Αθήνα, 17°C
Αθήνα
Αυξημένες νεφώσεις
17°C
17.3° 14.8°
3 BF
84%
Θεσσαλονίκη
Αραιές νεφώσεις
13°C
14.4° 11.9°
2 BF
79%
Πάτρα
Αυξημένες νεφώσεις
13°C
14.3° 11.0°
2 BF
88%
Ιωάννινα
Αυξημένες νεφώσεις
8°C
7.9° 7.9°
0 BF
100%
Αλεξανδρούπολη
Ελαφρές νεφώσεις
17°C
16.9° 16.9°
3 BF
59%
Βέροια
Αυξημένες νεφώσεις
13°C
13.2° 10.0°
1 BF
77%
Κοζάνη
Αυξημένες νεφώσεις
6°C
9.5° 6.4°
2 BF
100%
Αγρίνιο
Αυξημένες νεφώσεις
12°C
11.8° 11.8°
2 BF
94%
Ηράκλειο
Ελαφρές νεφώσεις
18°C
18.8° 18.0°
2 BF
74%
Μυτιλήνη
Σποραδικές νεφώσεις
18°C
17.9° 17.9°
0 BF
63%
Ερμούπολη
Σποραδικές νεφώσεις
18°C
18.4° 17.7°
3 BF
68%
Σκόπελος
Αυξημένες νεφώσεις
13°C
12.9° 12.9°
5 BF
74%
Κεφαλονιά
Αραιές νεφώσεις
13°C
12.9° 12.9°
3 BF
88%
Λάρισα
Αυξημένες νεφώσεις
11°C
11.9° 10.9°
3 BF
100%
Λαμία
Αυξημένες νεφώσεις
15°C
15.1° 12.5°
1 BF
86%
Ρόδος
Ελαφρές νεφώσεις
19°C
19.3° 18.7°
2 BF
78%
Χαλκίδα
Αυξημένες νεφώσεις
16°C
17.2° 14.7°
0 BF
59%
Καβάλα
Ελαφρές νεφώσεις
17°C
16.6° 16.3°
2 BF
60%
Κατερίνη
Αυξημένες νεφώσεις
12°C
13.9° 12.0°
0 BF
96%
Καστοριά
Αυξημένες νεφώσεις
6°C
6.3° 6.3°
2 BF
92%
ΜΕΝΟΥ
Παρασκευή, 19 Απριλίου, 2024
erdogan al sisi
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
Οι πρόεδροι της Τουρκίας και της Αιγύπτου, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι, στη συνάντηση που είχαν την περασμένη Τετάρτη στο Κάιρο | Turkish Presidency via AP

Ζητούνται νέες σταθερές στην Ανατολική Μεσόγειο

Ο πόλεμος στη Γάζα ανακατεύει τις διπλωματικές σχέσεις ● Οι νέες σελίδες της Αγκυρας με Αθήνα και Κάιρο, το Λιβυκό και οι σχέσεις με το Ισραήλ στη νέα τριγωνομετρία της αρχιτεκτονικής ασφάλειας ● Οι θετικές ατζέντες και τα προβλήματα στις εαρινές επισκέψεις του αλ Σίσι και του Μητσοτάκη στην Τουρκία ● Τι θα γίνει με τις ΑΟΖ και τα σχήματα συνεργασίας στην περιοχή.

Ο πόλεμος στη Γάζα έχει περιπλέξει έτι περαιτέρω τις ισορροπίες στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής και της Ανατολικής Μεσογείου, τις σχέσεις των χωρών και τα σχέδια ασφάλειας και σταθερότητας που προωθούσαν οι ΗΠΑ με την υποστήριξη της Ε.Ε. Η Τουρκία, μετά από μια δεκαετή περίοδο ρήξεων με όλες τις γειτονικές χώρες, επανέρχεται στο προσκήνιο με δηλωμένη διάθεση συνεργασίας για την εξεύρεση κοινά αποδεκτών λύσεων.

Η επίσκεψη Ερντογάν στο Κάιρο, 11 χρόνια μετά την ανατροπή Μόρσι και τη διάρρηξη των σχέσεων με τον αλ Σίσι, η υπόσχεση για μια νέα σελίδα δύο μήνες μετά τη νέα σελίδα στην Αθήνα και οι επικείμενες επισκέψεις του προέδρου της Αιγύπτου στην Αγκυρα τον Απρίλιο και του Κ. Μητσοτάκη τον Μάιο ορίζουν μια νέα διπλωματική κινητικότητα στις σχέσεις των τριών χωρών. Το ερώτημα για τις θαλάσσιες ζώνες αναδύεται στο επίκεντρο της τριγωνομετρίας για τη διαμόρφωση πλαισίων συνεργασίας στον τομέα της ενέργειας.

Τρία είναι τα κομβικά σημεία στο σκηνικό που προβάλλει μετά τη στροφή του Τ. Ερντογάν έναντι της Αθήνας και του Καΐρου: το πρώτο περνάει από τη Λιβύη και το μνημόνιο του 2019, που καταπατά τα δικαιώματα Ελλάδας και Αιγύπτου, το δεύτερο αφορά την ΑΟΖ της Κύπρου στην εξίσωση και το τρίτο τη βάση για διευθέτηση των ΑΟΖ Ελλάδας-Τουρκίας-Αιγύπτου στην Ανατολική Μεσόγειο.

Aφανείς επιδιώξεις

Η συμφωνία μερικής οριοθέτησης των ΑΟΖ Ελλάδας-Αιγύπτου το 2020, που αμφισβητεί στη βάση του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας το παράνομο τουρκο-λιβυκό μνημόνιο, αφήνει προς συζήτηση τα σημεία τουρκικού ενδιαφέροντος, όμως μια τέτοια διαδικασία δεν μπορεί να δρομολογηθεί χωρίς την ανάκληση της συμφωνίας Αγκυρας-Τρίπολης.

Η κυβέρνηση Ερντογάν εμφανίζεται θετική για μια συνολική διευθέτηση, εντούτοις απέχει πολύ από την αποδοχή της βάσης και των διαδικασιών που προβλέπονται στο Διεθνές Δίκαιο. Με την Ελλάδα προβάλλει ως πακέτο την επίλυση και των διαφορών που η ίδια έχει δημιουργήσει, ενώ και με την Αίγυπτο επιδιώκει να διαμορφώσει ευρύτερο πλαίσιο συζήτησης ως προς τη Λιβύη, αλλά και τη Μ. Ανατολή έως το Κέρας της Ανατολικής Αφρικής.

Στη συνάντηση αλ Σίσι-Ερντογάν έγινε μια αναδρομή στις σχέσεις των δύο χωρών, την αναθέρμανση των οικονομικών σχέσεων και οι δύο ηγέτες υποσχέθηκαν ότι στόχος των εμπορικών συναλλαγών είναι να ανέλθουν τα επόμενα χρόνια σε 15 δισ. δολ. από 5,8 δισ. δολ. που ήταν το 2023. Αυτή είναι η μία πλευρά, η λεγόμενη θετική ατζέντα. Η άλλη ατζέντα, όμως, είναι ξεκάθαρα ανταγωνιστική και κινείται πέραν των διαπροσωπικών σχέσεων Ερντογάν-Σίσι που είχαν διαρραγεί το 2013 με την ανατροπή Μόρσι. Οι σχέσεις Τουρκίας-Αιγύπτου έχουν περάσει από μεγάλες διακυμάνσεις και πριν από την Αραβική Ανοιξη: την εποχή Νάσερ λόγω του Κυπριακού, αποκαταστάθηκαν κατά την εποχή Μουμπάρακ 1981-2011 και πήγαν να απογειωθούν με τη Μουσουλμανική Αδελφότητα (το 2012) που βγαίνει από την τουρκική ομπρέλα.

Ως προς τη Λιβύη, που έφερε τις δύο χώρες στα πρόθυρα σύγκρουσης το 2019-20 και επιστρατεύτηκαν ως διπλωματικοί δίαυλοι η ΜΙΤ και η GIS, για να φτάσουν αλ Σίσι και Ερντογάν στην ανταλλαγή χειραψίας στο Παγκόσμιο Κύπελλο του Κατάρ το 2022 και τον περασμένο Σεπτέμβριο στη Διάσκεψη G20 στην Ινδία, δεν έγινε καμία δήλωση από τους δύο ηγέτες, πλην της αναφοράς στην ακεραιότητα και την πολιτική μετάβαση της χώρας. Η Τουρκία επιμένει στη διατήρηση των δυνάμεών της στην Τρίπολη ενώ η Αίγυπτος ενισχύει σταθερά τη Βεγγάζη, στο πρόσωπο του στρατάρχη Χαφτάρ και των δύο γιων του, που έχουν αναλάβει ρόλο στα δημόσια πράγματα.

Το Κάιρο και η Γάζα

Η κρίση που πυροδότησε η Γάζα στη Μέση Ανατολή μπορεί να στάθηκε η ευκαιρία για την επαναπροσέγγιση αυτή την περίοδο, όμως η σχέση των δύο χωρών είναι ανταγωνιστική. Η Τουρκία συντάσσεται με τη Χαμάς, η οποία είναι εχθρική απέναντι στην πολιτική της Αιγύπτου, ενώ παράλληλα η κυβέρνηση αλ Σίσι βρίσκεται υπό πίεση να πάει σε ρήξη με το Ισραήλ τερματίζοντας τη διμερή συμφωνία ειρήνης (1979), αν υπάρξει μαζική εισροή προσφύγων από τη Λωρίδα της Γάζας στο Σινά.

Οι Συμφωνίες του Αβραάμ είναι στον αέρα από τις αραβικές χώρες και, κατ’ αναλογία, αμφίβολα είναι για τη συνέχεια όλα τα άλλα σχήματα συνεργασίας στα οποία συμμετέχει η Ελλάδα -και η Κύπρος- 3+1 με Ισραήλ και ΗΠΑ, με την Ιορδανία, τα ΗΑΕ και τη Σ. Αραβία. Η ελληνική διπλωματία κινείται στη γραμμή της Ε.Ε., η οποία πλέον ζητεί άμεσο τερματισμό των εχθροπραξιών στη Γάζα, ώστε να καταστεί δυνατή η επούλωση των πληγών με έναρξη διαλόγου για το Παλαιστινιακό. Παράλληλα η Αθήνα, με τον Γ. Γεραπετρίτη και τον υπουργό Αμυνας Ν. Δένδια, δίνει μήνυμα προς όλες τις πλευρές ότι θα συνεχίσει πάνω στις αρχές του Διεθνούς Δικαίου και των αποφάσεων της Ε.Ε. για τη Γάζα και την Ερυθρά Θάλασσα.

Οσο διαρκεί ο πόλεμος και με το ενδεχόμενο να κλιμακωθεί στο νότιο τμήμα, στη Ράφα, κορυφώνοντας τις πιέσεις που δέχεται το Κάιρο, κάθε υπόθεση για το μέλλον των διμερών και πολυμερών σχέσεων στην περιοχή χαρακτηρίζεται επισφαλής. Η Αίγυπτος διαψεύδει ότι χτίζει κλειστό προσφυγικό καταυλισμό στο Σινά, από την άλλη όμως η Τουρκία και άλλες γειτονικές χώρες αφήνουν να διαρρεύσει ότι είναι έτοιμες να συνδράμουν με δεκάδες χιλιάδες σκηνές για την προσωρινή φιλοξενία ενός μαζικού προσφυγικού κύματος από τη Λωρίδα.

Το σενάριο αυτό είναι το χειρότερο για την κυβέρνηση αλ Σίσι και για την Ε.Ε., καθώς θα τεθούν σε δοκιμασία οι σχέσεις με την Αίγυπτο και τις άλλες μετριοπαθείς χώρες του Αραβικού Συνδέσμου, όπως και με το Ισραήλ. Οι Βρυξέλλες περίμεναν από τις ΗΠΑ να συγκρατήσουν την επιθετική πολιτική Νετανιάχου, κάτι που δεν είναι ορατό για την ώρα. Ο χρόνος κυλάει αντίστροφα και για τη διοίκηση Μπάιντεν, που κινείται σε θολό τοπίο ενόψει των προεδρικών εκλογών τον Νοέμβριο.

Google News ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ ΣΤΟ GOOGLE NEWS
Ζητούνται νέες σταθερές στην Ανατολική Μεσόγειο

ΣΧΕΤΙΚΑ ΝΕΑ

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΕ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας