Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ζητείται αριστερή διέξοδος!
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ζητείται αριστερή διέξοδος!

  • A-
  • A+

1. Αριστερά εναντίον Δεξιάς;

Είναι κοινή πεποίθηση πλέον ότι βρισκόμαστε εντός προεκλογικής περιόδου, η οποία διεξάγεται σε κλίμα πόλωσης που αναμένεται να οξυνθεί περαιτέρω.

Οι μονομάχοι για την κυβερνητική εξουσία, ΣΥΡΙΖΑ και Ν.Δ., συμφωνούν, ο καθένας απ’ τη σκοπιά του, στη διακύβευση: «Αριστερά εναντίον Δεξιάς». Μάλλον είναι πιο κατάλληλος ο προσδιορισμός «Κεντροαριστερά εναντίον Κεντροδεξιάς» καθώς συναινούν στρατηγικά –πέρα από επιμέρους διαφορές στη συστημική δια-κυβέρνηση– τόσο στην οικονομία, καθώς αποδέχονται το πλαίσιο των ευρωπαϊκών σχεδιασμών (ΟΝΕ) όσο και στις γεωπολιτικές επιλογές (ΝΑΤΟ).

Υπό όρους, οι «ανταγωνιστικοί» πολιτικοί πόλοι ενίοτε συγκυβερνούν, όπως συμβαίνει π.χ. στη Γερμανία. Ας μην ξεχνάμε πως και στην Ελλάδα, τον Αύγουστο 2015, μπροστά στον «πολιτικό κίνδυνο», Κεντροαριστερά και Κεντροδεξιά ενοποιήθηκαν, έστω στιγμιαία, παρά την τεράστια πόλωση, υπογράφοντας το 3ο Μνημόνιο την ώρα που ο ΣΥΡΙΖΑ διεσπάτο ακριβώς επ’ αυτού.

Το πολιτικό σύστημα ωστόσο εξακολουθεί να είναι ρευστό και ασταθές. Η «οικογένεια» της Κεντροαριστεράς (ΣΥΡΙΖΑ, ΚΙΝ.ΑΛΛ., Ποτάμι) ταλαιπωρείται από σφοδρούς καβγάδες, αλλά και η «οικογένεια» της Κεντροδεξιάς εμφανίζεται να έλκεται και ενίοτε να καθορίζεται από την ισχυροποιημένη μέσα στην κρίση Ακροδεξιά.

Εδώ όμως είναι απαραίτητη η παρατήρηση πως αν και Κεντροδεξιά και Ακροδεξιά δεν ταυτίζονται, υπάρχει στη σχέση τους ένα «συνεχές» στρατηγικού χαρακτήρα που αφορά την υπεράσπιση του συστήματος της αγοράς (καπιταλισμός) με διαφορετικά μέσα.

Αντίθετα, κάτι ανάλογο δεν ισχύει μεταξύ Κεντροαριστεράς και αντικαπιταλιστικής Αριστεράς, ιδίως μετά την επικράτηση του νεοφιλελευθερισμού ως υποτιθέμενου «μονόδρομου». Η δεύτερη ομνύει στην ανατροπή του καπιταλισμού και όχι σε κάποια εκδοχή διαχείρισής του.

Σήμερα, τόσο σε ευρωπαϊκό/διεθνές όσο και στο εγχώριο επίπεδο η πρόσφατη οικονομική κρίση και η τρέχουσα γεωπολιτική αστάθεια έχουν οδηγήσει πολιτικά στην εξάλειψη του «Κέντρου». Το δίλημμα λοιπόν είναι σαφώς «Αριστερά-Δεξιά», καίτοι στην παρούσα συγκυρία η Αριστερά ως στρατηγική αμφισβήτησης του νεοφιλελευθερισμού και του καπιταλισμού έχει ηττηθεί και βρίσκεται σε υποχώρηση.

Η σύγκρουση αυτή δεν είναι απλώς πολιτική ή «ταυτοτική», αλλά εκφράζει την αντιπαράθεση δύο διαφορετικών πόλων κοινωνικών συμφερόντων. Από τη μια αυτών του κεφαλαίου και των συμμάχων του, από την άλλη των εργαζομένων, της εργατικής τάξης και της ευρύτερης κοινωνικής πλειοψηφίας.

Αυτό το ταξικό και ιδεολογικοπολιτικό δίπολο, που στο άμεσο παρελθόν πήρε τη μορφή «μνημόνιο-αντιμνημόνιο», με διάφορες νοηματοδοτήσεις (από τις οποίες κάποιες παραπλανητικές), μεταξύ των οποίων φτωχοί-πλούσιοι, ευρώ-δραχμή, υποτέλεια-ανεξαρτησία κ.ά. δεν έχει σήμερα την ίδια «κρουστικότητα» προς το κοινωνικό ακροατήριο. Αποτελεί συνέπεια της υπογραφής του Μνημονίου από τον ΣΥΡΙΖΑ.

2. Το κενό Αριστεράς

Το βασικότερο χαρακτηριστικό της Αριστεράς είναι η δυνατότητα, μέσω του οράματος, των συνθημάτων αλλά και της ουσιαστικής σχέσης της με τις υποτελείς τάξεις, να κινητοποιεί σημαντικά έως πλειοψηφικά κοινωνικά τμήματα. Να συμβάλλει, ενίοτε καθοριστικά, στην οργάνωση της δράσης τους. Να ενισχύει την αυτενέργειά τους.

Αυτά τα καθήκοντα ούτε θέλει ούτε μπορεί να εκπληρώσει ο ΣΥΡΙΖΑ. Αντίθετα διέλυσε την κοινωνική/κινηματική δυναμική (που τον έφερε στην εξουσία) και παρά τη λυσσώδη στάση των δεξιών ΜΜΕ, στην πραγματικότητα έχει εκτιμηθεί δεόντως από τα αστικά κέντρα, τόσο στο εγχώριο πεδίο όσο και διεθνώς. Δεν υπάρχει καμιά «αριστερή ανανέωση» της Κεντροαριστεράς. Ο κυβερνητικός ΣΥΡΙΖΑ βρίσκεται ακριβώς στο ίδιο κρισιακό σημείο με την ευρωπαϊκή και διεθνή σοσιαλδημοκρατία: εξυπηρετεί στρατηγικά το σύστημα απογοητεύοντας συστηματικά τα κοινωνικά του ακροατήρια.

Απέναντι στον κίνδυνο της Δεξιάς-Ακροδεξιάς το βαρύ καθήκον πέφτει στη ριζοσπαστική και αντικαπιταλιστική Αριστερά (ΚΚΕ, ΛΑ.Ε., ΑΝΤΑΡΣΥΑ κ.ά.). Μπορεί να το σηκώσει;

Χρειάζεται να ξεπεράσει το σύνδρομο, που θα μπορούσαμε να ονομάσουμε και «συμφωνία ήττας», και το οποίο εκ των πραγμάτων μοιράζεται με τον ίδιο τον ΣΥΡΙΖΑ: οι αντικαπιταλιστικές ρήξεις, η δυνατότητα διεθνούς εξάπλωσής τους και πολύ περισσότερο ο σοσιαλισμός του 21ου αιώνα δεν είναι επίκαιρα και πάντως όχι στην Ελλάδα!

Ετσι κάπως έληξε άδοξα η προηγούμενη φάση της ανόδου της ταξικής και πολιτικής πάλης στη χώρα μας, που αντί να γεννήσει το υπόδειγμα που με προσμονή περίμεναν κινήματα και κόσμος της Αριστεράς διεθνώς, γέννησε ένα «γερασμένο μωρό», τον σημερινό κυβερνητικό ΣΥΡΙΖΑ.

Αυτή η ηττοπαθής ατολμία κρύβεται πίσω από τις «απόλυτες καθαρότητες» και τον σεχταρισμό, συχνά ακόμη και στο επίπεδο του κινήματος εμποδίζοντας τη συγκέντρωση της δύναμής του.

Κρύβεται όμως και πίσω από τη «μαζική πολιτική» όταν θάβει την αντικαπιταλιστική στρατηγική και τους αντίστοιχους μεταβατικούς προγραμματικούς στόχους, δηλαδή την άμεση προτεραιότητα της αναδιανομής έναντι της ανάπτυξης και τον απεγκλωβισμό από τους ιμπεριαλιστικούς σχεδιασμούς, από τον εθνικισμό και κάθε προοπτική πολέμου, προβάλλοντας αμφιλεγόμενους έως και αλλότριους στόχους, όπως η «παραγωγική ανασυγκρότηση», το «εθνικό σχέδιο για την ανάπτυξη» με εθνικό νόμισμα, η «πολυδιάστατη» προσέγγιση των γεωπολιτικών και ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών κ.ά.

Αυτές οι προσεγγίσεις αδυνατούν να εμβολίσουν το πολωτικό πλαίσιο ΣΥΡΙΖΑ-Ν.Δ. και χάνουν τη δυνατότητα απεύθυνσης στα προνομιακά, ταξικά και πολιτικά, ακροατήρια της Αριστεράς που σήμερα συχνά αντιλαμβάνονται τη Ν.Δ. ως «μεγαλύτερο κακό» από τον ΣΥΡΙΖΑ.

3. Το ζητούμενο

Η συγκρότηση αναγνωρίσιμου πόλου της ριζοσπαστικής/αντικαπιταλιστικής Αριστεράς είναι απαραίτητη και αποτελεί τη μόνη διέξοδο για τον «κόσμο της εργασίας και των κινημάτων». Εστω κι αν δεν μπορεί να δώσει λύση στο κυβερνητικό δίλημμα σε πρώτο χρόνο. Μπορεί ωστόσο, μέσα στα πολιτικά και κοινωνικά αδιέξοδα, να «υποσχεθεί» μια νέα πορεία ανασυγκρότησης της ριζοσπαστικής αριστερής στρατηγικής και των κινημάτων σ’ ένα περιβάλλον που μόνο σταθερό και ευνοϊκό για τους «από κάτω» δεν είναι.

Η πρόκληση της ανασυγκρότησης με μαζική κοινωνική απεύθυνση, αφορά το σύνολο του «κόσμου της Αριστεράς» και των συλλογικοτήτων της καθώς σήμερα, ταυτόχρονα με τις δυνατότητες ελλοχεύουν και υπαρξιακοί κίνδυνοι. Η Ιταλία δεν είναι μακριά!

Η δυνατότητα αυτή μοιάζει στις μέρες μας να «ιχνηλατείται» από πολλές πλευρές στο φάσμα ΛΑ.Ε.-ΑΝΤΑΡΣΥΑ-δυνάμεις που αποχώρησαν από τον ΣΥΡΙΖΑ και δεν εντάχτηκαν στις δύο πρώτες: Αρθρογραφία, δηλώσεις στελεχών, διαδικασίες οργάνων και κυρίως έντονες ζυμώσεις σε διάφορα επίπεδα εκφράζουν την αναγκαιότητα. Θα γίνουν εφικτές οι αναγκαίες υπερβάσεις;

Η αντιμετώπιση των εκλογικών προκλήσεων, αναζωπυρώνοντας την ιδέα της συγκέντρωσης δύναμης της ριζοσπαστικής Αριστεράς, είναι το ένα άμεσο ζήτημα. Το άλλο είναι η μορφή του σύγχρονου πολιτικού υποκειμένου που θα μπορεί να δώσει χώρο, ρόλο και πεδίο συμμετοχής, απόφασης και δράσης στους χιλιάδες ανθρώπους της Αριστεράς, με όραμα και ιδεολογικοπολιτική συγκρότηση αλλά οργανωτικά «ορφανής» καθώς και στους πολύ περισσότερους που χρειάζεται να κερδηθούν στην πάλη για την αντικαπιταλιστική ανατροπή, απέναντι στη βαρβαρότητα που ζούμε.

*Μέλος Πολιτικής Γραμματείας ΛΑ.Ε.

   

ΑΠΟΨΕΙΣ
Τέλος εποχής;
Οταν τα τρία μεγαλύτερα κόμματα στην Ελλάδα συγκεντρώνουν άνω του 80% των ψήφων, αποδεχόμενα τη μνημονιακή «διευθέτηση», η συστημική σταθεροποίηση έχει, εν πολλοίς, επιτευχθεί, η νέα «κανονικότητα» είναι ήδη...
Τέλος εποχής;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ποιος πράγματι νοιάζεται;
Δυστυχώς το δικομματικό μοντέλο απέτυχε στο να διαμορφώσει ένα δημοκρατικό πολιτικό ήθος. Ετσι ήρθε ως φυσιολογικό φαινόμενο η ώρα της Αριστεράς, η οποία προσπαθεί, παρά τα λάθη και τις υπαναχωρήσεις, να βάλει...
Ποιος πράγματι νοιάζεται;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ελεγχόμενη Αριστερά;
Tελευταία διαπιστώνεται μια [ενορχηστρωμένη;] επίθεση κατά της Αριστεράς απ’ όλες τις πλευρές: ακροδεξιές, νεοδεξιές, κεντροδεξιές, κεντροαριστερές, ακόμα και αριστερίστικες. Κάθε δήλωση, κάθε ενέργεια, κάθε...
Ελεγχόμενη Αριστερά;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το καντήλι
Τα «συστατικά» της Κεντροαριστεράς είναι σαν τα συστατικά του καντηλιού. Θυμάστε το καντήλι της γιαγιάς; Λάδι και νερό στο ποτηράκι. Δεν έχει σημασία με ποια σειρά τα έβαζε. Μαζί το γέμιζαν το καντήλι, αλλά...
Το καντήλι
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η δύναμη της Κεντροαριστεράς στις πρόσφατες εκλογές
Στο άρθρο αυτό θα συγκρίνουμε τα αποτελέσματα των πρόσφατων βουλευτικών εκλογών (Β. '15), τόσο με εκείνα των Β. '12 και Β. '09 όσο και με των Β. '85 και, όπως θα φανεί από την ανάλυση που ακολουθεί,...
Η δύναμη της Κεντροαριστεράς στις πρόσφατες εκλογές
ΑΠΟΨΕΙΣ
Κοιτάζουμε μπροστά
Περήφανοι για τα 4,5 χρόνια που είχαμε την ευθύνη διακυβέρνησης της χώρας, για το έργο που παράξαμε, για τις μάχες που δώσαμε. Τώρα όμως είναι η επόμενη μέρα. Τώρα κανείς μας δεν έχει δικαιολογίες....
Κοιτάζουμε μπροστά

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας