Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Σκουπιδοφαγία
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Σκουπιδοφαγία

  • A-
  • A+

Οπως το κακό νόμισμα διώχνει το καλό, έτσι και το κακό ΜΜΕ-περιεχόμενο διώχνει το καλό. Οι όποιες καλές εκπομπές είχε η τηλεόραση μοιάζουν τώρα πια, στη σημερινή πολυ-κάναλη εποχή της υπερ-έκθεσης στην ατελείωτη ροή των μηνυμάτων, με τηλεοπτικούς σταθμούς να είναι σε οικονομικό αδιέξοδο, σαν μια μακρινή και μάλλον ευχάριστη ανάμνηση με κάποιες ρομαντικές αποχρώσεις.

Αρκετές από τις σημερινές εκπομπές των ΜΜΕ χαρακτηρίζονται από ένα ολοένα διευρυνόμενο ποσοστό συμπολιτών μας, και κυρίως νέων ατόμων, «σκουπίδια» (trash). Και αυτός ο χαρακτηρισμός δεν έχει μόνο αισθητικές διαστάσεις, αλλά αφορά την ίδια την ουσία τους, δηλαδή το ίδιο το νόημα που παράγουν (αν παράγουν κάποιο νόημα).

Φαίνεται όμως ότι αυτή η σκουπιδοφαγία έχει αρχίσει να διογκώνεται επικίνδυνα και να καταλαμβάνει ένα αυξανόμενο τμήμα της καθημερινότητάς μας. Εχουμε, πέρα από τα προγράμματα-σκουπίδια, και τις ειδήσεις-σκουπίδια, και εμπορεύματα-σκουπίδια, φαγητά-σκουπίδια, ιδέες-σκουπίδια, σχέσεις-σκουπίδια, παιδεία-σκουπίδια, που περιθωριοποιεί συστηματικά κάθε αμφισβήτηση και κριτική σκέψη, καθημερινότητα-σκουπίδια.

Ιδιαίτερα οι ειδήσεις-σκουπίδια, ή το αποτέλεσμα της εργασίας των αποκαλούμενων «δημοσιογράφων-παπαγάλων», αποδομούν εντελώς την πραγματικότητα, δημιουργούν πολίτες που ζουν σε ένα αέναα φοβικό καθεστώς, ευεπίφορους στην όποια κινδυνολογία. Και παράλληλα, αυτή η πρακτική κάνει τη μεγαλύτερη δυνατή ζημιά στην ίδια την έννοια της δημοσιογραφίας, στον ίδιο της τον πυρήνα. Σαν αποτέλεσμα, η πτώση της κυκλοφορίας των ίδιων των εφημερίδων είναι πια περισσότερο από ορατή.

Βέβαια, η απάντηση κάποιων «κύκλων» είναι ότι τα νέα ΜΜΕ, όπως το διαδίκτυο, είναι αυτά που επηρεάζουν πλέον την καθημερινότητα. Χωρίς τη στοιχειώδη ενδοσκόπηση, όλα αυτά αποτελούν «προφάσεις εν αμαρτίαις», είναι υπεκφυγές και τίποτε άλλο από μια συγκάλυψη της ζώσης πραγματικότητας.

Αφού συμβαίνουν όλα αυτά, και ταυτόχρονα μάλιστα, δεν θα ήταν άδικο να πούμε πως γινόμαστε εθισμένοι στη σκουπιδοφαγία. Και όλα αυτά οδηγούν σε καταστάσεις ιδιαίτερα δύσκολα αναστρέψιμες. Αναστρέψιμες μόνο με συνεχή προσπάθεια και συστηματικότητα (για τις οποίες μάλλον δεν διακρινόμαστε).

Πρόσφατα, χώρες εκτός της «πολιτισμένης» Δύσης ανακοίνωσαν ότι δεν θα δέχονται πλέον επί πληρωμή τα σκουπίδια που τους στέλνει η Δύση για αποθήκευση. Αυτό ξεκίνησε από την Κίνα και συνεχίζεται τώρα με τις Φιλιππίνες, που στέλνουν πίσω στον Καναδά ολόκληρες καραβιές με (καναδέζικα) σκουπίδια. Μάλιστα ο πρόεδρος των Φιλιππίνων, Ντουτέρτε, δήλωσε στα διεθνή ΜΜΕ ότι οι Καναδοί «μπορούν να φάνε τα σκουπίδια τους, αν δεν μπορούν να τα κάνουν κάτι άλλο».

Η άμεση συνέπεια αυτής της κίνησης είναι ότι τα προϊόντα της Δύσης γίνονται λιγότερο ανταγωνιστικά σε επίπεδο λιανικής τιμής στον διεθνή ανταγωνισμό, εφόσον το κόστος της διαχείρισης των σκουπιδιών θα προστίθεται, επιμεριζόμενο, στη λιανική τιμή των προϊόντων. Μοιάζουν αυτά τα διαρκώς αυξανόμενα φαινόμενα με τέλος εποχής.

* ομότιμος καθηγητής Τμήματος ΕΜΜΕ Πανεπιστημίου Αθηνών

ΑΠΟΨΕΙΣ
Σκουπιδοφαγία
Αρκετές από τις σημερινές εκπομπές των ΜΜΕ χαρακτηρίζονται από ένα ολοένα διευρυνόμενο ποσοστό συμπολιτών μας σαν «σκουπίδια» (trash). Και αυτός ο χαρακτηρισμός δεν έχει μόνο αισθητικές διαστάσεις, αλλά αφορά...
Σκουπιδοφαγία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Αλλο το Mega και άλλο το BBC
Καμία αξιοπιστία η ελληνική τηλεόραση. Πώς το έλεγε η Μαρία Σαράφογλου στον Κλέωνα Γρηγοριάδη την περίοδο του δημοψηφίσματος; «Μα όλες οι κοινωνικές ομάδες είναι με το ‘‘ναι’’, αυτό παρουσιάζουμε κι εμείς»....
Αλλο το Mega και άλλο το BBC
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ανατομία του ιδιωτικού τηλεοπτικού συστήματος
Ειδικοί επιστήμονες έχουν επισημάνει ότι το ιδιοκτησιακό καθεστώς του ιδιωτικού τηλεοπτικού συστήματος είναι προβληματικό. Εχουν γίνει στο παρελθόν απόπειρες για να διορθωθούν τα σχετικά ελαττώματα. Ολες όμως...
Ανατομία του ιδιωτικού τηλεοπτικού συστήματος
ΑΠΟΨΕΙΣ
Δύο και τον Αύγουστο
Εχω όμως δει με τα ίδια μου τα μάτια τι παθαίνουν όσοι παρακολουθούν αυτά που τους «ταΐζουν» οι «επιχειρηματίες/καναλάρχες», τόσο αυτοί που είναι μπροστά από το γυαλί όσο και αυτοί που είναι πίσω από τις...
Δύο και τον Αύγουστο
ΑΠΟΨΕΙΣ
Βιαστήκαμε και σας πεθάναμε
Τις τελευταίες μέρες η ανεξάρτητη ενημέρωση έχει δώσει τη θέση της σε στρατευμένη τρομοκρατία και παραπληροφόρηση. Και δυστυχώς πρέπει να μάθουμε να ζούμε μ’ αυτό, από τη στιγμή που το χρήμα είναι εκείνο που...
Βιαστήκαμε και σας πεθάναμε
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ποιος μπορεί να λέγεται δημοσιογράφος και ποιος όχι;
Η ανεξάρτητη δημοσιογραφία και η αποκατάσταση της λειτουργίας της είναι ένα αίτημα κι αυτό το γνωρίζουν καλά όσοι δέχονται να πληρώνουν το τίμημά της. Αυτή θεωρώ ως κρίσιμη διάκριση που αφορά τον καθένα μας...
Ποιος μπορεί να λέγεται δημοσιογράφος και ποιος όχι;

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας