Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ακρωτηριασμοί…
Dreamstime
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακρωτηριασμοί…

  • A-
  • A+

Το 1998, ο Παναγιώτης Κονδύλης, σε συνέντευξη στο περιοδικό «Νέα Κοινωνιολογία», είχε πει: «Αν ο Ελληνισμός θέλει να επιβιώσει ως διακεκριμένη ταυτότητα, το πρώτο που θα έπρεπε να κάνει θα ήταν να παράγει όσα τρώει. Δεν εννοώ διόλου κάποιαν οικονομική αυτάρκεια με την παλιά έννοια, αλλά την απαλλαγή από την πολιτική και την πρακτική του παρασιτικού καταναλωτισμού… Ειδάλλως είναι αναπόφευκτη η πτώση στα κατώτερα σκαλιά του διεθνούς καταμερισμού της εργασίας, η καταχρέωση και η πολιτικοστρατιωτική εξάρτηση».

Σήμερα, λίγες εβδομάδες πριν από το τέλος των Μνημονίων, ο σπουδαίος στοχαστής που έφυγε πρόωρα, το 1998, είναι πιο επίκαιρος από ποτέ άλλοτε.

Ο Κονδύλης με τα λόγια αυτά περιέγραφε έναν... ακρωτηριασμό. Σήμερα, με οκτώ χρόνια Μνημόνια στην καμπούρα, έχουμε υποστεί δύο βίαιους ακρωτηριασμούς -κατ' απαίτηση των δανειστών και με την αποδοχή των κυβερνητών- που έχουν καταστήσει την επιβίωση της χώρας -ως διακριτής ταυτότητας- επισφαλή.

Από τη μέρα που ο Παπανδρέου από το Καστελόριζο μας έχωσε στα Μνημόνια μέχρι σήμερα, η χώρα απώλεσε τη διατροφική και τη δημογραφική αυτάρκειά της. Γιατί μπορεί να θέλουν οι πολιτικοί να περιορίζουν το πρόβλημα στους φόρους και στις περικοπές των δαπανών, αλλά η αλήθεια είναι ότι οι γερμανικές πολιτικές κατέστησαν τη χώρα ανίκανη να παράξει αυτά που χρειάζεται για να τραφεί και ανήμπορη να ανανεωθεί, ώστε να έχει μελλοντικά τα απαραίτητα χέρια για να επιβιώσει.

Με απλά λόγια, σε αυτά τα οκτώ χρόνια στο όνομα των μεταρρυθμίσεων, της εναρμόνισης με τα κοινοτικά πρότυπα και της εξυγίανσης, η χώρα έχει ένα τεράστιο διατροφικό και δημογραφικό έλλειμμα, το οποίο δεν είναι πλέον αναστρέψιμο.

Στα τέλη της δεκαετίας του 1970, το ισοζύγιο της διατροφικής αυτάρκειας έτεινε να είναι ισοσκελισμένο. Δηλαδή, η γεωργική και η κτηνοτροφική παραγωγή μπορούσαν να θρέψουν αν όχι όλους τους Ελληνες, τουλάχιστον τη συντριπτική πλειονότητά τους. Από τα μέσα της δεκαετίας του 1980 αυτή η ισορροπία άρχισε να ανατρέπεται. Σήμερα, αρκεί μία περατζάδα στους διαδρόμους των σούπερ μάρκετ για να διαπιστώσει ότι η γεωργική και η κτηνοτροφική παραγωγή βρίσκονται στην... εντατική.

Θα μπορούσε να ισχυριστεί κανείς ότι πρόκειται για πανευρωπαϊκό φαινόμενο, αλλά για την Ελλάδα, μία χώρα χωρίς βιομηχανική υποδομή που το μόνο που έχει να πουλήσει είναι ήλιο και θάλασσα, η κατάσταση αυτή παραπέμπει σε οικονομικό και εθνικό αυτοχειριασμό. Το αντιλαμβάνεσαι διαβάζοντας και συγκρίνοντας τα ευρήματα από τις γεωργικές στατιστικές αλλά και από τα στοιχεία που αφορούν την εισαγωγική διείσδυση.

Δυστυχώς, όμως, ακόμα δεν έχουμε δει τα χειρότερα. Αν δεις τα χέρσα εκατοντάδες χιλιάδες στρέμματα πρώην καλλιεργούμενης γης αλλά και τις στατιστικές επαγγελμάτων στις περιοχές της χώρας που στο παρελθόν ζούσαν από τη γεωργία, δεν χρειάζεται να είσαι οικονομολόγος για να αντιληφθείς την καταστροφή που έρχεται.

Γιατί το μέλλον για αυτήν τη γη είναι σχεδόν προδιαγεγραμμένο: είτε real estate είτε στα χέρια των αρπακτικών της γεωργικής γης, που ήδη βρίσκονται πολύ κοντά στα σύνορα της χώρας. Η σιωπή των πολιτικών δείχνει ότι δεν είναι διατεθειμένοι να ασχοληθούν με το θέμα αυτό και έτσι, όχι μόνο δεν υπερασπίζονται τη διατροφική αυτάρκεια της χώρας, αλλά αντίθετα, με την αδιαφορία τους, ουσιαστικά σπρώχνουν όλο και περισσότερους αγρότες, κτηνοτρόφους και αλιείς στην πόρτα εξόδου.

Πάμε τώρα στο δημογραφικό έλλειμμα. Την πρώτη φορά που συνειδητοποίησα τι σημαίνει δημογραφικός αφανισμός, ήταν όταν διάβασα ένα βιβλίο που εκδόθηκε λίγο μετά την απελευθέρωση. Σε αυτό είδα έναν πίνακα με στοιχεία για τους θανάτους και τις γεννήσεις στην περίοδο 1941-1944. Το δημογραφικό κενό που κατέγραφαν τα στοιχεία με έκανε να συνειδητοποιήσω πως η πείνα μπορεί να καταντήσει έναν λαό να υπάρχει μόνο στις... εγκυκλοπαίδειες.

Η Ελλάδα από τη δεκαετία του 1980 ήταν εμφανές ότι θα αντιμετώπιζε δημογραφικό πρόβλημα. Σημαντικοί δημογράφοι το είχαν επισημάνει με τις σχετικές προβολές σε βάθος 50ετίας. Οταν οι άνθρωποι αυτοί κατασκεύαζαν τα στατιστικά μοντέλα τους, δεν είχαν υπόψη τους ότι με την υπογραφή του Γ. Παπανδρέου και των υπολοίπων, 250.000 νέοι Ελληνες (400.000 κατ' άλλους) θα μάζευαν τα κουβαδάκια τους και θα πήγαιναν σε άλλες παραλίες. Εκεί θα ζούσαν, θα παντρεύονταν, θα έκαναν παιδιά...

Και εμείς εδώ, όχι μόνο θα έπρεπε να ζήσουμε με την απουσία τους, αλλά και με την απουσία των παιδιών και των εγγονών τους... Το παράξενο είναι ότι ενώ ο πρωθυπουργός μιλά για τη φυγή τους, δεν έχει πει ούτε κουβέντα για τη δημογραφική κατάρρευση που επιταχύνεται λόγω της φυγής τους. Το εξοργιστικό της ιστορίας είναι ότι όλοι οι πολιτικοί της εποχής των Μνημονίων παραμένουν μουγκοί και άπραγοι εμπρός στην καταστροφή που έρχεται και που προκάλεσαν με τις υπογραφές τους.

* Δημοσιογράφος, συγγραφέας

ΑΠΟΨΕΙΣ
Ποιος φτωχοποίησε τους Ελληνες;
Δεν έχει περάσει πολύς καιρός απ’ όταν η εκπρόσωπος Τύπου της Ν.Δ., ευρωβουλευτής κ. Σπυράκη, χρέωνε τη φτωχοποίηση των Ελλήνων στον κ. Τσίπρα μιλώντας για τον «πρωθυπουργό των φόρων, που διέλυσε τη μεσαία...
Ποιος φτωχοποίησε τους Ελληνες;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πού βρισκόμαστε ύστερα από μία δεκαετία κρίσης;
Τον μήνα αυτό συμπληρώνονται 10 χρόνια από την οικονομική κρίση που άλλαξε τη ζωή μας. Στην Ελλάδα ζήσαμε σκληρά αυτή την κρίση, αλλά η πολιτική εργαλειοποίησή της, όλα αυτά τα χρόνια έως σήμερα, δεν άφησε...
Πού βρισκόμαστε ύστερα από μία δεκαετία κρίσης;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Για το τέλος των μνημονίων
Η ζημιά που υπέστη σε οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο η χώρα κατά την πρώτη φάση της μνημονιακής οκταετίας (2010-2015) μπορεί να συγκριθεί μόνο με ανάλογες καταστροφές πολεμικής κλίμακας, χωρίς να αναφερθούμε...
Για το τέλος των μνημονίων
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ανίσχυρη και ευάλωτη η οικονομία της μεταμνημονιακής Ελλάδας
Το μεσοπρόθεσμο ψηφίστηκε. Η έξοδος της χώρας δρομολογείται για τον Αύγουστο. Μόλις κοπάσουν οι πανηγυρισμοί, θα αναδειχθεί πιεστικά το μείζον ερώτημα: Ποια θα είναι η ελληνική οικονομία τη μεταμνημονιακή...
Ανίσχυρη και ευάλωτη η οικονομία της μεταμνημονιακής Ελλάδας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η συνειδησιακή λογική της κρίσης
Βρισκόμαστε στο έτος 2017 και έχουν συμπληρωθεί οκτώ (8 τον αριθμό) σχεδόν χρόνια από τότε που ο τόπος μας βυθίστηκε σε μια βαθιά κρίση και όλοι μας θέτουμε το υπαρξιακό ερώτημα: Γιατί η κοινωνία μας βιώνει...
Η συνειδησιακή λογική της κρίσης
ΑΠΟΨΕΙΣ
Οι πολιτικές της βίαιης απαξίωσης της κοινωνικής ασφάλισης
Τα χαρακτηριστικά της βίαιης προσαρμογής που έχουν διαμορφωθεί στην ελληνική οικονομία από τις ασκούμενες από τις ελληνικές κυβερνήσεις και τις πολιτικές από τους δανειστές και το ΔΝΤ, διευρύνονται με...
Οι πολιτικές της βίαιης απαξίωσης της κοινωνικής ασφάλισης

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας