• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    17°C 14.5°C / 18.5°C
    3 BF
    49%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    17°C 14.9°C / 18.2°C
    2 BF
    44%
  • Πάτρα
    Αυξημένες νεφώσεις
    16°C 14.8°C / 19.0°C
    6 BF
    63%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 9.7°C / 15.9°C
    3 BF
    48%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 15.9°C / 15.9°C
    4 BF
    36%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    15°C 14.0°C / 17.5°C
    2 BF
    62%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    10°C 9.5°C / 10.4°C
    2 BF
    58%
  • Αγρίνιο
    Αυξημένες νεφώσεις
    15°C 13.5°C / 18.6°C
    3 BF
    57%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    20°C 19.7°C / 20.4°C
    5 BF
    63%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    18°C 16.9°C / 17.9°C
    3 BF
    45%
  • Ερμούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    17°C 16.6°C / 19.1°C
    5 BF
    59%
  • Σκόπελος
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 14.6°C / 15.7°C
    4 BF
    63%
  • Κεφαλονιά
    Αραιές νεφώσεις
    21°C 17.9°C / 20.9°C
    0 BF
    64%
  • Λάρισα
    Αραιές νεφώσεις
    15°C 14.9°C / 15.5°C
    3 BF
    51%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 11.7°C / 15.5°C
    1 BF
    100%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 22.8°C / 23.8°C
    2 BF
    52%
  • Χαλκίδα
    Σποραδικές νεφώσεις
    17°C 14.5°C / 18.7°C
    3 BF
    46%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    15°C 15.3°C / 15.5°C
    1 BF
    44%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    17°C 14.7°C / 18.3°C
    3 BF
    53%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 10.8°C / 10.8°C
    2 BF
    85%
Eurokinissi-ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Φροντίδα και όχι εργασία για τα παιδιά των ιδρυμάτων

  • A-
  • A+

Η προστασία και η κοινωνική ένταξη των παιδιών που φιλοξενούνται σε ιδρύματα δεν απασχόλησαν ποτέ σοβαρά και συστηματικά το ελληνικό κράτος. Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι δεν υπάρχει ακριβής καταγραφή των φορέων παιδικής προστασίας. Υπολογίζεται ότι λειτουργούν περίπου 100 ιδρύματα στον δημόσιο, ιδιωτικό, κοινωφελή και μη κερδοσκοπικό τομέα και την Εκκλησία. Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το 2017 στον δημόσιο τομέα λειτουργούσαν 13 Παραρτήματα Προστασίας Παιδιού. Οι διοικήσεις τους με τον Ν. 4109/2013 συγχωνεύτηκαν στα Κέντρα Κοινωνικής Πρόνοιας των περιφερειών, εποπτεύονται και ελέγχονται από το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων. Σε αυτά φιλοξενούνταν 571 τρόφιμοι και απασχολούνταν 732 άτομα επιστημονικού, φροντιστικού, διοικητικού και βοηθητικού προσωπικού, πολλά από τα οποία με συμβάσεις ορισμένου χρόνου.

Από τη δεκαετία του 1990 και μετά η λειτουργία των δημόσιων ιδρυμάτων παιδικής προστασίας ακολούθησε τις γενικότερες τάσεις φιλελευθεροποίησης, συρρίκνωσης του κοινωνικού κράτους και μείωσης των δαπανών συντήρησής τους. Ετσι, τα Παραρτήματα Προστασίας του Παιδιού συνέχισαν να λειτουργούν με τον κανονισμό λειτουργίας των Κέντρων Παιδικής Μέριμνας του 1984, παρά τις μεταβολές που σημειώθηκαν στο δυναμικό τους, με τη φιλοξενία παιδιών των φαναριών, κακοποιημένων και παραμελημένων παιδιών κ.ά. Οι βασικές κατευθύνσεις περιλάμβαναν την εξασφάλιση των ελάχιστων προϋποθέσεων διαβίωσης και συντήρησης, με τη στοιχειώδη κάλυψη των αναγκών σίτισης και στέγασης, μια αντίληψη που διαπέρασε την κρατική πρόνοια και την παιδική προστασία έως σήμερα. Ωστόσο, ακόμα και αυτές οι ελάχιστες προϋποθέσεις δεν εξασφαλίζονται σε όλες τις περιπτώσεις, αφού οι κτιριακές εγκαταστάσεις δεν συντηρούνται, οι πόροι για την επαρκή θερμιδική σίτιση είναι λίγοι, ο εξοπλισμός δεν ανανεώνεται, δεν παρέχονται σύγχρονα μέσα και εργαλεία εκπαίδευσης και εκπαιδευτικής ενίσχυσης, δεν ενισχύονται η απασχόληση του επιστημονικού και φροντιστικού προσωπικού.

Η οικονομική κρίση της δεκαετίας του 2010 υποβάθμισε περισσότερο τη λειτουργία των Παραρτημάτων και τα περισσότερα αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα υποστελέχωσης, με συνέπεια να διευρυνθούν τα προβλήματα της παραμέλησης και της ελλιπούς κοινωνικοποίησης, να αυξηθούν και να ενταθούν τα φαινόμενα ιδρυματισμού και αντικοινωνικής συμπεριφοράς φιλοξενουμένων. Σε κάποιες περιπτώσεις εκδηλώθηκαν παραβατικές, ακόμα και εγκληματικές συμπεριφορές. Σε αυτές τις συνθήκες τα εκπαιδευτικά κίνητρα είναι ελάχιστα, αφού στα περισσότερα Παραρτήματα δεν απασχολούνται παιδαγωγοί. Η μελέτη των παιδιών επαφίεται στους λιγοστούς φροντιστές ή στους εθελοντές, με αποτέλεσμα να παρατηρούνται φαινόμενα διαρροής, χαμηλών επιδόσεων, συχνών απουσιών και γενικότερων δυσκολιών προσαρμογής στο σχολικό περιβάλλον και τις υποχρεώσεις του. Τα παιδιά δεν ενισχύονται ώστε να αναπτύξουν κίνητρα επιτεύξεων. Οι προσδοκίες και τα πρότυπά τους είναι χαμηλά. Συχνά η κατάσταση αυτή οδηγεί σε διαγνώσεις μαθησιακών δυσκολιών, ακόμα και σε προβλήματα ανεπαρκούς νοητικής λειτουργίας. Οι περιπτώσεις όσων συνεχίζουν τη φοίτησή τους στο Λύκειο είναι περιορισμένες, ενώ ο αριθμός όσων φοιτούν σε ΙΕΚ, ΤΕΙ και ΑΕΙ είναι ήδη αμελητέος ως ποσοστό. Είναι, μάλιστα, παραβίαση του κανόνα.

Στην παραπάνω εικόνα θα πρέπει να προστεθεί η χωρίς προϋποθέσεις και κριτήρια λειτουργία των ιδρυμάτων παιδικής προστασίας από τον κοινωφελή και μη κερδοσκοπικό τομέα και την Εκκλησία, αφού εκκρεμεί ακόμα η έκδοση της υπουργικής απόφασης που προβλέπεται στον Ν. 2345/95 σχετικά με την άδεια και τη λειτουργία τους, αλλά και η πλημμελής εποπτεία, αξιολόγηση και έλεγχος από τους εμπλεκόμενους αρμόδιους φορείς, την Αυτοδιοίκηση και το υπουργείο. Με αυτούς τους τρόπους η «θεσμική παραμέληση» των Ιδρυμάτων Παιδικής Προστασίας του δημόσιου, κοινωφελούς και μη κερδοσκοπικού τομέα και της Εκκλησίας, όπως χαρακτηριστικά αναφέρθηκε ο όρος στην Ειδική Εκθεση του Συνηγόρου του Παιδιού σχετικά με τα δικαιώματα των παιδιών που ζουν σε ιδρύματα (2015), ενισχύει την ιδρυματοποίηση. Συχνότατα παρατηρείται η παράταση της φιλοξενίας ατόμων που έχουν ενηλικιωθεί και δεν συνεχίζουν σπουδές. Σε κάποιες περιπτώσεις απασχολούνται περιστασιακά ή εποχικά, συντηρώντας τους δεσμούς εξάρτησης από το ιδρυματικό περιβάλλον, αφού δεν απέκτησαν κοινωνικές δεξιότητες και δεν κοινωνικοποιήθηκαν ώστε να συνεχίσουν μια αυτόνομη πορεία ζωής ως ενήλικες.

Η κοινωνική και επαγγελματική αποκατάσταση των φιλοξενουμένων στα Ιδρύματα Παιδικής Προστασίας με όρους σεβασμού των δικαιωμάτων και ίσων ευκαιριών έχει βασικά προαπαιτούμενα: πρώτα την επίλυση των εκκρεμών θεσμικών ζητημάτων και τη δραστική βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης, ώστε να εξασφαλίζεται η φροντίδα και η σωματική, ψυχική και πνευματική ανάπτυξη των παιδιών, και μετά την αποϊδρυματοποίησή τους. Σε διαφορετική περίπτωση το προωθούμενο προτεσταντικό πρότυπο της κοινωνικής ένταξης μέσω της παροχής εργασίας των παιδιών των ιδρυμάτων θα εντείνει την εκμετάλλευση της ευάλωτης θέσης τους και τη θυματοποίησή τους, αφού το τραύμα της εγκατάλειψης, της παραμέλησης και της κακοποίησης στο οικογενειακό και ιδρυματικό περιβάλλον καθίσταται διαρκές.

 * κοινωνιολόγος

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Παγκόσμια Μέρα Παιδιού: Καλά τα λόγια αλλά οι πράξεις... δαγκώνουν!
Εκατομμύρια παιδιά ηλικίας 5-14 ετών εργάζονται κάτω από τις πιο αντίξοες συνθήκες σ' ολόκληρο τον κόσμο! Εκατομμύρια άλλα δεν πάνε σχολείο, κακοποιούνται, πεινούν, πεθαίνουν ή μένουν ανάπηρα σε όλα τα μήκη...
Παγκόσμια Μέρα Παιδιού: Καλά τα λόγια αλλά οι πράξεις... δαγκώνουν!
ΑΠΟΨΕΙΣ
Τετρακόσιες χιλιάδες λιγότερα Ελληνόπουλα στα Δημοτικά
Αρχισαν τα μαθήματα στα σχολεία για το νέο σχολικό έτος 2017/2018. Δεν υπάρχουν ακόμα στοιχεία για το σύνολο των εγγραφέντων στα δημοτικά σχολεία, αλλά είναι βέβαιο ότι θα είναι λιγότεροι απ’ ότι τα δύο...
Τετρακόσιες χιλιάδες λιγότερα Ελληνόπουλα στα Δημοτικά
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πόσο ασφαλής ήταν η Τουρκία για τη μικρή Αζιζέ;
Είναι ευρέως γνωστό στην Τουρκία οι γάμοι νεαρών κοριτσιών με Τούρκους πολίτες ή ομοεθνείς τους που βασίζονται στη λογική και τη δικαιολογία της προστασίας τους από σεξουαλικές επιθέσεις, της μείωσης των...
Πόσο ασφαλής ήταν η Τουρκία για τη μικρή Αζιζέ;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ποια ζωή στα στρατόπεδα των προσφύγων;
Εκλεισε κιόλας ένας χρόνος από τις περσινές μαζικές αφίξεις των προσφύγων στα νησιά του Αιγαίου. Από αυτό το κύμα, σημαντικός αριθμός εγκατέλειψε γρήγορα τη χώρα, ενώ ένας σχετικά σταθερός αριθμός παραμένει...
Ποια ζωή στα στρατόπεδα των προσφύγων;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πώς μπορούμε να σώσουμε τα χίλια παιδιά του πολέμου
Να εξετάσουμε πώς μπορούμε να προσφέρουμε μια οικογενειακή ζεστασιά και στοργή στα προσφυγόπουλα, που σώθηκαν από τον άθλιο πόλεμο, τη φουρτουνιασμένη θάλασσα και τους εμπόρους ψυχών και σωμάτων και τα οποία...
Πώς μπορούμε να σώσουμε τα χίλια παιδιά του πολέμου
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ιθαγένεια: σωστό αλλά άτολμο βήμα
Με τις νέες ρυθμίσεις της ελληνικής κυβέρνησης σχετικά με το νομικό καθεστώς της ιθαγένειας λήγει πολιτικά και οριστικά –σε βάρος της (ακρο)δεξιάς εθνοκεντρικής προσέγγισης– η περίφημη διαμάχη που είχε...
Ιθαγένεια: σωστό αλλά άτολμο βήμα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας