• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    31°C 27.7°C / 33.4°C
    2 BF
    34%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    29°C 25.2°C / 31.6°C
    1 BF
    47%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.0°C / 32.6°C
    2 BF
    59%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    27°C 26.9°C / 32.0°C
    1 BF
    36%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 26.9°C / 27.9°C
    3 BF
    42%
  • Βέροια
    Αραιές νεφώσεις
    29°C 25.0°C / 31.0°C
    0 BF
    47%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 25.1°C / 27.4°C
    0 BF
    24%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 26.6°C / 27.9°C
    2 BF
    30%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 26.8°C / 29.1°C
    4 BF
    77%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.9°C / 26.9°C
    3 BF
    47%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.8°C / 27.8°C
    3 BF
    44%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    28°C 26.6°C / 29.0°C
    1 BF
    57%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.9°C / 27.9°C
    1 BF
    69%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    29°C 26.5°C / 28.9°C
    0 BF
    39%
  • Λαμία
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 26.5°C / 26.5°C
    2 BF
    22%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 27.1°C / 29.8°C
    3 BF
    38%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    31°C 28.0°C / 33.6°C
    2 BF
    21%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 25.3°C / 26.0°C
    1 BF
    59%
  • Κατερίνη
    Αραιές νεφώσεις
    29°C 25.7°C / 31.7°C
    3 BF
    31%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    28°C 27.8°C / 27.8°C
    2 BF
    21%
EUROKINISSI/ ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Ελλάς ανέστη»;

  • A-
  • A+
Ακολουθήστε μας στο Google news

Ο άρτι αναγορευθείς (με τον πρώτο νόμο, που μάλιστα ψηφίστηκε μόνο από την κυβερνώσα παράταξη) «καγκελάριος» της Ελληνικής Δημοκρατίας πόσους (έστω και: πόσες) δημοσιογράφους «μετακόμισε» στο «επιτελείο» του; Εμφανώς, δεκάδες; Γιατί τάχα; Ομως από ποιους «λογογράφους» παρέλαβε ένα κολοβό παράθεμα για την οικεία εισαγωγική του ομιλία; Μήπως θα το αξιοποιήσει και στον εορτασμό του «Εικοσιένα»; Δηλαδή, για την «ανάπτυξη του εθνικού αφηγήματος» με «σκοπό τη δημιουργία ενιαίας εικόνας της χώρας και των φορέων του ελληνικού κράτους» (άρθρο 114ο);

Τι ήταν αυτή η «ιστορική αναφορά» στον πρόλογο της ομιλίας του πρωθυπουργού; Οπως ορθά υπέδειξε ο Δ. Ψαρράς («Η Εφημερίδα των Συντακτών», 10.-11.8.2019), επρόκειτο για πλήρη παραποίηση του Αλ. Σούτσου. Συμβουλεύομαι τη φωτομηχανική επανέκδοση του κειμένου από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (Φ. 8843): Η Ελληνεγερσία, Εν Αθήναις 1848, τώρα που ετοιμάζονται «κέραμοι» στο δημόσιο Πανεπιστήμιο.

Με το ακριβές μνημονευθέν απόσπασμα ως εξής: «Μέχρι τίνος το Ελληνικόν αυτό Κράτος έχον σπιθαμιαίον το σώμα και υπερμεγέθη την κεφαλήν θέλει ως ραχιτικόν, ως εκτρωματαίον ανθρωπάριον κινεί την οικουμένην εις γέλωτα;» (σ. 20). Ποια όμως επίκληση του ποιητή έχει μόλις προηγηθεί; «Ελθετε, ω Ελληνες της ελευθέρας και της δούλης Ελλάδος! […] έλθετε να συμπλάσωμεν την μεγάλην Ελληνικήν Βασιλείαν του Αλεξάνδρου, ή την μεγάλην Ελληνικήν Αυτοκρατορίαν του Κωνσταντίνου!» (σ. 20). Τούτο θα συνιστά «Θέαμα θαυμαστόν» της «Μεγάλης Ελλάδος», «εθνεγερσίαν των Πανελλήνων», «μεγάλη ιδέαν», «παλιγγενεσίαν», «Ανάστασιν του Γένους», με τη μνεία μάλιστα του Ρήγα που «δορυκρούει την ασπίδα» και τον ποιητή συνάμα να απευθύνεται:

«Κτυπάτε τον αλλόφυλον ποιμένα της Κασπίας

και σεις μητρός μιας υιοί,

ω Αλβανοί, ω Βούλγαροι, ω παίδες της Σερβίας

ω Βλάχοι και ω Μολδαβοί!» (σ. 20, 21, 3, 20, 17, 7, 18, 12, 15 από τη σ. 10 ο τίτλος του παρόντος κειμένου). Ετσι, η «χρεία ειρήνης εσωτερικής» στρέφεται προς «επιχείρησιν πολέμου υπερορίου», ιδίως τότε που «ως τα υπό πνευματικήν αντλίαν αποπνιγόμενα πτηνά οι Ελληνες θανατιώμεν και σήμερον υπό στενόν σύστημα προσωπικής κυβερνήσεως ενεργουμένης εν μέσω κύκλου μικρών ιδεών, μικρών ανθρώπων και μικρού Κράτους» (σ. 4). Με μία και μόνη –ας επαναλάβω– επίκληση:

«Εις τα όπλα, ω Ελληνες, εις τα όπλα! […]

«Μεγάλην μίαν έλθετε να πλάσωμεν Ελλάδα,

και Κράτους εκ λαών πολλών

μεγάλην μίαν έλθετε να πλάσωμεν Μονάδα!» (18,13).

Εχει δίκιο λοιπόν ο Δ. Ψαρράς να επιμένει στον «αλυτρωτισμό», ακριβώς σε σχέση με την περιορισμένη «επικράτεια» της εποχής του ποιητή (ήδη είχε εφαρμοστεί το ψήφισμα «περί ετεροχθόνων»), και σε καμία περίπτωση ερέθισμα στον τωρινό πρωθυπουργό στην κατακλείδα της ομιλίας του, να οδηγηθούμε μαζί του στο «σύγχρονο κράτος που μας αξίζει»!

Η «ιστορία των ιδεών» (ιδίως στη διδασκαλία του μαθήματος «Ιστορία Πολιτικών Ιδεών») μήπως εκτυλίσσεται σε θύμα αγοραίων «drones»; Οπως με ευκολία ο Αλ. Σούτσος –σε όλες τις περιόδους της συγγραφικής του παραγωγής– συντάσσεται με τις αντιλήψεις του Σεν–Σιμόν και των «μαθητών» του (χωρίς συγκεκριμένες παραπομπές στα πολύτομα ΟΕuvres που επιμελήθηκε το 1868 ο Ε. Dentu· βλ. Προστρίψεις στο πεδίο της λογοτεχνίας, 2008:76· χρήσιμο παραμένει για όσους/όσες ρέουν στην αρχή το δοκίμιο του Κ. Θ. Δημαρά, «Ο Αλ. Σούτσος από τη σκοπιά της εποχής του», Νέα Εστία, 74 [1963] 1759-1766). Για παράδειγμα έγιναν αποδεκτές στις αναλύσεις (1833) του Φρ. Πυλαρινού (αναπλάθει τις αντιλήψεις του Σεν-Σιμόν για τον «κοινωνισμό» ως έκφραση της «θελήσεως των εργατών της κοινωνίας» οι οποίοι πραγματοποιούν το «βιομηχανικό» στάδιο της ιστορίας· βλ. Η σοσιαλιστική, τ. Α', 39).

Μόνο που τώρα συμβαίνει το ίδιο και χειρότερα με το «εθνικό αφήγημα» του Σούτσου να υποκαθίσταται από τη «δημιουργία ενιαίας εικόνας branding»… Και πώς θα απαντούσε ο ποιητής με τη γνώριμη «χαριεστάτη παραβολή»; Με τους στίχους του από τα Απομνημονεύματα ποιητικά (1857· βλ. το βιβλίο που συνθέσαμε με τη Μ. Χατζηγιακουμή, Μια πόλη στη λογοτεχνία: Κως, 2006: 138, 366):

«Εις την γην του Ιπποκράτους πλάτανος ετών χιλίων […]

κολοβούται κατ’ αιώνας, αλλά ζη και αναθάλλει»…

Μήπως επίσης μια τέτοια νομοθεσία «επιτελικού κράτους» γίνεται για να «καγκαλεύει» ο πρωθυπουργός το «κοινό» της χώρας του (το οποίο εκτιμάται ότι «κινείται σε ένα διαρκές βάλτωμα») και όχι μόνο; Ο Γ. Γεραπετρίτης, υπουργός Επικρατείας, αυτός που πρώτος έκανε μνεία της ομότροπης γερμανικής πολιτικής πρακτικής, ως Δωδεκανήσιος αντιλαμβάνεται το ιδιωματικό ρήμα ως «συλλαμβάνω με το διχαλωτό ραβδί» των πιστικών το «συναίσθημα και το μυαλό» των πολιτών (και με τη δεύτερη σημασία: «βάζω τρικλοποδιά»).

Δηλαδή, με τους δημοσιογράφους «εντός» και «εκτός» του κράτους; Κι αν περιοριστούμε στην ηλεκτρονική βιομηχανία της ενημέρωσης στο ιδιωτικό τηλεοπτικό «τοπίο», από το οποίο κυρίως προέρχονται; Θα επανέλθω. Σε κάθε περίπτωση, ο «χρυσός αιώνας του ανθρώπινου γένους δεν είναι πίσω μας, είναι μπροστά μας» (βλ. Ουτοπία και ιστορία, 1979:34-35· ή ΟΕuvres, τ.I, 247/248).

* ομότιμος καθηγητής Κοινωνικής και Πολιτικής Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

ΑΠΟΨΕΙΣ
Ανασχηματισμός, ακόμα μας εξηγούν!
Καλός ανασχηματισμός είναι όταν κανείς δεν χρειάζεται να εξηγήσει γιατί έφυγε ο ένας και γιατί ήρθε ο άλλος όπως αποδείχθηκε στη τελευταία περίπτωση.
Ανασχηματισμός, ακόμα μας εξηγούν!
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η κυβέρνηση και τα προβλήματα της συγκυρίας
Η θερινή περίοδος με τα προβλήματα που προέκυψαν ανέδειξε με τον πιο σαφή και εύγλωττο τρόπο ότι η νεοφιλελεύθερη κυβέρνηση του κ. Μητσοτάκη δεν αστοχεί μόνο στα οικονομικά και κοινωνικά μεγέθη, αλλά αδυνατεί...
Η κυβέρνηση και τα προβλήματα της συγκυρίας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το επιτελικό κράτος: απειλή για τη δημοκρατία μας;
Η κυβερνητική πολιτική του πρωθυπουργού Μητσοτάκη στηρίζεται, εξ ολοκλήρου, στο επονομαζόμενο «επιτελικό κράτος». Με νόμο του ελληνικού Κοινοβουλίου θεσμοθετήθηκε το επιτελικό κράτος. Εδώ φτάνουμε στον απόλυτο...
Το επιτελικό κράτος: απειλή για τη δημοκρατία μας;
ΑΠΟΨΕΙΣ
O Χριστός και ο… λοχίας
Είναι πράγματι εντυπωσιακό ότι δεν είναι λίγοι οι πολίτες που δυσπιστούν όχι γενικά και αόριστα στη δημοκρατία, αλλά σε κάθε απλό πολίτη συμπεριλαμβανομένων και των ίδιων. Προτιμούν να αναθέτουν την εξουσία σε...
O Χριστός και ο… λοχίας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η διαστρέβλωση της γλώσσας
Ποτέ άλλοτε σε αυτή τη χώρα το «νόμιμο» δεν ήταν σε τόσο μεγάλη αντιδιαστολή με το «ηθικό». Συνεχώς παράγεται μια «νομιμότητα» που αντιστρατεύεται και τη λογική και την ηθική και μια «πραγματικότητα» που δεν...
Η διαστρέβλωση της γλώσσας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ψηφοφόροι... χωρίς ιστορική μνήμη !
Ενα βασιλικό πραξικόπημα ήταν ικανό να καταρρακώσει το κύρος της χώρας και να την οδηγήσει σε επταετή σκοτεινή δικτατορία, με εξορίες, διωγμούς και νεκρούς, αλλά και στην κυπριακή τραγωδία.
Ψηφοφόροι... χωρίς ιστορική μνήμη !

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας