Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Η σιωπή και η λιτότητα
AP Photo
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η σιωπή και η λιτότητα

  • A-
  • A+

Αν θελήσει κανείς να αντιληφθεί την πραγματικότητα από όσα ακούει, βλέπει και διαβάζει στα ελληνικά ΜΜΕ και τους κοινοβουλευτικούς διαλόγους, θα αποκόμιζε την εντύπωση ότι ζούμε σε μια κανονικότητα στην οποία οι πολιτικές συγκρούσεις εστιάζονται στο ποιος είναι ο προσφορότερος τρόπος διαχείρισης των εσωτερικών προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο τόπος.

Δεν θα ήταν υπερβολή αν ισχυριζόταν κάποιος ότι η τωρινή στάση των περισσότερων πολιτικών και ΜΜΕ παραπέμπει στην άνοιξη και το καλοκαίρι του 2009, όταν ο τόπος «χόρευε» με τους ήχους της -θεμιτής- προσδοκίας των καλύτερων ημερών που θα τον περίμεναν στην επόμενη στροφή. Οπως και τότε έτσι και σήμερα όμως, είναι πολύ πιθανό στην επόμενη στροφή να παραμονεύει ένας... εφιάλτης.

Μπορεί όλα αυτά να ακούγονται σαν την προφητεία της Κασσάνδρας που ευθύς μόλις ο Πάρις επέστρεψε στην Τροία με την Ελένη, προανήγγειλε -χωρίς να την πιστεύει κανείς- τον αφανισμό της Τροίας, αλλά δυστυχώς όλα όσα γίνονται στον κόσμο αλλά και στην Ευρώπη είναι σαφή σημάδια μιας επερχόμενης καταιγίδας. Πλέον, ενώ η πιθανότητα μιας νέας ύφεσης στην παγκόσμια οικονομία προβάλλει όλο και πιο πιθανή, κανείς δεν έχει αμφιβολίες ότι οι πολιτικές ηγεσίες της Ευρώπης και των ΗΠΑ θα την αντιμετωπίσουν με ακόμα περισσότερη λιτότητα, ανισότητα και αυταρχισμό.

Ας ξεκινήσουμε από τη Γερμανία, η οποία εξακολουθεί αταλάντευτα να παραμένει πιστή στο δόγμα των ισοσκελισμένων προϋπολογισμών και του Συμφώνου Σταθερότητας. Αυτό το αντιλαμβάνεται κανείς από τη στάση της στη συζήτηση για τον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της Ε.Ε., καθώς οι θέσεις που υπερασπίζεται κινούνται μεταξύ των δραστικών περικοπών και της αύξησης των εισφορών των κρατών-μελών, ώστε να αντισταθμιστούν οι απώλειες που θα προέλθουν από την αποχώρηση της Βρετανίας.

Αν τελικά καταφέρει να επιβάλει τις θέσεις της, τότε αυτό θα σημαίνει ότι οι δαπάνες για τη γεωργία και το Ταμείο Συνοχής, από τα οποία εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό η ελληνική οικονομία, θα συρρικνωθούν. Παράλληλα, η αύξηση της εισφοράς των κρατών-μελών στον κοινοτικό προϋπολογισμό που απαιτεί, δεν είναι τίποτε άλλο παρά μεταφορά πόρων από τον εθνικό προϋπολογισμό στον κοινοτικό.

Και αν για τη γερμανική οικονομία οι αυξημένες εισφορές και οι περικοπές δεν σημαίνουν πολλά, για την Ελλάδα, που κυνηγά «με το ντουφέκι» κάθε ευρώ -λόγω των υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων- μια τέτοια υποχρέωση μπορεί να σημαίνει αίμα και ιδρώτα για τη χειμαζόμενη μεσαία τάξη και τα χαμηλά εισοδήματα.

Και η διαφαινόμενη λιτότητα θα είναι εξοντωτική, αν η διάδοχος του κ. Ντράγκι συμμορφωθεί με τις απαιτήσεις του Βερολίνου και ανατρέψει τη νομισματική πολιτική του προκατόχου της. Πώς θα επηρεαστούν οι ευρωπαϊκές οικονομίες, αν η ηγεσία της ΕΚΤ υποχωρήσει στις γερμανικές πιέσεις για υψηλότερα επιτόκια και ταυτόχρονα περιστείλει το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης;

Τα μαύρα σύννεφα της ύφεσης και της λιτότητας που έχουν εμφανιστεί στον ορίζοντα είναι πιο βαριά σε σχέση με το παρελθόν, αφού σε μια μελλοντική κρίση η Ευρώπη, λόγω του οικονομικού «απομονωτισμού» που εφαρμόζει ο πρόεδρος Τραμπ, θα είναι μόνη.

Στην οικονομική κρίση του 2008, η Γερμανία, η Γαλλία και οι οικονομίες της Κεντρικής Ευρώπης βγήκαν ουσιαστικά αλώβητες εξαιτίας της χαλάρωσης της δημοσιονομικής και της νομισματικής πολιτικής των ΗΠΑ.

Αλήθεια, ποιος έσωσε τις ευρωπαϊκές τράπεζες που κατείχαν το 29% όλων των μη εξυπηρετούμενων, υψηλού ρίσκου ενυπόθηκων τίτλων στις Ηνωμένες Πολιτείες; Η ΕΚΤ, ο «νοικοκύρης» Σόιμπλε, ο οξύθυμος Σαρκοζί ή η Κεντρική Τράπεζα των ΗΠΑ;

Η απάντηση είναι απλή: Το ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα και κατ' επέκταση η Ε.Ε. θα είχαν καταρρεύσει, αν οι ευρωπαϊκές τράπεζες δεν έπαιρναν περισσότερα από τα μισά από τα 3,3 τρισεκατομμύρια δολάρια που προσφέρθηκαν μέσω του Μηχανισμού Προθεσμιακών Δημοπρασιών της Fed και των συμφωνιών που πραγματοποιήθηκαν μέσω ενός προγράμματος ρευστότητας (Επιχείρησης Ανοιχτής Αγοράς Μιας Δόσης), που διήρκεσε από τον Μάρτιο έως τον Δεκέμβριο του 2008. Το μέλλον της Ε.Ε. θα ήταν ιδιαίτερα αβέβαιο αν δεν ενεργοποιούνταν η «γραμμή ανταλλαγής ρευστότητας» της Fed.

Η πολιτική του «Πρώτα η Αμερική» κάνει πρόδηλο ότι στην επόμενη σοβαρή οικονομική κρίση, η Ευρώπη δεν μπορεί να στηρίζεται στις ΗΠΑ, οι οποίες θα κληθούν να αντιμετωπίσουν τα δικά τους προβλήματα με λόγο χρέους προς ΑΕΠ που θα υπερβαίνει το διπλάσιο του ιστορικού μέσου όρου (περίπου 80% έναντι 35%). Και είναι γνωστό ότι οι κυβερνήσεις που εισέρχονται σε ύφεση με υψηλά επίπεδα χρέους εφαρμόζουν λιγότερες κεϊνσιανού στιλ αντικυκλικές πολιτικές σε σχέση με τις κυβερνήσεις με χαμηλά επίπεδα χρέους.

Για όλα αυτά, κανείς δεν μιλά. Οι πολιτικοί τα αποσιωπούν και τα ΜΜΕ τα εξοστρακίζουν. Ολοι τους προσπαθούν να καλλιεργήσουν ένα κλίμα κανονικότητας και οτιδήποτε ανατρέπει αυτόν τον εφησυχασμό, δεν έχει καμία θέση στον δημόσιο λόγο. Φυσικά για τον πρωθυπουργό, είναι μια αναμενόμενη επιλογή αφού –εκτός των άλλων– τον διευκολύνει να εφαρμόσει το πρόγραμμά του, επικαλούμενος τη σωτηρία της οικονομίας. Οι υπόλοιποι όμως γιατί σιωπούν;

* δημοσιογράφος, συγγραφέας

ΑΠΟΨΕΙΣ
Το τέλος των ευρωπαϊκών μύθων
Την τελευταία δεκαετία η Ευρώπη βιώνει έναν συνδυασμό κρίσεων: την οικονομική, την κρίση δημοκρατικής νομιμοποίησης, την προσφυγική, τη γεωπολιτική κρίση στον γεωγραφικό της περίγυρο - για να αναφέρουμε τις...
Το τέλος των ευρωπαϊκών μύθων
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μεταξύ Τραμπ και Brexit
Οταν την επαύριον της χρεοκοπίας της Lehman Brothers, τον Σεπτέμβριο του 2008, ο Σαρκοζί πρότεινε μέτρα κοινής θωράκισης του χρηματοπιστωτικού τομέα στην ευρωζώνη, η απάντηση της Μέρκελ ήταν άμεση και...
Μεταξύ Τραμπ και Brexit
ΑΠΟΨΕΙΣ
Για την επιτυχία του Ευρωπαϊκού Χώρου Εκπαίδευσης
Η εκπαίδευση βρίσκεται και πάλι στην κορυφή της πολιτικής ατζέντας της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Και δικαίως καθώς διαδραματίζει ζωτικό ρόλο για να παραμείνει η οικονομία μας ανταγωνιστική.
Για την επιτυχία του Ευρωπαϊκού Χώρου Εκπαίδευσης
ΑΠΟΨΕΙΣ
Γιατί η Γερμανία πρέπει να αρχίσει να ξοδεύει;
Η Γερμανία συγκέντρωσε ένα πλεόνασμα 80 δισ. ευρώ, που όμως δεν επανεπένδυσε, πιστή στο δόγμα των ισοσκελισμένων προϋπολογισμών και της λιτότητας. Η πολιτική συνέπεια της οικονομικής αυτής επιλογής είναι ήδη...
Γιατί η Γερμανία πρέπει να αρχίσει να ξοδεύει;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Αξιολόγηση του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα
Πρόσφατα ανακοινώθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή η αξιολόγηση των Εθνικών Σχεδίων για την Ενέργεια και το Κλίμα. Επί της ουσίας, το ελληνικό ΕΣΕΚ είναι προφανώς αρκετά φιλόδοξο και έχει αναλάβει μεγαλύτερο...
Αξιολόγηση του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας