• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    14°C 11.6°C / 15.7°C
    2 BF
    69%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    11°C 9.7°C / 12.7°C
    0 BF
    75%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    14°C 11.0°C / 13.7°C
    5 BF
    70%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    11°C 7.5°C / 10.9°C
    2 BF
    46%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    10°C 9.9°C / 10.7°C
    2 BF
    76%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    10°C 7.7°C / 12.1°C
    2 BF
    63%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    5°C 4.1°C / 7.3°C
    2 BF
    87%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    13°C 12.9°C / 16.6°C
    2 BF
    77%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    17°C 16.5°C / 18.7°C
    3 BF
    83%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    15°C 13.9°C / 14.9°C
    0 BF
    67%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    17°C 15.8°C / 18.5°C
    5 BF
    72%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    13°C 12.9°C / 12.9°C
    5 BF
    61%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    16°C 16.2°C / 16.2°C
    3 BF
    64%
  • Λάρισα
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    8°C 7.9°C / 10.5°C
    0 BF
    93%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 10.5°C / 12.8°C
    0 BF
    100%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 14.8°C / 18.8°C
    2 BF
    79%
  • Χαλκίδα
    Σποραδικές νεφώσεις
    14°C 12.8°C / 15.9°C
    2 BF
    71%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    12°C 9.3°C / 13.3°C
    0 BF
    69%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    11°C 8.7°C / 12.8°C
    2 BF
    66%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    5°C 4.8°C / 4.8°C
    1 BF
    80%
EUROKINISSI/ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΝΤΑΡΙΝΗΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η δημοκρατία δεν θα έρθει…

  • A-
  • A+

Στις 15 Σεπτεμβρίου το ημερολόγιο γράφει «διεθνής ημέρα δημοκρατίας», μια από τις «εορτές» και «παγκόσμιες ημέρες» που καθιερώθηκαν για να θυμόμαστε τι δεν πρέπει να ξεχάσουμε, μια «ανάμνηση γλυκιά» ή τους αγώνες που έγιναν για να κατακτηθεί. Τώρα υποβιβάστηκε στο επίπεδο μιας σημείωσης στο ετήσιο καλεντάρι μας. Βέβαια και έτσι ξεχασμένη έμεινε.

Τι είναι όμως η δημοκρατία; Μια αυτονόητη κατάσταση ή μια συνεχής διεκδίκηση; Και πώς αναλύεται σε πράξεις και συμπεριφορές; Αρκεί να το λέμε (ότι είμαστε σε δημοκρατία) ή χρειάζεται να πράττουμε, να αγωνιζόμαστε και να διεκδικούμε; Και τι ακριβώς;

Σύμφωνα με την παγκόσμια διακήρυξη για τη δημοκρατία, που υιοθετήθηκε πριν από περίπου 20 χρόνια, κάθε κράτος σύμφωνα με τη βούληση του λαού του επιλέγει πολιτικά-κοινωνικά-οικονομικά τον τρόπο λειτουργίας του χωρίς επέμβαση από άλλη χώρα (ή πολυεθνικό οργανισμό). Ωχ, ένα πρώτο εμπόδιο.

Δημοκρατία, στο ίδιο κείμενο, σημαίνει διατήρηση και ενδυνάμωση της αξιοπρέπειας και των τυπικών δικαιωμάτων του ατόμου, σημαίνει κοινωνική δικαιοσύνη, κοινωνική συνοχή και οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη του συνόλου της κοινωνίας. Εδώ δυσκολεύουν ακόμα περισσότερο τα πράγματα. Αυτό το «σύνολο» είναι το πρόβλημα, όταν βλέπεις γύρω σου ανεργία, φτώχεια, εξαθλίωση.

Η δημοκρατία είναι αδιαχώριστη από τα διεθνώς κατοχυρωμένα δικαιώματα, τα ανθρώπινα δικαιώματα, τα πολιτικά δικαιώματα, η δημοκρατία είναι ενάντια στον ρατσισμό και τον σεξισμό. Αντίστροφα, εχθροί της δημοκρατίας είναι αυτοί που πρεσβεύουν και δρουν ενάντια σε αυτά τα δικαιώματα.

Σημαντικά δημοκρατικά δικαιώματα είναι αυτά της διαφάνειας και της υπευθυνότητας-λογοδοσίας. Αρα χρειάζεται εντιμότητα και διαφάνεια κυβερνητική, κοινωνική λογοδοσία σε όλα τα κυβερνητικά σώματα, εκλεγμένα και μη. Και αυτό είναι ακόμα ζητούμενο. Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι δημοκρατία είναι να υπάρχουν εναλλακτικές επιλογές και άρα το δόγμα «δεν υπάρχει εναλλακτική» δεν είναι δημοκρατία.

Πάνω από όλα όμως η βασική αρχή της δημοκρατίας είναι ότι η εξουσία πηγάζει από τον λαό. Ο συνεχής αγώνας είναι το αίτημα, ένας αγώνας που, ακόμη και αν δεν δοθεί από όλους, εμείς και όσοι θα τον δώσουμε, θα τον δώσουμε για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων όλων μας.

«Η δημοκρατία δεν θα έρθει. Σήμερα, αυτό το έτος, ούτε ποτέ μέσω του συμβιβασμού και του φόβου», λέει ο ποιητής.

Ναι, δεν είναι εύκολο να παλέψεις για τη δημοκρατία, αλλά αξίζει.

* καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου, περιφερειακός σύμβούλος Β. Αιγαίου

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Διχαστικά προνόμια
Υπάρχει όμως και μια άλλη όψη, που ίσως είναι πιο σκοτεινή. Τα μέτρα που ανακοινώθηκαν αναθέτουν –ακριβέστερα, μεταθέτουν– στους επαγγελματίες της εστίασης, των μεταφορών και άλλων κλάδων την ευθύνη και την...
Διχαστικά προνόμια
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το μίσος για τη δημοκρατία
Το μίσος για τη δημοκρατία στοχοποιεί. Ονοματίζει εχθρούς της δημοκρατίας εκείνους και εκείνες που αντίθετα την υπερασπίζονται. Το μίσος για τη δημοκρατία κατηγορεί ως ανεύθυνους τους νέους και περιχαρακώνει...
Το μίσος για τη δημοκρατία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το Σύνταγμα και ο λαός
Τα συνταγματικά κείμενα αποτυπώνουν με διακηρυκτικό τρόπο τις κοινωνικές και πολιτικές συνθήκες της εποχής τους.
Το Σύνταγμα και ο λαός
ΑΠΟΨΕΙΣ
Τι απομένει;
Τι θα συνέβαινε στη δημοκρατία, αν απλώς καταργούσαμε κάθε θεσμό της στη λογική της παθολογικής λειτουργίας ή καταχρηστικής επίκλησής του; Η δημοκρατία είναι δύσκολη, εύθραυστη και παράδοξη υπόθεση,...
Τι απομένει;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Κλειστές πόρτες
Ασκήθηκε κριτική για το αιφνίδιο της ανακοίνωσης αγοράς των φρεγατών, ιδιαίτερα για το ότι η συμφωνία έγινε εκτός προβλεπομένων διαδικασιών, χωρίς συμμετοχή στην απόφαση των αρμόδιων επιτροπών, γεγονός που...
Κλειστές πόρτες
ΑΠΟΨΕΙΣ
Κράτος δικαίου
Στο κράτος δικαίου είναι απαλλαγμένο το άτομο από τον κίνδυνο να γίνει θύμα των άμεσων και πρόσκαιρων θελήσεων του εξουσιαστή και υπόκειται μόνο στις μονιμότερες θελήσεις που διατύπωσε σε ανύποπτο χρόνο με...
Κράτος δικαίου

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας