Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Μπέρνι Σάντερς, ο μόνος προοδευτικός υποψήφιος
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Μπέρνι Σάντερς, ο μόνος προοδευτικός υποψήφιος

  • A-
  • A+

Καθώς οι αμερικανικές προεδρικές εκλογές πλησιάζουν, όλο και περισσότεροι Δημοκρατικοί δηλώνουν υποψηφιότητα για το χρίσμα. Παρότι η προεδρία Τραμπ θα αφήσει καταστροφικό στίγμα σε πολλά μέτωπα, όπως τα κοινωνικά προγράμματα, η ανισότητα και η εξωτερική πολιτική, η αμερικανική οικονομία σε πολύ γενικές γραμμές πηγαίνει καλά και ορισμένα από τα παιχνίδια ισχύος του Τραμπ στις εμπορικές σχέσεις φαίνεται να απέφεραν καρπούς. Συνεπώς, μια νίκη των Δημοκρατικών δεν είναι καθόλου προφανής.

Στην παρούσα συγκυρία, τα βασικά χαρακτηριστικά που πρέπει να έχει όποιος λάβει το Δημοκρατικό χρίσμα είναι δυο: να μπορεί να νικήσει τον Τραμπ, αλλά και να είναι έτοιμος να εφαρμόσει συστημικές μεταρρυθμίσεις, ώστε να μην επανεμφανιστεί το φαινόμενο Τραμπ. Τις μεγαλύτερες πιθανότητες να πετύχει τα παραπάνω τις έχει ο γερουσιαστής από το Βερμόντ, Μπέρνι Σάντερς.

Ο Σάντερς εμφανίστηκε πριν από 4 χρόνια ως ένας περιθωριακός γερουσιαστής μιας μικρής Πολιτείας, με εξαιρετικά χαμηλή αναγνωρισιμότητα και ανοιχτά σοσιαλιστής, σε μια χώρα που τα ψυχροπολεμικά κατάλοιπα καλά κρατούν. Εντούτοις, αποδείχτηκε πολύ δύσκολος αντίπαλος για το φαβορί, την Κλίντον.

Παρότι εν τέλει η Κλίντον αναδείχτηκε η υποψήφια των Δημοκρατικών για την προεδρία, αυτό ήταν άρρηκτα συνδεδεμένο με τη συστηματική δαιμονοποίηση του Σάντερς από τα ΜΜΕ και το συνειδητό σαμποτάζ του Δημοκρατικού Κόμματος, το οποίο είχε προαποφασίσει τη νικήτρια των εκλογών. Μάλιστα δημοσκοπήσεις και προβλέψεις αναλυτών δείχνουν πως ο Σάντερς είναι πολύ πιθανό να είχε αποτρέψει τη νίκη του Τραμπ.

Μεταξύ άλλων, ορισμένοι υποστηρικτές του, βλέποντας τον εξαιρετικά αντιδημοκρατικό τρόπο με τον οποίο τους μεταχειρίστηκε το κόμμα τους, αρνήθηκαν να ψηφίσουν την Κλίντον. Συνεπώς, η Κλίντον έχασε παραδοσιακά Δημοκρατικές περιοχές από τον Τραμπ, οι οποίες συχνά ήταν ακριβώς αυτές στις οποίες ο Σαντερς είχε ισχυρή υποστήριξη (π.χ. Μίσιγκαν). Οπως είχε αναφέρει και ο Ζίζεκ, η βασική προσφορά του Σάντερς ήταν ότι έδινε μια προοδευτική φωνή στους ανθρώπους που, έχοντας στραφεί απέναντι στο σύστημα, υπό άλλες συνθήκες μπορεί να ψήφιζαν τον Τραμπ.

Παρά την ήττα του, ο Σάντερς παραμένει ο πιο δημοφιλής γερουσιαστής τα τελευταία χρόνια. Η επιμονή των υποστηρικτών του φαίνεται από το γεγονός ότι μάζεψε 6 εκατομμύρια δολάρια μέσα σε 24 ώρες από την ανακοίνωση της υποψηφιότητάς του, με μέσο όρο δωρεάς μόνο 27 δολ., και μέσα σε λιγότερο από μία βδομάδα, ένα εκατομμύριο εθελοντές δήλωσαν πως θα δουλέψουν στην προεκλογική του καμπάνια. Αυτά τα στοιχεία είναι πρωτοφανή.

Δύο είναι οι βασικές «κριτικές» της υποψηφιότητάς του. Πρώτον, ότι για να νικηθεί ο Τραμπ χρειάζεται ένας κεντρώος υποψήφιος για να απευθυνθεί στον μέσο ψηφοφόρο. Η κριτική αυτή είναι προβληματική για πολλούς λόγους. Αρχικά, το ίδιο επιχείρημα διατυμπανιζόταν υπέρ της Κλίντον, εμφανώς χωρίς καμία επιτυχία. Επίσης, αυτό θα είχε βάση αν κάναμε την παραδοχή πως όσοι ψήφισαν πριν από τέσσερα χρόνια, θα ξαναψηφίσουν τώρα.

Σε καιρό πολιτικού διχασμού και με ποσοστά προσέλευσης χαμηλότερα του 50% του εκλογικού σώματος, ο υποψήφιος που θα κερδίσει είναι αυτός που θα απευθυνθεί στους πολιτικά απαθείς, σε αυτούς που υπό άλλες συνθήκες δεν θα ψήφιζαν. Οπως έχει αποδείξει ήδη, ο Σαντερς μπορεί να το κάνει αυτό πολύ καλά. Ισως ακόμη περισσότερο, εφόσον ο ίδιος ιστορικά κατέβαινε ως ανεξάρτητος για τη Γερουσία και δεν είχε κομματικό στίγμα.

Η δεύτερη κριτική έχει να κάνει με την ηλικία του Σάντερς. Ο γερουσιαστής του Βερμόντ είναι 77 χρόνων. Πράγματι, εάν εκλεγεί, μία δεύτερη θητεία δεν είναι πιθανή, αλλά δεν υπάρχει καμία ένδειξη πως η ηλικία του μπορεί να σταθεί εμπόδιο στα καθήκοντά του. Ο Τραμπ είναι 72, η Πελόζι, πρόεδρος της Βουλής, 78 και ο Μπάιντεν, πρώην αντιπρόεδρος και πιθανός υποψήφιος πρόεδρος, 76. Εντούτοις, για κάποιο λόγο όλοι ασχολούνται με την ηλικία του σοσιαλιστή…

Πέρα από το να νικήσει τον Τραμπ, ο Σάντερς είναι ο πιο αξιόπιστος πολιτικός για να κάνει μια ριζική πολιτικοοικονομική αλλαγή στις ΗΠΑ. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο Τραμπ είναι μόνο ένα σύμπτωμα ενός νεοφιλελεύθερου τεχνοκρατικού εγχειρήματος το οποίο εμφανώς αποτυγχάνει και του οποίου την αποτυχία αρνούνται να αποδεχτούν οι ελίτ (πολιτικές και μη). Συνεπώς, ο μόνος τρόπος να μην ξαναεμφανιστεί ένας Τραμπ είναι να αντιμετωπιστούν τα κοινωνικά προβλήματα που τον... τροφοδοτούν.

Εφόσον αυτό ενέχει σύγκρουση με ισχυρά συμφέροντα σε ένα πολιτικό σύστημα που τα lobbies εμφανώς αγοράζουν ψήφους, ο υποψήφιος στον οποίο εναποτίθεται αυτό το έργο πρέπει να έχει αποδείξει επανειλημμένα την ειλικρίνεια και αποφασιστικότητά του. Ο μόνος με αυτά τα χαρακτηριστικά είναι ο Σάντερς. Μπορεί οι οικονομικές του πολιτικές να έχουν υιοθετηθεί πλέον από πολλούς άλλους Δημοκρατικούς, αλλά είναι ο μόνος που μάχεται με εντυπωσιακή συνέπεια για τα ίδια θέματα εδώ και δεκαετίες. Ο αυθεντικός αντισυστημισμός του φαίνεται και από την κριτική του στάση απέναντι στην εξωτερική πολιτική, τομέας που εξακολουθεί να θεωρείται ταμπού.

Τέλος, ο Σάντερς έχει αναγνωρίσει κάτι εξαιρετικά σημαντικό: τη σημασία των κοινωνικών κινημάτων και της οριζόντιας οργάνωσης. Οπως λέει ο ίδιος, είχε θέσει στόχο να μαζέψει ένα εκατομμύριο εθελοντές γιατί μόνο μέσω κινητοποιήσεων της κοινωνίας των πολιτών μπορεί να έρθει ριζική και συστημική αλλαγή.

Το γεγονός ότι ο μέσος όρος δωρεάς στην καμπάνια του είναι 27 δολάρια, ενώ ο Τραμπ και η Κλίντον έλαβαν δωρεές των εκατομμυρίων από μεγαλοεπιχειρηματίες, είναι χαρακτηριστικό της γνήσιας αντιπροσώπευσης των απλών πολιτών. Ακόμη περισσότερο σε ένα πολιτικό σύστημα που, όπως δείχνει η έρευνα του Γκίλενς του Πανεπιστημίου του Πρίνστον, σχεδόν αποκλειστικά εκπροσωπεί πλουσίους και μεγαλοεπιχειρηματικά συμφέροντα, ενώ οι απλοί πολίτες δεν έχουν καμία σχεδόν επιρροή στο πολιτικό γίγνεσθαι.

Η σημασία των αμερικανικών εκλογών υπερβαίνει σύνορα και ωκεανούς. Στη δική μας γειτονιά, ένας Αμερικανός πρόεδρος που θέλει μία Ευρώπη ενωμένη, μία Ελλάδα εκτός φυλακής χρέους (βλ. τις συνεχείς παρεμβάσεις του Σάντερς κρίνοντας τη μεταχείριση της Ελλάδας από την τρόικα) και μία αυτο-κυρίαρχη Μέση Ανατολή χωρίς πολέμους, θα κάνει σημαντική διαφορά.

*Δευτεροετής φοιτητής Πολιτικών Eπιστημών, Φιλοσοφίας και Οικονομικών στο Πανεπιστημιακό Κολέγιο του Λονδίνου (UCL)

ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο Μαδούρο, ο Τραμπ και το χρέος της διεθνούς κοινότητας
Η κατάσταση σήμερα, με τον αυτοανακηρυχθέντα πρόεδρο Γουαϊδό και τα τελεσίγραφα των Ευρωπαίων, είναι αποτέλεσμα μιας μακράς προσπάθειας αποσταθεροποίησης και ανατροπής της μπολιβαριανής επανάστασης. Η ντε...
Ο Μαδούρο, ο Τραμπ και το χρέος της διεθνούς κοινότητας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Τα πραγματικά αφεντικά της Ευρώπης διαπραγματεύονται
Τη χρονιά που φεύγει, ο Ντ. Τραμπ χρησιμοποίησε την ισχύ που του δίνει το τεράστιο εμπορικό έλλειμμα των ΗΠΑ απέναντι στη Γερμανία για να διαιρέσει τον γαλλο-γερμανικό άξονα και να διασύρει την κ. Μέρκελ. Η...
Τα πραγματικά αφεντικά της Ευρώπης διαπραγματεύονται
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το κρύο πιάτο της… μεσαίας τάξης
Η αξιωματική αντιπολίτευση, αν γίνει κυβέρνηση, θα δώσει στη μεσαία τάξη τη χαριστική βολή. Το πρόγραμμά της -εισαγόμενο κακέκτυπο-, όπου εφαρμόστηκε, οδήγησε τη μεσαία τάξη σε περαιτέρω συρρίκνωση. Αψευδής...
Το κρύο πιάτο της… μεσαίας τάξης
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η υστερία, η καλλιέργεια φόβου και οι μίζες
Για τη νεοφιλελεύθερη τάξη πραγμάτων, ο Τραμπ αποτελεί θανάσιμο κίνδυνο για το σύστημα, αφού οι τυχόν αποφάσεις του, που είναι αντίθετες στο σύστημα, αποτελούν ανυπολόγιστο κίνδυνο για το σύστημα που τους έχει...
Η υστερία, η καλλιέργεια φόβου και οι μίζες
ΑΠΟΨΕΙΣ
Αντιαμερικανισμός για κλάματα
​Το να είναι κάποιος έντονα επικριτικός στην πολιτική Τραμπ δεν συνιστά αντιαμερικανισμό, πολύ περισσότερο που ο ίδιος ο «πλανητάρχης» Ντόναλντ Τραμπ φροντίζει γι’ αυτό, στρεφόμενος εναντίον όλων, όπως με την...
Αντιαμερικανισμός για κλάματα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο Τραμπ και τα «υλικά κατεδάφισης» του μετα-ψυχροπολεμικού κόσμου
Ο Τραμπ δεν προσήλθε στη σύνοδο του ΝΑΤΟ για να επιτύχει μια συμφωνία για τις αμυντικές δαπάνες μέσα από εντατικές διαπραγματεύσεις και συμβιβασμούς. Ηρθε για να δημιουργήσει σύγχυση και αβεβαιότητα, για αυτό...
Ο Τραμπ και τα «υλικά κατεδάφισης» του μετα-ψυχροπολεμικού κόσμου

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας