Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Αντρέα Καμιλέρι: «Μέρες του 1937»
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Αντρέα Καμιλέρι: «Μέρες του 1937»

  • A-
  • A+

Αντρέα Καμιλέρι: «Μέρες του 1937» Του Θανάση Βασιλείου O Αντρέα Καμιλέρι δεν είναι απλώς επινοητής του επιθεωρητή Μονταλμπάνο. Αλλά, ακριβώς επειδή είναι ο πατέρας του Μονταλμπάνο ‒από τους πολυδιαβασμένους παγκοσμίως Ιταλούς του 20ού αιώνα ο Καμιλέρι, μετά τον Έκο και τον Γκράμσι‒, η γνώμη του για την ξενοφοβική Ιταλία του Σαλβίνι έχει κάποια βαρύτητα.

Το παράπονό του, στη Repubblica: « ... Στα ενενήντα τρία μου, σε απόσταση αναπνοής από τον θάνατο, αφήνω μια χώρα που δεν περίμενα. Αισθάνομαι ότι απέτυχα ως Ιταλός… Η συγκατάθεση των Ιταλών στις πιο ακραίες θέσεις αποκαλύπτει τη χειρότερη πλευρά μας, ξεκινώντας από τον ρατσισμό». «Βλέπω μέρες που θυμίζουν το 1937», λέει ο Καμιλέρι. Τι είχε συμβεί τότε; Το 1937, ο Β΄ Ιταλο-Αιθιοπικός πόλεμος έφερε τους πρώτους φασιστικούς νόμους εις βάρος των μαύρων της «Ιταλικής Ανατολικής Αφρικής».

Το 1938 εμφανίστηκαν τα πρώτα διατάγματα (16 Φεβρουαρίου) για περιορισμό των Εβραίων. Εντοπίστηκαν οι πρώτες αντισημιτικές εκστρατείες στον Τύπο, με τους Εβραίους να κατηγορούνται ως υπεύθυνοι για τις υψηλές τιμές των τροφίμων και την ανεργία. Το φασιστικό καθεστώς υιοθέτησε απροκάλυπτα το ρατσιστικό «Μανιφέστο περί φυλής» (ιταλικά: Manifesto della razza, γνωστό και ως «Φυλετικό μανιφέστο»), που δημοσιεύτηκε τον Ιούλιο του 1938 και που προετοίμασε την ψήφιση, τον Οκτώβριο, των φυλετικών νόμων στην Ιταλία. Το «Φυλετικό μανιφέστο» έδειξε την τεράστια επιρροή που ασκούσε η ναζιστική Γερμανία στην Ιταλία του Μουσολίνι. Το ερώτημα, ακόμα και σήμερα, για την Ευρώπη είναι το εξής: Κανείς δεν διάβασε τα σήματα;

Ο όλεθρος ήταν αιφνιδιαστική νομοτέλεια; Δηλαδή, ξύπνησε στραβά ένα πρωί ο Χίτλερ και πήρε τον Μουσολίνι και αποφάσισαν να στήσουν μια φασιστική αυτοκρατορία εγκληματιών στην Ευρώπη και να μην αφήσουν ούτε δείγμα κομμουνιστή, Εβραίου ή, έστω, πολιτικού αντιπάλου; Απάντηση είχε δώσει ήδη από το 1943 –τουλάχιστον, για το πολιτικό κλίμα του ’20 στη Βρετανία– στην εφημερίδα Tribune ο Τζωρτζ Οργουελ. Μιλώντας για ένα φανταστικό σενάριο της «Δίκης του Μουσολίνι» στην Αγγλία, ο Οργουελ καταλήγει σε ένα ρεαλιστικό συμπέρασμα. Στο άρθρο του με τίτλο «Ποιοι είναι οι εγκληματίες πολέμου;» (Who are the War Criminals?) ονοματίζει ‒από τον Χάλιφαξ, τον Τσάμπερλεν μέχρι τον Λόρδο Λόιντ κ.ά.‒ ολόκληρη τη συντηρητική Αγγλία και το καπιταλιστικό κράτος που χάιδεψε τον φασισμό.

Ο Οργουελ θυμίζει τον Τσόρτσιλ (ομιλία στη Ρώμη, Ιανουάριος 1927): «Εάν ήμουν Ιταλός, σας διαβεβαιώνω ότι θα ήμουν ολόψυχα πλάι σας, στον θριαμβευτικό σας αγώνα ενάντια στις κτηνώδεις ορέξεις και τα πάθη του Λενινισμού... (Η Ιταλία) έχει παράσχει το αναγκαίο αντίδοτο στο ρωσικό δηλητήριο. Από τούδε και στο εξής, δεν θα υπάρξει μεγάλο έθνος που να μην διαθέτει ένα οριστικό μέσο προστασίας ενάντια στην ανάπτυξη του καρκινώματος του μπολσεβικισμού». Θυμίζει τα «Ζήτω στους Μελανοχίτωνες» του Λόρδου Ρόθερμερ το 1928: «Στην Ιταλία (o Μουσολίνι) είναι αντίδοτο στο θανατηφόρο δηλητήριο.

Στην υπόλοιπη Ευρώπη είναι ένα τονωτικό που προσφέρει πολύτιμες ευεργεσίες. Είμαι ο πρώτος που… τοποθετώ το θαυμαστό επίτευγμα του Μουσολίνι στη σωστή του διάσταση... Ο Μουσολίνι είναι η μεγαλύτερη προσωπικότητα της εποχής μας». (Για την ιστορία, ο Λόρδος Ρόθερμερ ήταν ο ιδιοκτήτης της Associated Newspapers Ltd., βαρόνος του λαϊκού Τύπου και της Daily Mail. Η εφημερίδα, στα χέρια των άμεσων απογόνων του –οπαδών του Brexit, με αντιμεταναστευτικά παραληρήματα‒, δυσκολεύεται στις μέρες μας ν’ αποτινάξει το φασιστικό-ρατσιστικό DNA της.) Στη Γερμανία βέβαια, ο δρόμος ήταν ανοιχτός.

Η ελίτ των Γερμανών (πολιτικοί, βιομήχανοι, τραπεζίτες) μπορεί να αντιπαθούσε τους Ναζί, αλλά ακόμα περισσότερο φοβόταν τον κομμουνισμό και, εφόσον οι νέοι προσχωρούσαν τότε είτε στα Τάγματα Εφόδου είτε στους κομμουνιστές, προτίμησαν τους Ναζί επειδή μίλαγαν για «τάξη, κανόνες, παράδοση και πειθαρχία». Το 2015 η Μέρκελ διακήρυττε για το προσφυγικό-μεταναστευτικό: «Wir schaffen das» (Μπορούμε να το κάνουμε). Κανένας μεταπολεμικός Γερμανός ηγέτης, ούτε καν ο Βίλι Μπραντ ‒που είχε προσκηνύσει το 1970 το μνημείο του Γκέτο της Βαρσοβίας‒, δεν είχε απομακρύνει τόσο αποφασιστικά τη Γερμανία από το ρατσιστικό παρελθόν της. Όμως, σήμερα δεν μπορεί∙ βέβαια, ευθύνεται η ίδια για την αδυναμία της και την αποδόμηση της Ε.Ε.

Όπως σημειώνει ο καθηγητής Βιοηθικής στο Πανεπιστήμιο Princeton, Πέτερ Σίνγκερ, σε άρθρο του με τίτλο «Το δίλημμα της μετανάστευσης», οι ηγέτες οι οποίοι θα ήθελαν να δράσουν ανθρωπιστικά προς τους αιτούντες άσυλο και λοιπούς μετανάστες αντιμετωπίζουν ένα ηθικό δίλημμα. Είτε θα πρέπει να κλείσουν τα σύνορά τους για να ανακόψουν την άνοδο των ακροδεξιών κομμάτων, είτε θα διακινδυνεύουν να δώσουν μεγαλύτερη δύναμη στα ακροδεξιά-αντιμεταναστευτικά κόμματα ώστε, τα τελευταία ανεβαίνοντας στην εξουσία (βλέπε Ιταλία, Ουγγαρία, Αυστρία κ.α.), να αμφισβητήσουν τις θεμελιώδεις ανθρωπιστικές αξίες της Δύσης και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Αυτό όμως δεν λύνει το πρόβλημα της «περιττής ανθρωπότητας». Η Ευρώπη πρέπει να ξεκαθαρίσει τα όρια, τις αντοχές των χωρών-μελών, τα καλά και τα κακά του προσφυγικούμεταναστευτικού, ειδάλλως υπάρχει πρόβλημα: … «Μέρες του 1937». 

  

ΑΠΟΨΕΙΣ
«Σκάνδαλο Volkswagen»: ο γερμανικός εθνικισμός και η σχέση οικονομίας-κράτους
Ο Χρήστος Χατζηιωσήφ στο βιβλίο του «Η ευρωπαϊκή ενοποίηση, η Γερμανία και η επιστροφή των εθνικισμών», (Βιβλιόραμα 2017, σ. 86) παρατηρεί ότι ο γερμανικός εθνικισμός «στηρίζεται σε μια συνεκτική αντίληψη για...
«Σκάνδαλο Volkswagen»: ο γερμανικός εθνικισμός και η σχέση οικονομίας-κράτους
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μια ξεχασμένη τραγωδία
Πριν από 72 χρόνια, στις 16/9/1944 στην πόλη Massa της Ιταλίας τμήματα των SS και των Γερμανικών Μαύρων Ταξιαρχιών εκτέλεσαν 147 κρατουμένους των φυλακών Malaspina, ανάμεσά τους και πέντε Ελληνες, ο ένας εκ...
Μια ξεχασμένη τραγωδία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Γιατί το «όχι» είναι η μόνη ευρωπαϊκή ψήφος
Στην Ελλάδα παίζεται σήμερα το μέλλον της δημοκρατίας και της Ευρώπης. Το μεταπολεμικό κοινωνικό κράτος από το οποίο κατάγεται η Ευρωπαϊκή Ενωση συνδύασε τον καπιταλισμό με τη δημοκρατία, την αγοραία με την...
Γιατί το «όχι» είναι η μόνη ευρωπαϊκή ψήφος
ΑΠΟΨΕΙΣ
9η Μαΐου: η Αντιφασιστική νίκη και τα δίκαια των λαών
Η 9η Μαΐου αποτελεί κορυφαίο ορόσημο της μεγαλειώδους νίκης των λαών απέναντι στην πανούκλα του ναζισμού και του φασισμού. Της συντριβής της πιο αντιδραστικής και κτηνώδους ιδεολογίας της νεωτερικής εποχής από...
9η Μαΐου: η Αντιφασιστική νίκη και τα δίκαια των λαών
ΑΠΟΨΕΙΣ
Τ’ αρχινισμένο σύνθημα
Οι φασιστικές πρακτικές μπορεί να μην αγγίζουν, πάντοτε, την ατομική καθημερινή ζωή κάποιου, αλλά παρεμβαίνουν στη λειτουργία της κοινωνίας. Γι' αυτό είναι σημαντικό τι λες, πώς αντιμετωπίζεις τις...
Τ’ αρχινισμένο σύνθημα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Φάγονται πένητες και εμπλησθήσονται
Το 2019 σηματοδοτεί την τρίτη δεκαετία ενός κόσμου απαλλαγμένου, υποτίθεται, από το ενδεχόμενο της σύγκρουσης των πάλαι υπερδυνάμεων. Πριν από τριάντα χρόνια η πτώση του Τείχους του Βερολίνου και τα...
Φάγονται πένητες και εμπλησθήσονται

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας