• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    29°C 27.8°C / 31.3°C
    1 BF
    51%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    28°C 24.1°C / 30.5°C
    2 BF
    56%
  • Πάτρα
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 26.6°C / 30.4°C
    2 BF
    68%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    24°C 21.9°C / 24.4°C
    2 BF
    59%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 25.9°C / 28.0°C
    2 BF
    78%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    31°C 23.5°C / 31.0°C
    0 BF
    36%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 23.7°C / 23.7°C
    1 BF
    36%
  • Αγρίνιο
    Αραιές νεφώσεις
    28°C 28.3°C / 28.3°C
    1 BF
    49%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    28°C 26.8°C / 28.6°C
    1 BF
    58%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.6°C / 24.9°C
    2 BF
    65%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    26°C 26.4°C / 27.2°C
    2 BF
    69%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.5°C / 28.7°C
    1 BF
    58%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.9°C / 26.9°C
    1 BF
    65%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.8°C / 26.9°C
    0 BF
    54%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.8°C / 29.5°C
    1 BF
    42%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.6°C / 26.8°C
    3 BF
    62%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    30°C 28.0°C / 31.5°C
    3 BF
    44%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 24.3°C / 25.5°C
    0 BF
    75%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    24°C 24.2°C / 27.8°C
    2 BF
    77%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    24°C 24.1°C / 24.1°C
    1 BF
    60%
AP PHOTO
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Μεταξύ αφύπνισης και βαθέος ύπνου

  • A-
  • A+

Η φαινομενικά ουδέτερη και ρεαλιστική άποψη της «ευρωπαϊκής αφύπνισης» είναι υπέρ το δέον αισιόδοξη. Και είναι καθαρά πολιτική άποψη - όσο κι αν προσπαθεί να το κρύψει. Στις παρούσες συνθήκες ενδέχεται να ανοίξουν τα ταμεία για συγκεκριμένους λόγους: Για να γίνει η διαχείριση του προσφυγικού Ουκρανών αλλά και Ρώσων αντικαθεστωτικών - για όσο διάστημα χρειαστεί· για τον επανασχεδιασμό ενεργειακής ανεξαρτησίας από τα ορυκτά καύσιμα, σύμφωνα με τους στόχους της Συμφωνίας του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή - αν ισχύουν· και για να διευκολυνθούν οι εξοπλισμοί των χωρών που νιώθουν απειλή.

Επομένως, όσο καλή κι αν ακούγεται η «αφύπνιση», η ικανότητα της Ε.Ε. να συγχωνεύσει γεωοικονομία και γεωπολιτική, στις παρούσες συνθήκες, γεννά ερωτήματα. Ενας πιο αισθητός ευρωπαϊκός ρόλος στη μελλοντική γεωπολιτική σκακιέρα είναι πιθανός· ίσως και επιθυμητός. Αλλά άμεσα, η «αφύπνιση» κινδυνεύει να γίνει το ίδιο κενολόγα όσο τα σενάρια αναπτυξιακής αειφορίας, «αρκεί να μη διακυβεύεται η ευημερία των μελλοντικών γενεών και η δυνατότητά τους να μπορούν να αποφασίζουν για το δικό τους μέλλον».

Προφανώς, ύστερα από παραδοχές για το βαρύ οικονομικό κόστος που είναι πρόθυμοι να αναλάβουν οι Ευρωπαίοι (βέβαια, χωρίς να έχουν ρωτηθεί οι ευρωπαϊκοί λαοί, λ.χ., οι Ιταλοί, οι Γάλλοι ή οι Ελληνες), η Ε.Ε. αξιοποιεί τις συναλλαγές και τη χρηματοοικονομία ως ισχυρό εργαλείο καταναγκασμού της Ρωσίας, χτυπώντας την καρδιά του οικονομικού πλεονεκτήματος: τον ενεργειακό τομέα της, και όχι μόνον. Το αξιοποιεί, όμως, ύστερα από πιεστική γεωπολιτική αξίωση των Αμερικανών. Κατ’ αυτή την έννοια η «ευρωπαϊκή αφύπνιση» εμφανίζεται ως εργαλείο αποτελεσματικών «κυρώσεων που έχουν βγει από την κόλαση» ενάντια στο αυταρχικό, ολιγαρχικό-κλεπτοκρατικό και αναθεωρητικό μοντέλο του Πούτιν. Πράγματι, η διεθνής απομόνωση και η πιθανή οικονομική κατάρρευση της Ρωσίας έχουν εκπλήξει σχεδόν τους πάντες. Αλλά αύριο, τι;

Επιπλέον, ύστερα από πολλά χρόνια εξοπλιστικής-αμυντικής απροθυμίας, η Ευρώπη αρχίζει να επιλέγει αυτό που, χρόνια τώρα, έκανε η Ελλάδα για τους δικούς της γνωστούς λόγους: στρατιωτικούς εξοπλισμούς. Στις συναντήσεις κορυφής της Ε.Ε. θα τεθεί, πιεστικά πάλι, το ζήτημα της ενιαίας ευρωπαϊκής άμυνας και ασφάλειας. Ομως αυτή τη στιγμή -και με ανοιχτές τις πολιτικές και δημοσιονομικές αδυναμίες της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής- δεν εξοπλίζεται η Ευρώπη, αλλά τα κράτη-μέλη της Ευρώπης.

Και επειδή μεταξύ των λοιπών πιεστικών ζητημάτων είναι και τα πυρηνικά όπλα, η Ε.Ε., ως αγορά αλλά χωρίς τα αμυντικά ή στρατιωτικά εργαλεία του υπερκράτους, σιωπηρά, εύχεται ταχεία αποκλιμάκωση στην Ουκρανία και «αναγκαία» επαναπροσέγγιση ΗΠΑ-Ρωσίας και Ε.Ε.-Ρωσίας.

Επίσης, θα έπρεπε να προκαλεί παγκόσμιο προβληματισμό το ότι η Γερμανία, μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, αρχίζει επανεξοπλισμούς με ad hoc ταμείο 100 δισεκατομμυρίων ευρώ και μόνιμη δέσμευση για αύξηση πάνω από το 2% των ετήσιων αμυντικών δαπανών. Το ίδιο και ο χορός κρατών, όπως η Σουηδία, η Δανία, η Ρουμανία, η Λετονία, η Πολωνία κ.ά. που δεσμεύονται για εξοπλισμούς και αμυντικά προγράμματα. Το ίδιο ισχύει για την Αγγλία: ο Μπόρις Τζόνσον θα ανακοινώσει αύξηση του αμυντικού προϋπολογισμού έως τα τέλη Μαρτίου.

Είναι προβλέψιμες οι μακροπρόθεσμες συνέπειες αυτών των μεταβολών; Ο ιστορικός Πολ Κένεντι στο κλασικό έργο του «Η άνοδος και η πτώση των Μεγάλων Δυνάμεων» μιλούσε για διεξαγωγές λάθος πολέμων που πρόσθεταν βάρη και αφαιρούσαν από την οικονομική ανάπτυξη και την ευημερία - το αίμα της «Μεγάλης Δύναμης». Σήμερα, στην απίθανη περίπτωση που η Ρωσία θα νικούσε στην Ουκρανία, θα κατέστρεφε τον εαυτό της. Αλλά και μια ολοσχερής ήττα της Ρωσίας θα είναι νίκη της Ευρώπης ή της Δύσης;

Οι κόσμοι μας -γιατί πρόκειται για πολλούς κόσμους κι όχι για έναν μονοπολικό κόσμο- στις τόσες μεταπολεμικές επιτυχίες τους έσπειραν και χάος με εμμονές και δόγματα που δεν μπορούν να διαχειριστούν. Στις Συμπληγάδες μιας βίαιης αφύπνισης και ενός βαθέος ύπνου, αρκετοί δυσκολεύονται να δουν κάτι ανησυχητικό στις κούρσες των εξοπλισμών.

Αλλά έτσι, είναι σαν να ακυρώνουν την Ιστορία, την πολιτική σκέψη, ακόμα και την κυρίαρχη πολιτική οικονομία. Και στην περίπτωση της ακυρωμένης Ιστορίας -όπως, άλλωστε, και στην περίπτωση του «τέλους της Ιστορίας»- δεν υπάρχει σωστή πλευρά και θρίαμβοι. Υπάρχει η επανεμφάνιση της απάνθρωπης και καταστροφικής πλευράς που έχει κέρδη για λίγους και αβάσταχτο πόνο για πολλούς. Εχουμε φτάσει στο σημείο καμπής που περιέγραφε ο Αναγνωστάκης στον στίχο: «Ομως μια μέρα φτάνουν όλα χωρίς την αρμονία της διαλογής…» Εδώ είμαστε! Ολοι θα πρέπει να εργαστούν ώστε η Ευρώπη να μη γίνει ξανά θέατρο πολέμων· μια «Ερημη Χώρα». Αλλά δεν το κάνουν.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ενα χιλιόμετρο μακριά...
Ακούμε τα κλάματα των παιδιών, καθώς πλησιάζουμε το λιμάνι. Βλέπουμε τους πατεράδες τους που πάνε κι έρχονται γύρω από τις κουβέρτες που στρώσανε στα τσιμέντα, για να κοιμηθούν τα παιδιά τους. Και τις μανάδες...
Ενα χιλιόμετρο μακριά...
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το μανιφέστο Κίσινγκερ
Ο Κίσινγκερ στηλιτεύει αυστηρά τον εγκλωβισμό των διμερών σχέσεων των ΗΠΑ με τη Ρωσία και την Κίνα σε θέματα υπαρξιακής στρατηγικής βαρύτητας για τις χώρες αυτές.
Το μανιφέστο Κίσινγκερ
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πώς απαντούν οι ηγεσίες στον πόλεμο;
Γιατί δεν τελειώνει ο πόλεμος; Δεν τελειώνει γιατί υπάρχει πολύ ισχυρό κίνητρο να ανθίζει ο κλάδος και να δουλεύουν με υπερωρίες τα εργοστάσια όπλων.
Πώς απαντούν οι ηγεσίες στον πόλεμο;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ρητορική και πραγματικότητα
Oι ΗΠΑ αντιμετωπίζουν απαιτητικούς περιφερειακούς συνομιλητές, τους οποίους δεν μπορούν να πειθαναγκάσουν, ώστε να μην προσπαθήσουν να αναπτύξουν τις διμερείς τους σχέσεις με τη Μόσχα και το Πεκίνο.
Ρητορική και πραγματικότητα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πόλεμος φθοράς
Τις πρώτες μέρες μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία η απεξάρτηση της Ε.Ε. από τις εισαγωγές φυσικού αερίου φαινόταν ότι θα ήταν ένας αποφασιστικός μοχλός πίεσης προς τη Μόσχα.
Πόλεμος φθοράς
ΑΠΟΨΕΙΣ
Οι αντοχές του Βερολίνου
Σε αντίθεση με τον πρώτο Ψυχρό Πόλεμο όπου ήταν ορατή μόνον η εξισορρόπηση της ισχύος της ΕΣΣΔ, σήμερα άπλετο φως αναδεικνύει ως μια στρατηγική προτεραιότητα για τις ΗΠΑ τη χειραγώγηση της Γερμανίας.
Οι αντοχές του Βερολίνου

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας