• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    33°C 31.1°C / 35.9°C
    2 BF
    35%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 24.1°C / 31.8°C
    2 BF
    64%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    31°C 29.0°C / 32.1°C
    3 BF
    62%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    30°C 29.7°C / 29.9°C
    3 BF
    45%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 26.9°C / 26.9°C
    3 BF
    44%
  • Βέροια
    Αραιές νεφώσεις
    31°C 27.1°C / 32.0°C
    4 BF
    22%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 28.3°C / 29.4°C
    3 BF
    23%
  • Αγρίνιο
    Σποραδικές νεφώσεις
    29°C 27.6°C / 31.8°C
    2 BF
    35%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    31°C 28.6°C / 31.8°C
    2 BF
    64%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 28.9°C / 29.9°C
    1 BF
    48%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    31°C 30.9°C / 31.8°C
    3 BF
    37%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 28.7°C / 30.6°C
    3 BF
    65%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    28°C 27.9°C / 27.9°C
    2 BF
    78%
  • Λάρισα
    Σποραδικές νεφώσεις
    36°C 30.5°C / 35.9°C
    4 BF
    21%
  • Λαμία
    Σποραδικές νεφώσεις
    33°C 29.0°C / 32.8°C
    4 BF
    22%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 27.8°C / 28.8°C
    3 BF
    66%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    35°C 31.4°C / 36.1°C
    4 BF
    16%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 24.9°C / 25.3°C
    1 BF
    75%
  • Κατερίνη
    Αραιές νεφώσεις
    26°C 24.2°C / 33.7°C
    3 BF
    91%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    30°C 29.8°C / 29.8°C
    5 BF
    25%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η εκπαίδευση μεταμορφώνει τον κόσμο

  • A-
  • A+
Σχολείο για την κοινωνία και όχι για την αγορά!
Ακολουθήστε μας στο Google news

Σε προηγούμενα σχετικά άρθρα μας παρουσιάστηκε η άποψη ότι ένα από τα κρίσιμα σημεία του εκπαιδευτικού διαλόγου που αφορά τους όρους «αποτελεσματικότητα», «λογοδοσία» και «αποδοτικότητα» είναι η προσφυγή στην εκπαιδευτική έρευνα προκειμένου μέσα από ένα πρίσμα καθαρά επιστημονικό να επανέλθουμε στην ανάλυση των παραπάνω όρων.

Βασική προϋπόθεση ωστόσο για τον προσδιορισμό τους είναι να ορίσουμε τη θεώρησή μας για την ποιότητα της εκπαίδευσης. Η τοποθέτηση στον παραπάνω ορισμό αποτελεί την πυξίδα προκειμένου να επανεξεταστεί το σχολείο ως θεσμός στο σύγχρονο κοινωνικό και οικονομικό συγκείμενο, ως θεσμός που επηρεάζει την κοινωνία και επηρεάζεται από αυτήν. Συνεχίζοντας λοιπόν τη «συζήτηση» περί του καλού ή του αποτελεσματικού σχολείου, θα πρέπει να αναφέρουμε και ένα μεθοδολογικό πρόβλημα, το οποίο διαμορφώνει «παρείσακτα στοιχεία» για μια ορθολογική αποτίμηση του ζητήματός μας.

Κάθε σχολείο έχει ένα συγκείμενο, ένα συγκεκριμένο κοινωνικό και πολιτισμικό περιβάλλον, το οποίο επηρεάζει την έννοια των δύο όρων και του καλού και του αποτελεσματικού σχολείου. Θα πρέπει ένα μέρος της όλης επιχειρηματολογίας να εστιάσει στην ιδιαιτερότητα του σχολείου. Δηλαδή πέραν της γενικής αποτίμησης του θέματος, κάθε σχολείο οφείλει να λαμβάνει υπόψη του το πλαίσιο μέσα στο οποίο λειτουργεί. Εν μέρει διαφοροποιημένο προσδιορισμό στόχων, λειτουργίας και αποτίμησης, για παράδειγμα, θα κάνει ένα σχολείο σε μεγαλοαστικό κοινωνικό πεδίο, άλλον σε αγροτικό, άλλον σε περιοχή Ρομά κ.λπ. Επομένως το κατά πόσο αποτελεσματικό ή καλό θα είναι ένα σχολείο δεν θα οφείλεται μόνο σε αυτό, αλλά θα έχει και εξωτερική προέλευση.

Σε κάθε περίπτωση, οι εκπαιδευτικοί οφείλουν να «εκκινούν» από την ιδιαίτερη σχολική / κοινωνική / πολιτισμική πραγματικότητα και να προσαρμόζουν την παιδαγωγική τους κουλτούρα και τους εκπαιδευτικούς στόχους τους και τη συνολική επιστημονική μεθοδολογία τους, έτσι ώστε η μαθητική κοινότητα να βρεθεί σε δημιουργικό ρόλο.

Η UNESCO δίνει με απόλυτη σαφήνεια τον βασικό στόχο της εκπαίδευσης. «Δέκα περίπου χρόνια μακριά από τους στόχους της ατζέντας “Εκπαίδευση 2030” και ιδίως όσον αφορά τον στόχο “να μην αφήσει κανέναν νέο πίσω”, η διεθνής κοινότητα να ανανεώσει τη δέσμευσή της για τον τερματισμό των διακρίσεων στην εκπαίδευση». Φυσικά, οι τόσες και τόσες ανισότητες που διατρέχουν τη μαθητική κοινότητα δεν θα αρθούν, αφού εν πολλοίς είναι ανισότητες εξω-εκπαιδευτικές και διαρκώς αναπαραγόμενες. Ομως μπορούν να αμβλυνθούν. Και το σπουδαιότερο είναι ότι αυτή η ευρεία μορφωτική προσπάθεια των εκπαιδευτικών αποτελεί πηγή έμπνευσης και μαθησιακής αγωνιστικότητας για τους μαθητές.

Πέραν τούτων, υπάρχει και ένα άλλο δεδομένο. Μιλάμε όλο και πιο πολύ για αποτελεσματικό σχολείο παρά για καλό σχολείο. Αυτό οφείλεται στην αποίκιση της εκπαίδευσης από τα οικονομικά κριτήρια, που εισάγονται όλο και πιο έντονα από την επικράτηση του νεοφιλελευθερισμού. Ετσι, στις παλιές δεκαετίες το ερώτημα ήταν κυρίως αν το σχολείο είναι καλό, ενώ σήμερα, ακόμα και όταν τίθεται το ίδιο ερώτημα, εννοούμε το αποτελεσματικό σχολείο!

Ο αποικισμός του σχολείου από τα οικονομικά και μόνο κριτήρια –θεωρώντας δηλαδή ότι δεν υπάρχει κοινωνική ή πολιτισμική αναφορά (!)– έχει επεκταθεί και στο αξιακό του φορτίο και στη λειτουργία του και στο περιεχόμενό του. Για δε το περιεχόμενό του το κρίσιμο στοιχείο είναι η αντίθεση Γνώσης και Πληροφορίας. Ας δούμε μια σχετική προσέγγιση σε μια πολύ σημαντική σύνοδο των υπουργών Παιδείας των χωρών της Ε.Ε. το 2003. Εδώ, στη σχετική απόφαση σημειώνονται μεταξύ άλλων τα εξής:

«Οι πληροφορίες έχουν γίνει ένα πολύτιμο αγαθό που κάποιος μπορεί να αγοράσει και να πουλήσει και η πληροφορία έχει αποκτήσει μια σημαντική θέση στα οικονομικά και κοινωνικά δρώμενα. Η οργάνωση των κοινωνιών εξελίσσεται βασιζόμενη όλο και περισσότερο στις πληροφορίες και στην πρόσβαση στις πληροφορίες. Οι πληροφορίες είναι εύκολα προσιτές σε οποιοδήποτε μέρος, οποιαδήποτε στιγμή. Το επόμενο, το σημαντικότερο βήμα είναι να κινηθούμε προς την Κοινωνία της Γνώσης. Η Κοινωνία της Πληροφορίας είναι βασισμένη στην Τεχνολογία, η Κοινωνία της Γνώσης είναι βασισμένη στον άνθρωπο».

Διαπιστώνεται δηλαδή μια αντίφαση. Εχουμε Οικονομία (και όχι Κοινωνία) της Πληροφορίας αλλά όχι Κοινωνία της Γνώσης. Αλλά το σχολείο δομείται και λειτουργεί με βάση τη Γνώση –και μάλιστα τη στέρεη γνώση, που έχει θεσμοθετηθεί– και όχι με την Πληροφορία.

Το όραμα της εκπαίδευσης είναι πανανθρώπινο και έχει διαμορφωθεί από τον επίσημο παγκόσμιο θεσμό της παιδείας και της μόρφωσης, την UNESCO. «Η εκπαίδευση είναι ανθρώπινο δικαίωμα για όλη τη ζωή και η πρόσβαση σε αυτήν πρέπει να συνδυάζεται με την ποιότητα. Η εκπαίδευση μεταμορφώνει ζωές και βρίσκεται στο επίκεντρο της αποστολής της UNESCO για οικοδόμηση ειρήνης, εξάλειψη της φτώχειας και προώθηση βιώσιμης ανάπτυξης. Η εκπαίδευση κάνει κάτι περισσότερο από το να ανταποκρίνεται σε έναν μεταβαλλόμενο κόσμο. Η εκπαίδευση μεταμορφώνει τον κόσμο».

* Εκπαιδευτικός
** Γραμματέας του Τομέα Παιδείας του ΚΙΝ.ΑΛΛ.

ΑΠΟΨΕΙΣ
Αυτόνομη σχολική μονάδα ή κάν’ το όπως η Θάτσερ
Η επιχειρούμενη πολιτική της Ν.Δ. συνιστά το αποκορύφωμα της αγοραίας λογικής στην εκπαίδευση. Βρίσκεται στον αντίποδα της βασικής αντίληψης του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ., που είναι: δωρεάν δημόσια εκπαίδευση για όλες και...
Αυτόνομη σχολική μονάδα ή κάν’ το όπως η Θάτσερ
ΑΠΟΨΕΙΣ
«Σχολείο και σχολικές αφρόκρεμες»
Ο σεβασμός και η προώθηση της διαφορετικότητας μέσα στο πλαίσιο του σχολείου θα έπρεπε να αποτελεί έναν οδηγό ευτυχίας, ανάπτυξης και κατάκτησης ανθρώπινων στόχων.
«Σχολείο και σχολικές αφρόκρεμες»
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η ρητορική της υπονόμευσης του δημόσιου εκπαιδευτικού συστήματος
Η ρητορική υπονόμευσης του εκπαιδευτικού συστήματος των ΗΠΑ τη δεκαετία του 1970 και τα κοινά της στοιχεία με την Ελλάδα του σήμερα.
Η ρητορική της υπονόμευσης του δημόσιου εκπαιδευτικού συστήματος
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μας ξαγρυπνά το όνειρο
Μαθητές και μαθήτριες σχολείου Χανίων Νέας Κυδωνίας γράφουν για το σχολείο που ονειρεύονται.
Μας ξαγρυπνά το όνειρο
ΑΠΟΨΕΙΣ
Να κάνουμε την πανδημία ευκαιρία για μια μεγάλη επένδυση στην Παιδεία
Το ξέσπασμα της πανδημίας αιφνιδίασε. Μέσα στις πρωτόγνωρες συνθήκες, ουδείς στον ΣΥΡΙΖΑ επιδίωξε φθηνά οφέλη σε μια στιγμή μείζονος υγειονομικού κινδύνου. Δεν ντυθήκαμε Μεγαλέξανδροι εμείς... Δεν μείναμε...
Να κάνουμε την πανδημία ευκαιρία για μια μεγάλη επένδυση στην Παιδεία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πανδημία και σχολική στέγη: καιρός να σοβαρευτούμε!
Μέχρι στιγμής, το υπουργείο Παιδείας προετοιμάζεται για καθολική εξ αποστάσεως εκπαίδευση ή/και για εκ περιτροπής διδασκαλία στα σχολεία. Μια τέτοια αντιμετώπιση ισοδυναμεί με «αύριο μπαλώματα, μεθαύριο...
Πανδημία και σχολική στέγη: καιρός να σοβαρευτούμε!

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας