Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Παράδεισος για τους «επενδυτές» και κόλαση για την εργασία
EUROKINISSI/ ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Παράδεισος για τους «επενδυτές» και κόλαση για την εργασία

  • A-
  • A+

Στη συζήτηση για τις προγραμματικές στη Βουλή ακούστηκαν πολλά. Από τον ρόλο της φορολογίας -μέσω μειώσεων και φορολογικών κινήτρων- στην προσέλκυση κεφαλαίων μέχρι για την ανάγκη να υπάρξει ένα οικονομικό περιβάλλον «φιλικό» για τους επενδυτές. Ολα αυτά, όταν ακούγονται από ένα απαίδευτο αυτί, φαντάζουν λογικά και ρεαλιστικά. Ομως αν μελετήσει κανείς με προσοχή τη διεθνή βιβλιογραφία, θα αντιληφθεί ότι δεν είναι τίποτα άλλο παρά «λόγια του αέρα». Και θα εξακολουθήσουν να είναι «λόγια του αέρα» όσο οι φορολογικοί παράδεισοι εξακολουθούν να προσφέρουν ασφαλές και υπήνεμο φορολογικό καταφύγιο στις μεγάλες επιχειρήσεις και στις πολυεθνικές.

Η αλήθεια που δεν ειπώθηκε είναι ότι όσο υπάρχουν φορολογικοί παράδεισοι, οι «επενδυτές» θα ζητούν όλο και περισσότερα προκειμένου να επενδύσουν σε μια χώρα σαν την Ελλάδα. Στην πράξη έχει αποδειχθεί ότι το μοναδικό κριτήριό τους είναι το εύκολο και χωρίς ρίσκο κέρδος και από τη στιγμή που μπορούν να εξασφαλίσουν σε κάποιον από τους «παραδείσους» ουσιαστικά φορολογική «ασυλία», για να σε προτιμήσουν, απαιτούν το κάτι παραπάνω από αυτό που ήδη έχουν. Και εκεί ανακύπτει ένα μείζον ζήτημα πολιτικής: Η κυβέρνηση είναι διατεθειμένη να τους προσφέρει γην και ύδωρ; Εχει θέσει κόκκινες γραμμές και ποιες είναι αυτές; Δυστυχώς αυτά τα δύο ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα.

Από τη δεκαετία του 1970 όλες οι πλούσιες χώρες μείωσαν σταθερά τους συντελεστές φορολογίας εταιρειών, σε μια προσπάθεια να προσελκύσουν επενδυτικά κεφάλαια. Παρ’ όλα αυτά, οι εταιρικές επενδύσεις έχουν παραμείνει στάσιμες και η φοροαποφυγή έχει φτάσει στα ύψη. Μεγάλες επιχειρήσεις τώρα κάθονται σε τεράστιους σωρούς μη επενδυμένων μετρητών - μόνο η Apple είχε σχεδόν 300 δισεκατομμύρια δολάρια στην τελευταία καταμέτρηση.

Στην πράξη αποδείχθηκε ότι σε κάθε περικοπή των εταιρικών φόρων θα προσθέτει απλώς ρευστό σε αυτούς τους σωρούς. Το ίδιο ισχύει και για τη μείωση των φόρων για τα υπερπλούσια άτομα. Επομένως δεν έχει νόημα να προσπαθήσουμε να «ανταγωνιστούμε» τους φορολογικούς παραδείσους. Στο κάτω κάτω, γιατί οι εταιρείες ή οι πλούσιοι να πληρώνουν λίγο λιγότερο όταν μπορούν να πληρώσουν πολύ λιγότερο ή ακόμα και τίποτα, πηγαίνοντας σε offshore;

Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι η προσέλκυση επενδύσεων μέσω των φορολογικών κινήτρων είναι ένας μύθος που πολλές φορές οδηγεί τις πολιτικές ηγεσίες σε αδιέξοδα από τα οποία δύσκολα μπορούν να ξεφύγουν. Φυσικά, το να βρεθεί μια κυβέρνηση σε αδιέξοδο δεν θα ήταν πρόβλημα αν οι επιλογές της δεν επηρέαζαν -για μεγάλο χρονικό διάστημα- τους ανθρώπους της χώρας.

Τα παραδείγματα για το τι μπορεί να σημαίνει η εμμονική προσήλωση στους «επενδυτές» είναι πολλά. Εξίσου πολλές είναι και οι περιπτώσεις κυβερνήσεων που θεώρησαν ότι η πολιτική φορολογικών «κινήτρων» είναι το φάρμακο διά πάσαν νόσον. Σύμφωνα με τη βιβλιογραφία, οι χαμηλότεροι φόροι τις περισσότερες φορές προσελκύουν... βρόμικο χρήμα, το οποίο έχει λίγα οφέλη για τις οικονομίες αλλά συνδέεται με μια σειρά από κόστη: οικονομική αστάθεια, χρηματιστηριακές «φούσκες», αύξηση της οικονομικής, πολιτικής και γεωγραφικής ανισότητας (η οποία υποσκάπτει τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη)˙ και την πιθανότητα, ειδικά σε μικρότερες ανοιχτές οικονομίες, για την «ολλανδική ασθένεια», όπου οι χρηματοπιστωτικές εισροές καταστρέφουν τα παραγωγικά μέρη μιας οικονομίας.

Το δεύτερο ζήτημα είναι οι μακροχρόνιες δεσμεύσεις που προσφέρει μια κυβέρνηση προκειμένου να προσελκύσει υγιή εταιρικά κεφάλαια. Θα αποδεχτεί αποικιακού τύπου συμβάσεις; Ή θα διαμορφώσει ένα πλαίσιο όπου οι δύο πλευρές θα έχουν δικαιώματα και υποχρεώσεις;

Και όμως, στη συζήτηση στη Βουλή, δεν ακούστηκε τίποτα από όλα αυτά που σήμερα αποτελούν τη βάση της παγκόσμιας οικονομικής ατζέντας. Και αναρωτιέται κανείς: Ολοι αυτοί -«τεχνοκράτες» και «παντογνώστες» πολιτικοί- που περιέφεραν τη σοφία τους από τη μια τηλεοπτική εκπομπή στην άλλη και που βρίσκονται στη Βουλή για να κάνουν τη ζωή μας ευκολότερη, δεν γνωρίζουν αυτούς τους κινδύνους; Γιατί απέφυγαν την ουσία και αναλώθηκαν σε άνευ ουσιαστικής σημασίας θέματα; Ζουν σε άλλον πλανήτη ή θέλουν κάτι να κρύψουν;

Πώς είναι δυνατόν να μιλούν για προσέλκυση επενδύσεων, όταν γνωρίζουν ότι όσο υπάρχουν οι φορολογικοί παράδεισοι που διευκολύνουν τη φοροδιαφυγή και υπονομεύουν το κράτος δικαίου, ο φορολογικός ανταγωνισμός υπάρχει μόνο στα χαρτιά;

Η αλήθεια είναι ότι όλοι απέφυγαν να μιλήσουν για τα πραγματικά προβλήματα της οικονομίας. Για τη σκανδαλώδη εύνοια που απολαμβάνουν οι μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες έναντι των μικρότερων τοπικών εταιρειών, για λόγους που δεν έχουν καμία σχέση με την παραγωγικότητα, την επιχειρηματικότητα ή τη γνήσια δημιουργία πλούτου. Για τη δράση των συστημικών τραπεζών και τα όρια που θα πρέπει να μπουν στη λειτουργία τους. Πλέον οι τράπεζες είναι πολύ μεγάλες για να αποτύχουν και πολύ μεγαλύτερες για να ελεγχθεί η δραστηριότητά τους. Δεν χρειάζεται να είναι κανείς οικονομολόγος για να αντιληφθεί ότι σε αυτήν τη χώρα έχουν φταίξει όλοι εκτός από τους τραπεζίτες...

Τελικά η κυβέρνηση εξακολουθεί να έχει κλειστή την ατζέντα της κι αυτό δεν είναι καλό σημάδι.

*δημοσιογράφος, συγγραφέας

ΑΠΟΨΕΙΣ
Ομολογία πίστης στα μνημόνια...
Στο στόχαστρο της κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας και πάλι οι συλλογικές συμβάσεις και η Διαιτησία του ΟΜΕΔ. Δεν πρόκειται για μια αταβιστική συμπεριφορά, αλλά για κάτι βαθύτερο: για την επιβεβαίωση της...
Ομολογία πίστης στα μνημόνια...
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μνημονιακά μέτρα στη μετα-μνημονιακή εποχή
Η κυβέρνηση επιδιώκει να μετατρέψει την Ελλάδα σε χώρα ακόμη μικρότερου εργασιακού κόστους, υιοθετώντας την άρρητη παραδοχή ότι ο ορίζοντας ανταγωνισμού μέσα στον οποίο κινούμαστε περιλαμβάνει χώρες χαμηλού...
Μνημονιακά μέτρα στη μετα-μνημονιακή εποχή
ΑΠΟΨΕΙΣ
Θράσος!
Ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, μετά την εξαγγελία του πρωθυπουργού για κατάργηση του υποκατώτατου μισθού (αμοιβή νέων κάτω των 25 χρόνων) σε τιτίβισμα του στο τουίτερ μετά από λίγες ώρες, σκέφτηκε...
Θράσος!
ΑΠΟΨΕΙΣ
Γκρίζες επενδυτικές ιστορίες
Ηταν ευυπόληπτοι, πλούσιοι και διάσημοι. Ηταν αυτό που λέμε ο αφρός του 1%. Ηταν οι «προφήτες» της θεότητας του κέρδους. Και ξαφνικά ο κόσμος έκπληκτος πληροφορήθηκε ότι οι «βασιλείς των επενδυτών» ήταν...
Γκρίζες επενδυτικές ιστορίες
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η Ν.Δ. δεν παραδειγματίστηκε από τα λάθη της
Η κυβέρνηση της Ν.Δ., όλες αυτές τις ημέρες συζήτησης του σχεδίου νόμου «Επενδύω στην Ελλάδα και άλλες διατάξεις» στη Βουλή, κάνει λόγο για ένα νομοσχέδιο αναπτυξιακού χαρακτήρα. Η αλήθεια είναι όμως ότι...
Η Ν.Δ. δεν παραδειγματίστηκε από τα λάθη της
ΑΠΟΨΕΙΣ
Για τις κοινωνικές τάξεις και ανισότητες στο κάλεσμα του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία
Η Αριστερά σήμερα δεν μπορεί να επιδιώκει απλά τη συνέχιση της καπιταλιστικής ανάπτυξης. Πρέπει να επιδιώξει τη γέννηση ενός νέου καθεστώτος, που προσωρινά ονομάζεται σοσιαλισμός με δημοκρατία και ελευθερία.
Για τις κοινωνικές τάξεις και ανισότητες στο κάλεσμα του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας