• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    10°C 6.7°C / 11.1°C
    0 BF
    67%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    5°C 3.8°C / 6.6°C
    3 BF
    65%
  • Πάτρα
    Σποραδικές νεφώσεις
    10°C 7.0°C / 11.0°C
    3 BF
    71%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    3°C 2.9°C / 2.9°C
    2 BF
    75%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 6.9°C / 6.9°C
    3 BF
    93%
  • Βέροια
    Ελαφρές νεφώσεις
    5°C 3.0°C / 6.8°C
    2 BF
    74%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    0°C -0.6°C / 2.2°C
    3 BF
    74%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C 5.2°C / 10.7°C
    1 BF
    90%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 11.6°C / 14.1°C
    4 BF
    67%
  • Μυτιλήνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    10°C 7.9°C / 9.9°C
    2 BF
    87%
  • Ερμούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    12°C 9.9°C / 15.2°C
    3 BF
    71%
  • Σκόπελος
    Σποραδικές νεφώσεις
    7°C 6.8°C / 9.6°C
    6 BF
    63%
  • Κεφαλονιά
    Αραιές νεφώσεις
    10°C 9.9°C / 9.9°C
    5 BF
    87%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C 4.5°C / 5.9°C
    3 BF
    61%
  • Λαμία
    Σποραδικές νεφώσεις
    5°C 4.5°C / 6.2°C
    2 BF
    100%
  • Ρόδος
    Θύελλα
    12°C 9.8°C / 12.7°C
    2 BF
    90%
  • Χαλκίδα
    Αραιές νεφώσεις
    9°C 6.9°C / 11.0°C
    2 BF
    81%
  • Καβάλα
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 6.6°C / 7.3°C
    2 BF
    77%
  • Κατερίνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    6°C 3.7°C / 6.7°C
    2 BF
    70%
  • Καστοριά
    Ελαφρές νεφώσεις
    0°C -0.2°C / -0.2°C
    2 BF
    88%

Αξιοποιώντας την εμπειρία του Γκέμπελς

  • A-
  • A+

Τον περασμένο Φεβρουάριο το νηφάλιο «NPR», το δημόσιο εθνικό ραδιοφωνικό δίκτυο των ΗΠΑ, μέτρησε ότι σε διάστημα τριάντα ημερών ο νεοεκλεγείς τότε πρόεδρος της χώρας είχε αναρτήσει τη φράση «fake news» 15 φορές. Επιπρόσθετα, σε μία μόνο συνέντευξή Τύπου εκείνων των ημερών επανέλαβε τον όρο «ψευδείς ειδήσεις» επτά φορές.

Δεν χωρά αμφιβολία πως ο Ντόναλντ Τραμπ χρησιμοποιεί τον όρο προφανώς καταχρηστικά, προκειμένου να απορρίψει κάθε αρνητικό δημοσίευμα στα κυρίαρχα μέσα ενημέρωσης, να αντιστρέψει την πραγματικότητα και να επιβάλει τη δική του ακροδεξιά «εναλλακτική αλήθεια». Η «ανάποδη» χρήση του όρου από τον Αμερικανό πρόεδρο δεν πρέπει να μας απομακρύνει, όμως, από την ουσία: ο σύγχρονος κόσμος της ενημέρωσης κυριαρχείται συχνά από ψευδείς ειδήσεις.

Η κυριαρχία ψευδών ειδήσεων έχει αιτία κάποια επαγγελματική αμέλεια; Η απάντηση είναι ξεκάθαρα αρνητική. Οι πιθανότητες «έγκυρα» μέσα ενημέρωσης να υποπίπτουν σε σοβαρά λάθη είναι αυξημένες πια λόγω της συμπίεσης του εργατικού κόστους, ωστόσο ο κανόνας της διασταύρωσης της είδησης προστατεύει τον κάθε συντάκτη από «κακοτοπιές».

Επιπρόσθετα, οι ψευδείς ειδήσεις με «όχημα» τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης διακινούνται με τεράστια ταχύτητα, πολλαπλασιάζοντας τη φημολογία και εντείνοντας την ιδιώτευση των χρηστών τους.

Οι επιστημονικές αναλύσεις και τα θεωρητικά σχήματα είναι χρήσιμα και ανεξάντλητα την εποχή της απόλυτης τεχνολογικής κυριαρχίας. Ωστόσο, μια απλή παρατήρηση γύρω από τους εμπνευστές και τους «διανομείς» των «fake news» μάς βοηθά να εξαγάγουμε σημαντικά πολιτικά συμπεράσματα.

Οπως θα διαβάσετε στο εκτενές αφιέρωμα της «Εφ.Συν. - Σαββατοκύριακου», που κυκλοφορεί σήμερα, οι ψευδείς ειδήσεις βασίζονται σε συντηρητικά στερεότυπα και αναπαράγονται από συντηρητικούς ή ακροδεξιούς πολιτικούς σχηματισμούς και τα φιλικά σ’ αυτούς μέσα ενημέρωσης. Και εδώ παρατηρείται μια εξαιρετικά διαφωτιστική αντίφαση: οι συντηρητικοί πολιτικοί κατηγορούν εσχάτως τους αντιπάλους τους ως «κατά συρροήν ψεύτες», οικοδομώντας παράλληλα ολόκληρη την πολιτική τους ρητορική σε ψευδείς ειδήσεις.

Χαρακτηριστικότερη περίπτωση ο ίδιος ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Δήλωσε χθες πως θέλει να κάνει δώρο στον πρωθυπουργό μια κορνίζα με ένα σκίτσο του Αρκά που γράφει: «Είμαι ψεύτης αλλά ορκίζομαι ότι δεν είμαι κλέφτης, με πιστεύετε;». Είναι ο ίδιος πολιτικός που κάλεσε υπουργό της κυβέρνησης να παραιτηθεί, υιοθετώντας ψευδή είδηση που είχε δημοσιεύσει το «Βήμα».

Ακολουθήστε μας στο Google news
Η ΑΠΟΨΗ ΤΗΣ «ΕΦ.ΣΥΝ.»
Ανεξάρτητη δημοσιογραφία
Είναι αλήθεια πως οι πρωτοβουλίες που πήρε ο υπουργός Αμυνας στις ΗΠΑ δεν μπορούν να χαρακτηριστούν με ηπιότερη έκφραση. Και η εφημερίδα μας δεν έκανε τίποτε άλλο παρά να πει αυτό που όλοι είδαν ότι συνέβη. Το...
Ανεξάρτητη δημοσιογραφία
Η ΑΠΟΨΗ ΤΗΣ «ΕΦ.ΣΥΝ.»
«Ζει ο βασιλιάς Αλέξανδρος;»
Η ψεύτικη είδηση του θανάτου του Κώστα Γαβρά έφερε στην επιφάνεια για το ευρύ κοινό αυτό που οι δημοσιογράφοι ζούμε σχεδόν καθημερινά. Σε μια εποχή που αποκλειστικό κριτήριο ακόμα και για μεγάλους ομίλους...
«Ζει ο βασιλιάς Αλέξανδρος;»
Η ΑΠΟΨΗ ΤΗΣ «ΕΦ.ΣΥΝ.»
Μια εξαιρετική ευκαιρία
Ιστορικά, η μεγάλη δημοκρατική παράταξη, όπως συνήθως αποκαλείται, έχει συνδεθεί με δύο χαρακτηριστικά: τις ποικίλες μεταρρυθμίσεις, αλλά και τον κατακερματισμό, τις πολυδιασπάσεις και τις ανασυνθέσεις της. Η...
Μια εξαιρετική ευκαιρία
Η ΑΠΟΨΗ ΤΗΣ «ΕΦ.ΣΥΝ.»
«Ψευδείς ειδήσεις» και παραμύθια!
Ο Ντόναλντ Τραμπ χρησιμοποιεί με εμμονικό τρόπο τον όρο «ψευδείς ειδήσεις» («fake news») στις δημόσιες τοποθετήσεις του. Επιχειρεί μ' αυτόν τον τρόπο να διαψεύσει ειδήσεις και πληροφορίες για τις οικονομικές...
«Ψευδείς ειδήσεις» και παραμύθια!
Η ΑΠΟΨΗ ΤΗΣ «ΕΦ.ΣΥΝ.»
Είμαστε με τους εργαζόμενους
Από χθες ο ΔΟΛ, στο πλαίσιο του οποίου εκδίδονται «Τα Νέα» και «Το Βήμα», έπαψε να υπάρχει όπως τον ξέραμε. Ο Σταύρος Ψυχάρης -όπως έγινε γνωστό- αδυνατεί να πληρώσει τα τοκοχρεολύσια δανείων του, με...
Είμαστε με τους εργαζόμενους

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας