• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    11°C 9.5°C / 12.4°C
    2 BF
    82%
  • Θεσσαλονίκη
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 9.2°C / 13.3°C
    3 BF
    80%
  • Πάτρα
    Αυξημένες νεφώσεις
    13°C 13.3°C / 15.0°C
    3 BF
    75%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 7.9°C / 8.8°C
    1 BF
    99%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    8°C 7.9°C / 7.9°C
    3 BF
    87%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 8.8°C / 10.0°C
    1 BF
    97%
  • Κοζάνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    6°C 5.6°C / 6.4°C
    1 BF
    96%
  • Αγρίνιο
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 11.8°C / 11.8°C
    1 BF
    83%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    14°C 12.7°C / 14.8°C
    3 BF
    80%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    10°C 9.9°C / 11.2°C
    2 BF
    87%
  • Ερμούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    14°C 14.4°C / 14.8°C
    4 BF
    72%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 10.7°C / 10.7°C
    4 BF
    70%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    16°C 15.9°C / 15.9°C
    3 BF
    88%
  • Λάρισα
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 10.9°C / 11.8°C
    0 BF
    100%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 10.5°C / 12.3°C
    0 BF
    85%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    17°C 15.8°C / 16.6°C
    3 BF
    77%
  • Χαλκίδα
    Αραιές νεφώσεις
    10°C 9.7°C / 12.7°C
    0 BF
    88%
  • Καβάλα
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 9.4°C / 9.4°C
    1 BF
    80%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    10°C 9.7°C / 13.4°C
    2 BF
    100%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    8°C 7.7°C / 7.7°C
    1 BF
    92%
EUROKINISSI/ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΕΣΣΗΝΗΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Το retailing μετά την πανδημία

  • A-
  • A+

Το λιανικό εμπόριο retailing είχε πρωταγωνιστικό ρόλο κατά τη διάρκεια της πανδημίας Covid-19 όσο κανένας κλάδος της οικονομίας. Η πανδημία προκάλεσε τεκτονικές αλλαγές σε όλη την αλυσίδα του λιανικού εμπορίου όπως τη γνωρίζαμε, από την τελική πώληση στο φυσικό κατάστημα μέχρι τον εφοδιασμό, τους τρόπους πληρωμής, την προώθηση των εμπορευμάτων και τη διαφήμιση.

Η πανδημία άλλαξε ριζικά το τοπίο σε βαθμό που έγινε λόγος για «αποκάλυψη» ή για αναδιατύπωση των «νόμων» του λιανικού εμπορίου. Αυτό δεν ήταν έκπληξη. Η κοινωνική αποστασιοποίηση, ο περιορισμός του δημόσιου χώρου αλλά και η διακοπή λειτουργίας μέρους των επιχειρήσεων του λιανικού εμπορίου, που επιβλήθηκε από όλες τις κυβερνήσεις σε παγκόσμιο επίπεδο με στόχο την προστασία της υγείας των πολιτών, επηρέασε καταλυτικά τόσο τις ανάγκες των καταναλωτών όσο και τις συνήθειές τους, ωθώντας τις κοινωνίες να υιοθετήσουν νέες συμπεριφορές.

Ετσι φαίνεται ότι όταν η πανδημία θα τελειώσει η πραγματικότητα πλέον θα έχει αλλάξει και οι άνθρωποι θα ζουν διαφορετικά, θα ψωνίζουν διαφορετικά και ίσως θα σκέφτονται διαφορετικά. Μάλιστα, λαμβάνοντας υπόψη αντίστοιχες περιπτώσεις του παρελθόντος, πολλοί καταναλωτές ενδέχεται να απαντήσουν με αύξηση της κατανάλωσης. Παράλληλα πολλοί ενδέχεται να ξεκινήσουν νέες επιχειρηματικές δραστηριότητες θέλοντας να καλύψουν κενά της αγοράς, αφού οι προκλήσεις που ανοίγονται είναι τεράστιες και ώς έναν βαθμό επαναστατικές.

Θα μπορούσαμε να πούμε επομένως ότι το λιανικό εμπόριο αναδεικνύεται στο χωνευτήρι όλων αυτών των τεχνολογικών μετασχηματισμών που με γοργό ρυθμό είχαν εμφανιστεί τα τελευταία χρόνια. Είναι δε συγχρόνως ο «ιδανικός» τρόπος ένταξης και εξοικείωσης των πολιτών αλλά και καταναλωτών ειδικότερα με τις νέες δυνατότητες της τεχνολογίας.

Ισως είναι μάλιστα αλήθεια ότι η πανδημία ήρθε σε μια στιγμή που το λιανικό εμπόριο είχε ήδη αντιμετωπίσει πολλές άλλες προκλήσεις που ήδη διατάρασσαν τη βιομηχανία και επιτάχυναν την ανάγκη για μετασχηματισμό των επιχειρήσεων. Από την αυξανόμενη επιρροή της Amazon μέχρι το νέο μοντέλο καταναλωτή, που χαρακτηρίζεται από μια ολοένα και αυξανόμενη εξάρτηση από την τεχνολογία, ταρακούνησαν τον κλάδο πολύ πριν από το 2021. Ωστόσο ο ξαφνικός αντίκτυπος από την πανδημία σε συνδυασμό με τη νέα τεχνολογική πραγματικότητα επιτάχυναν την ανάγκη για ευελιξία και ανθεκτικότητα των επιχειρήσεων.

Από τον Απρίλιο το 2020 οι διαδικτυακές πληρωμές αυξήθηκαν 10 φορές, την ίδια στιγμή που όπως υπολογίζεται οι ηλεκτρονικές πωλήσεις στις ΗΠΑ εκτιμάται ότι θα αυξηθούν από 18% έως 29%. Ετσι ενώ από τη μια πλευρά μοιάζει οι αλλαγές αυτές να απειλούν το λιανικό εμπόριο ταυτόχρονα αποτελούν ένα επιταχυντή αλλά και μια πρόκληση για το επιχειρηματικό του μοντέλο. Η τεχνολογία τού scan and go, το χωρίς ταμεία εμπόριο, θα αποτελέσει κρίσιμη παράμετρο του λιανικού εμπορίου της επόμενης μέρας. Είναι ενδεικτικό ότι πριν από την πανδημία το 98% των αγορών από τα σούπερ μάρκετ λάμβαναν χώρα με φυσική παρουσία στο κατάστημα, ποσοστό που έχει μειωθεί στο 85%.

Ωστόσο δεν μπορεί παρά να τεθεί το ερώτημα της επίπτωσης ακόμα και απειλής αυτών των μετασχηματισμών που επιταχύνθηκαν λόγω και της πανδημίας στις μικρότερες επιχειρήσεις. Ερώτημα που μπορεί να αφορά και μεγαλύτερες επιχειρήσεις με επιχειρηματικό προσανατολισμό που δύσκολα μπορούν να «στρίψουν το τιμόνι».

Στην Ελλάδα το λιανικό εμπόριο αποτελεί έναν από τους σπουδαιότερους κλάδους της ελληνικής οικονομίας αλλά και κρίσιμη παράμετρο της οικονομικής ιστορίας της. Είναι χαρακτηριστικό ότι αντιπροσωπεύει περίπου 250.000 επιχειρήσεις και απασχολεί πάνω από 700.000 εργαζόμενους προσδιορίζοντας σε μεγάλο βαθμό την κοινωνικοοικονομική δομή της χώρας. Ιστορικά, σε επίπεδο ελληνικού κοινωνικού σχηματισμού, το λιανικό εμπόριο αποτελεί από τις πρώτες μορφές επιχειρηματικότητας τον εγγυητή της εσωτερικής κατανάλωσης υποστηρίζοντας την παραγωγική διαδικασία, τη διανομή ειδών πρώτης ανάγκης αλλά και ειδών πολυτελείας. Στο επίπεδο της ιστορικότητας αυτής διαμορφώνεται το κυριότερο γνώρισμα του λιανικού εμπορίου, το μικρό του μέγεθος: μικρέμποροι, πλανόδιοι έμποροι, αυτοαπασχολούμενοι επαγγελματίες συνυπάρχουν ιστορικά με νέες μορφές τα μεγάλα καταστήματα.

Ωστόσο παρά τις σημαντικές μεταβολές, δηλαδή την εμφάνιση των μεγάλων καταστημάτων, των σούπερ μάρκετ, των εμπορικών κέντρων (malls) αλλά και των εκπτωτικών χωριών, το μικρό μέγεθος διατηρήθηκε δυσανάλογα σε σύγκριση με άλλες χώρες. Ολες αυτές οι αλλαγές διαμόρφωσαν το οικοσύστημα του λιανικού εμπορίου, το οποίο συνεχίζει να αναπαράγει τα ταυτοτικά στοιχεία του υιοθετώντας συχνά εντυπωσιακές καινοτομίες Σήμερα, στην αυγή της 4ης Βιομηχανικής Επανάστασης, αλλά και στις συχνές οικονομικές κρίσεις, οι προκλήσεις για το ελληνικό εμπόριο είναι πολυδιάστατες και αναζητούν την τελική μορφή τους.

 * αν. καθηγήτριας Πανεπιστημίου Κρήτης, διευθύντριας ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το αποτύπωμα ενός Δεκαπενταύγουστου
Θα σταθώ στο πανηγύρι της Τήνου. Οι μνήμες μου ξεκινούν από τη δεκαετία του ΄60. Το νησί περίμενε τις μέρες αυτές για να πάρει μια οικονομική ανάσα και με γενναιοδωρία πρόσφερε την ευκαιρία σε δεκάδες...
Το αποτύπωμα ενός Δεκαπενταύγουστου
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο πληθωρισμός και τα προγράμματα διάσωσης
Η απροθυμία του πολιτικού συστήματος να επιβάλει κανόνες που προστατεύουν τους πιο ευάλωτους αποκαλύφθηκε όταν έκανε την εμφάνισή της η ακρίβεια. Υποδύθηκε το ξαφνιασμένο, για να κρύψει την εγκληματική...
Ο πληθωρισμός και τα προγράμματα διάσωσης
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ενας αυτοκαταστροφικός καπιταλισμός
Οι απλοί άνθρωποι καλούνται πάλι να πληρώσουν το κόστος της διάσωσης των τραπεζών και των επιχειρήσεων - κολοσσών, χωρίς καμιά ελπίδα να εισπράξουν «μέρισμα» και με τη βεβαιότητα ότι, όταν η πανδημία...
Ενας αυτοκαταστροφικός καπιταλισμός
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο φαύλος κύκλος του χρέους και οι «ενάρετοι» πιστωτές
Υπό μία έννοια, η πανδημία επέκτεινε τη διάμετρο του φαύλου κύκλου του χρέους, εγκλωβίζοντας σε αυτόν μυριάδες ανθρώπους, οι οποίοι σύντομα –και με τη συνδρομή των πολιτικών– από «θύματα» της υγειονομικής...
Ο φαύλος κύκλος του χρέους και οι «ενάρετοι» πιστωτές
ΑΠΟΨΕΙΣ
Καλό και μάχιμο 2022!
Λύση δεν μπορεί να υπάρξει από κάποιον από μηχανής θεό και οι τύχες μας βρίσκονται κυριολεκτικά στα χέρια μας. 
Καλό και μάχιμο 2022!
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η συνταγή της «παγκοσμιοποίησης» και η πανδημία
Οι οικονομικές επιπτώσεις της νέας πανδημίας του κορoνοϊού δεν πρέπει να θεωρηθούν ως ένα συνηθισμένο πρόβλημα που μπορεί να το λύσει ή να το ανακουφίσει η μακροοικονομία.
Η συνταγή της «παγκοσμιοποίησης» και η πανδημία

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας