Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ποιοι θα «αξιολογήσουν» τους «αξιολογητές»;
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ποιοι θα «αξιολογήσουν» τους «αξιολογητές»;

  • A-
  • A+

Εχω πληροφορηθεί ότι σε χώρα της Ευρωπαϊκής Ενωσης, όπου ευδοκιμούν γιατί διαρκώς (δεν) αυτοαξιολογούνται (αν και το σύνθημά τους είναι «αξιολόγηση παντού») οι «Evaluation Studies», ετέθη σειρά ερωτημάτων για τη διδακτορική διατριβή υποψηφίου προέδρου στο Παρατηρητήριο Εκπαιδευτικής Πολιτικής.

Μέλη της αρμόδιας Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής έθεσαν διαδοχικά εκατό περίπου ερωτήσεις για το βιβλίο του: «Οι Ελληνες μηχανικοί. Θεσμοί και ιδέες 1900-1940,» Αθήνα 2006, εκ των οποίων οι κυριότερες είναι οι εξής:

  1. Πώς από μια διδακτορική διατριβή για τους «Ελληνες μηχανικούς» οδεύει κανείς στο Ξένο κεφάλαιο του Ν. Μπελογιάννη («Εισαγωγή», Αθήνα 2010:23-47);
  2. Εννοώ μια συγγραφική πορεία η οποία να εγγυάται την εγγύτητα με τον τρόπο που η εγχώρια Αριστερά αντιμετώπισε την οικονομική και πολιτική ιστορία της Ελλάδας και όχι μόνον (και όχι με την απόφανση: «Στην ουσιοκρατία του αστισμού οι μαρξιστές απαντούσαν με τη δική τους ουσιοκρατία»);
  3. Τα realia που αποθησαυρίζει η διατριβή αυτή προβλέπονται με τέτοια επάρκεια;
  4. Και για να μπω στην εσωτερική της διάρθρωση: με ποια υπόθεση εργασίας εκδιπλώνεται και ποια συναγωγή ευρημάτων την καθιστά επαληθεύσιμη;
  5. Αν, πράγματι, το επάγγελμα ως αντικείμενο έρευνας «εξετάζεται στη συνάφεια που παρουσιάζει μ’ ένα σύνολο αλληλεπιδρώντων φιλοσοφικών, κοινωνιολογικών, ιστορικών και ανθρωπολογικών παραγόντων» (2006:13/14), μπορεί να κριθεί ικανοποιητική η στοιχειοθέτηση των δύο «βασικών» ενοτήτων της «αφήγησης» που αποπειράται η διατριβή;
  6. Δηλαδή του πρώτου, που έχει και «θέση εισαγωγής», στο οποίο εξετάζει τους «όρους ανάδυσης της ιδεολογίας του τεχνολογικού ντετερμινισμού και του τεχνοκρατικού κινήματος (technocracy)», και του πέμπτου (και τελευταίου), στο οποίο οριοθετούνται η «ιδεολογία και ο δημόσιος λόγος των μηχανικών κατά το Μεσοπόλεμο, στο πλαίσιο των γενικότερων ιδεολογικών ζυμώσεων της εποχής» (2006:14,15);
  7. Προφανώς μια ανάλογη ερώτηση δεν αποφεύγεται ως προς τα τρία ενδιάμεσα μέρη («κεφάλαια»), μια και εδώ οι «σχετικές ιδέες» αναγορεύονται σε «έκφραση αλλά και στον βασικό παράγοντα της κοινωνικής νομιμοποίησης» όλης αυτής της «σύνθεσης» (2006:14/15);
  8. Είναι ορθή η εισαγωγική επισήμανση, ότι η «τεχνολογία» αποτελεί «νεωτερική έννοια» και «επομένως αναδύεται μαζί με τον βιομηχανικό καπιταλισμό και τα μεγάλα τεχνικά συστήματα στο ύστερο μισό του 19ου και τις αρχές του 20ού αιώνα» (2006:17);
  9. Πόσο «ασύγκριτα πιο σύνθετος και εμπλουτισμένος» εμφανίζεται ο ρόλος της τεχνολογικής προόδου σε σχέση με τις «πρακτικές τέχνες και τα μεμονωμένα τεχνήματα του 18ου αιώνα και της λεγόμενης Πρώτης Βιομηχανικής Επανάστασης» (2006:18);
  10. Τι είδους αποτύπωση της «ιδεολογικής γενεαλογίας» του όρου «τεχνολογία» σχηματίζεται με την παράθεση απλώς των ονομάτων των Descartes, Bacon και Locke (2006:21);
  11. Οντως η «οργανική πολυπλοκότητα του πλέγματος κοινωνία – τεχνολογία παραπέμπει στη σχέση του σκελετού με το ανθρώπινο σώμα» (22);
  12. Τι θα έλεγε γι’ αυτήν την εικονοποιία ο άλλος Marx (και όχι ο Leo), σύμφωνα με τον οποίο το κεφάλαιο συνιστά «νεκρή εργασία που επανέρχεται στη ζωή σαν το βαμπίρ, ρουφώντας ζωντανή εργασία και το οποίο όσο περισσότερο ζει τόσο περισσότερο τη ρουφάει» (1867:247);
  13. 'Η τι θα έγραφε για την κοινωνία εκείνη, όπου η πρόοδος θα πάψει να μοιάζει μ’ εκείνο το «φρικαλέο ειδωλολατρικό ξόανο που δεν ήθελε να ρουφά το νέκταρ παρά μέσα από τα κρανία των σκοτωμένων» (1853:226);
  14. Ποια ευφάνταστη πανοραμική «Kulturgeschichte» προσγράφει ως «επικαθορίζουσα δύναμη» στην αρχαιότητα την «πολιτική», στον Μεσαίωνα την «ιδεολογία» και στη «νεωτερικότητα» την οικονομία ως τον «πλέον συνήθη ντετερμινιστικό επικαθορισμό» (2006:23);
  15. Γιατί τάχα η μηχανή ως «σύμβολο ταιριάζει καλύτερα στη βρετανική Βιομηχανική Επανάσταση» (2006:28);
  16. Θα συμφωνούσε μ’ αυτήν την απόφανση ο παρατιθέμενος στη βιβλιογραφία (2006:437) και ελάχιστα αξιοποιούμενος σ’ αυτήν την «επισκόπηση» Eric Hobsbawm;
  17. Μήπως στην έκθεση των απόψεων του F.W. Taylor (2006:29-30) απουσιάζει κάτι καίριο για την κατανόηση της «λειτουργικότητάς» τους, δηλαδή ο αυστηρός διαχωρισμός χειρωνακτικής και διανοητικής εργασίας, καθώς και οι ιδιαίτεροι λόγοι που τον ενθάρρυναν κατά τις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αιώνα στις Ηνωμένες Πολιτείες, με τη σωρεία των ανειδίκευτων μεταναστών;
  18. Ο,τι δηλαδή είχε κωδικοποιηθεί: «Σας απαγορεύω να σκέφτεσθε˙ γι’ αυτή τη δουλειά πληρώνονται άλλοι»;

Απάντηση δεν έλαβαν, όπως κι εγώ που αρχικά τις έθεσα στο βιβλίο μου: «Ιστορική αίσθηση» και Λογοτεχνία, Αθήνα 2011, 224-234, 259. Βλ. και Αυτοβιογραφίας αφορμές, Αθήνα 2018, 295-296. Οσο για την «αξιολόγηση» βλ. Για το Πανεπιστήμιο, Αθήνα 2018, 282-295, 299-307.

Σε κάθε περίπτωση είναι χρήσιμη η υπόδειξη του Wittgenstein: «Το Σάββατο δεν είναι η μέρα της ανάπαυλας και της αναψυχής. Θα πρέπει να κοιτάμε την εργασία μας όχι μονάχα από μέσα, αλλά κι απ’ έξω». Τέλος, για το «mea culpa» βλ. επίσης Για το Πανεπιστήμιο, ο.π., 264-281.

* ομότιμος καθηγητής Κοινωνικής και Πολιτικής Φιλοσοφίας του Παν/μίου Ιωαννίνων

ΑΠΟΨΕΙΣ
Δεν αξιολογούνται οι «αξιολογήσεις»;
Την αφορμή για το παρόν κείμενο μου έδωσε ο σχεδιασμός του «επιτελικού κράτους» και ειδικότερα η «εκλογή» των υπηρεσιακών γενικών γραμματέων των υπουργείων. Τα «τυπικά εκπαιδευτικά προσόντα» βαθμολογούνται έως...
Δεν αξιολογούνται οι «αξιολογήσεις»;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Κεραμέως: αυτονομία, αξιολόγηση και... άγιος ο Θεός!
Η υπουργός Παιδείας Νίκη Κεραμέως ανακοίνωσε οτι το κυβερνητικό πλάνο περιλαμβάνει, «αυτονομία» των σχολικών μονάδων και των Πανεπιστημίων, αξιολόγηση και σύνδεσή τους με τη χρηματοδότηση.
Κεραμέως: αυτονομία, αξιολόγηση και... άγιος ο Θεός!
ΑΠΟΨΕΙΣ
Διαμεσολάβηση στην εξωδικαστική επίλυση διαφορών
Οι διατάξεις για τη διαμεσολάβηση που συμπεριλήφθησαν στο πολυνομοσχέδιο για το κλείσιμο της 3ης αξιολόγησης αποσκοπεί στο να αποκτήσουν οι πολίτες αλλά και το ίδιο το δικαιικό σύστημα εμπιστοσύνη απέναντι...
Διαμεσολάβηση στην εξωδικαστική επίλυση διαφορών
ΑΠΟΨΕΙΣ
Και με τη βούλα η εμπορευματοποίηση - ιδιωτικοποίηση των Πανεπιστημίων
Λίγες εβδομάδες πριν από την έκτακτη Σύνοδο των Πρυτάνεων της 8ης Ιουλίου, την Παρασκευή 16 Ιουνίου, με 945 σχόλια ολοκληρώθηκε η διαβούλευση επί του Σχεδίου Νόμου για την ανώτατη εκπαίδευση, η οποία ξεκίνησε...
Και με τη βούλα η εμπορευματοποίηση - ιδιωτικοποίηση των Πανεπιστημίων
ΑΠΟΨΕΙΣ
Διαδικαστική και ουσιαστική νομιμοποίηση των κανόνων δικαίου: Η επιτιμοποίηση του Ζαν Κλοντ Γιούνκερ
Το χρονικά πρότερο και λογικά αναγκαίο ερώτημα που (πρέπει να) τίθεται πριν την εφαρμογή κάθε κανόνα δικαίου είναι «γιατί πρέπει να τον υπακούμε;». Παραδείγματος χάριν, ανακύπτει προκλητικό το ερώτημα τι είναι...
Διαδικαστική και ουσιαστική νομιμοποίηση των κανόνων δικαίου: Η επιτιμοποίηση του Ζαν Κλοντ Γιούνκερ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας