Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
«Αποσπασματικά και ελλειμματικά τα μέτρα Μητσοτάκη»

Δημήτρης Λιάκος, οικονομολόγος, πρώην υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ (ΣΥΡΙΖΑ)

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Αποσπασματικά και ελλειμματικά τα μέτρα Μητσοτάκη»

  • A-
  • A+

Ελλειμματική και χωρίς «γέφυρα» για την επόμενη μέρα χαρακτηρίζει την πολιτική της κυβέρνησης για την αντιμετώπιση της πανδημικής κρίσης από τον κορονοϊό ο πρώην υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ, επί κυβερνήσεως ΣΥΡΙΖΑ, Δημήτρης Λιάκος. Το στέλεχος του ΣΥΡΙΖΑ θεωρεί τις εξαγγελίες Μητσοτάκη αποσπασματικές ενώ επικρίνει την τακτική «επικοινωνιακής» μεγέθυνσης των μέτρων που ακολουθεί η κυβέρνηση, αφού αυτά δεν φτάνουν σε καμία περίπτωση τα 24 δισ. ευρώ.

Ο ίδιος δίνει μια άλλη διάσταση στον προβληματισμό περί χρηματοδότησης ή μη από την πιστωτική γραμμή του ESM θεωρώντας ότι «πρώτα θα πρέπει να αποφασίσουμε τι είδους σύστημα Υγείας θέλουμε». Στόχευση της πολιτείας θα πρέπει, σύμφωνα με τον Δημήτρη Λιάκο, να είναι η διατήρηση των θέσεων απασχόλησης, η προστασία των εργασιακών δικαιωμάτων, η ενίσχυση της ρευστότητας και η στήριξη εκείνων των επιχειρήσεων που βάλλονται περισσότερο από την κρίση. Αυτά ακριβώς που πρεσβεύει το Πρόγραμμα «Μένουμε Ορθιοι II» του ΣΥΡΙΖΑ και διαφοροποιείται από την ασκούμενη οικονομική πολιτική.

● Συμμερίζεστε την εκτίμηση του υπουργού Οικονομικών Χρήστου Σταϊκούρα ότι η ύφεση φέτος δεν θα ξεπεράσει το 8% ή είναι ακόμη νωρίς για προβλέψεις και ότι υπάρχει ακόμη πιο δυσμενές σενάριο για την Ελλάδα;

Καθημερινά διαβάζουμε πολλές αναλύσεις και εκτιμήσεις σχετικά με το ύψος της ύφεσης για το 2020. Ως οικονομολόγος να παραδεχθώ ότι στον επιστημονικό κλάδο μου έχουμε μια τάση υπερβολής τόσο στα θετικά όσο και στα αρνητικά σενάρια. Ισως να γνωρίζετε ότι τα περισσότερα οικονομετρικά μοντέλα προβλέψεων θεωρούν ότι οι ιστορικοί μέσοι όροι των μακροοικονομικών μεγεθών θα συνεχίσουν να κινούνται και μελλοντικά στους ίδιους ρυθμούς, και με βάση αυτό προκύπτουν οι όποιες εκτιμήσεις.

Από την πρώτη στιγμή είχα τονίσει την αδυναμία ακριβούς πρόβλεψης λόγω της σημαντικής διαφοροποίησης και αβεβαιότητας των συμπεριφορών εξαιτίας της πρωτόγνωρης κατάστασης που προκαλεί η πανδημία. Ως εκ τούτου, δεν θα με δείτε σε εκείνους που ίσως μελλοντικά να «κατηγορήσουν» τους εκφραστές «άστοχων» εκτιμήσεων.

Δεν θεωρώ ότι η «επικοινωνιακή» μεγέθυνση των ληφθέντων μέτρων βοηθάει ουσιαστικά στην επίλυση των προβλημάτων

Αυτό που προτείνω είναι να λάβουμε ως βάση το αρνητικότερο σενάριο, ενσωματώνοντας συνεχώς τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, και πάνω σε αυτό να σχεδιάσουμε και να συντονίσουμε μέτρα και πολιτικές που θα περιορίσουν αφενός τις συνέπειες της τρέχουσας ύφεσης και αφετέρου θα αποτελέσουν τη «γέφυρα» για τις απαραίτητες αλλαγές της μετά Covid εποχής. Σε αυτό το σημείο εστιάζω την κριτική μου απέναντι στις πρόσφατες κυβερνητικές εξαγγελίες, κρίνοντάς τες ως ατελείς, αποσπασματικές και σε σχέση με την επόμενη ημέρα ελλειμματικές.

Θα ήθελα να τονίσω ότι το σύνολο των εκτιμήσεων αλλά και των κατατεθειμένων προτάσεων αντιμετώπισης των συνεπειών δεν λαμβάνουν υπόψη το ενδεχόμενο ενός νέου γύρου πανδημίας τους προσεχείς μήνες. Γι’ αυτό ως πρώτη, απόλυτη προτεραιότητα θα έθετα την ενίσχυση του συστήματος υγείας, ελπίζοντας σε θετικές εξελίξεις από τις έρευνες στο ιατροφαρμακευτικό μέτωπο.

● Τα μέτρα των 24 δισ. ευρώ που εξήγγειλε η κυβέρνηση επαρκούν για να εκτρέψουν φέτος τη βαθιά ύφεση ή τα θεωρείτε πολύ λίγα σε σχέση με την έκταση της ζημιάς που υφίσταται το ΑΕΠ;

Κατ’ αρχάς να υπογραμμίσουμε ότι η κυβερνητική παρέμβαση δεν είναι του μεγέθους των 24 δισ. ευρώ. Αυτό είναι ένα άλλο σημείο της κριτικής μου, καθώς δεν θεωρώ ότι η «επικοινωνιακή» μεγέθυνση των ληφθέντων μέτρων βοηθάει ουσιαστικά στην επίλυση των προβλημάτων. Για να δώσω ένα παράδειγμα: στο χρηματοδοτικό εργαλείο μέσω των κρατικών εγγυήσεων που ανέρχονται σε 2 δισ. ευρώ προστίθεται η συμβολή του τραπεζικού συστήματος, ύψους 5 δισ. ευρώ, με αποτέλεσμα να διαδίδεται ότι 7 δισ. ευρώ θα διατεθούν για την ενίσχυση της ρευστότητας της πραγματικής οικονομίας. Για να είμαι δίκαιος, αυτό παρατηρείται σχεδόν σε όλη την Ευρώπη, με προφανή στόχευση, αλλά προσωπικά επιλέγω την αποτύπωση της πραγματικότητας.

Σας ανέφερα νωρίτερα την προσέγγισή μου σχετικά με το μέγεθος της διαφαινόμενης ύφεσης. Ως προς την παρέμβαση θεωρώ πιο αποτελεσματική εκείνη που θα λάμβανε χώρα σε δυο χρόνους. Σε πρώτο χρόνο, τη λήψη εμπροσθοβαρών μέτρων οριζόντιου χαρακτήρα για τη διατήρηση των θέσεων απασχόλησης, διασφαλίζοντας παράλληλα τα εργασιακά δικαιώματα, και την ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων. Σε δεύτερο χρόνο, θεωρώ απαραίτητη τη διττή στόχευση, μέσω ειδικών προγραμμάτων, ενίσχυσης εκείνων των κλάδων με συγκριτικό πλεονέκτημα που μεσομακροπρόθεσμα μπορούν να συνεισφέρουν στην αναγκαία αλλαγή του παραγωγικού και αναπτυξιακού μοντέλου της χώρας.

● Τα 32 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης είναι τελικά η λύση στο πρόβλημα της ρευστότητας ή θεωρείτε ότι η κυβέρνηση θα πρέπει να εξετάσει ταυτόχρονα και το σενάριο χρηματοδότησης από την ειδική γραμμή του ESM;

Οπως γνωρίζετε, ήμουν από τους πρώτους που χαρακτήρισε αδιαμφισβήτητα θετική την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ενώ αν συνυπολογίσουμε τις προηγούμενες αποφάσεις της Κομισιόν, του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, του Eurogroup και της ECB σίγουρα έχουμε αρκετά εργαλεία πάνω στο τραπέζι για να αντιμετωπίσουμε τις συνέπειες της κρίσης. Η επάρκειά τους θα αποδειχθεί από την πορεία των πραγμάτων και, ως εκ τούτου, δεν με βρίσκει σύμφωνο η προδιάθεση ορισμένων χωρών να βάλουν από σήμερα ημερομηνία λήξης στις όποιες παρεμβάσεις. Παρ’ όλα αυτά, υπάρχουν ακόμα σημεία που πρέπει να διευκρινιστούν προτού έχουμε την τελική απόφαση, που πρέπει να περάσει από τα στάδια του Συμβουλίου Κορυφής και του Ευρωκοινοβουλίου.

Επομένως, το πρώτο που πρέπει να υπογραμμιστεί είναι ότι σήμερα βρισκόμαστε στο στάδιο της πρότασης. Το δεύτερο που πρέπει να συνειδητοποιήσουμε είναι ότι η ενεργοποίηση των 750 δισ. ευρώ θα ξεκινήσει την επόμενη χρονιά, επομένως πρώτη προτεραιότητα αποτελεί η εφαρμογή των ήδη ληφθεισών παρεμβάσεων και των προγραμμάτων, σε συνδυασμό με τις εθνικές πολιτικές και μέτρα.

Οσον αφορά το ενδεχόμενο χρήσης του ESM, θα ήθελα να δώσω μια άλλη διάσταση. Σύμφωνα με τις αποφάσεις του Eurogroup μέσω του ESM θα καλυφθούν πρωτίστως οι υγειονομικές δαπάνες και δευτερευόντως, σημείο που δεν είναι απολύτως ευκρινές, άλλες δαπάνες που συσχετίζονται με την αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας. Προτού λοιπόν μπούμε στον «πειρασμό» της απάντησης, προτάσσοντας είτε τα θετικά (π.χ. αρνητικό επιτόκιο ESM vs τρέχον κόστος δανεισμού) είτε τα αρνητικά σημεία («στιγματισμός» από τις αγορές λόγω νέας προσφυγής στη θεσμική δανειοδότηση), θα πρέπει να αποφασίσουμε τι είδους σύστημα υγείας θέλουμε. Να μελετήσουμε τις διαχρονικές οργανωτικές αδυναμίες του, να αποφασίσουμε τον τελικό στόχο επιδιώκοντας την ενδυνάμωσή του προκειμένου να είναι σε θέση να αντιμετωπίσει τόσο έκτακτες συνθήκες όσο και τις μελλοντικές ανάγκες, να ενσωματώσουμε άλλα κρίσιμα δεδομένα, π.χ. δημογραφικά στοιχεία, να διασφαλίσουμε τις εργασιακές σχέσεις, το απαιτούμενο προσωπικό, τα κίνητρα, κ.α. Αυτό το σχέδιο όπως γίνεται αντιληπτό προκαλεί κεφαλαιακές ανάγκες.

Θα πρόκρινα τη χρήση του προϋπολογισμού εφόσον μπορούν να καλυφθούν μέσω αυτού, και να εξετάζαμε τις εναλλακτικές λύσεις μόνο στην περίπτωση αδυναμίας. Χωρίς σχέδιο για το επιθυμητό σύστημα υγείας, θεωρώ άνευ ουσίας την όλη συζήτηση.

● Κάτω από τις γραμμές της πρότασης της Κομισιόν για τα 32 δισ. ευρώ ή αυτής του ESM για τις υγειονομικές δαπάνες μπορεί να κρύβονται δεσμεύσεις μνημονιακού χαρακτήρα;

Για να είμαι ειλικρινής, με ανησυχεί αυτό το ενδεχόμενο διαβάζοντας πρόσφατες σχετικές δηλώσεις Ευρωπαίων αξιωματούχων. Είμαι υπέρ της κατάθεσης των αναπτυξιακών προτεραιοτήτων και των μεταρρυθμίσεων που προκρίνουν οι χώρες-μέλη με βάση τις πραγματικές ανάγκες τους, με δεσμευτικότητα εφαρμογής τους μέσω της προβλεπόμενης διαδικασίας του ευρωπαϊκού εξαμήνου, αντί της εκπλήρωσης μιας κοινής υποχρεωτικής λίστας προαπαιτούμενων μέτρων.

Οσον αφορά το δημοσιονομικό σκέλος, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν θα πρέπει να βιαστεί στην επαναφορά των προηγούμενων στόχων του Συμφώνου Σταθερότητας προτού εξασφαλίσουμε την οριστική διαφυγή από την κρίση που προκαλεί η πανδημία και την αποτροπή κάθε πιθανότητας ενός double dip της οικονομίας. Ταυτόχρονα, πρέπει να αποφύγουμε την πρόκληση μιας νέας κρίσης δημόσιου χρέους λόγω της καταγραφής υπερβολικών ελλειμμάτων.

● Ποιοι κλάδοι της οικονομίας θεωρείτε ότι πρέπει να ενισχυθούν κατά προτεραιότητα;

Η αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου ήταν ένα από τα βασικά επίδικα από την εποχή προ της εκδήλωσης της πανδημίας. Η κρίση που βιώνουμε και η αναμενόμενη σημαντική επιδείνωση των οικονομικών μεγεθών κατέστησαν την απαιτούμενη αλλαγή επιτακτική ανάγκη. Αυτό απαιτεί την κατάθεση και εφαρμογή ενός νέου αναπτυξιακού σχεδίου που πρέπει να προκύψει από ευρύ δημόσιο διάλογο πολιτικών κομμάτων, κοινωνικών εταίρων, επιστημονικών φορέων και της κοινωνίας των πολιτών.

Διαφωνώ με τη θέση που εκφράζεται, ότι το «αόρατο χέρι της αγοράς» θα προκρίνει τους κλάδους στους οποίους μελλοντικά θα στηριχτεί η οικονομία μας. Είναι αυτό το «χέρι», μεταξύ άλλων αιτίων, που διεθνώς προκάλεσε τις κρίσεις των προηγούμενων δεκαετιών και «δημιούργησε» το σημερινό ατελές, αναποτελεσματικό και χωρίς ταυτότητα αναπτυξιακό υπόδειγμα της χώρας μας.

● Στην αγορά εργασίας υπάρχει μεγάλη ανησυχία για την επόμενη μέρα. Οι εργαζόμενοι φοβούνται πως ό,τι προωθείται, προσεχώς επιδεινώνει τη θέση τους διότι είναι γραμμένο με χέρι εργοδότη. Ποια είναι η δική σας θέση;

Η εκδήλωση της κρίσης θα έχει συνέπειες στην απασχόληση, με τις μεγαλύτερες να προέρχονται από τους κλάδους της εστίασης και του τουρισμού. Στόχευση της πολιτείας θα πρέπει να είναι η διατήρηση των θέσεων απασχόλησης, η προστασία των εργασιακών δικαιωμάτων και η ενδυνάμωση των επιχειρήσεων.

Στην αναθεωρημένη πρόταση «Μένουμε Ορθιοι ΙΙ» το ζήτημα της εργασίας αποτέλεσε ένα ξεχωριστό, διακριτό κεφάλαιο, θέλοντας να δείξουμε τη σπουδαιότητά του, τον κεντρικό ρόλο που έχει στη δική μας φιλοσοφία.

Οι συνολικές προτάσεις που καταθέσαμε δίνουν απάντηση στο τρίπτυχο των στόχων που προανέφερα, ενώ η συνολική πολιτική δράση και θέση μας αποσκοπεί στην αποτροπή φαινομένων απορρύθμισης της εργασίας και αποσταθεροποίησης των εργασιακών σχέσεων. Για εμάς η στήριξη της εργασίας έχει και μια άλλη σημαντική διάσταση. Αποτελεί καθοριστικό παράγοντα της κοινωνικής συνοχής, που με τη σειρά της είναι απαραίτητο δομικό στοιχείο της ανάπτυξης και της επιδιωκόμενης αλλαγής του παραγωγικού προτύπου της χώρας.

● Ποια είναι η ειδοποιός διαφορά ανάμεσα στο «Μένουμε Ορθιοι II» με την τρέχουσα οικονομική διαχείριση;

Το «Μένουμε Ορθιοι ΙΙ» αποτελεί συγκεκριμένη και τεκμηριωμένη πρόταση για την αντιμετώπιση των συνεπειών της κρίσης, προτάσσοντας α) τη διασφάλιση των θέσεων απασχόλησης με ταυτόχρονη προάσπιση των εργασιακών δικαιωμάτων, β) την ενίσχυση χωρίς αποκλεισμούς της ρευστότητας των επιχειρήσεων και γ) τη στήριξη των κλάδων που βάλλονται περισσότερο από την κρίση αλλά και κλάδων που πρέπει να «πρωταγωνιστήσουν» την επόμενη ημέρα, όπως π.χ. η πρωτογενής παραγωγή. Οσον αφορά τη σύγκριση, τα παραδείγματα που παρατέθηκαν κατά τη διάρκεια της παρουσίασης της αναθεωρημένης πρότασης αναδεικνύουν και αποδεικνύουν την ποιοτική διαφορά των προσεγγίσεων.

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ
«Εχουμε μια παγκόσμια ενεργοποίηση του δήμου, μεγαλύτερη από εκείνη της δεκαετίας του 1960»
Οι εξεγέρσεις είναι μια διαρκής υπόθεση, την οποία ερευνά το Εργαστήριο Συγκρουσιακής Πολιτικής, στο Πάντειο Πανεπιστήμιο. Μιλούν στην «Εφ.Συν.» οι Σεραφείμ Σεφεριάδης, αναπληρωτής καθηγητής Πολιτικής...
«Εχουμε μια παγκόσμια ενεργοποίηση του δήμου, μεγαλύτερη από εκείνη της δεκαετίας του 1960»
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ
«Αναγκαία μια προοδευτική συμμαχία στην Ε.Ε. και την ευρωζώνη»
​«Οι δομές της Ε.Ε. οδήγησαν, επειδή δεν υπάρχουν διαθέσιμα άλλα πολιτικά μέτρα, σε μια λιτότητα πανικού, σε οικονομική ύφεση στην ευρωζώνη συνολικά και γενικά σε μια κούρσα προς τα κάτω με πολιτικές μείωσης...
«Αναγκαία μια προοδευτική συμμαχία στην Ε.Ε. και την ευρωζώνη»
ΑΝΤΙΠΟΛΙΤΕΥΣΗ
Φ. Γεννηματά: Παρά τα παζάρια και τους συμβιβασμούς, η Ευρώπη έκανε ένα βήμα μπροστά
Σημαντική ευκαιρία που πρέπει να αξιοποιηθεί με σχέδιο, όραμα και ουσιαστικό διάλογο πολιτικών δυνάμεων και κοινωνικών εταίρων, χαρακτήρισε η πρόεδρος του ΚΙΝ.ΑΛΛ. τις αποφάσεις της Συνόδου Κορυφής της Ε.Ε.
Φ. Γεννηματά: Παρά τα παζάρια και τους συμβιβασμούς, η Ευρώπη έκανε ένα βήμα μπροστά
ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ
Πώς ακριβώς «πρωταγωνίστησε» ο πρωθυπουργός;
Απέναντι στο προβληματικό και δυσλειτουργικό σχήμα διακυβέρνησης του «Ταμείου Ανάκαμψης» που επέβαλε το μέτωπο των «φειδωλών», τι ακριβώς αντέταξε, τι παζάρεψε, με τι απείλησε η ελληνική κυβέρνηση και ο...
Πώς ακριβώς «πρωταγωνίστησε» ο πρωθυπουργός;
ΑΝΤΙΠΟΛΙΤΕΥΣΗ
«Απών ο Κ. Μητσοτάκης από το μπλοκ του Νότου απέναντι στους “σκληρούς” του Βορρά»
Σκληρή κριτική στον πρωθυπουργό για τη στάση του κατά τις μαραθώνιες διαπραγματεύσεις εδώ και τέσσερις μέρες για το Ταμείο Ανάμψης στη Σύνοδο Κορυφής των «27» στις Βρυξέλλες άσκησε ο εκπροσώπος Τύπου του...
«Απών ο Κ. Μητσοτάκης από το μπλοκ του Νότου απέναντι στους “σκληρούς” του Βορρά»
ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ
Τακτική «όσο ζω ελπίζω» για Αγία Σοφία
Με την κρυφή ελπίδα τα συμπεράσματα του Συμβουλίου Υπουργών Εξωτερικών για την Τουρκία να μπορέσουν να υιοθετηθούν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ο πρωθυπουργός βρίσκεται στις Βρυξέλλες για τη σύνοδο κορυφής.
Τακτική «όσο ζω ελπίζω» για Αγία Σοφία

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας