• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    29°C 26.4°C / 30.1°C
    2 BF
    21%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    28°C 25.8°C / 28.5°C
    1 BF
    61%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    28°C 26.6°C / 29.0°C
    1 BF
    54%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.9°C / 28.9°C
    2 BF
    42%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    28°C 27.9°C / 27.9°C
    1 BF
    44%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.1°C / 27.9°C
    1 BF
    48%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    27°C 27.4°C / 27.4°C
    1 BF
    36%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    29°C 26.6°C / 29.7°C
    1 BF
    44%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 23.8°C / 25.4°C
    4 BF
    77%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.9°C / 27.9°C
    3 BF
    65%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    27°C 25.1°C / 27.4°C
    5 BF
    50%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    27°C 24.6°C / 27.7°C
    0 BF
    51%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.9°C / 30.9°C
    3 BF
    51%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    28°C 27.5°C / 27.9°C
    3 BF
    41%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    27°C 27.3°C / 29.6°C
    2 BF
    42%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    28°C 27.8°C / 28.8°C
    2 BF
    53%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    28°C 26.7°C / 30.3°C
    2 BF
    20%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    27°C 25.4°C / 27.7°C
    2 BF
    52%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    27°C 25.8°C / 28.6°C
    2 BF
    68%
  • Καστοριά
    Σποραδικές νεφώσεις
    28°C 27.8°C / 27.8°C
    2 BF
    28%
Ο εργασιακός χρόνος ως αφαίρεση
© Mikhail Rudenko | Dreamstime.com
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ο εργασιακός χρόνος ως αφαίρεση

  • A-
  • A+
Το εργασιακό νομοσχέδιο απορρυθμίζει και ανατρέπει ουσιαστικά κάθε έννοια και χαρακτήρα του χρόνου και της ποιότητας της εργασίας.
Ακολουθήστε μας στο Google news

Ο εργαζόμενος που πασχίζει να βυθομετρήσει το νομοσχέδιο Χατζηδάκη για το νέο ωράριο εργασίας του νιώθει την ίδια αβεβαιότητα με τον Αγιο Αυγουστίνο που συλλογιζόταν τον χρόνο: «Αμα δεν το σκέφτομαι γνωρίζω τι είναι, άμα με ρωτήσεις δεν ξέρω να σου πω».

Είναι τουλάχιστον εύηθες να ισχυρίζεται κανείς, όπως πολλά «μακάρια» πνεύματα στην κυβέρνηση, πως με τα μέτρα της ρυθμίζεται ο εργασιακός χρόνος, όταν από την άλλη πλευρά δίνει έμφαση στις πολιτικές ανάπτυξης και παραγωγής που ευνοούν την ευέλικτη εξειδίκευση, την επέκταση της κοινωνικής εργασίας, τις νέες μορφές ελέγχου της εργατικής δύναμης, τη σύνδεση της εργασίας με το παραγόμενο έργο και την πλήρη υπεραξία της, που ουσιαστικά ισοπεδώνει με μια αφαιρετική αναγωγή τη διαφοροποίηση της εργασίας.

Το νομοσχέδιο του Χατζηδάκη, mutatis mutandis, επικαιροποιεί τη φυσική τάση του πρώτου, ασύδοτου, καπιταλιστικού μοντέλου να αντιμετωπίζει την εργασία (και φυσικά τον χρόνο εργασίας) ως «εξαγωγή αξίας» σε υπερθετικό βαθμό. Στο 8ο βιβλίο του «Κεφαλαίου» ο Μαρξ, μιλώντας για την τάση του εργοδότη να χρησιμοποιεί την εργασία του άλλου, να μεταμορφώνει την πλήρη εργασιακή του ενέργεια (και την περίσσεια της) σε προσωπικό πλούτο, σε ίδια, αλλά αλλοτριωμένη, συσσώρευση, τη χαρακτήριζε «πεθαμένη εργασία που αναζωογονείται, σαν το βαμπίρ, μόνο αποστραγγίζοντας τη ζωντανή εργασία».

Η εκμετάλλευση της υπεραξίας της εργασίας, τούτο το απόθεμα που γεννάται από την περίσσεια και τη διαφορά του πραγματικού χρόνου για την παραγωγή του έργου και τον τελικό χρόνο της απασχόλησης, αποτελεί και τη βάση των συγκρουόμενων συμφερόντων ανάμεσα σε εργαζόμενο και εργοδότη. Είναι ο χρόνος που αφαιρείται για την οργάνωση της ζωής του πρώτου και την εξοικονόμηση των δυνάμεών του, όσο και για την πραγματική και αναλογική διάθεση της εργασιακής του δύναμης για να κερδίζει τα προς το ζην.

Η μείωση του χρόνου εργασίας -από τους εξουθενωτικούς όρους της πρώτης καπιταλιστικής επανάστασης στο οκτάωρο ή στις τρεις/τέσσερις ώρες που κήρυτταν οι Κέινς και Ράσελ παλιότερα, στην πενθήμερη εργασία ή σήμερα στην τετραήμερη και ακόμη λιγότερη- και η ελάττωση των εκβιαστικών καταναγκασμών από την πλευρά του εργοδότη συνιστούν τη διαιώνια απαίτηση των εργαζομένων.

Από την άλλη πλευρά, η μεγιστοποίηση του κέρδους αφενός από τη μηχανική αντικατάσταση του εργαζομένου, μέσω της επέκτασης της τεχνολογίας, και την αντιμετώπισή του ως «κόστος εργασίας», που καλύπτεται με παράταση του χρόνου εργασίας, ώς τον «εποικισμό» της προσωπικής ζωής και της μείωσης της αμοιβής, συναρθρώνουν το σύνθημα των εργοδοτών στη διαρκή αναπροσαρμογή του μοντέλου παραγωγής και κατά συνέπεια της διαμόρφωσης του χρόνου εργασίας και της αμοιβής του και σε ευρύτερο επίπεδο της οργάνωσης, ιεράρχησης και εξοικείωσης της κοινωνίας, των ηθών και εθών της, στο μοντέλο αυτό.

Η τάση της εκμετάλλευσης των εργαζομένων ανά τους χρόνους αμβλύνθηκε μέσα από τις συλλογικές διεκδικήσεις των οργανώσεών τους και μέσα από τους, συχνά αιματηρούς, αγώνες τους για την απελευθέρωση από τις σύγχρονές τους «δουλοπαροικιακές» σχέσεις εργασίας. Τούτη ακριβώς την οργάνωση -ακόμη και στην παρούσα παρακμιακή και συχνά πυκνά συμπλέουσα με την εργοδοσία συνδικαλιστική μορφή και καθηγεσία της- χτυπά το νομοσχέδιο Χατζηδάκη όσον αφορά το δικαίωμα στην απεργία και τη δικαστική διαιτησία της, όσο και στην επέκταση του δικαιώματος «τηλεργασίας» -που κεκαλυμμένα προβάλλεται ως «μεγαλύτερη ελευθερία» για να εργάζεται κάποιος «όπου, όποτε, όσο θέλει», αλλά στην ουσία υποκρύπτει ακόμη μεγαλύτερη δέσμευση, έλεγχο, εντατικοποίηση και μεγαλύτερα έξοδα λειτουργίας, που θα βαρύνουν τον ίδιο τον εργαζόμενο. Και φυσικά μικρότερη προσωπική παρουσία στον χώρο εργασίας, που βοηθά στον εντοπισμό των προβλημάτων, την οργάνωση, την αλληλεγγύη και την αντίδραση/πάλη.

Το εργασιακό νομοσχέδιο απορρυθμίζει και ανατρέπει ουσιαστικά κάθε έννοια και χαρακτήρα του χρόνου και της ποιότητας της εργασίας: στην ουσία εδραιώνει την «ανταγωνιστική» προσφορά της από τον εργαζόμενο στον εργοδότη, εν είδει μειοδοτικού διαγωνισμού, την καθιστά ένα πραγματικό καταναλωτικό προϊόν, μία συναλλαγή, όπως τόνιζε πάλι ο Μαρξ, ανάμεσα σε εκείνον που πουλά και σε εκείνον που αγοράζει την εργασιακή δύναμη και που «η κατανάλωση του προϊόντος δεν ανήκει στον πωλητή, που την αλλοτριώνει, αλλά στον αγοραστή που την αποκτά».

*Δημοσιογράφος, δρ Γλωσσολογίας/Φιλοσοφίας

ΑΠΟΨΕΙΣ
Είμαστε απέναντι
Εργασιακό νομοσχέδιο που ελαστικοποιεί το ωράριο, παραπέμποντας το 8ωρο στην άνιση ατομική διαπραγμάτευση μεταξύ εργοδότη και εργαζόμενου.
Είμαστε απέναντι
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η καρατόμηση του εργατικού δικαίου
Ο σπουδαίος Ουρουγουανός συγγραφέας, που έγραψε το ως άνω βιβλίο αγανακτισμένος από την κατάφωρη κοινωνική αδικία, καταγγέλλει τους διεθνείς οργανισμούς, τις κυβερνήσεις και τα μεγάλα συμφέροντα, καταδικάζει...
Η καρατόμηση του εργατικού δικαίου
ΑΠΟΨΕΙΣ
Εσάς τι σας νοιάζει;
Μας νοιάζει γιατί το Δημόσιο δεν είναι πια ο «ασφαλής εργασιακός τόπος» με τις καλές εργασιακές σχέσεις και τους υψηλούς μισθούς. Μας νοιάζει γιατί το νομοσχέδιο καθιστά το δικαίωμα συνδικαλιστικής δράσης...
Εσάς τι σας νοιάζει;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Αποδομούν τις εργασιακές σχέσεις, επιβάλλουν εργασιακό μεσαίωνα
Ποιος ο λόγος να θελήσουν οι νέες και οι νέοι μας να εργαστούν σ’ ένα περιβάλλον που προάγει την εξουθενωτική και απλήρωτη εργασία με μειωμένες αποδοχές; Χαμένοι και οι άνεργοι, διότι το νομοσχέδιο ουσιαστικά...
Αποδομούν τις εργασιακές σχέσεις, επιβάλλουν εργασιακό μεσαίωνα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το... αυγό
Δεν πρόκειται να επιχειρηματολογήσω για το πόσο αντεργατικό είναι το υπό ψήφιση νομοσχέδιο. Οποιος έχει δουλέψει έστω και για λίγο σαν εργάτης ή υπάλληλος το καταλαβαίνει πολύ καλά και δεν παραμυθιάζεται.
Το... αυγό
ΑΠΟΨΕΙΣ
Εύφλεκτη ύλη κοινωνικών συγκρούσεων και αδιέξοδων εντάσεων
Η κυβέρνηση ανοίγει τον δρόμο σε δικαστικές αντιδικίες με ένα νόμο αντεργατικό αλλά πολλαπλώς ευάλωτο στον διάχυτο δικαστικό έλεγχο συνταγματικότητας.
Εύφλεκτη ύλη κοινωνικών συγκρούσεων και αδιέξοδων εντάσεων

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας