• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    28°C 24.7°C / 29.5°C
    2 BF
    38%
  • Θεσσαλονίκη
    Σποραδικές νεφώσεις
    26°C 22.3°C / 27.0°C
    1 BF
    60%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.5°C / 27.7°C
    2 BF
    69%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    22°C 21.8°C / 21.8°C
    2 BF
    55%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    24°C 23.7°C / 23.7°C
    2 BF
    60%
  • Βέροια
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 25.7°C / 25.7°C
    2 BF
    56%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    19°C 19.4°C / 19.4°C
    2 BF
    67%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    24°C 24.2°C / 24.2°C
    1 BF
    68%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    26°C 26.1°C / 28.2°C
    2 BF
    48%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    21°C 21.2°C / 21.2°C
    3 BF
    60%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    28°C 27.7°C / 27.7°C
    3 BF
    65%
  • Σκόπελος
    Σποραδικές νεφώσεις
    26°C 25.7°C / 25.7°C
    3 BF
    61%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    26°C 26.3°C / 26.3°C
    4 BF
    80%
  • Λάρισα
    Αραιές νεφώσεις
    24°C 24.0°C / 24.0°C
    1 BF
    53%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    27°C 24.5°C / 27.8°C
    2 BF
    61%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.6°C / 26.6°C
    2 BF
    53%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 25.0°C / 28.2°C
    1 BF
    45%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 23.1°C / 23.1°C
    2 BF
    66%
  • Κατερίνη
    Αραιές νεφώσεις
    26°C 25.6°C / 26.4°C
    2 BF
    44%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    17°C 17.5°C / 17.5°C
    2 BF
    72%
EUROKINISSI/ΒΑΣΙΛΗΣ ΡΕΜΠΑΠΗΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η Αριστερά και το Πανεπιστήμιο

  • A-
  • A+

Οταν μιλάμε για κάτι, σημασία δεν έχει μόνο αυτό που λέμε αλλά και αυτό που παραλείπουμε να πούμε επειδή το θεωρούμε αυτονόητο και ως τέτοιο εκτός συζήτησης. Θα έλεγα μάλιστα ότι τα μη λεγόμενα είναι το έρεισμα και σε ορισμένες περιπτώσεις το κύριο μήνυμα του λόγου μας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα οι αντιμαχίες που φούντωσαν ξανά με αφορμή τον καινούργιο νόμο για τα Πανεπιστήμια και την πρόθεση της κυβέρνησης να δημιουργήσει ένα ειδικό σώμα της αστυνομίας που θα τα επιτηρεί.

Η αντίδραση της Αριστεράς συνοψίζεται ως εξής: τα Πανεπιστήμια είναι ο κατ' εξοχήν χώρος της αμφισβήτησης και γι’ αυτό η κυβέρνηση προσπαθεί να τα φιμώσει. Κάτω από τη δήλωση όμως κρύβεται κάτι που δεν λέγεται αλλά εξυπακούεται: ότι τα Πανεπιστήμια «ανήκουν» κατά κάποιο αδιευκρίνιστο λόγο στην Αριστερά.

Πρόκειται για μια αντίληψη η οποία, στην αρχή της Μεταπολίτευσης και με νωπή τη μνήμη της χούντας και της εξέγερσης στο Πολυτεχνείο, ήταν φυσιολογική και γενικά αποδεκτή. Στα Πανεπιστήμια ηγεμονεύει η Αριστερά, τελεία και παύλα. Με την πάροδο του χρόνου ωστόσο –έχει περάσει σχεδόν μισός αιώνας από τότε– μετατράπηκε σε δόγμα που δεν επιδέχεται κριτική, πόσο μάλλον αμφισβήτηση, αποθαρρύνοντας έτσι οποιαδήποτε απόπειρα αναστοχασμού. Δηλαδή ερωτήματα του τύπου, πώς λειτουργεί σήμερα, ποιον συμφέρει και κυρίως πού μπορεί να οδηγήσει και τι σημαίνει αυτή η ιδιοκτησιακή σχέση της Αριστεράς με τα Πανεπιστήμια.

Ας το ψάξουμε. Κατ’ αρχάς, εάν δεχθούμε ότι τα Πανεπιστήμια ανήκουν εξ ορισμού στην Αριστερά, οι μη αριστεροί διδάσκοντες και φοιτητές υποβιβάζονται σε μια υποδεέστερη κατηγορία, για να μην πω ξένο σώμα, με μειωμένα δικαιώματα. Κι επειδή πολλοί θα διαμαρτυρηθούν γι’ αυτή την οργουελιανή ανάγνωση της κατάστασης, σας υπενθυμίζω ότι απεικονίζει ό,τι συμβαίνει επί δεκαετίες στα ΑΕΙ.

Αρκεί να αναλογιστούμε ότι κάποιες ενέργειες και τακτικές των αριστερών εκλαμβάνονται ως αποδεκτές, ή έστω ανεκτές, ενώ οι ίδιες ακριβώς ενέργειες και τακτικές θα θεωρηθούν ειδεχθείς και απερίφραστα καταδικαστέες αν τις υιοθετήσουν οι αντίπαλοί τους. Και για να γίνω πιο σαφής, πώς θα αντιδρούσατε αν ομάδες κρούσης της εξωκοινοβουλευτικής Δεξιάς, επικαλούμενες το άσυλο, αρχίσουν να καταλαμβάνουν πανεπιστημιακούς χώρους, να τους μετατρέπουν σε ορμητήρια, να προπηλακίζουν τους αριστερούς πρυτάνεις και να τους «χτίζουν» στα γραφεία τους, να διακόπτουν τις παραδόσεις για να διαβάζουν τις ανακοινώσεις τους και τόσα άλλα;

Μπορώ να φανταστώ τον αντίλογο. Η Αριστερά μάχεται να επικρατήσουν οι δικές της ιδέες για το Πανεπιστήμιο, για την κοινωνία και για τη χώρα. Θα απαντούσα, και πολύ καλά κάνει. Επειδή όμως υπάρχουν κι εκείνοι που δεν αποδέχονται τη δική της εκδοχή και μάχονται για να επικρατήσει η δική τους, η μόνη λύση είναι η ελεύθερη έκφραση της όποιας ιδεολογίας. Αυτό δεν σημαίνει ότι τα Πανεπιστήμια θα μετατραπούν σε Κοινοβούλια· θα γίνουν όμως αυτό που υποτίθεται ότι είναι: ο κατ' εξοχήν χώρος συζήτησης και αντιπαράθεσης, ο χώρος στον οποίο όλοι έχουν ίση πρόσβαση επειδή δεν «ανήκει» από χέρι σε κανέναν.

Βάζοντας κατά μέρος τα Πανεπιστήμια, ας μιλήσουμε γενικότερα για την έννοια της αμφισβήτησης. Εδώ αυτό που δεν λέγεται είναι ο εξής συλλογισμός: δεδομένου ότι η αμφισβήτηση είναι το ειδοποιό χαρακτηριστικό της Αριστεράς, η αμφισβήτηση της Αριστεράς είναι εξ ορισμού άτοπη. Φυσικά, δεν αρνούμαι ότι η Αριστερά όντως αμφισβητεί τον κόσμο όπως έχει γίνει σήμερα στο σύνολό του. Και πάλι, καλά κάνει. Της διαφεύγει όμως κάτι. Οτι η στάση της αυτή και η εξωστρεφής απορρέουσα μαχητικότητα που τη χαρακτηρίζει καθιστούν δύσκολο αν όχι αδύνατο τον κριτικό αναστοχασμό. Δηλαδή να ανασύρει στην επιφάνεια και να εξετάσει τις προϋποθέσεις και κυρίως τα αποτελέσματα του δικού της ανατρεπτικού λόγου. Δεν εισηγούμαι μια ομφαλοσκόπηση για τους πολύ ολίγους που αρέσκονται σε περίπλοκες αναλύσεις και δυσνόητες θεωρίες, αλλά τον προβληματισμό γύρω από το αναντίρρητο γεγονός ότι όπου η Αριστερά πήρε την εξουσία στον 20ό αιώνα το αποτέλεσμα δεν ήταν ο παράδεισος της αταξικής κοινωνίας, για να το πω όσο πιο ευγενικά μπορώ.

Μήπως λοιπόν αξίζει να σκεφτούμε ότι αν θέλουμε να διατηρήσουμε την Αριστερά ως μια διαμαρτυρία κατά της αδικίας και της εκμετάλλευσης θα πρέπει να τη σκεφτούμε κάπως διαφορετική; Και για να το κάνουμε θα πρέπει να ξεκινήσουμε με την παραδοχή ότι όποιος δηλώνει αριστερός δεν έχει ούτε το μονοπώλιο της αλήθειας ούτε το μονοπώλιο της αμφισβήτησης. Η άρνηση του κριτικού αναστοχασμού μετατρέπει την Αριστερά σε ένα είδος θεολογίας. Διότι, όπως αυτό που εξηγεί τα πάντα είναι εξ ορισμού ανεξήγητο, έτσι και αυτό που αμφισβητεί τα πάντα είναι εξ ορισμού αναμφισβήτητο. Ή αλλιώς, μόνο η Αριστερά δικαιούται να αμφισβητεί.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το τέλος του Πανεπιστημίου όπως το γνωρίζαμε;
Στους δρόμους της Θεσσαλονίκης κατεβαίνουν χιλιάδες φοιτητές και φοιτήτριες του ΑΠΘ που διεκδικούν να ξαναγίνει το Πανεπιστήμιο ένας χώρος που ανήκει στην κοινότητά του.
Το τέλος του Πανεπιστημίου όπως το γνωρίζαμε;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πάντειο: 475 φοιτητές, 10 φορές ανοιχτό με δια ζώσης μαθήματα και ένα βροντερό ΟΧΙ στην Παν. Αστυνομία
Το άρθρο 16 του Συντάγματος, το Αυτοδιοίκητο κι η έννοια της δωρεάν Παιδείας, αμφισβητούνται ανοιχτά και μόνοι υπερασπιστές τους είμαστε εμείς. Το Πάντειο έκανε την αρχή.
Πάντειο: 475 φοιτητές, 10 φορές ανοιχτό με δια ζώσης μαθήματα και ένα βροντερό ΟΧΙ στην Παν. Αστυνομία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Θα προάγει η αστυνομία την πανεπιστημιακή εκπαίδευση;
Πιστεύει όμως κανείς στα σοβαρά ότι μπορούν να δημιουργηθούν στην Ελλάδα Harvard ή ότι η επιτόπια αστυνόμευση της φοιτητικής ζωής θα φρονηματίσει τους φοιτητές ώστε να αδιαφορήσουν για τη διαγραφόμενη ζοφερή...
Θα προάγει η αστυνομία την πανεπιστημιακή εκπαίδευση;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μπροστά στο σύστημα εξουσίας (2)
Μόνιμος κάτοικος και δημότης Μυτιλήνης, αλλά και κάτοικος Νέας Σμύρνης όταν ο καλός δρόμος με φέρνει στο κλεινόν άστυ. Ετσι είχα την ευκαιρία και την τύχη να βρεθώ στη συγκέντρωση της Τρίτης 9ης Μαρτίου 2021...
Μπροστά στο σύστημα εξουσίας (2)
ΑΠΟΨΕΙΣ
«Κατασκευασμένη συγκατάθεση»
Σε εκείνα τα χρόνια που ενέσκηψαν οι συνταγματάρχες και επέβαλαν το στυγνό δικτατορικό καθεστώς της 21ης Απριλίου, μαθητές και φοιτητές διαβάζαμε σε καθημερινή βάση στο αναγνωστήριο της βιβλιοθήκης της ΧΑΝΘ...
«Κατασκευασμένη συγκατάθεση»
ΑΠΟΨΕΙΣ
Να προασπίσουμε τον ανθρωπισμό
Η κατάργηση του πανεπιστημιακού ασύλου και στη συνέχεια η θέσπιση της πανεπιστημιακής αστυνομίας, που δεν λογοδοτεί όμως στο πανεπιστήμιο, πραγματοποιήθηκαν για την υποβάθμιση της δωρεάν εκπαίδευσης.
Να προασπίσουμε τον ανθρωπισμό

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας