Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
«Αφανισμός»

22 Μαίου 1940, Απέλαση Ρομά από το Ασπεργκ της Γερμανίας

Bundesarchiv, R 165 Bild-244-42/CC-BY-SA 3.0
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Αφανισμός»

  • A-
  • A+

Βερολίνο 15/11/1943: Ο αρχηγός των SS Χάινριχ Χίμλερ εκδίδει την πιο υποτιμημένη στην ιστορία του Ολοκαυτώματος διαταγή, με την οποία οι Τσιγγάνοι εξομοιώνονταν με τους Εβραίους, όσον αφορά το (μη) ανθρώπινο στάτους τους. Στις 2/8/1944 εξοντώνονται σε θαλάμους αερίων οι χιλιάδες που είχαν απομείνει, σηματοδοτώντας μία από τις φρικτότερες ημέρες στην ιστορία της ανθρωπότητας, που αποκαλείται στη γλώσσα τους «Porajmos».

Αν και η ιστορία των Τσιγγάνων είναι γεμάτη με απίστευτες κακοποιήσεις που δημιούργησαν αυτό που οι κοινωνιολόγοι αποκαλούν «βαθύ πολιτιστικό τραύμα» (το οποίο -επηρεάζοντας τον έτσι κι αλλιώς άνισο κοινωνικό διάλογο- δημιουργεί επιπλέον εμπόδια στην ένταξή τους), ο διωγμός τους έφτασε στη συμβολική και υλική κορύφωσή του στη ναζιστική Γερμανία, αποκαλύπτοντας μία από τις πιο ενδιαφέρουσες αντιφάσεις στην ιδεολογία των ναζί: Πως στη δυναμικά εξελισσόμενη ιδεολογική τους κατασκευή, η εδραιωμένη σε κριτήρια φόνου συνοχή της κοινωνίας τους εξαρτιόταν από τις οικονομικές και ιστορικές περιστάσεις, δημιουργώντας τη δυνατότητα εξόντωσης ακόμη και Αρίων. Οπως έχει επισημανθεί, «στα πρώτα χρόνια του Τρίτου Ράιχ οι Ρομά αποτέλεσαν ένα πρόβλημα για τη φυλετική ιδεολογία του Χίτλερ. Ηδη είχε επικρατήσει ως πιο αξιόπιστη η εκδοχή ότι οι Ρομά είχαν μεταναστεύσει περίπου τον 11ο αιώνα μ.Χ. από την περιοχή Punjab της Ινδίας αφού η γλώσσα τους είχε αξιοσημείωτες ομοιότητες με τα ινδικά και την αρχαία σανσκριτική, ως απόδειξη της άριας καταγωγής τους».

Οταν οι υλικές ανάγκες το απαίτησαν, οι ναζί (μέσω του φυλετιστή Hans Gunther) πρόσθεσαν έναν κοινωνικοοικονομικό παράγοντα στη θεωρία της φυλετικής καθαρότητας. Αν και παραδέχτηκαν ότι οι Ρομά είναι πράγματι απόγονοι Αρίων, πρόσθεσαν ότι ανήκαν στις «φτωχές τάξεις» που ανακατεύτηκαν με τις «κατώτερες» φυλές κατά την περιπλάνησή τους. Αυτή η φυλετική επιμειξία με τον ταξικό προσανατολισμό συντέλεσε ώστε οι Τσιγγάνοι να γίνουν «η αφορμή» να μπολιαστεί ο καθαρός ναζί φυλετισμός με κοινωνικά κριτήρια και το 1935, με τους Νόμους της Νυρεμβέργης, τους αφαιρέθηκε η ιθαγένεια και μαζί της το στάτους του ανθρώπου και του πολίτη.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις, χάθηκαν περισσότερες από 800.000 ψυχές (το μεγαλύτερο ποσοστό ομάδας σε σχέση με τον πληθυσμό της). Ομως, ο δικός τους αφανισμός παραμένει συγκριτικά άγνωστος αφού δεν καταγράφηκε από έναν πολιτισμό γραφής ή την πολύτιμη στήριξη κρατικής οντότητας. Σήμερα που ο ναζισμός, κρυμμένος χρόνια μέσα στο κουκούλι του, όπως θύμιζε ο Πρίμο Λέβι, βγάζει σιγά σιγά το κεφάλι του έξω και μας κοιτά, μικρό μάτι του σκότους που μεγαλώνει το μέσα κι έξω μας σκότος, είναι σημαντικό να θυμόμαστε το Porajmos. Δηλαδή τον «Αφανισμό».

ΑΠΟΨΕΙΣ
Οι Ρομά δεν είναι απειλή, αλλά ευάλωτοι
Οι Ρομά εμφανίζονται στον δημόσιο λόγο, πάντα αρνητικά, και μετά εξαφανίζονται. Παραμένουν οι άθλιες συνθήκες στους καταυλισμούς, οι υποβαθμισμένες συνοικίες, αλλά ιδίως οι διαμορφωμένες απόψεις.
Οι Ρομά δεν είναι απειλή, αλλά ευάλωτοι
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το στεγαστικό ζήτημα των Ελλήνων τσιγγάνων στην εποχή του COVID19
Οι εικόνες από τους καταυλισμούς Ρομά και η εμπειρία που αποκόμισα στο σύντομο χρονικό διάστημα που διετέλεσα Ειδική Γραμματέας Κοινωνικής Ένταξης των Ρομά (Νοέμβριο του 2016 έως τον Ιούλιο του 2019) με ωθούν,...
Το στεγαστικό ζήτημα των Ελλήνων τσιγγάνων στην εποχή του COVID19
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ελληνες Ρομά χωρίς ιθαγένεια, χωρίς δικαιώματα, χωρίς υποχρεώσεις
Με σχέδιο νόμου, το οποίο συζητήθηκε τις προηγούμενες ημέρες στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής, προβλέπεται η κατάργηση μιας διάταξης που σκοπό είχε να λύσει το πρόβλημα της ανιθαγένειας μερικών χιλιάδων...
Ελληνες Ρομά χωρίς ιθαγένεια, χωρίς δικαιώματα, χωρίς υποχρεώσεις
ΑΠΟΨΕΙΣ
Νεκροί οι εγκληματίες, αλλά ζωντανές οι αιτίες
Εβδομήντα πέντε χρόνια από την απελευθέρωση του Αουσβιτς, η καταδίκη του Ολοκαυτώματος είναι ομόθυμη. Ούτε οι νεοναζιστές τολμούν να το υπερασπιστούν. Απλά το αρνούνται.
Νεκροί οι εγκληματίες, αλλά ζωντανές οι αιτίες
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ρομά, παραβατικότητα και πρόσβαση στη Δικαιοσύνη
Αν λοιπόν υπάρχουν –που φυσικά υπάρχουν– εγκληματίες, ανεύθυνοι ή παραβατικοί Ρομά, η ευθύνη των υπολοίπων δεν έγκειται στο να κάνουμε απλουστευτικές γενικεύσεις. Ευθύνη είναι το να ενισχύσουμε και να...
Ρομά, παραβατικότητα και πρόσβαση στη Δικαιοσύνη

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας