Αθήνα, 15°C
Αθήνα
Ελαφρές νεφώσεις
15°C
15.7° 11.6°
2 BF
74%
Θεσσαλονίκη
Ελαφρές νεφώσεις
13°C
14.6° 11.6°
1 BF
74%
Πάτρα
Αίθριος καιρός
14°C
14.4° 13.8°
3 BF
79%
Ιωάννινα
Σποραδικές νεφώσεις
11°C
10.9° 10.9°
1 BF
76%
Αλεξανδρούπολη
Σποραδικές νεφώσεις
12°C
11.9° 11.9°
0 BF
94%
Βέροια
Ελαφρές νεφώσεις
13°C
12.6° 10.0°
2 BF
78%
Κοζάνη
Σποραδικές νεφώσεις
6°C
9.0° 6.4°
2 BF
81%
Αγρίνιο
Σποραδικές νεφώσεις
12°C
12.4° 12.4°
0 BF
88%
Ηράκλειο
Ελαφρές νεφώσεις
14°C
14.3° 13.6°
2 BF
72%
Μυτιλήνη
Ελαφρές νεφώσεις
13°C
12.9° 12.9°
2 BF
76%
Ερμούπολη
Ελαφρές νεφώσεις
13°C
13.8° 12.7°
2 BF
82%
Σκόπελος
Ελαφρές νεφώσεις
12°C
14.0° 11.7°
0 BF
82%
Κεφαλονιά
Αραιές νεφώσεις
13°C
14.8° 12.9°
0 BF
94%
Λάρισα
Ελαφρές νεφώσεις
10°C
10.2° 9.9°
0 BF
100%
Λαμία
Ελαφρές νεφώσεις
13°C
13.8° 9.5°
1 BF
80%
Ρόδος
Σποραδικές νεφώσεις
14°C
13.8° 11.8°
1 BF
83%
Χαλκίδα
Ελαφρές νεφώσεις
13°C
15.5° 11.8°
2 BF
68%
Καβάλα
Αραιές νεφώσεις
12°C
12.1° 11.3°
2 BF
93%
Κατερίνη
Αίθριος καιρός
13°C
13.3° 11.7°
2 BF
76%
Καστοριά
Σποραδικές νεφώσεις
9°C
8.7° 8.7°
2 BF
69%
ΜΕΝΟΥ
Σάββατο, 02 Μαρτίου, 2024
Βασίλης Βασιλικός
Φωτογραφία Αρχείου Eurokinissi

Φτωχότερος ο κόσμος μας χωρίς τον Βασίλη Βασιλικό

Ο κόσμος της πολιτικής, των γραμμάτων και των τεχνών αποχαιρετά τον συγγραφέα του εμβληματικού «Ζ» •Ποιος ήταν ο Βασίλης Βασιλικός •Το τεράστιο συγγραφικό του έργο

 

Μια τεράστια προσωπικότητα των γραμμάτων, του πνεύματος και της Αριστεράς έφυγε σήμερα απ' τη ζωή

Ο Βασίλης Βασιλικός, πολυβραβευμένος Έλληνας συγγραφέας, μέσα στους 10 πιο μεταφρασμένους Έλληνες συγγραφείς σύμφωνα με την UNESCO, με σπουδές Νομικής (στο ΑΠΘ) και σκηνοθεσίας (στο Γέιλ), πολιτικός εξόριστος επί χούντας που στα χρόνια της δικτατορίας είχε κάνει αγώνα για την καταδίκη του πραξικοπήματος, γνωστός σε όλον τον κόσμο κυρίως για το έργο του «Ζ» το οποίο μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο από τον Κώστα Γαβρά, αφήνει πίσω του μια τεράστια παρακαταθήκη και ένα δυσαναπλήρωτο κενό.

Με συγκίνηση τον αποχαιρετούν ο κόσμος των γραμμάτων και των τεχνών και βεβαίως η πολιτική και πολιτειακή ηγεσία της χώρας, αφού υπήρξε μεγάλο κεφάλαιο για τον ελληνικό πολιτισμό.

Το τεράστιο συγγραφικό έργο και οι διακρίσεις

Ο Β. Βασιλικός με δικά του λόγια και η ιστορία του «Ζ»

Με τον Κώστα Γαβρά | EUROKINISSI

Το 2019 σε συνέντευξή του στην «Εφημερίδα των Συντακτών» και στη Νόρα Ράλλη, με τίτλο «Ο πρωθυπουργός ακολουθεί την παλαιάς κοπής μέθοδο “εκδίκηση του αντιπάλου”» είχε πει για τη δολοφονία του βουλευτή της ΕΔΑ, Γρηγόρη Λαμπράκη, από το παρακράτος, αλλά και για τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα από τη Χρυσή Αυγή:

«Για μένα, η δολοφονία του Παύλου που έφερε τη διάλυση της Χρυσής Αυγής έχει την ίδια βαρύτητα με τη δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη, του Σωτήρη Πέτρουλα και του Τεμπονέρα».

Στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο Βασίλης Βασιλικός μεταφέρει με γλαφυρό τρόπο πώς έφτασε στα χέρια του όλη η δικογραφία της δολοφονίας Λαμπράκη και τα προβλήματα που αντιμετώπισε στη συγγραφή του «Ζ».

Λίγα χρόνια πιο πριν, μιλώντας επίσης στην «Εφ.Συν.» και στη Βένα Γεωργακοπούλου, έλεγε για το «Σιλό», το πρώτο έργο του: «Δεκαπέντε χρόνων έγραψα το καλύτερο βιβλίο μου»

Εκεί μιλάει για τον φεμινισμό και τονίζει: «Δεν γίνεσαι φεμινιστής από ιδεολογία. Γεννιέσαι τέτοιος. Προπαντός όταν έχεις μια γιαγιά και μια μάνα που τις λατρεύεις. Τα κορίτσια έχουν προβλήματα με τις μάνες τους. Τα αγόρια με τους πατεράδες. Οπότε τα αγόρια ή διαλέγουν τον παππού για να παρακάμψουν τον πατέρα, όπως έκανα εγώ, ή αφοσιώνονται στις μάνες τους, που τους φορούν φουστάνια. Ευτυχώς εγώ είχα μια κατά ένα χρόνο μεγαλύτερη αδελφή και τη γλίτωσα».

Ποιος ήταν

Γεννήθηκε στις 18 Νοεμβρίου 1934 στη συνοικία των Ποταμουδίων Καβάλας. Οι γονείς του κατάγονταν από τη Θάσο.  Αποφοίτησε από το Λύκειο Καρυωτάκη στην Καβάλα, τη Σχολή Βαλαγιάννη (Θεσσαλονίκη) και το Αμερικανικό Κολλέγιο Ανατόλια. Στη συνέχεια σπούδασε Νομικά στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και σκηνοθεσία τηλεόρασης στη δραματική σχολή του Πανεπιστημίου Γέιλ (Drama School - SRT) στο Νιού Χέιβεν του Κονέκτικατ (ΗΠΑ).

Από το 1967 μέχρι το 1994 έζησε και εργάστηκε στο εξωτερικό (Ιταλία, Γαλλία, Νέα Υόρκη τα πρώτα 7 χρόνια εξόριστος από τη χούντα), με ένα τριετές διάλειμμα (1981-1984), κατά το οποίο ανέλαβε καθήκοντα αναπληρωτή γενικού διευθυντή της Ε.Ρ.Τ. επί κυβερνήσεως Ανδρέα Παπανδρέου. Εργάσθηκε ως βοηθός σκηνοθέτη σε ξένες παραγωγές, σκηνοθέτης ντοκιμαντέρ, σεναριογράφος, επιμελητής (Dr.) σεναρίων, εισηγητής σεναρίων στην Arte (1990-1993), δημοσιογράφος και συγγραφέας. Συνεργάστηκε με τον Νίκο Κούνδουρο στο σενάριο της ταινίας Μικρές Αφροδίτες. Διετέλεσε πρέσβης της Ελλάδας στην UNESCO (1996-2004).

Ο Βασίλης Βασιλικός τοποθετήθηκε επικεφαλής του ψηφοδελτίου επικρατείας της εκλογικής συνεργασίας Πράσινοι - Δημοκρατική Αριστερά στις βουλευτικές εκλογές του 2015, καθώς και στις βουλευτικές εκλογές του 2019, αυτή την φορά όμως με τον ΣΥΡΙΖΑ - Προοδευτική Συμμαχία όπου και εξελέγη. Ήταν βουλευτής Επικρατείας από τις 7 Ιουλίου 2019 μέχρι τις 21 Μαΐου 2023.

Ο αποχαιρετισμός απ' τον κόσμο της πολιτικής

Ο Βασίλης Βασιλικός στη Βουλή | EUROKINISSI

Έχοντας διατελέσει και βουλευτής και μάλιστα έχοντας υπάρξει επικεφαλής στο ψηφοδέλτιο Επικρατείας του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ στις εκλογές του 2019, τον Βασίλη Βασιλικό αποχαιρέτησαν και οι κορυφαίοι πολιτειακοί και πολιτικοί παράγοντες της χώρας.

«Πληθωρική, πολυδιάστατη προσωπικότητα, τολμηρός δημιουργός που κινήθηκε στο μεταίχμιο ιστορίας και μυθοπλασίας, ευαίσθητος δέκτης των σημάτων της επικαιρότητας και ικανός να τα ερμηνεύσει, ο Βασίλης Βασιλικός σφράγισε με το σπινθηροβόλο του πνεύμα, το έργο και την παρουσία του τα γράμματα, τον κινηματογράφο, την τηλεόραση, την πολιτική», τονίζει στο συλλυπητήριο μήνυμά της η Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπουλο, χαρακτηρίζοντας τον «γνήσιο κοσμοπολίτη, με βαθύ αποτύπωμα στην πνευματική και την πολιτική μας ζωή». «Όλοι εμείς που μεγαλώσαμε με τα βιβλία του, αλλά και οι νεότεροι που τον ανακαλύπτουν με ολοένα αυξανόμενο ενδιαφέρον, τον αποχαιρετούμε με συγκίνηση» έγραψε στο Facebook. 

Ως μια προσωπικότητα «με ανεξίτηλη σφραγίδα στην ελληνική, αλλά και στην παγκόσμια λογοτεχνία» και «μια φωνή που τιμούσε την Ελλάδα και πέρα από τα σύνορά μας» τον χαρακτήρισε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης. «Ο Βασιλικός ήταν ένας αριστοτέχνης αφηγητής που για δεκαετίες ύφαινε ιστορίες οι οποίες γοήτευαν, οξύνοντας τον προβληματισμό του αναγνώστη. Υπήρξε, όμως, και ένας ενεργός πολίτης. Πολέμιος της δικτατορίας και, αργότερα, συμμέτοχος στην οικοδόμηση της Δημοκρατίας, την οποία υπηρέτησε και ως βουλευτής», τόνισε στην ανάρτησή του. «Αν και σε διαφορετικούς πολιτικούς χώρους, ανέκαθεν είχε τον σεβασμό μου για την προσφορά του στα γράμματα, όσο και για την πίστη του στις αρχές της ελευθερίας και της ισότητας. Τον ίδιο σεβασμό καταθέτω και σήμερα, μαζί με τα συλλυπητήριά μου στη σύζυγο και την κόρη του».

«Κατάφερε την παγκόσμια έκρηξη με ένα γράμμα: Ζ. Έκρηξη λογοτεχνίας. Έκρηξη δημοκρατίας. Ένας ολόκληρος πλανήτης έμαθε τον ήρωα Γρηγόρη Λαμπράκη, το παρακράτος που εξουσίαζε για δεκαετίες τη χώρα μας, τη δημοκρατία που για να κερδηθεί κάποιοι μάτωσαν σε αυτόν τον τόπο» ανέφερε, μεταξύ άλλων σε ανάρτησή του στο X ο Στέφανος Κασσελάκης.

Ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης τονίζει ακόμα ότι «για τον ΣΥΡΙΖΑ - ΠΣ η σημερινή απώλεια είναι διπλή. Όχι μόνο του μεγάλου διανοούμενου αλλά και του μεγάλου συντρόφου. Που συμπαρατάχθηκε με τον ΣΥΡΙΖΑ σε δύσκολες στιγμές και κόσμησε την πρώτη θέση του ψηφοδελτίου επικρατείας στις εκλογές του 2019, όπως κόσμησε μέσα από την εκλογή του το ελληνικό κοινοβούλιο».

Με μια κοινή τους φωτογραφία τον αποχαιρέτησε ο Αλέξης Τσίπρας. «Ο φίλος, ο σύμβουλος, ο σύντροφος Βασίλης Βασιλικός έφυγε για το μεγάλο ταξίδι. Θα λείψει στην Ελλάδα, την Αριστερά, την Τέχνη. Θα μας λείψει. Αφήνει όμως πίσω του το τεράστιο συγγραφικό του έργο, που έκανε με απαράμιλλο τρόπο το δράμα, τις αγωνίες και τους αγώνες του λαού μας υπόθεση των λαών του κόσμου. Αφήνει το Ζ, παγκόσμιο σύμβολο αντίστασης και ελευθερίας. Αφήνει την πράξη της αφοσίωσης στον άνθρωπο, την ελευθερία, και τη δικαιοσύνη. Είμαι υπερήφανος και ευγνώμων που πορευτήκαμε μαζί σε δύσκολες μέρες. Που μας έδεσε η αμοιβαία εκτίμηση και αγάπη. Που έδωσε στο ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, ως βουλευτής επικρατείας, τη δική του σεμνή προσφορά. Καλό σου ταξίδι σύντροφε Βασίλη» έγραψε ο πρώην πρωθυπουργός και πρώην πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ.

Η Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ τήρησε ενός λεπτού σιγή στη μνήμη του, κατά την έναρξη της σημερινής της συνεδρίασης. Σε ανακοίνωσή του το κόμμα σημείωσε: «Με θλίψη αποχαιρετούμε σήμερα τον σπουδαίο συγγραφέα, διανοούμενο και σύντροφο Βασίλη Βασιλικό, έναν άνθρωπο που το έργο του μετέφερε σε όλο τον κόσμο τους αγώνες του ελληνικού λαού για τη Δημοκρατία».

«Δεν θα πάψει να αποτελεί φωτεινό παράδειγμα συνδυασμού της πολιτικής δράσης με το λογοτεχνικό της ισοδύναμο, ακόμη κι όταν αυτό περνάει από τα δύσβατα μονοπάτια του έρωτα», σημειώνει, μεταξύ άλλων, το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης ενώ κάνει αναφορά στη  μεγάλη τιμή που έκανε στον ΣΥΡΙΖΑ το 2019 να τεθεί επικεφαλής του ψηφοδελτίου Επικρατείας και να κοσμήσει τη Βουλή με την παρουσία του τα επόμενα χρόνια.

«Κοσμοπολίτης, με κοινωνική συνείδηση και ενεργό δράση στην πολιτική ζωή του τόπου, έγραψε μυθιστορήματα στα οποία καθρεφτίστηκε η μεταπολεμική ελληνική περιπέτεια», αναφέρει σε δήλωσή της η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη. «Η απώλειά του αφήνει ένα δυσαναπλήρωτο κενό στα ελληνικά γράμματα. Τα βιβλία του θα βρίσκουν πάντα αναγνώστες και πολλά από αυτά θα διαβάζονται ως τεκμήρια της νεοελληνικής ιστορίας» τονίζει η υπουργός Πολιτισμού.

«Με βαθύ σεβασμό» αποχαιρετά τον σπουδαίο Έλληνα συγγραφέα Βασίλη Βασιλικό το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝ.ΑΛΛ. «Βαθιά δημοκράτης και ενεργός πολίτης αφήνει μία πολύτιμη παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές Ελλήνων και θα μνημονεύεται για πάντα». Ειλικρινή συλλυπητήρια στους οικείους του, σημειώνει, μεταξύ άλλων, η ανακοίνωση.

Σε συλλυπητήριο μήνυμά του το ΚΚΕ αναφέρει: «Αποχαιρετούμε με μεγάλη θλίψη και σεβασμό τον πολυτάλαντο Βασίλη Βασιλικό, συγγραφέα του εμβληματικού «Ζ» για τη δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη, που έγινε ταινία με σπουδαίους συντελεστές και μουσική του Μίκη Θεοδωράκη».

Τη θλίψη του για την εκδημία «του σπουδαίου ανθρώπου» και «μεγάλου Έλληνα συγγραφέα» Βασίλη Βασιλικού, εξέφρασε και ο πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων, Κωνσταντίνος Τασούλας. Σύμφωνα με τον Κ. Τασούλα, «εκτός από το σπουδαίο έργο του στον πολιτισμό, ο Βασίλης Βασιλικός ξεχώρισε και για την ενασχόλησή με τα κοινά».

«Θα τον διαβάζουμε, θα τον θυμόμαστε και θα επιστρέφουμε πάντα στο έργο του», τονίζει ο Αλέξης Χαρίτσης, ο επικεφαλής της νέας Κ.Ο. με 11 αποχωρήσαντες απ' τον ΣΥΡΙΖΑ βουλευτές. Μεταξύ άλλων σημειώνει ότι «στο έργο του κινήθηκε με άνεση από το πεδίο των πολιτικών αποφάσεων μέχρι τη ζωή στις λαϊκές γειτονιές, συνομιλώντας από τον Καμύ και τον Ζιντ μέχρι τη λαϊκή τέχνη και τον Στέλιο Καζαντζίδη. Με αυτόν τον τρόπο αποτελούσε πρότυπο διανοούμενου για τη σύγχρονη Αριστερά μέχρι το τέλος της ζωής του. Το 2019 επιλέχθηκε από τον Αλέξη Τσίπρα να ενταχθεί, ως επικεφαλής, στο ψηφοδέλτιο Επικρατείας του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ».

Το αντίο απ' τον κόσμο των γραμμάτων και των τεχνών

EUROKINISSI

Η Εταιρεία Ελλήνων Σκηνοθετών αποχαιρετά τον Βασίλη Βασιλικό, « πνευματικό ταγό ολόκληρων γενεών, έναν καλλιτέχνη της γραφής με τεράστια και διεθνή απήχηση, όπως το «Ζ», αλλά και εμπνευσμένο δημιουργό στον χώρο της οπτικοακουστικής τέχνης».

«Ο Βασίλης Βασιλικός μίλησε, έδρασε, συμμετείχε ενεργά στον δημόσιο βίο και διαχειρίστηκε με ευθύνη οργανισμούς και θέσεις, έχοντας σαν όραμα πάντα μια σύγχρονη κοινωνία και υψώνοντας παγκόσμια το λάβαρο μιας άλλης προοδευτικής Ελλάδας !» καταλήγει το μήνυμα της Εταρείας Ελλήνων Σκηνοθετών.

Τη λύπη της εξέφρασε και η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εκδοτών Βιβλιοχαρτοπωλών.

«Η απώλεια του Βασίλη Βασιλικού αφήνει μεγάλο κενό στον σύγχρονο ελληνικό Πολιτισμό, βυθίζοντας σε θλίψη τον καλλιτεχνικό κόσμο. Ο Βασίλης Βασιλικός υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους και πιο μεταφρασμένους Έλληνες συγγραφείς σε πολλές γλώσσες του κόσμου. Έζησε στην Ελλάδα, τη Γαλλία, την Ιταλία και τη Νέα Υόρκη, άλλοτε από ελεύθερη επιλογή κι άλλοτε από ανάγκη -αυτοεξόριστος λόγω της χούντας των συνταγματαρχών. Ήταν πάντα ενεργός πολίτης, μαχητικός και με ανήσυχο πνεύμα, υπερασπιζόμενος τις αξίες της Δημοκρατίας. Το «Ζ», το εμβληματικό μυθιστόρημά του με θεματική τη δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη, αποδείχτηκε ένας ισχυρός συνεκτικός δεσμός λογοτεχνίας και κινηματογράφου, αλλά και ένα ορόσημο της φιλμογραφίας του Κώστα Γαβρά. Το σινεμά και η τηλεόραση απορρόφησαν μέρος της δημιουργικότητάς του. Βρέθηκε στο πλευρό του Νίκου Κούνδουρου για το σενάριο της ταινίας ”Μικρές Αφροδίτες”, έγραψε σενάρια, γύρισε ντοκιμαντέρ. Συνέβαλε, επίσης, σημαντικά, ως αναπληρωτής γενικός διευθυντής της ΕΡΤ, στην ανανέωση της ελληνικής τηλεόρασης προωθώντας το άνοιγμά της στον ευρύ ορίζοντα της μυθοπλασίας» τονίζει το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου.

Google News ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ ΣΤΟ GOOGLE NEWS
Φτωχότερος ο κόσμος μας χωρίς τον Βασίλη Βασιλικό

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΕ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας