• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    22°C 20.2°C / 23.2°C
    1 BF
    66%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 15.4°C / 21.2°C
    0 BF
    76%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    23°C 20.7°C / 23.2°C
    2 BF
    73%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 12.9°C / 19.2°C
    1 BF
    88%
  • Αλεξανδρούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    19°C 18.9°C / 19.1°C
    3 BF
    77%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    19°C 15.0°C / 21.4°C
    1 BF
    75%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 15.1°C / 18.0°C
    2 BF
    55%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    22°C 19.6°C / 22.6°C
    1 BF
    69%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 21.4°C / 22.8°C
    2 BF
    54%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 17.9°C / 19.9°C
    3 BF
    77%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 22.1°C / 23.4°C
    3 BF
    53%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 19.7°C / 21.2°C
    2 BF
    73%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    22°C 21.9°C / 21.9°C
    0 BF
    73%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    19°C 18.9°C / 21.5°C
    0 BF
    63%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    21°C 21.1°C / 21.5°C
    0 BF
    59%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 19.9°C / 22.8°C
    2 BF
    58%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    22°C 20.4°C / 23.4°C
    2 BF
    55%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 17.1°C / 18.3°C
    1 BF
    74%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    18°C 15.7°C / 20.7°C
    2 BF
    68%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    17°C 16.8°C / 16.8°C
    1 BF
    60%

φωτογραφία αρχείου

EUROKINISSI/ΒΑΣΙΛΗΣ ΨΩΜΑΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Πανδημία, κλιματική αλλαγή και ψηφιακός ισοπεδωτής

  • A-
  • A+
Σήμερα οι αβεβαιότητες αλλά και οι απειλές είναι τόσο μεγάλες και άμεσες ώστε να απαιτούν οι πολιτικές ηγεσίες να επανεπιβεβαιώσουν την προσήλωσή τους στις βασικές αρχές της δημοκρατικής διακυβέρνησης.

Ζούμε στη εποχή των αβεβαιοτήτων. Οι «λογαριασμοί» έρχονται ο ένας μετά τον άλλον, χωρίς κανένας να μπορεί να δώσει πειστικές απαντήσεις για το πώς, το γιατί και το έπειτα. Οι βεβαιότητες για τους περισσότερους ανθρώπους έχουν ανατραπεί και δυστυχώς οι πολιτικοί, αντί να προσπαθήσουν να δώσουν εξηγήσεις, επιλέγουν να συσκοτίζουν, επιτείνοντας το κλίμα αβεβαιότητας και καχυποψίας.

Η πανδημία, που μπήκε απροειδοποίητα στη ζωή μας και έχει προκαλέσει εκατομμύρια θανάτους σ’ όλο τον κόσμο, εξακολουθεί να είναι... ανεξήγητη. Ο κόσμος, σχεδόν δύο χρόνια μετά, εξακολουθεί να συζητά σχετικά με την προέλευση του νέου κορονοϊού που προκάλεσε τον COVID-19: Ο ιός μεταπήδησε από τα ζώα στον άνθρωπο σε ένα φυσικό γεγονός «διαρροής» ή διέφυγε από εργαστήριο; Και οι δύο υποθέσεις είναι αληθοφανείς, αλλά καμία δεν μπορεί να αποδειχθεί. Παρ’ όλα αυτά, οι αλλαγές που επιβάλλουν χωρίς την παραμικρή λογοδοσία οι πολιτικές ηγεσίες είναι μόνιμες και κατά πάσα βεβαιότητα, τελεσίδικες. Η αγορά εργασίας απορρυθμίζεται και εργασιακές κατακτήσεις αιώνων ανατρέπονται. Η υποκατάσταση εργασίας επιταχύνεται. Κλάδοι της οικονομικής δραστηριότητας συρρικνώνονται και άλλοι εξαφανίζονται. Εθνικές οικονομίες βρίσκονται σε περιδίνηση. Μια νέα πραγματικότητα επιβάλλεται με το πρόσχημα της «ανωτέρας βίας» και το ιερό δικαίωμα της διαφωνίας εξορκίζεται και είναι πολύ πιθανό σε λίγο καιρό να χαρακτηρίζεται και αδίκημα.

Στην παραζάλη της πανδημίας ήλθαν να προστεθούν τα δεινά της κλιματικής αλλαγής. Φυσικά, η κλιματική αλλαγή και οι επιπτώσεις της δεν μπήκαν στη ζωή μας απροειδοποίητα και απρόσμενα όπως ο COVID-19. Οι διεθνείς διαπραγματεύσεις έχουν ξεκινήσει από το 1991, αλλά οι χώρες έχουν μιλήσει πολύ περισσότερο από όσο έχουν πράξει.

Την τελευταία εικοσαετία η κλιματική αλλαγή βρέθηκε στην κορυφή της ατζέντας των πολιτικών, όμως οι περισσότεροι άνθρωποι πίστευαν ότι οι επιπτώσεις της είναι μακρινές και ότι αφορούν κάποιους άλλους. Οι πάγοι της Αρκτικής ήταν πολύ μακριά, τα κύματα ξηρασίας στην Αφρική ήταν πολύ απομακρυσμένα και τα νησιωτικά κρατίδια του Ειρηνικού που κατάπιναν τα νερά του ωκεανού παραήταν εξωτικά για να τους απασχολήσουν. Αντιμετώπιζαν τα ακραία κλιματικά γεγονότα ως μεμονωμένα και υποβάθμιζαν την εξάρτηση και τη συσχέτιση που είχαν μεταξύ τους. Δεν ήθελαν να δουν ότι οι αλλεπάλληλες κλιματικές καταστροφές αναμιγνύουν τη δυστυχία της καθεμιάς και ότι όταν ένας από τους μηχανισμούς της Γης για τη ρύθμιση του κλίματος βγαίνει εκτός ελέγχου, τότε πυροδοτείται μια αλυσιδωτή αντίδραση.

Τα τελευταία δύο χρόνια που ο πλανήτης είχε «προσβληθεί» από τον COVID-19, οι καταστροφές από τα ακραία γεγονότα άρχισαν να συμβαίνουν τόσο συχνά ώστε κάθε μεμονωμένη συμφορά επιδείνωνε τη ζημιά της επόμενης και συρρίκνωνε τον ενδιάμεσο χρόνο που είχαν οι άνθρωποι για να ανακάμψουν. Συνειδητοποίησαν επίσης ότι μερικές καταστροφές που συμβαίνουν μία φορά στη ζωή, θα αποτελούν ετήσιο συμβάν καθώς αυξάνονται οι πιθανότητες να συμβούν ακραία γεγονότα σε μια συγκεκριμένη τοποθεσία σε ένα δεδομένο έτος. Βλέποντας τη ζωή και την περιουσία τους να μετριούνται με «πιθανότητες» αναγκάστηκαν να δουν την πραγματικότητα κατάματα και να προβληματιστούν για τη διάθεση των πολιτικών να αντιμετωπίσουν ταυτόχρονα δύο θανάσιμες απειλές.

Ετσι διαπίστωσαν ότι οι πολιτικές ηγεσίες απαντούν με τετριμμένες λύσεις στα πρωτόγνωρα προβλήματα, τις οποίες μάλιστα δεν διστάζουν να τις επιβάλλουν ως μοναδικές και αδιαπραγμάτευτες, αξιοποιώντας κάθε διαθέσιμη μορφή βίας - από την αποδοκιμασία και την περιθωριοποίηση μέχρι την καταστολή. Αναμενόμενο, θα σκέπτονταν κάποιοι. Επικίνδυνο, θα έλεγαν κάποιοι άλλοι. Αν ο κόσμος ήταν ο ίδιος με εκείνον της εποχής που ξέσπασε η πανδημία της γρίπης ή με τον άλλο των καταστρεπτικών πλημμυρών του Μπανγκλαντές, μία τέτοια επιλογή θα μπορούσε να είναι συζητήσιμη.

Σήμερα ο πλανήτης είναι διαφορετικός. Το Ιντερνετ των Πραγμάτων απειλεί εκατοντάδες εκατομμύρια θέσεις εργασίας. Τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης έχουν ανατρέψει την ιδιωτικότητα. Η νανοτεχνολογία -η μοριακή μεταποίηση- οδηγεί σε μια αυτο-διαιωνιζόμενη και ασταμάτητη διαδικασία που πνίγει την ανθρωπότητα στον βούρκο. Η γενετική μηχανική θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για κακόβουλους σκοπούς...

Πολλοί κορυφαίοι επιστήμονες σε όλο τον κόσμο αναρωτιούνται για το ποια θα είναι η επόμενη καταστροφή. Μία άλλη πανδημία; Είναι πιθανό. Αλλωστε η θεωρία του ντόμινο επιβεβαιώνεται με τις καταστροφές. Οι εκτεταμένες πυρκαγιές επιβεβαίωσαν τις προειδοποιήσεις των επιστημόνων για την κλιματική αλλαγή, αν και οι πυρκαγιές αποκάλυψαν τόσο την κακοδιαχείριση των δασών όσο και την υπερθέρμανση του πλανήτη.

Δεν χρειάζεται να είναι κανείς σοφός για να αντιληφθεί ότι σήμερα οι αβεβαιότητες αλλά και οι απειλές είναι τόσο μεγάλες και άμεσες ώστε να απαιτούν οι πολιτικές ηγεσίες να επανεπιβεβαιώσουν την προσήλωσή τους στις βασικές αρχές της δημοκρατικής διακυβέρνησης. Η «ανωτέρα βία» που συνεχώς επικαλούνται μπορεί στα χέρια τους να μετατραπεί σε όπλο μαζικής και ανεξέλεγκτης αναδιανομής πλούτου και σε εργαλείο που θα πριονίσει τη Δημοκρατία για να την προσαρμόσει στις απαιτήσεις των οικονομικών ελίτ. Γιατί η αλήθεια είναι ότι τώρα οι άνθρωποι βρίσκονται ταυτόχρονα αντιμέτωποι με πολλαπλές απειλές που η κάθε μία ξεχωριστά μπορεί να κάνει τη ζωή τους αγνώριστη και όλες μαζί μαρτυρική.

Υπό το πρίσμα αυτό, δεν θα ήταν υπερβολή αν υποστήριζε κάποιος ότι η διαχείριση που κάνει η κυβέρνηση για να αντιμετωπίσει τις δύο κρίσεις που εμφανίστηκαν ταυτόχρονα -πανδημία και πυρκαγιές- απέδειξε όχι μόνο την ανετοιμότητά της αλλά και την πρόθεσή της να χειραγωγήσει τη σκέψη και να αξιοποιήσει τα δεινά που προκλήθηκαν από αυτές. Τη στιγμή που είναι εμφανές ότι το οικονομικό της μοντέλο είναι ευάλωτο και επικίνδυνο, μοιράζει ψίχουλα και εξαγγέλλει, ως κακός αντιγραφέας, την ιδιωτικοποίηση των... αναδασώσεων. Σιωπά για τις ανεμογεννήτριες. Προσπαθεί να εμφανιστεί ως κοινωνικά ευαίσθητη, δίνοντας ολιγόμηνες παρατάσεις στους πλειστηριασμούς των ακινήτων στις πληγείσες περιοχές, ενώ γνωρίζει ότι οι μαζικές εκποιήσεις -βίαιες ή οικειοθελείς- ακινήτων από οικονομικά κατεστραμμένους ανθρώπους εξαιτίας της πανδημίας και των φυσικών καταστροφών είναι αναπόφευκτες. Είναι μάλιστα δεδομένο ότι οι τωρινοί «ήρωες» θα μετατραπούν σε «ανεύθυνους» στην περίπτωση που αμφισβητήσουν τα κίνητρα της «ευαισθησίας» της.

*Δημοσιογράφος, συγγραφέας

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας απέναντι στην κλιματική αλλαγή
Η ενίσχυση της ανθεκτικότητας του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας επιτυγχάνεται με δύο τρόπους, με μέτρα ενδυνάμωσης των υποδομών του και μέτρα βελτίωσης της λειτουργίας του.
Το σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας απέναντι στην κλιματική αλλαγή
ΑΠΟΨΕΙΣ
Εμπόδιο ή άλλοθι;
Αυστρία, Δανία, Λετονία, Σλοβακία, Τσεχία, Φινλανδία, Ολλανδία και Σουηδία δηλώνουν χωρίς περιστροφές ότι προέχει η επιστροφή στην προ της πανδημίας περιοριστική δημοσιονομική πολιτική.
Εμπόδιο ή άλλοθι;
ΑΠΟΨΕΙΣ
H επόμενη ημέρα
Ζήσαμε μία από τις πιο σκοτεινές περιόδους. Ωστόσο, είναι χρέος της γενιάς μας να μετατρέψουμε τις πολλαπλές αυτές προκλήσεις σε μια ευκαιρία για επανεκκίνηση ή αναστοχασμό στη χάραξη πολιτικών σε εθνικό,...
H επόμενη ημέρα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πολιτικοί κατώτεροι των απαιτήσεων
Η Εύβοια, η Ηλεία, η Αττική, η Μεσσηνία και η Φωκίδα, ήταν μία προειδοποίηση για όσα μας περιμένουν στην επόμενη στροφή. Και το μείζον ερώτημα είναι: Πώς μία χώρα με το υψηλότερο χρέος στην Ε.Ε. θα μπορέσει να...
Πολιτικοί κατώτεροι των απαιτήσεων
ΑΠΟΨΕΙΣ
Απανθρακοποίηση, απανθράκωση και το ανεπαρκές κλιματικό αφήγημα
Ενόσω συνεχίζεται η επιλεκτική χρήση του ανεπαρκούς κλιματικού αφηγήματος, οι πυρκαγιές κοστίζουν, άμεσα ή έμμεσα, σε ορυκτά καύσιμα, εκπομπές CO2, αυξημένες θερμοκρασίες, κατεστραμμένες υποδομές και...
Απανθρακοποίηση, απανθράκωση και το ανεπαρκές κλιματικό αφήγημα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η κλιματική αλλαγή και το χάος λόγων και έργων
Η προστασία του περιβάλλοντος και της φύσης δεν λείπει από κανένα πολιτικό πρόγραμμα. Τι έκανε ο τιμονιέρης της κυβέρνησης για να φρενάρει ή και να αναστρέψει την καταστροφική πορεία;
Η κλιματική αλλαγή και το χάος λόγων και έργων

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας