρανοί μετατρέπονται από τους εργάτες της φτηνής εκμετάλλευσης σε χριστιανούς, λευκούς Ευρωπαίους «όπως εμείς». Την ίδια στιγμή μετανάστες που ζούσαν στην Ουκρανία, κυρίως φοιτητές, εμποδίστηκαν να φύγουν. Χιλιάδες Σύροι, Αφγανοί, που διώκονταν από το καθεστώς τρόμου των Ταλιμπάν, και άλλοι πρόσφυγες πολέμου απωθήθηκαν και απωθούνται στα ελληνικά σύνορα φερόμενοι ως «επιτιθέμενοι». Ως ενεργοί πολίτες πρέπει να υπερασπιστούμε το δικαίωμα στο άσυλο και να καταπολεμήσουμε κάθε προσπάθεια να στρέψουμε τους πρόσφυγες τον έναν εναντίον του άλλου. Πρέπει να αντιταχθούμε στη ρατσιστική μεταχείριση των προσφύγων στην Ευρώπη.

Εξίσου σημαντικό είναι ότι οι άνθρωποι σε όλο τον κόσμο αισθάνονται τις οικονομικές συνέπειες του πολέμου, οι εξαγωγές σιτηρών από την Ουκρανία και τη Ρωσία μειώνονται και οι αυξανόμενες τιμές των τροφίμων πλήττουν τους ανθρώπους στον Παγκόσμιο Νότο.

Και αυτός ο πόλεμος θα μπορούσε να είχε αποτραπεί. Οι πόλεμοι δεν είναι υπερφυσικά φαινόμενα, ούτε πεπρωμένα. Οι πόλεμοι είναι ανθρωπογενείς. Επομένως ο βασικός κανόνας είναι: η πρόληψη του πολέμου είναι επίσης ανθρωπογενής και έτσι η διατήρηση της ειρήνης είναι δυνατή. Επαναλαμβάνεται συχνά ότι ο Πούτιν ήθελε πόλεμο, οπότε δεν μπορούσε να αποτραπεί. Αλλά δεν είναι έτσι, ο Πούτιν διάβηκε μια συγκεκριμένη πολιτική πορεία. Οι περασμένες δεκαετίες είναι υψίστης σημασίας αν θέλουμε να κατανοήσουμε τι συμβαίνει τώρα. Για παράδειγμα, μπορούμε να παρατηρήσουμε τον ρόλο των ΗΠΑ μετά τον Ψυχρό Πόλεμο, μετά την κατάρρευση του Συμφώνου της Βαρσοβίας, μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ενωσης και τον σχηματισμό των νέων χωρών που ανήκαν προηγουμένως στη Σοβιετική Ενωση, την επέκταση προς τα ανατολικά του ΝΑΤΟ με τα διάφορα στάδιά του. Ολα αυτά είναι σχεδόν εντελώς έξω από κάθε σημερινή συζήτηση.

Πρέπει να επιδιώκουμε την ειρήνη, η βούληση για ειρήνη είναι κρίσιμη. Αυτό που ανέφερε ο Κενυάτης πρεσβευτής Μάρτιν Κιμάνι στα Ηνωμένα Εθνη στις 23 Φεβρουαρίου 2022 ήταν διαφωτιστικό: «Αν είχαμε επιλέξει να σχηματίσουμε κράτη με βάση την εθνική, φυλετική ή θρησκευτική ομοιογένεια, θα εξακολουθούσαμε να διεξάγουμε αιματηρούς πολέμους πολλές δεκαετίες αργότερα. Αντίθετα, συμφωνήσαμε ότι θα αρκεστούμε στα σύνορα που κληρονομήσαμε. Ωστόσο θα συνεχίσουμε να επιδιώκουμε την ηπειρωτική πολιτική, οικονομική και νομική ολοκλήρωση. Αντί να σχηματίζουμε έθνη που έστρεφαν το βλέμμα τους προς τα πίσω στην Ιστορία με μια επικίνδυνη νοσταλγία, επιλέξαμε να προσβλέπουμε σε ένα μεγαλείο που κανένα από τα πολλά έθνη και λαούς μας δεν γνώρισε ποτέ». Δυστυχώς αυτό δεν έγινε πλέον αποδεκτό από τη Ρωσία. Πρόκειται για αναζωογόνηση των γεωπολιτικών απόψεων - μια υποτροπή της κατακτητικής πολιτικής παλαιότερων εποχών.

Ο εξοπλισμός της Γερμανίας θα προκαλέσει κύματα τάσεων μιλιταρισμού σε όλο τον κόσμο και δεν θα προκύψει πραγματική ασφάλεια. Η μακροπρόθεσμη ασφάλεια είναι δυνατή μόνο εάν όλες οι δυνάμεις αναπτύξουν δομική βάση για την ειρήνη, πολιτική βούληση και αποκηρύξουν τη βία. Στο προσκήνιο πρέπει να βρίσκεται ένας διαρκής αγώνας για τη δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα, για την ειρήνη και την ελευθερία.

*καθηγητής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Από τον Blitzkrieg… στα χαρακώματα
Η ρωσική εισβολή αντιμετωπίστηκε στην αρχή ως πόλεμος- αστραπή. Σήμερα, είμαστε μπροστά σε μια παρατεταμένη σύγκρουση στο Ντόνμπας, που παραπέμπει στον πόλεμο χαρακωμάτων του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου.
Από τον Blitzkrieg… στα χαρακώματα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ποιος χρονικός ορίζοντας;
Οι θιασώτες στην Ουάσινγκτον ενός παρατεταμένου πολέμου στην Ουκρανία δεν μπορεί να μη γνωρίζουν ότι η παράταση της σύγκρουσης είναι πέρα από τις αντοχές και τις δυνατότητες της Γηραιάς Ηπείρου.
Ποιος χρονικός ορίζοντας;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μετά τον ουκρανικό χειμώνα, η γαλλική άνοιξη;
Σε μια περίοδο γεωπολιτικής μετάβασης και, ταυτόχρονα, καπιταλιστικού μετασχηματισμού, τα σενάρια που προδιαγράφονται είναι δραματικά: μείωση παραγωγής, κρίση στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα, ενεργειακός...
Μετά τον ουκρανικό χειμώνα, η γαλλική άνοιξη;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Eνα βήμα πριν από την κλιμάκωση
Είναι σαφές ότι η Δύση βρίσκεται ήδη στην γκρίζα ζώνη μεταξύ υποστήριξης της Ουκρανίας, αλλά και εμπλοκής στο πλευρό της με άγνωστη μεταβλητή το εάν, πότε και πώς θα αντιδράσει η Ρωσία.
Eνα βήμα πριν από την κλιμάκωση
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο λογαριασμός των 500 δισ. δολαρίων
Η Ιστορία δείχνει ότι κάθε φορά που εφαρμόζονται λογικές «κερδισμένου και χαμένου» η αδιαλλαξία ενισχύεται, αφού στα υφιστάμενα εμπόδια προστίθεται και το οικονομικό.
Ο λογαριασμός των 500 δισ. δολαρίων
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ουκρανία: εθνική κυριαρχία έναντι ανθρωπίνων δικαιωμάτων
Τα αφηγήματα που επιχειρούν προσχηματικά και κατά περίπτωση να νομιμοποιούν, στο όνομα του διεθνούς δικαίου, την ένοπλη βία πολλαπλασιάζονται.
Ουκρανία: εθνική κυριαρχία έναντι ανθρωπίνων δικαιωμάτων

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας