• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    35°C 32.2°C / 37.2°C
    3 BF
    28%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    33°C 30.0°C / 34.4°C
    2 BF
    66%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    35°C 33.9°C / 36.0°C
    1 BF
    30%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    33°C 32.2°C / 33.0°C
    2 BF
    40%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 29.0°C / 29.0°C
    2 BF
    61%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    33°C 29.4°C / 35.0°C
    2 BF
    49%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    34°C 33.0°C / 35.0°C
    2 BF
    27%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    36°C 35.6°C / 36.0°C
    1 BF
    30%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    31°C 30.0°C / 31.7°C
    2 BF
    62%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    29°C 29.0°C / 29.0°C
    2 BF
    65%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    30°C 29.0°C / 30.0°C
    4 BF
    54%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    30°C 30.0°C / 30.0°C
    1 BF
    70%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    29°C 29.0°C / 29.0°C
    2 BF
    84%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    36°C 35.0°C / 36.1°C
    1 BF
    34%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    33°C 31.0°C / 33.9°C
    2 BF
    51%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.3°C / 30.0°C
    4 BF
    54%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    33°C 31.1°C / 35.0°C
    2 BF
    29%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    28°C 27.2°C / 30.0°C
    2 BF
    62%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    31°C 29.4°C / 33.9°C
    1 BF
    75%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    34°C 33.0°C / 35.0°C
    1 BF
    27%
Κρατική αντινομία και ατομική ευθύνη
ΝΕΚΤΑΡΙΑ ΜΠΑΛΩΜΑΤΙΝΗ/EUROKINISSI
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Κρατική αντινομία και ατομική ευθύνη

  • A-
  • A+
Ακολουθήστε μας στο Google news

Οι κρίσεις και η εμπειρία τους μας έχουν αποδείξει πως όταν η εκάστοτε κυβέρνηση πελαγοδρομεί μπροστά στα αδιέξοδα και τις αντιφάσεις της νεοφιλελεύθερης πολιτικής που έχει επιλέξει να ακολουθήσει, πάντοτε μετακυλίει την υποχρέωσή της για κοινωνική πολιτική είτε στον πατριωτισμό είτε στην «ηθική» και «ατομική» ευθύνη των πολιτών. Με την επίκληση σε αυτή την αφηρημένη σημασία της «ευθύνης» η κυβέρνηση απεκδύεται κάθε δικής της αδυναμίας ή αδιαφορίας, προτρέποντας τον πολίτη να φροντίσει ο ίδιος τον εαυτό του, ή αλλιώς να υποταχθεί στη μοίρα του, μην αναλαμβάνοντας η εκτελεστική εξουσία το δικό της μερίδιο ευθύνης.

Εν τούτοις, η ηθική συγκρότηση του πολίτη, όπως και κάθε άλλος κοινωνικός κανόνας και συμπεριφορά εξαρτώνται από την αναπαραγωγή των σχέσεων που το ίδιο το κράτος έχει επιλέξει να διδάξει, επιβάλει και εμπνεύσει στο κοινωνικό σώμα.

Η διαρκής ταύτιση του «εθνικού καλού» με τα συμφέροντα της τάξης των μεγαλοεπιχειρηματιών, οσάκις δημιουργούνται συνθήκες κρίσης, απαιτεί μεγαλύτερες ποσότητες μιας τέτοιας αφαίρεσης, προκειμένου να μπορέσει η κοινωνία να ταυτιστεί με το συμφέρον εκείνων που στην οικονομική κρίση κερδοσκοπούν, ενώ η κοινωνία καταρρακώνεται. Στην υγειονομική κρίση έχουν τα μέσα να προφυλαχθούν, ή να θεραπευτούν, όταν η κοινωνία μένει απροστάτευτη.

Η κάθε απόκλιση από το «εθνικό συμφέρον» ή «το καλό» δεν θεωρείται αστοχία του κράτους και της εκτελεστικής εξουσίας να εκπληρώσει τις συνταγματικές υποχρεώσεις της απέναντι στον πολίτη, αλλά επιβουλή κατά της «αφαίρεσης» για το τι είναι κράτος, ευθύνη, ηθική (σύμφωνα με τη φόρμουλα της ταύτισης συμφερόντων μιας τάξης και των εθνικών πεπρωμένων) και των επιδιώξεων της κυβέρνησης.

Την προστασία των επιδιώξεων και της επιβολής της αφαίρεσης αυτής, η εκτελεστική εξουσία την επενδύει με την εύθραυστη κρούστα της τήρησης του νόμου και της τάξης, της αστυνόμευσης και της διαπόμπευσης, πολύ δε περισσότερο με τη νομική υπέρβαση και την αντισυνταγματική νομοθέτηση, που υποκαθιστούν την υπέρτατη υποχρέωση του κράτους να παρέχει μέριμνα και φροντίδα στον πολίτη.

Η μακιαβελική επιδίωξη να ταυτιστεί ο «λόγος του κράτους» με τον «λόγο του απλού λαού» χρειάζεται παράλληλα και έναν ντοστογιεφσκικό ιεροεξεταστή, που αφού ο Θεός δεν μπορεί να ξεριζώσει το κακό επί της Γης, τότε το καθήκον αυτό αναλαμβάνει εκείνος, ως ανθρώπινη ενσάρκωση της «πόλης του Θεού», εφαρμόζοντας με σκληρότητα έναν νόμο που επειδή γνωρίζει πως η μεταφυσική του αφαίρεση γίνεται δεκτή από τον απλό λαό θα την επικροτήσει χαιρέκακα και δεν θα αντιταχθεί.

Οι υπεύθυνοι για τη διαιώνιση των κρίσεων, είτε οικονομικών είτε υγειονομικών, είναι με βάση αυτή τη λογική οι πολίτες: οι φοροφυγάδες, οι συνταξιούχοι, οι τεμπέληδες του Δημοσίου και μετά οι «μπαχαλάκηδες» στη μία περίπτωση, οι άμυαλοι νέοι, οι αρνητές της μάσκας - προσοχή όμως, με επιφυλακτικότητα οι παπάδες και οι πιστοί.

Ποτέ το κράτος δεν φέρει την ευθύνη για το ότι δεν υπάρχουν -και αν υπάρχουν, ότι συστηματικά τις καταστρέφει προς όφελος των ιδιωτών- οι διάφορες δημόσιες δομές και οι πόροι. Και ποτέ δεν φταίει κανένας πολιτικός, αλλά αφού εφαρμοστεί η ιησουιτική λογική τού «καταδικάζουμε την αμαρτία, όχι τον αμαρτωλό», επανέρχονται οι ίδιοι υπεύθυνοι, με βάση τη φιλοκτήτεια μέθοδο του «ο τρώσας και ιάσεται», να αυτοπροβληθουν ως σωτήρες των δεινών που επισώρευσε η δική τους επιλογή. Οι υπονομευτές του εθνικού συστήματος υγείας θα μας σώσουν σήμερα επιβάλλοντάς μας να δείξουμε ατομική ευθύνη και ενισχύοντας τα ιδιωτικά νοσοκομεία.

Η κυβέρνηση βρίσκεται αντιμέτωπη με τις αντινομίες της. Εκείνες που αντιστοιχούν στην καντιανή τρίτη αντινομία του Ορθού Λόγου για τη φυσική και εθελούσια αιτιότητα, που αποτελεί το πρόπλασμα για τη διατύπωση του ηθικού κατηγορηματικού προστάγματός του στον Πρακτικό Λόγο και την ελεύθερη βούληση.

Μέσα σε ένα άκρατο νεοφιλελεύθερο πνεύμα, η ελεύθερη βούληση της ατομικότητας και υποκειμενικότητας που κυριαρχεί στις αγορές, μεταστρέφεται σε ηθική ελεύθερη βούληση και μονομερές κατηγορηματικό πρόσταγμα για τη μέριμνα προς τον άλλο, που μόνον ο πολίτης από τη μεριά του οφείλει να τηρεί. Μια υπεύθυνη ελεύθερη βούληση και ένα κατηγορηματικό πρόσταγμα που για το κράτος, τον επιχειρηματία που θα απασχολεί εργαζομένους όπως θέλει και σε όποιες συνθήκες θέλει, ή για τον αστυνομικό που προστατεύει τον «λόγο του κράτους» και τη δική του ερμηνεία περί «ατομικής ευθύνης», δεν πρόκειται ποτέ να λάβει χαρακτηριστικά ηθικής επιταγής.

* δημοσιογράφος, δρ Φιλοσοφίας/Γλωσσολογίας

ΑΠΟΨΕΙΣ
«Η πολιτική Μητσοτάκη και η πρακτική Νίκα αφήνουν εκτός ενίσχυσης 80% των μικρομεσαίων της Πελοποννήσου»
H κυβέρνηση διέθεσε για την ενίσχυση επιχειρήσεων και εργαζομένων λόγω κορονοϊού ελάχιστα κονδύλια σε σχέση με τις άλλες χώρες της Ε.Ε. H συντριπτική πλειοψηφία των χρημάτων πήγε στους μεγάλους...
«Η πολιτική Μητσοτάκη και η πρακτική Νίκα αφήνουν εκτός ενίσχυσης 80% των μικρομεσαίων της Πελοποννήσου»
ΑΠΟΨΕΙΣ
Φιλελευθερισμός - Νεοφιλελευθερισμός
Τα πνευματικά δικαιώματα (πατέντες) έχουν την έννοια της ευγενούς άμιλλας και ασφαλώς το κίνητρο ενός λογικού κέρδους και όχι της απάνθρωπης κερδοσκοπίας, όπως συμβαίνει σήμερα.
Φιλελευθερισμός - Νεοφιλελευθερισμός
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο ιός με την κορόνα και η αντικοινωνικότητα
Ενας παραλλαγμένος μεσαιωνικός σκοταδισμός γίνεται όλο και πιο ορατός, αφού τεχνολογία και επιστήμη γίνονται μπούμερανγκ για τον αποξενωμένο από τη φύση και εαυτό του δημιουργό τους.
Ο ιός με την κορόνα και η αντικοινωνικότητα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πανδημία στη χώρα της εικονικής πραγματικότητας
Οι άνθρωποι καθημερινά διαπιστώνουν είτε την ανημποριά της ηγεσίας τους να αντιμετωπίσει την πανδημία είτε τις πολιτικές σκοπιμότητες, τις εκλεκτικές συγγένειες και τις ιδεολογικές εμμονές που επηρεάζουν...
Πανδημία στη χώρα της εικονικής πραγματικότητας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το μαρτύριο της σταγόνας για τις μικρές επιχειρήσεις συνεχίζεται...
Όσο και αν προσπαθεί η κυβέρνηση να εμφανίσει, με όρους επικοινωνιακούς, ότι το σχέδιο της έχει συνοχή, γεγονός είναι ότι επιχειρεί να «καρπωθεί» πολιτικά ακόμα και ευρωπαϊκές πολιτικές, τις οποίες όμως...
Το μαρτύριο της σταγόνας για τις μικρές επιχειρήσεις συνεχίζεται...

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας