• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    28°C 26.8°C / 29.1°C
    0 BF
    46%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 22.4°C / 25.0°C
    0 BF
    83%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.0°C / 26.6°C
    2 BF
    69%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    23°C 22.9°C / 22.9°C
    2 BF
    64%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 22.9°C / 23.5°C
    2 BF
    64%
  • Βέροια
    Σποραδικές νεφώσεις
    23°C 21.8°C / 24.3°C
    2 BF
    71%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 19.4°C / 23.4°C
    2 BF
    33%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 24.6°C / 26.2°C
    1 BF
    77%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.8°C / 27.7°C
    2 BF
    82%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    26°C 22.9°C / 25.9°C
    0 BF
    61%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.4°C / 27.9°C
    3 BF
    78%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 26.7°C / 30.7°C
    1 BF
    54%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    26°C 25.9°C / 25.9°C
    0 BF
    89%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 28.5°C / 28.9°C
    4 BF
    34%
  • Λαμία
    Σποραδικές νεφώσεις
    27°C 25.1°C / 28.5°C
    2 BF
    38%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    27°C 25.8°C / 27.7°C
    2 BF
    53%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    28°C 27.0°C / 29.3°C
    2 BF
    33%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 21.0°C / 23.3°C
    0 BF
    85%
  • Κατερίνη
    Αραιές νεφώσεις
    23°C 22.5°C / 25.0°C
    2 BF
    95%
  • Καστοριά
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 23.8°C / 23.8°C
    2 BF
    57%

O βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ Φθιώτιδας, Θανάσης Μιχελής

Αριστερά και διακυβέρνηση σε συνθήκες κρίσης

  • A-
  • A+
Ακολουθήστε μας στο Google news

Οι περιπτώσεις διακυβέρνησης χωρών από αριστερές παρατάξεις δεν είναι συνήθεις. Κατά τη συγκρότηση των εθνικών κρατών στην Ευρώπη και στον Τρίτο Κόσμο μετά την κατάρρευση της αποικιοκρατίας, οι κυβερνήσεις τους επικεντρώθηκαν κυρίως σε στόχους εθνικούς και λιγότερο σε κοινωνικούς-ταξικούς. Εξαιρέσεις αποτέλεσαν η Γαλλική Επανάσταση (1789) και η επανάσταση των μπολσεβίκων στη Ρωσία (1917), που είχαν σαφή κοινωνικά αιτήματα.

Στο εξής και στον δυτικό κόσμο οι αριστερές παρατάξεις, με τις δύο κύριες εκφράσεις τους, σοσιαλιστές και κομμουνιστές, βρίσκονταν συνήθως στην αντιπολίτευση. Ως αξιοσημείωτη, μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, επισημαίνεται η οικοδόμηση του κοινωνικού κράτους από κυβερνήσεις της σοσιαλδημοκρατίας με πρωτεργάτες τα εργατικά κινήματα. Πρόκειται για το κοινωνικό κράτος της Ευρώπης που αποικοδομείται σήμερα από τη Δεξιά.

Τίθεται λοιπόν το ερώτημα: Ποιος είναι ο ρόλος της Αριστεράς στη διακυβέρνηση μιας καπιταλιστικής χώρας; Μια Αριστερά κυβερνώσα μπορεί να είναι συνεπής με τα οράματά της; Μήπως το όραμα για μια άλλη κοινωνία δεν συνάδει με την κυβερνησιμότητα; Μήπως η συμμετοχή στη διαχείριση προβλημάτων αποτελεί αλλοτρίωση και οδηγεί στην ενσωμάτωση;

Ερωτήματα δύσκολα, με δυσκολότερες τις απαντήσεις. Κατ' αρχήν θα πρέπει να διευκρινιστεί: Τι θεωρείται πρώτιστο, η επίλυση των προβλημάτων της χώρας, των αδύναμων κοινωνικών ομάδων ή η διατήρηση του χαρακτήρα ενός αριστερού κόμματος; Υποστηρίζω την άποψη ότι ο χαρακτήρας ενός κόμματος προσδιορίζεται, σε καθοριστικό βαθμό, από το ποιων κοινωνικών ομάδων τα συμφέροντα στηρίζει και κυρίως με την παρέμβασή του επιλύει, και όχι από το πώς το ίδιο αυτοπροσδιορίζεται.

Στη χώρα μας η Αριστερά βρέθηκε στο προσκήνιο ή στην κυβερνητική εξουσία κατά κανόνα σε περιόδους κρίσης. Θεωρώ πως τα κατάφερε σχετικά καλά, έστω και αν ούτε το κοινωνικό της όραμα ολοκλήρωσε και μέρος αυτής αλλοτριώθηκε.

Η αποτίμηση αυτή βασίζεται στο ότι δεν μπορεί να θέτουμε στόχους χωρίς προτεραιότητες και κυρίως να αξιολογούμε πολιτικά αποτελέσματα ανεξαρτήτως των συσχετισμών δυνάμεων.

Ας σταθούμε σε ορισμένα ιστορικά παραδείγματα. Τον Οκτώβρη του 1940, με την κήρυξη του πολέμου, η χώρα μας βρισκόταν με μια φασιστική διακυβέρνηση και την Αριστερά διωκόμενη. Από τις πρώτες κιόλας ημέρες η ηγεσία της Αριστεράς (από τις φυλακές), χωρίς δισταγμό, κάλεσε όλους να πολεμήσουν τους εισβολείς και τον ναζισμό. Μια στάση πρωτίστως πατριωτική. Η ίδια στάση λίγο αργότερα εκφράστηκε με τη συγκρότηση του ΕΑΜ, στην οποία η ίδια πρωτοστάτησε. Η ιστορία κατέγραψε ως θετική τη δράση αυτή, άσχετα εάν οι μετέπειτα εξελίξεις οδήγησαν στην αποσιώπησή της.

Τη μετεμφυλιακή περίοδο πρωτοστάτησε για τη διεύρυνση της δημοκρατίας, ακόμη και για την αυτοδιάθεση της Κύπρου.

Την περίοδο της δικτατορίας (1967-74), εποχή που τα ελάχιστα προηγούμενα βήματα στοιχειώδους εκδημοκρατισμού εξανεμίστηκαν, πρωτοστάτησε με άμεσο πολιτικό στόχο την επάνοδο της δημοκρατίας.

Οι κοινωνικές διεκδικήσεις της βέβαια δεν έπαψαν. Και τότε όπως και σχεδόν σε όλη τη μεταπολιτευτική περίοδο, πριν από τη γενικευμένη κρίση του 2010, η Αριστερά έθετε προτεραιότητες, έκανε συμμαχίες και διεκδικούσε, χωρίς να αποποιείται το κοινωνικό της όραμα.

Γενικά θα σημειώναμε πως σε κάθε ιστορική περίοδο η πολιτική δράση της Αριστεράς δεν θα πρέπει να συγχέει ούτε να διαχωρίζει το άμεσο πολιτικό καθήκον της με τον κύριο οραματικό στόχο της.

Τελικά ποιος ο ρόλος της Αριστεράς στη χώρα μας σήμερα; Μπορεί η Αριστερά να επιλέγει πολιτικές χωρίς να παίρνει υπόψη της τον παγκόσμιο συσχετισμό δυνάμεων; Τις περιφερειακές πολεμικές συγκρούσεις; Τη σημερινή κοινωνική-ταξική διάρθρωση της ελληνικής κοινωνίας; Τις επιλογές της εγχώριας αστικής τάξης; Τη φτωχοποίηση μεγάλης μερίδας του λαού;

Η κυβερνώσα Αριστερά σήμερα οφείλει, παίρνοντας υπόψη της τους συσχετισμούς δυνάμεων και συμφερόντων στη χώρα αλλά και γενικότερα, να θέτει προτεραιότητες στόχων. Στόχους και επιδιώξεις που θα αντιμετωπίσουν τα προβλήματα των κοινωνικά αδύναμων αλλά και της ίδιας της χώρας. Γιατί τελικά αποδεικνύεται ότι η μεγάλη πλειονότητα του λαού έχει πατρίδα και πρέπει να την υπερασπιστεί. Αντίθετα, η ελίτ του πλούτου επιλέγει ως «πατρίδα» τη χώρα όπου εξασφαλίζει το μέγιστο κέρδος.

Για να πετύχει δε τους στόχους της, πρέπει να επιδιώκει συμμαχίες με κοινωνικές αναφορές και να δρα σε όλα τα επίπεδα. Στα γνώριμά της, όπως το εργατικό κίνημα και τα άλλα κοινωνικά κινήματα, και στα λιγότερο γνώριμα ή πρωτόγνωρα, όπως το κοινοβούλιο και η διακυβέρνηση.

  

ΑΠΟΨΕΙΣ
Είναι η κρίση ευκαιρία για την Αριστερά;
Η Αριστερά υποτίθεται ότι επιδιώκει την αλλαγή και η Δεξιά τη συντήρηση. Μια τόσο βαθιά κρίση μας αναγκάζει να εξετάσουμε κάποια πράγματα που υπό κανονικές συνθήκες θα θεωρούσαμε αυτονόητα και ως τέτοια θα τα...
Είναι η κρίση ευκαιρία για την Αριστερά;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η ανάγκη αντικατάστασης των πολιτικών που επιδεινώνουν τη κρίση
Αυτή την περίοδο, παρά την επικοινωνιακή μονομέρεια στήριξης της Ν.Δ., πολλαπλά κέντρα συστημικών δυνάμεων, «επιτρέπουν» αρθρογραφίες -όχι τυχαία- που σχετίζονται με την ανάγκη «συναινέσεων» που θα γίνουν...
Η ανάγκη αντικατάστασης των πολιτικών που επιδεινώνουν τη κρίση
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η διαχείριση ΣΥΡΙΖΑ και το «μικρότερο κακό»
Η βασική κριτική που ασκείται σήμερα από τη Δεξιά στην κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ είναι ότι κατέστρεψε την οικονομία οδηγώντας τη σε καχεξία και οπισθοδρόμηση. Το δυστύχημα είναι ότι την κριτική αυτή ασπάζεται από άλλη...
Η διαχείριση ΣΥΡΙΖΑ και το «μικρότερο κακό»
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μην ελπίζετε, κ. Σαμαρά. Νικητής θα είναι η χώρα
Το ταξικό μίσος που διαπερνά τον λόγο του πρώην πρωθυπουργού είναι πριν απ’ όλα μίσος για την πολιτική δυναμική, τον πολιτικό προσανατολισμό και τη δυνατότητα καθοριστικής παρέμβασης της Αριστεράς στις...
Μην ελπίζετε, κ. Σαμαρά. Νικητής θα είναι η χώρα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ποιο είναι το κομματικό σύστημα της κρίσης;
Από τα πρώτα χρόνια της κρίσης έγινε αντιληπτό ότι ο παλιός δικομματισμός που εξέθρεψαν η Ν.Δ. και το ΠΑΣΟΚ είχε εξ ολοκλήρου καταρρεύσει. Αυτό που παραμένει ωστόσο ασαφές είναι ποιο κομματικό σύστημα ήρθε...
Ποιο είναι το κομματικό σύστημα της κρίσης;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Για να μην είναι ανάμνηση η Αριστερά
Διαβάζοντας και ακούγοντας την, ας το πούμε έτσι, εξ αριστερών κριτική στην κυβέρνηση και στον ΣΥΡΙΖΑ -και δεν εννοώ την κριτική από το ΚΚΕ- διαπιστώνεις δύο γραμμές επιχειρημάτων. Η μία λέει ότι η κυβέρνηση...
Για να μην είναι ανάμνηση η Αριστερά

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας