Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Η Ευρώπη και η απουσία αναγγελίας επανάστασης
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η Ευρώπη και η απουσία αναγγελίας επανάστασης

  • A-
  • A+

«Ενα φάντασμα πλανιέται στην Ευρώπη: το φάντασμα του κομμουνισμού. Ολες οι δυνάμεις της γερασμένης Ευρώπης ενώθηκαν σε μια ιερή συμμαχία για να κυνηγήσουν αυτό το φάντασμα: ο πάπας και ο τσάρος, ο Μέτερνιχ κι ο Γκιζό, Γάλλοι ριζοσπάστες και Γερμανοί αστυνομικοί» –ως αναγγελία επανάστασης των Μαρξ - Εγκελς λίγες μέρες πριν από την εξέγερση του 1848 και την ανακήρυξη της δημοκρατίας στις 24 Φεβρουαρίου στα οδοφράγματα του Παρισιού, ανασυνθέτει τη σημασιολογική μεταβολή των «φιλοσοφικών μορφωμάτων του 18ου αιώνα σε προσταγές, σε ενεργές δυνάμεις στον 19ο αιώνα του αναστοχασμού», στον Διαφωτισμό, όπως τον όρισε ο Ε. Κασίρερ, και –το σημαντικότερο– αυτό το «φάντασμα» στέκεται στην είσοδο για να περάσουν τα ματαιόδοξα βλέμματα της αλλόκοτης εποχής μας.

Σαν να είναι οι ήττες των ευρωπαϊκών επαναστάσεων και το μοίρασμα της δημοκρατίας από την αστική τάξη και τους δικτάτορες συμμάχους της οι αντεπαναστάσεις, η προτροπή του Γκιζό «πλουτίστε» ως η μόνη έγνοια για τους πολίτες, αλλά και οι μαρξιστές που άργησαν να δουν τα σημάδια των κοινωνικών εξεγέρσεων ή τα άφησαν να φανούν ως σημάδια ενός ανιστόρητου πάθους και παγίδευσαν «την εξωτερική υλική πραγματικότητα στο βασίλειο των σκιών» αφήνουν τους σκελετούς της σημερινής Ευρώπης να εμφυσούν ζωή στην ιδιοκτησία και στην εκμετάλλευση από το χέρι της υπερεθνικής εξουσίας.

Στη σκιά μιας φιλοσοφικής φλυαρίας για την ευρωπαϊκή ενοποίηση και τον κίνδυνο από τις εθνικιστικές, ακροδεξιές πολιτικές, η σημερινή «ιερή συμμαχία» των αντιμαχόμενων εθνικών αστικών τάξεων καταλήγει στην «αδυναμία της νίκης», αυτό που έλεγε ο Χέγκελ για τον βοναπαρτισμό και την ειρωνεία της Ιστορίας που παίζει εναντίον του (Α. Λεφέβρ).

Η αναθεωρημένη οδηγία, γνωστή ως Bolkestein, που η ασάφειά της από το 2006 σέρνεται πάνω από τα κράτη, που θα έδινε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή το δικαίωμα της αρνησικυρίας για νομοθεσία στον τομέα των υπηρεσιών και θα επηρέαζε τομείς όπως οι δημόσιες υπηρεσίες, ο πολεοδομικός σχεδιασμός και τα δικαιώματα των εργαζομένων σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης, δεν πέρασε από το συμβούλιο υπουργών. Κάποιες κυβερνήσεις αντιστάθηκαν. Οχι οι «δημοκρατικές».

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ, δηλαδή οι δυνάμεις της Δεξιάς, των φιλελεύθερων και της Σοσιαλδημοκρατίας, διεκδικεί λυσσαλέα το δικαίωμα να ελέγχει τα νομοσχέδια των κρατών-μελών πολύ πριν από την έγκρισή τους, να τα αλλάζει ακόμα και να τα καταργεί εάν εγκριθούν από τα εθνικά κοινοβούλια, ένα δικαίωμα που χρόνια τώρα ισχυρά επιχειρηματικά λόμπι παλεύουν να περάσουν μέσω της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ε.Ε.

Ομως το αδυσώπητο θρόνιασμα της Ιστορίας μέσα στη σύγκρουση των συμφερόντων ειρωνεύεται χλευαστικά την αδυναμία συγκρότησης ενός νικηφόρου κυρίαρχου μετώπου και μια ιστορική νίκη της πολιτικής ολιγαρχίας.

Στο πλαίσιο της «χειρότερης τυραννίας, αυτής που ασκείται στη σκιά των νόμων» (Μοντεσκιέ), η παρακμή του κοινοβουλευτισμού με τη φράση του Laski σε ισχύ για το κοινοβούλιο ως «αθροιστική μηχανή» με τους επιχειρηματίες εντολοδόχους του (Γ. Ανιόλι) μηχανεύεται πάνω στο σύστημα δύο συμπληρωματικών μοντέλων ευρωπαϊκής διακυβέρνησης.

Το υπερεθνικό (supranational) με ενισχυμένο ρόλο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της ΕΚΤ και το διακυβερνητικό (intergovernmentalism) με πρόταγμα την πολιτική διαβούλευση σε επίπεδο Ευρωπαϊκού Συμβουλίου των αρχηγών των κρατών-μελών.

Η Συνθήκη της Λισαβόνας με ακραία χειραγωγικό μέσο τις ρήτρες παρέκκλισης (passerele clauses) από τις νομοθετικές διαδικασίες, που προβλέπονται αρχικά από τις Συνθήκες, μπορεί να αλλάξει την ψηφοφορία από ομοφωνία σε ειδική πλειοψηφία σε έναν δεδομένο τομέα πολιτικής.

Επιπρόσθετα, με την ιδεολογικά υποβασταζόμενη υπόσχεση για την 4η βιομηχανική επανάσταση και τις δομικά ανατρεπτικά προοπτικές της, την αναιμική επενδυτική δραστηριότητα –οι ξένες επενδύσεις στην Ε.Ε. ήταν μόλις 6,3 δισ. στο τέλος του 2017, πολύ μικρότερες από την προ της κρίσης εποχή–, την Ε.Ε. να είναι ο μεγαλύτερος επενδυτής στην Κούβα (!), τα τεράστια επιχειρηματικά κέρδη να αναδιανέμονται στους μετόχους αντί να γυρίσουν στην οικονομία, την πρόσφατη επικυρωμένη θεσμικά πολιτική των ΗΠΑ (Ρεπουμπλικανών και Δημοκρατικών) να ορίσουν ως στρατηγικό ανταγωνιστή τους την Κίνα, όταν το 40% των κινεζικών εξαγωγών προέρχεται από πολυεθνικές, μικραίνει ο ορίζοντας του ιστορικού κόσμου, διασπώνται οι τάξεις ως ολότητα και ως ιστορικά υποκείμενα και παράγεται μια ακατανόητη και εχθρική εικόνα για την κοινωνία.

Με τρεις αναθεωρήσεις Συνθηκών έγινε το μοίρασμα των αγορών και της πολιτικής ηγεμονίας πριν από την ένταξη το 2005 των πρώην σοσιαλιστικών κρατών στην Ε.Ε. Η μελλοντική ένταξη των βαλκανικών χωρών θα γίνει πάνω σε έναν νέο θεσμικό χάρτη που θα εξουδετερώνει κάθε εθνική ή περιφερειακή προσπάθεια που θα σκιάζει τον ουρανό της πολιτικής και επιχειρηματικής ολιγαρχίας.

Μπροστά στις κρίσιμες ευρωεκλογές, η κοινότητα του σκοπού για τα μερίδια και την ηγεμονία και ο προεκλογικός «αγώνας» δεν είναι παρά η κατασκευή μιας εκμεταλλεύσιμης ηθικής που δεν έχει πουθενά κοινωνικά και ιστορικά να ακουμπήσει.

Είναι ο κατασκευασμένος εχθρός μέσα στα σπλάχνα της κοινωνίας για να εμποδίζει τον ιστορικό άνθρωπο να ορίσει το πρόταγμα της δράσης, της επανάστασης. Ετσι, το φάντασμα του φασισμού γίνεται η συνθήκη για να δραπετεύσει το κυρίαρχο πολιτικό σύστημα από τις ιστορικές ευθύνες του. Φευ!

*πολιτική επιστήμων, δόκτορ Επιστήμης της Πληροφορίας

ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Αυτοαδυναμία
Κοντοζυγώνει η κρίσιμη καλοκαιρινή κάλπη κι η κομματική καμαρίλα σκαρφίζεται χίλια μύρια απίθανα τεχνάσματα, προκειμένου να ταΐσει με σανό και άφθονη πρωτεΐνη από ξίγκι λιποβαρούς μύγας τις ορδές των απρόθυμων...
Αυτοαδυναμία
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Η σχόλη και το τεντωμένο τόξο
Μην τα ισοπεδώνουμε όλα -έχει και η παραλία τις χαρές της και την ομορφιά της, ειδικά μετά τα μεσάνυχτα όταν πίνεις την μπίρα σου δίπλα στο κύμα και ακούς τη μουσική της θάλασσας και νιώθεις τη δροσιά της...
Η σχόλη και το τεντωμένο τόξο
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η μοναδικότητα του ΣΥΡΙΖΑ
Ο παππούς μου έλεγε: Καλύτερα να σε ζηλεύουνε παρά να σε λυπούνται. Σκέφτομαι αυτές τις μέρες ότι τούτο ίσως θα ταίριαζε ως παρηγοριά στον ΣΥΡΙΖΑ για τις επιθέσεις που δέχεται πανταχόθεν. Η «ζήλια» εν...
Η μοναδικότητα του ΣΥΡΙΖΑ
ΧΡΟΝΟΓΡΑΦΗΜΑ
Το ’πε και το ’κανε η Κίνα στο Χονγκ Κονγκ…
…Είπε η Κίνα στους πολίτες του Χονγκ Κονγκ, με φερέφωνο την (δική της) κυβερνήτη της ημιαυτόνομης διοίκησης: «Μη διαδηλώνετε, γιατί θα βαρέσω». Αυτοί δεν υπάκουσαν, διαδήλωσαν, και τους βάρεσε. Την Τετάρτη,...
Το ’πε και το ’κανε η Κίνα στο Χονγκ Κονγκ…
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Φτηνές πτήσεις
Ζούμε στα ταξίδια μια μεταβατική περίοδο. Κάποιες πινελιές της πάλαι ποτέ πολυτέλειας, που όφειλε να τυλίγει τους λίγους πλούσιους, οι οποίοι κάποτε είχαν πρόσβαση σ’ αυτά, επιζούν με δυσκολία, αλλά όλο και...
Φτηνές πτήσεις
ΑΠΟΨΕΙΣ
Αχ, η… μεσαία μου τάξη
Ανέκραξε η κυβέρνηση άμα τη ανακοινώσει των αποτελεσμάτων στις ευρωεκλογές. Κι αμέσως άρχισε ένα ατελείωτο μοιρολόι, στο οποίο οι αυτόκλητες μοιρολογίστρες ανέλαβαν να εξιστορήσουν τα παθήματα της μεσαίας...
Αχ, η… μεσαία μου τάξη

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας