Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ελευσίνα. Εκεί που φύτρωνε φλισκούνι κι άγρια μέντα.

Ελευσίνα. Εκεί που φύτρωνε φλισκούνι κι άγρια μέντα.

  • A-
  • A+

Η Ελευσίνα πολιτιστική πρωτεύουσα της Ευρώπης το 2021

Πάμε τώρα με άλλα τραγούδια, τη βασίλισσα Θεά, την καρποφόρο Δήμητρα να τιμήσουμε, με τους μελωδικότερους ύμνους και να χορέψουμε με τα ρυθμικότερα τραγούδια.

Ω! Δήμητρα των αγνών και ιερών Μυστηρίων, μεγάλη βασίλισσα, συμπαραστάσου μας, φώτισε μας, σώσε το πανηγύρι που κάνουμε για σένα την ολοήμερη, χαρούμενη γιορτή. Πολλά κωμικά θα πούμε αλλά και πολλά σοβαρά και σπουδαία όπως αρμόζει στην πάνσεπτη γιορτή σου. Και εγώ( ο Αριστοφάνης) με τα κωμικά και τα σοβαρά θα νικήσω τον θεατρικό αγώνα και θα βραβευτώ. Αριστοφάνους, Βάτραχοι,384- 395. Το αρχαίο κείμενο στη Σημ. 1.

Ο Διόνυσος θεός της βλαστήσεως, του αμπελιού, του κρασιού, της μέθης, της έκστασης και του Θεάτρου συναντάται με τη μεγάλη ελευσίνια θεότητα, την Δήμητρα, στην Γαία( Γή). Οι δύο μέγιστες αυτές χθόνιες θεότητες, έχουν ρίζες στην Γαία Μητέρα, στη Γή.

Η λαϊκή θρησκεία του Διόνυσου, όπως και της Δήμητρας, έχουν χαρακτήρα γήϊνο,χθόνιο, μυστηριακό, εκστατικό, οργιαστικό.

Το έργον των Θεών διακόπτομεν εμείς,

τα βιαστικά και άπειρα όντα της στιγμής.

Στης Ελευσίνας και της Φθίας τα παλάτια

η Δήμητρα κι` η Θέτις αρχινούν έργα καλά

μες σε μεγάλες φλόγες και βαθύν καπνόν. Αλλά

πάντοτε ορμά η Μετάνειρα από τα δωμάτια

του βασιλέως, ξέπλεγη και τρομαγμένη,

και πάντοτε ο Πηλεύς φοβάται κ` επεμβαίνει.

Κ.Π.Καβάφης( 1863-1933), "Διακοπή", Ποιήματα 1897- 1933, Ίκαρος.

Η Ελευσίνα ήταν ένα από τα σημαντικότερα ιερά στην αρχαία εποχή. Μια ιερή πόλη με οικουμενική ακτινοβολία και αδιάκοπη παρουσία για περισσότερα από 1800 χρόνια.

Ιερή πόλη, ανάμεσα στις ιερότερες της αρχαιότητος, έμεινε γνωστή στην παγκόσμια ιστορία, για τα Ελευσίνια Μυστήρια και τις τελετές Μυήσεως των Μυστών.

 Υπήρξε κέντρο λατρείας της Δήμητρας και της Κόρης Περσεφόνης  και κατ` επέκταση της Γης Μητέρας. Η θεά Δήμητρα, θεά της Γης, της γονιμότητας, της σωστής καλλιέργειας και φροντίδας της γης, λατρεύτηκε στην Ελευσίνα από τον 14ο αι π.Χ. μέχρι το τέλος του 4ου αι μ.Χ. Ψήγματα και επιρροές των ελευσίνιων τελετών και μυστηρίων έφτασαν μέχρι τη σύγχρονη εποχή.

Ιερά Οδός

Δύο ιερές πόλεις, η Αθήνα της θεάς Αθηνάς και η Ελευσίνα της θεάς Δήμητρας, συνδέονται με την ονομαστή Ιερά Οδό, μήκους περίπου 22χιλιομέτρων.

…δεν πρέπει να κυκλοφορούν αυτοκίνητα στην Ιερά Οδό. Είναι ιεροσυλία να χρησιμοποιείς την Ιερά Οδό σαν να είναι αυτοκινητόδρομος. Πρέπει να περπατάμε, να βαδίζουμε όπως οι αρχαίοι πάνω σ` αυτόν τον ιερό δρόμο και ν` αφήνουμε όλο μας το είναι να ξεχειλίζει από φως.

Τον ιερό αυτό δρόμο τον χάραξαν πόδια ευλαβικά, παγανιστικά καθώς όδευαν προς την ιερή Ελευσίνα, προς την Μύηση.

Χένρι Μίλερ( 1891-1980), Ο κολοσσός του Μαρουσιού, και Πρώτες εντυπώσεις από την Ελλάδα.

Η ΕΛΕΥΣΙΝΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΤΟ 2021

Ο θεσμός της πολιτιστικής πρωτεύουσας της Ευρώπης λειτουργεί από το 1985 με πρώτη τιμώμενη πόλη την Αθήνα. Η ιδέα ανήκε στην Μελίνα Μερκούρη που ήταν τότε Υπουργός Πολιτισμού. Άλλες ελληνικές πόλεις που είχαν αυτή τη διάκριση ήταν η Θεσσαλονίκη, το 1997 και η Πάτρα το 2006.

Η Ελευσίνα θα είναι η τέταρτη ελληνική πόλη που θα γίνει Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης και μάλιστα την ίδια χρονιά που θα τιμούμε τα 200 χρόνια από το 1821.

Άλλες ευρωπαϊκές πόλεις που τιμήθηκαν με τη διάκριση αυτή είναι η Φλωρεντία(1986), Άμστερνταμ(1987), Βερολίνο(1988), Παρίσι(1989), Μαδρίτη(1992), Λισαβόνα( 1994), Κοπεγχάγη( 1996), Πράγα( 2000), Κωνσταντινούπολη( 2010) κ.α.

Απομένουν έξι μήνες  μέχρι την «έλευση» του 2021. Τότε η Ελευσίνα θα είναι η τιμώμενη πόλη της Ευρώπης. Αν εμείς, οι σύγχρονοι Έλληνες, καταφέρουμε να αποδώσουμε στην Ιερή Πόλη της Ελευσίνας, ένα μέρος της λαμπρότητας, της πνευματικότητος, της φυσικής ομορφιάς και του μυστηρίου που είχε στο παρελθόν, τότε θα μπορέσει... η Περσεφόνη στου κόσμου το μπαλκόνι να ξαναβγεί.

Ο Νίκος Γκάτσος( 1914-1992), έγραψε το ποίημα " ο εφιάλτης της Περσεφόνης" που μελοποίησε, το 1976, ο Μάνος Χατζηδάκις.

Ο ποιητής, θρηνώντας την Ελευσίνας, μας λέει πως η ωραιότερη, ευφορώτερη,  πνευματικότερη και φωτεινότερη θαλασσινή πόλη της αρχαιότητος έγινε στα χρόνια μας, ένας απέραντος μολυσμένος και φονικός σκουπιδότοπος.

Εκεί που φύτρωνε φλισκούνι κι άγρια μέντα

κι έβγαζε η γη το πρώτο της κυκλάμινο

τώρα χωριάτες παζαρεύουν τα τσιμέντα

και τα πουλιά πέφτουν νεκρά στην υψικάμινο.

Κοιμήσου Περσεφόνη στην αγκαλιά της γης

στου κόσμου το μπαλκόνι ποτέ μην ξαναβγείς.

Εκεί που σμίγανε τα χέρια τους οι μύστες

ευλαβικά πριν μπουν στο θυσιαστήριο

τώρα πετάνε αποτσίγαρα οι τουρίστες

και το καινούργιο πάν να δουν διυλιστήριο.

Κοιμήσου Περσεφόνη στην αγκαλιά της γης

στου κόσμου το μπαλκόνι ποτέ μην ξαναβγείς.

Εκεί που η θάλασσα γινόταν ευλογία

κι ήταν ευχή του κάμπου τα βελάσματα

τώρα καμιόνια κουβαλάν στα ναυπηγεία

άδεια κορμιά σιδερικά παιδιά κι ελάσματα.

Κοιμήσου Περσεφόνη στην αγκαλιά της γης

στου κόσμου το μπαλκόνι ποτέ μην ξαναβγείς.

 

Σημ. 1. Άγε νυν ετέραν ύμνων ιδέαν την καρποφόρον βασίλειαν

Δήμητρα θεάν επικοσμούντες ζαθέαις μολπαίς κελαδείτε.

Δήμητερ αγνών οργίων

άνασσα συμπαραστάτει,

και σώζε τον σαυτής χορόν,

και μ’ ασφαλώς πανήμερον

πασαί τε και χορεύσαι,

και πολλά μεν γέλοιά μ’ εί-

πείν, πολλά δε σπουδαία, και

της σης εορτής αξίως

παίσαντα και σκώψαντα νι-

κήσαντα ταινιούσθαι.

 

*Αρχιτέκτων, Ιστορικός Αρχιτεκτονικής, Ιστορικός Τέχνης.

**Αφιερώνεται στις ιδανικές οργανώτριες  επισκέψεων σε πολυσήμαντους ιερούς τόπους Γιάννα Βιλανάκη και Μαρία Τζεράνη- Τσότρα.

 

ΑΠΟΨΕΙΣ
Η νέα φάση της πανδημίας και οι προκλήσεις για τη Δημόσια Υγεία
Η έντονα αυξητική τάση των κρουσμάτων Covid-19 τις τελευταίες μέρες και μάλιστα με οριζόντια κατανομή σχεδόν σε όλη τη χώρα, δεν αφήνει κανένα περιθώριο υποτίμησης του κινδύνου ανεξέλεγκτης διασποράς.
Η νέα φάση της πανδημίας και οι προκλήσεις για τη Δημόσια Υγεία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η μεγάλη μεσολάβηση
Η μόνη δύναμη η οποία σε βάθος χρόνου, που δεν είναι δυνατό να προσδιοριστεί αυτή τη στιγμή, μπορεί να παρέμβει και να επιβάλει συμβιβαστική φόρμουλα στη Λιβύη είναι η Ρωσία.
Η μεγάλη μεσολάβηση
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ρήτρα κοινής λογικής
Τα δεδομένα που έχουμε για την τρέχουσα δεκαετία επιβάλλουν γενναίες αποφάσεις και ριζική αναθεώρηση του ενεργειακού σχεδιασμού της χώρας.
Ρήτρα κοινής λογικής
ΑΠΟΨΕΙΣ
Οι δώδεκα ημέρες της τουρκικής Navtex νότια του Καστελόριζου, πρόβα εγκλωβισμού της χώρας μας
Η Τουρκία έχει πρώτο στόχο την ακύρωση του ενεργειακού σχεδιασμού Ελλάδας και Κύπρου και της περιφερειακής συνεργασίας που ξεκίνησε η χώρα μας το...
Οι δώδεκα ημέρες της τουρκικής Navtex νότια του Καστελόριζου, πρόβα εγκλωβισμού της χώρας μας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ασφυκτική η πίεση προς τη Λευκωσία
Τους όρους για μια μελλοντική διαπραγμάτευση του Κυπριακού, αφού πρώτα ξεκαθαρίσει ο διαμοιρασμός του φυσικού αερίου της κυπριακής ΑΟΖ, επιχειρεί να επιβάλει η Τουρκία, κλιμακώνοντας την ένταση στις θάλασσες...
Ασφυκτική η πίεση προς τη Λευκωσία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το ρευστό ευρωπαϊκό όνειρο και η Ελλάδα
Σήμερα, είναι ρευστό, θαμπό και ημιτελές. Στα περισσότερα κράτη-μέλη της Ε.Ε. έχουν επανέλθει οι νεο-εθνικισμοί, οι προστατευτικές δυνάμεις, οι εθνικές καχυποψίες, ο αυταρχικός έλεγχος, ο ακροδεξιός λαϊκισμός,...
Το ρευστό ευρωπαϊκό όνειρο και η Ελλάδα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας