Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ο Αριστόδημος της κρητικής ψυχής

Ο Αριστόδημος της κρητικής ψυχής

  • A-
  • A+

Το κρητικό τοπίο σε κάθε εκδοχή, με τη φύση να αγκαλιάζει το ανθρώπινο είναι και να υπενθυμίζει τις αφετηρίες και το μέτρο στον άνθρωπο, είτε την κοινωνία κυρίως του χωριού να στοχάζεται τον εαυτό της και τη ζωή της, είναι μερικά από τα θεμελιώδη στοιχεία της ζωγραφικής του Αριστόδημου Παπαδάκη, ο οποίος έχει επιλέξει να μένει μόνιμα σε ένα από τα πιο όμορφα χωριά της Κρήτης, στους Βώρους της Μεσσαράς.

Το καφενείο ένας σημαντικός θεματικός άξονας του Αριστόδημου, με μορφές στοχαστικές, χαλαρώνοντας ταυτόχρονα από την καθημερινότητα της δουλειάς, αλλά κρατώντας τη γεύση μιας εσωτερικής γιορτής και μιας περίσκεψης, τόσο στο παιχνίδι όσο και στις συζητήσεις που μοιάζουν με τον απόηχο συνελεύσεων αλλοτινών εποχών. Οι γυναίκες, κεντρικό στοιχείο στη ζωγραφική του καλλιτέχνη, μοιάζουν να κρατάνε τη σταθερότητα και την απόφαση της κοινωνικής ζωής.

Στέκονται με μια ανείπωτη κοινωνική κατάφαση, ανάμεσα στην πραγματικότητα και την επερχόμενη ραγδαία μεταβολή. Συμπυκνώνουν τη διαχρονικότητα του ήθους και των αξιών, έναντι της φθοράς και της κοινωνικής αφασίας που μας κατακλύζει.

Οι απρόσωπες γυναίκες και οι απρόσωποι άντρες έχουν μια στάση βαθύτερου εσωτερικού βλέμματος, ενός είδους κοινωνικής κριτικής, μεταξύ πολιτισμικής παράδοσης και της άκριτα επελαύνουσας μεταβολής. Είναι σηματοδότες ενός καθολικότερου τρόπου ζωής, ειδικά οι αγρότισσες και οι μαυρομαντιλούσες Κρητικές - οι τελευταίες παραπέμπουν σε μοιρολόι, σε σκηνή αρχαίας τραγωδίας, στην οποία ο αναγνώστης διαβάζει βαθύτερα τον δικό του εσωτερικό κόσμο.

Αυτό το εσωτερικό αξιακό αναλόγιο που επινοεί ο Αριστόδημος, μέσα από την αυστηρά επιλεγμένη εκφραστική λιτότητα, είναι ένα υψηλό πρότυπο θέασης του εσωτερικού και του εξωτερικού κόσμου, της «φύσης των πραγμάτων». Τα δέντρα έχουν βλέμμα ή διαδηλώνουν, τα πέτρινα περιστέρια του συνομιλούν ως αυτόνομες αισθητικές και ποιητικές οντότητες με το συλλογικό πολιτισμικό απόθεμα της κοινωνίας που αυτοστοχάζεται για να υπάρξει και να ανυψωθεί.

Στον Αριστόδημο δεν υπάρχουν άτομα μεμονωμένα, οι ατομικές μορφές εκφράζουν το αξιακό περιεχόμενο του κοινωνικού πλήθους μιας άτυπης συνέλευσης των πολιτών, που έχει φαντασιακά συμβεί. Επαναδημιουργεί την παράδοση με έναν τρόπο χθόνιο φτάνοντας στο μεδούλι των πραγμάτων.

Γι’ αυτό η αρχιτεκτονική του κρητικού χωριού στη ζωγραφική του είναι δωρικός Λόγος σε μουσική λεπτών γραμμών, με μινωική ένταση, όπως περίπου είναι και η αρχιτεκτονική των Βώρων. Δημιουργεί απ’ το τοπικό το υπερτοπικό και το καθολικό.

 

ΑΠΟΨΕΙΣ
Κηλίδα Μητσοτάκη
Αντίθετα, την εκπαίδευση που αποβλέπει στην απόκτηση χρημάτων ή δύναμης ή σοφίας χωρίς λογική και δικαιοσύνη, θα πρέπει να τη θεωρούμε ανελεύθερη και βάναυση». Αυτή την εκπαιδευτική βαναυσότητα δυστυχίας του...
Κηλίδα Μητσοτάκη
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πολιτισμική και φυλετική αφομοίωση και άλλες επισημάνσεις
Ελλάδα κατ’ εξοχήν χώρα μεταναστών, όπως μεγαλειωδώς αποτυπώθηκε στα προϊόντα της τέχνης. Στην ποίηση, την πεζογραφία, το θέατρο, τον κινηματογράφο. Και όμως, συγκεκριμένες τάσεις στην πολιτική, την επιστήμη,...
Πολιτισμική και φυλετική αφομοίωση και άλλες επισημάνσεις
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η τέχνη στη βαθιά ταξική κοινωνία μας
Άρθρο του Γιάνη Βαρουφάκη/ Σε πρόσφατη δημόσια συζήτησή μας στο Λονδίνο, ο Μπράιαν Ινο εξέφρασε τη θεωρία του περί τέχνης: Οπως τα παιδιά εξερευνούν τον κόσμο παίζοντας, οι ενήλικοι παίζουν ζωγραφίζοντας,...
Η τέχνη στη βαθιά ταξική κοινωνία μας
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Αυτοκαταστρεφόμενα έργα τέχνης
Σε ποια από τα παραπάνω περιστατικά είναι αποδεκτή η καταστροφή ενός έργου τέχνης και σε ποια όχι; Το ζήτημα δε φαίνεται να είναι τόσο απλό. Ποτέ δεν ήταν. Πάντως, ήδη έχει ξεκινήσει η συζήτηση κατά πόσον...
Αυτοκαταστρεφόμενα έργα τέχνης
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μικρό Οδοιπορικό στο Σελάκανο
Το ραντεβού ήταν στις 10 στην αρχή του Δάσους. Η ανάβαση από το Μύρτος υπέροχη, όσο απομακρυνόμουν από τις άλλοτε πανέμορφες νότιες ακτές, που τώρα τις έχουν σπιλώσει πρωτίστως τα θερμοκήπια που φτάνουν συχνά...
Μικρό Οδοιπορικό στο Σελάκανο
ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
Ζωγραφίζει ερειπωμένα κτίρια σε χωριά του Ηρακλείου
Ερειπωμένα κτίρια, γυμνούς τοίχους, φούρνους και πηγάδια, ζωγραφίζει τους τελευταίους μήνες η ζωγράφος Βούλα Λαδουκάκη, σε χωριά του Ηρακλείου. Στο χωριό Αντισκάρι, στον οικισμό Πλατιά Περάματα και στα...
Ζωγραφίζει ερειπωμένα κτίρια σε χωριά του Ηρακλείου

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας