Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ενα credo για την Ευρώπη

Ενα credo για την Ευρώπη

  • A-
  • A+

ει γαρ α κατέλυσα ταύτα πάλιν οικοδομώ

Απόστολος Παύλος, Επιστολή προς Γαλάτας

Μερικά υπερβαίνουν το «Ελλάς-Γαλλία-Συμμαχία» ή τα διμερή. Η Γαλλία παραδοσιακά υπήρξε χώρα του πολιτισμού της Μεσογείου από την αρχαία την Ηράκλεια (Μασσαλία), τον χριστιανικό Απόστολο Παύλο, τον Διαφωτισμό, έως τα νεότερα χρόνια με το Ναυαρίνο και τα πολύ νεότερα με το Ματαρόα -το ταξίδι του 1945 που οργάνωσε ο τότε διευθυντής του Γαλλικού Ινστιτούτου Αθηνών, ο φιλέλληνας Οκτάβιος Μερλιέ με τον Ροζέ Μιλλιέξ.

Η νεωτερική Γαλλία ήταν μέρος των δυνάμεων που, ιστορικά, συγκρότησαν το ευρωπαϊκό ιδεολογικοπολιτικό «Western» - τον δυτικό τρόπο. Ηταν και είναι χώρα φιλική προς την Ελλάδα, με μετριοπαθή άποψη για τον ευρωπαϊκό Νότο -στον βαθμό που αποτελεί μέρος του. Το ίδιο ισχύει και για την Ελλάδα η οποία έχει ισχυρές παραδόσεις γαλλικού αστισμού και φιλοευρωπαϊσμού που ξεπερνούν τα αυτογκόλ του ευρωιερατείου.

Από την ομιλία Μακρόν αξίζει να σταθούμε σε δύο αλληλοτροφοδοτούμενα ζητήματα: τον εγκατεστημένο ευρωπαϊσμό και τον επελαύνοντα αντιευρωπαϊσμό.

Προφανώς το credo για την Ευρώπη προκύπτει από επιλογές κρατών, όπως η Γαλλία, η Ελλάδα ή η Γερμανία, να είναι μέρος της. Θεωρητικά, θα μπορούσαν να αποφασίσουν τη μη συμμετοχή τους. Ομως στη συζήτηση περί μέλλοντος, π.χ. της Γαλλίας ή της Ελλάδας, μένει πως η επιλογή της «μη συμμετοχής στην Ευρώπη» είναι σύγχρονος μύθος.

Από τα «πιστεύω» για την Ευρώπη προκύπτει το πρώτο πολιτικό: η αποτυχία του Κέντρου στην οποία πιστώνεται η άνοδος του ακροδεξιού λαϊκισμού στην Ευρώπη: επέτρεψε τη διόγκωση μιας νεκρής ζώνης μεταξύ της ευρωπαϊκής κενόδοξης μεταδημοκρατίας και της πλασματικής εθνικής δημοκρατίας των μεγάλων κεντρώων συνασπισμών (σοσιαλδημοκρατία και κεντροαριστερά). Σε αυτή τη ζώνη αναπτύχθηκε ο αντιευρωπαϊκός λαϊκισμός. Θα συνεχίσει να αναπτύσσεται, εάν δεν αλλάξει η Ευρώπη. Εδώ, ο Μακρόν υπερασπίστηκε τον δικό του πολιτικό χώρο∙ την Ευρώπη της μέσης οδού («Πιστεύω στην εθνική και ευρωπαϊκή κυριαρχία»), μιας διακρατικής δημοκρατίας που οφείλει να εστιάσει έμπρακτα, όχι ρητορικά, στις θετικές εθνικές πτυχές της πολιτικής και κοινωνικής ενσωμάτωσης: «Ο κόσμος χρειάζεται την Ευρώπη, πρέπει να βρούμε τη δύναμη να επανεκκινήσουμε την Ευρώπη… Αν συνεχίσουμε να εθελοτυφλούμε θα είμαστε η γενιά που αναλαμβάνει την ευθύνη του θανάτου της Ευρώπης και πρέπει να ξεκινήσουμε με ισχυρή αυτοκριτική».

Επιπλέον, μετά το Brexit και την άνοδο Τραμπ στις ΗΠΑ -ας μην το ξεχνάμε- ο Μακρόν βγήκε από μια προεκλογική περίοδο στην οποία ο αντίπαλος ήταν το αντιευρωπαϊκό Εθνικό Μέτωπο. Ο Ιανός του ακροδεξιού λαϊκισμού, ένα πρόσωπο αντιευρώ και ένα άλλο φοβικό-αντιμεταναστευτικό και, γενικά, «κατά της ευρωπαϊκής ξένης κυριαρχίας», ενώνει αρκετούς: τη Λεπέν με τον Βίκτορ Ορμπαν της Ουγγαρίας, το Κόμμα των Φινλανδών (πρώην «Αληθινοί Φινλανδοί») με το ακροδεξιό Κόμμα Ελευθερίας της Αυστρίας, ή τους Σουηδούς Δημοκράτες με τους εθνικιστές του Γκερτ Βίλντερς στην Ολλανδία ή με το γερμανικό AFD (Εναλλακτική για τη Γερμανία) κ.λπ. Επομένως, εάν είσαι -όπως ο Μακρόν- υπέρμαχος της Ευρώπης, οφείλεις να βλέπεις τις αποτυχίες της.

Ετσι, οδηγήθηκε στο άλλο μείζον: το θέμα της οικονομίας. Παραδέχτηκε πως αυτό που έδωσε η Ευρώπη π.χ. στους Ελληνες είναι λιτότητα και ανεργία. «Η ελληνική κρίση δεν αφορούσε μόνο την Ελλάδα. Ηταν μια αποτυχία της Ευρώπης». Και αλλού: «Χρειαζόμαστε ευρωπαϊκό προϋπολογισμό, με έναν εκτελεστικό υπεύθυνο, ένα κοινοβούλιο της ευρωζώνης».

Τέλος, έφτασε στο πραγματιστικό στάδιο στήριξης του ευρωπαϊκού συστήματος, όπου όχι μόνον η Ελλάδα, αλλά και μεγάλα κράτη όπως η Γερμανία και η Γαλλία αντιλαμβάνονται πως είναι πιο λειτουργικά και αποτελεσματικά λόγω της Ευρώπης∙ πως η Ευρώπη μπορεί να κάνει πράγματα που τα κράτη δεν μπορούν να κάνουν μόνα τους∙ πως εάν θέλουν να έχουν μεγάλη εμπορική ζώνη, τότε αυτή θα πρέπει να είναι κάτι σαν την Ε.Ε. Η Ελλάδα δεν θα μπορούσε να είναι επιτυχής μόνη της, όπως και η Γαλλία.

Ολα αυτά -η πρόκληση της σύνθεσης και η αναζήτηση του νέου ευρωθαύματος- θα κριθούν από τις προθέσεις των άλλων. Π.χ., της Γερμανίας. Παρά τις απαισιόδοξες εκτιμήσεις, δεν πρέπει να υπάρχουν αβίαστα συμπεράσματα. Με νωπή τη λαϊκή εντολή η νέα κυβέρνηση Μέρκελ ίσως εκτιμήσει ότι θα είναι καλύτερη η θέση της Γερμανίας σε μια Ευρώπη που δεν θα αναλώνεται με την ψώρα ενός αυτοϋπονομευόμενου «φιλοευρωπαϊσμού».

Βέβαια, έως εδώ, οι αιτιάσεις που έχουν φέρει την Ευρώπη στα όριά της είναι ότι «η Γαλλία βάζει ωραίες ιδέες, αλλά οι Γερμανοί βάζουν το χέρι στην τσέπη» ή ότι «η Γαλλία, ή η Ελλάδα εν προκειμένω, μιλώντας για σχέδια οικονομικοπολιτικής ολοκλήρωσης, πάνε να φορτώσουν τα δικά τους χρέη στον Γερμανό». Τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Το Βερολίνο γνωρίζει καλά ότι με Ε.Ε. δίχως ευρωθαύμα, η Γερμανία δύσκολα θα μπορεί να συνεχίζει το δικό της θαύμα σε τόσο σύνθετο παγκόσμιο περιβάλλον. Ολα είναι ανοιχτά για το μέλλον.

 

ΑΠΟΨΕΙΣ
Λίγο πριν από την άφιξη της ακροδεξιάς διεθνούς
Το πολιτικό παιχνίδι για το μέλλον των θεσμών της Ε.Ε. μπαίνει σε μια ιδιαίτερα επικίνδυνη φάση. Οι συνεχόμενες επιθέσεις του Ματέο Σαλβίνι προς τον Εμανουέλ Μακρόν, πολύ οργανωμένες για να είναι τυχαίες,...
Λίγο πριν από την άφιξη της ακροδεξιάς διεθνούς
ΑΠΟΨΕΙΣ
Γιατί χαίρεται ο Σαλβίνι και χαμογελάει, Μακρόν;
Η πτώση του Μακρόν και η αποχώρηση της Μέρκελ, η ανυπαρξία άλλων ηγετικών μορφών στο «άλλο στρατόπεδο» στην Ευρώπη, αφήνει την «τρόικα» Σαλβίνι, Ορμπαν και Κουρτς και τη μισαλλόδοξη ρητορεία τους σε...
Γιατί χαίρεται ο Σαλβίνι και χαμογελάει, Μακρόν;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Συμβολισμοί και προσχήματα στη Σύνοδο Κορυφής για το προσφυγικό
Τελικά ποιος ευθύνεται για τη σημερινή εικόνα της Ε.Ε. στο προσφυγικό; Οι χώρες του Βίζεγκραντ που υπηρετούν την ακροδεξιά ιδεολογία και με κάθε τρόπο θέλουν να υπηρετήσουν τις εσωτερικές ανάγκες οικοδόμησης...
Συμβολισμοί και προσχήματα στη Σύνοδο Κορυφής για το προσφυγικό
ΕΥΡΩΠΗ
Συμφώνησαν ότι διαφωνούν
Σε κλίμα πόλωσης όπου κυριάρχησαν οι γαλλο-ιταλικές αψιμαχίες, γερμανικές ακροβασίες, αυστριακές ακρότητες, ολλανδο-φινλανδικές εμμονές κατά του Νότου, βελγικές αοριστίες περί αναζήτησης συμβιβαστικής λύσης,...
Συμφώνησαν ότι διαφωνούν
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η αργόσυρτη δολοφονία της πρότασης Μακρόν κι εμείς
Αμέσως μετά την εκλογή του, ο Εμανουέλ Μακρόν κατέθεσε συγκεκριμένη πρόταση για τη σταθεροποίηση της ευρωζώνης. Ο ίδιος τη χαρακτήρισε μινιμαλιστική: το ελάχιστο δηλαδή που πρέπει να γίνει για να μπορέσει το...
Η αργόσυρτη δολοφονία της πρότασης Μακρόν κι εμείς
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η σοσιαλδημοκρατία, το ΠΑΣΟΚ, η προέλευσή του, ο χαρακτήρας του και η πολιτική του
Η ματωμένη πορεία του ελληνικού κομμουνιστικού κινήματος και του ΚΚΕ είναι γνωστή. Το θέμα είναι πως, αφού δεν υπήρξε στη χώρα μας σοσιαλδημοκρατία, όταν αυτή έπαιξε διεθνώς προοδευτικό ρόλο, οι σχετικές...
Η σοσιαλδημοκρατία, το ΠΑΣΟΚ, η προέλευσή του, ο χαρακτήρας του και η πολιτική του

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας