• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    31°C 28.9°C / 32.9°C
    2 BF
    45%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    27°C 23.0°C / 29.2°C
    2 BF
    52%
  • Πάτρα
    Ελαφρές νεφώσεις
    30°C 29.9°C / 38.2°C
    0 BF
    52%
  • Ιωάννινα
    Αραιές νεφώσεις
    24°C 23.9°C / 23.9°C
    1 BF
    57%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.9°C / 28.0°C
    3 BF
    73%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    26°C 22.3°C / 29.0°C
    2 BF
    37%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    25°C 23.7°C / 25.4°C
    1 BF
    31%
  • Αγρίνιο
    Σποραδικές νεφώσεις
    34°C 34.1°C / 34.1°C
    3 BF
    24%
  • Ηράκλειο
    Ασθενής ομίχλη
    28°C 26.8°C / 29.9°C
    2 BF
    79%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.9°C / 24.9°C
    0 BF
    61%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.5°C / 28.8°C
    2 BF
    69%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 24.7°C / 26.8°C
    2 BF
    83%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    30°C 29.9°C / 29.9°C
    5 BF
    51%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    30°C 29.0°C / 29.9°C
    0 BF
    35%
  • Λαμία
    Σποραδικές νεφώσεις
    32°C 26.5°C / 31.6°C
    3 BF
    30%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.8°C / 27.1°C
    4 BF
    81%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    31°C 28.8°C / 32.7°C
    3 BF
    33%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    24°C 24.4°C / 26.3°C
    3 BF
    75%
  • Κατερίνη
    Αραιές νεφώσεις
    23°C 23.1°C / 23.9°C
    3 BF
    82%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    24°C 24.1°C / 24.1°C
    0 BF
    65%

Επί δεκαετίες, ως χώρα και ως Ελληνες, διστάσαμε ανάμεσα στην «έλξη» για την Ε.Ε. και την «απώθηση»

EUROKINISSI

Η Ευρωπαϊκή Ενωση είναι δική τους και δική μας

  • A-
  • A+

Οι οραματιστές. Αυτοί οραματίστηκαν από τον Μεσοπόλεμο μία Ευρώπη, μία Ενωση που θα έβαζε στην άκρη εχθροπραξίες και ανταγωνισμούς, θα προήγε αξίες και το κοινό καλό των λαών της. Δεν ήταν όμως οι μόνοι. Αλλοι σκέφτηκαν την ενωμένη Ευρώπη ως προμαχώνα του «ελεύθερου κόσμου» ενάντια στη Σοβιετική Ενωση στη συνθήκη του Ψυχρού Πολέμου. Αλλοι έβλεπαν στην Ενωση τον τρίτο παίκτη, ανάμεσα σε ΗΠΑ και Σοβιετική Ενωση.

Αλλοι, τέλος, έβλεπαν και βλέπουν την Ενωση ως μία τεράστια αγορά που θα προήγε τον κόσμο των επιχειρήσεων και του κεφαλαίου.

Ολα αυτά για χρόνια συντελέστηκαν σε ένα πλαίσιο με τρία χαρακτηριστικά. Δύο χώρες, η Γαλλία και η Γερμανία, αποτέλεσαν την ατμομηχανή της ενοποίησης. Κατά δεύτερον, υπήρχε μία σχετική ισορροπία ισχύος, γεγονός που ωθούσε τις δύο αυτές χώρες να συναποφασίζουν διαλεγόμενες με τους άλλους εταίρους.

Και τα δύο αυτά υπήρχαν σε μία συνθήκη σημαδεμένη από το ειδικό βάρος του πολιτικού στη λήψη των αποφάσεων. Με γνώμονα, κυρίως, την παράμετρο αυτήν, μπήκαν στην τότε ΕΟΚ η Ελλάδα, η Ισπανία και η Πορτογαλία ευελπιστώντας ότι έτσι θα προστατευόταν η δημοκρατία.

Και τα τρία χαρακτηριστικά άλλαξαν μετά τη δεκαετία του 1990. Η γερμανική ενοποίηση και η εσπευσμένη ένταξη των περισσότερων πρώην σοβιετικών Δημοκρατιών άλλαξαν τις ισορροπίες υπέρ της Γερμανίας. Σ’ αυτό συνέτειναν δύο ακόμη παράγοντες. Η αγωνία του Φρ. Μιτεράν να φρενάρει τη διαφαινόμενη γερμανική κυριαρχία τον ώθησε να συνηγορήσει για ένα νέο νόμισμα, το ευρώ, φτιαγμένο κατ’ εικόνα του γερμανικού μάρκου. Ετσι δημιουργήθηκε μία ιδιότυπη νομισματική ένωση που οδήγησε στην όξυνση των ανισοτήτων από χώρα σε χώρα. Τέλος, η κατίσχυση του νεοφιλελευθερισμού σε μία νέα συνθήκη, της «παγκοσμιοποίησης», συνέβαλε τα μέγιστα στη γερμανική οικονομική κυριαρχία.

Στα προηγούμενα προστίθεται ένα νέο στοιχείο. Η προϊούσα οικοδόμηση της Ε.Ε. και η ραγδαία αύξηση των μελών της τη μετέτρεψαν σε έναν τεράστιο γραφειοκρατικό μηχανισμό, συχνά δυσκίνητο και ενίοτε αντιδημοκρατικό. Τεχνοκράτες και πολυποίκιλα λόμπι βαραίνουν στις αποφάσεις ενίοτε περισσότερο και από τους αιρετούς των χωρών-μελών.

Τα παραπάνω διαγράφουν τις οικονομικές δυσκολίες συνύπαρξης της χώρας στην Ε.Ε. και προοικονομούν την πολιτική στάση των κυρίαρχων οικονομικών δυνάμεών της. Θα ήταν δύσκολο αν όχι απίθανο να αλλάξει η Γερμανία, καλύτερα οι ισχυρές της οικονομικές ελίτ, την ακολουθούμενη πολιτική σήμερα, όταν αυτή της επέτρεψε να εδραιώσει την υπεροχή της. Θα ήταν ακόμη πολύ δύσκολο να δεχτεί τα ελληνικά αιτήματα όταν όλο αυτό το διάστημα μέρος των γερμανικών συστημικών ΜΜΕ προετοίμαζαν το έδαφος για το αντίθετο φιλοτεχνώντας την εικόνα του Ελληνα τεμπέλη.

Σημαίνει αυτό ότι μία χώρα, η Ελλάδα, δεν πρέπει να έχει λόγο, και μάλιστα διαφορετικό από αυτόν των κυρίαρχων ευρωπαϊκών δυνάμεων; Προφανώς ναι. Εδώ βρίσκεται και η σημαντικότερη επιτυχία της ελληνικής κυβέρνησης στις διαπραγματεύσεις. Επανεισήγαγε, εν μέρει έστω, το τρίτο από τα αρχικά χαρακτηριστικά της ευρωπαϊκής ενοποίησης, το πολιτικό, και έδωσε λαβή σε διεργασίες για την αποκατάσταση του δεύτερου, τον περιορισμό της ανισοκατανομής ισχύος.

Σημαίνει αυτό ότι η Ελλάδα πρέπει να εγκαταλείψει την Ε.Ε.; Αν η παραμονή είναι δύσκολη, η έξοδος συνιστά ατελέσφορη φαντασιακή καταφυγή στο παρελθόν, σε μία συνθήκη διεθνοποίησης, άρσης των συνόρων. Αλλά ακόμη κι αν δεν υπήρχε αυτό, ποιος ξεχνά ότι τα εθνικά κράτη υπήρξαν χώροι άσκησης εξουσίας και κρατικής βίας; Γιατί οι εξουσιαζόμενοι θα μπορούσαν στο πλαίσιό τους να παραμερίσουν ευκολότερα τους εξουσιαστές τους;

Επί δεκαετίες, ως χώρα και ως Ελληνες, διστάσαμε ανάμεσα στην «έλξη» για την Ε.Ε. και την «απώθηση». Αυτό αποτυπώνεται στις σχετικές δημοσκοπήσεις. Είναι καιρός να μη θεωρούμε εαυτούς ξένους ή φτωχούς συγγενείς στην Ε.Ε., αλλά να τη δούμε και ως δική μας. Να θεωρήσουμε εαυτούς εταίρους που παλεύουν για τις αρχικές της αξίες. Εφικτό; Αυτό δεν εξαρτάται μόνο από τη στάση των άλλων απέναντί μας, αλλά και από τη δική μας.

Αυτό προϋποθέτει δύο πράγματα. Ενεργότερη συμμετοχή στα ευρωπαϊκά τεκταινόμενα σε όλα τα επίπεδα. Και μία προσπάθεια στο εσωτερικό της χώρας με πυξίδα τις καλύτερες ευρωπαϊκές παραδόσεις: κοινωνική δικαιοσύνη, χρηστή διοίκηση και ανάπτυξη σε όφελος των πολλών. Αν δεν γίνουν τώρα, εδώ που φτάσαμε, πότε;

*καθηγητής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Πατρών

 

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ΑΠΟΨΕΙΣ
Γεωπολιτική και επιβίωση
Η «ελληνική κρίση», έχει βυθίσει την ελληνική κοινωνία σε μια ατέρμονη αντιδικία για το τις και τι πταίει. Από την άλλη πλευρά, η νέα κυβέρνηση έχει εισαγάγει ως παράμετρο στην επανατοποθέτηση του ελληνικού...
Γεωπολιτική και επιβίωση
ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Η παγκόσμια διάθεση των τραπεζών δημιούργησε ένα μεγαλύτερο τέρας
Το εκβιαστικό ξεφόρτωμα της νέας «διάσωσης» των ελληνικών τραπεζών στις πλάτες των Ελλήνων φορολογουμένων δεν αποτελεί νεωτερισμό. Από τον Σεπτέμβριο του 2008 και την κατάρρευση της Lehman Brothers,...
Η παγκόσμια διάθεση των τραπεζών δημιούργησε ένα μεγαλύτερο τέρας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Αγαπητέ κύριε Ντάισελμπλουμ
Με χαροποίησαν ιδιαίτερα οι καινούργιες νομοθετικές ρυθμίσεις που ψηφίστηκαν από την κυβέρνησή σας πριν από δέκα μέρες, στη χώρα που και εγώ και εσείς ζούμε, εργαζόμαστε και απολαμβάνουμε τα προνόμια ενός...
Αγαπητέ κύριε Ντάισελμπλουμ
ΑΠΟΨΕΙΣ
Τα πέντε «όχι» του δημοψηφίσματος
Νωπή είναι η πρωτόγνωρη για τα διεθνή δεδομένα εικόνα των Ελλήνων να ψηφίζουν σε κορυφαίας σημασίας δημοψήφισμα για το μέλλον της πατρίδας τους, με κλειστές τράπεζες και με ουρές στα ΑΤΜ για μόλις 60 ευρώ.
Τα πέντε «όχι» του δημοψηφίσματος
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ποιος φοβάται τον Γιάνη Βαρουφάκη;
Μικαέλ Λεβί: Οπως πολλοί άνθρωποΙ στην Ελλάδα και την Ευρώπη, είμαι βαθύτατα απογοητευμένος με την «παραίτηση» του Γιάνη Βαρουφάκη. Φαίνεται ότι τον αποκλεισμό του απαίτησαν από την Ελλάδα οι λεγόμενοι...
Ποιος φοβάται τον Γιάνη Βαρουφάκη;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πού βαδίζει η Ευρωπαϊκή Ενωση;
Η Ευρώπη οφείλει την ευημερία της κυρίως στην υπεραξία της εργασίας που δημιουργεί το μεταβλητό κεφάλαιο, αυτό δηλαδή που προκύπτει από την προσωποποιημένη εργασία, από το μεροκάματο και την υπερεργασία, και...
Πού βαδίζει η Ευρωπαϊκή Ενωση;

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας