• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    16°C 12.5°C / 17.9°C
    0 BF
    67%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    15°C 11.9°C / 15.8°C
    1 BF
    79%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    16°C 15.4°C / 17.9°C
    0 BF
    65%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    11°C 10.9°C / 12.5°C
    0 BF
    87%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    12°C 11.9°C / 11.9°C
    2 BF
    71%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    13°C 11.2°C / 15.2°C
    1 BF
    80%
  • Κοζάνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    8°C 7.4°C / 10.1°C
    1 BF
    93%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 12.4°C / 18.6°C
    1 BF
    83%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    17°C 16.1°C / 18.7°C
    4 BF
    71%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    16°C 13.9°C / 15.9°C
    1 BF
    72%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    17°C 16.2°C / 18.5°C
    4 BF
    59%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    13°C 13.5°C / 13.5°C
    2 BF
    59%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 16.9°C / 17.9°C
    2 BF
    77%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    12°C 11.9°C / 12.5°C
    2 BF
    87%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    12°C 11.7°C / 12.5°C
    1 BF
    100%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 17.8°C / 19.9°C
    4 BF
    63%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    14°C 12.7°C / 18.1°C
    1 BF
    76%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    13°C 11.3°C / 14.4°C
    1 BF
    77%
  • Κατερίνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    15°C 12.0°C / 15.9°C
    1 BF
    83%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    8°C 7.8°C / 7.8°C
    1 BF
    88%
EUROKINISSI/ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Δακρυσμένα μάτια, στους μεγάλους δρόμους κάτω απ’ τις αφίσες

  • A-
  • A+
Δεκάδες στιγμιότυπα συγκινημένων ανθρώπων γύρω από τη Μητρόπολη, αλλά και στο προαύλιο όπου τον τόνο της ιδιαίτερης κι επεισοδιακής τελετής έδωσαν οι νέοι ● Ενα ετερόκλητο πλήθος πάλι ενιαίο έγινε, πάλι μαζί συναντήθηκε στους στίχους όσων τραγουδιών πέρασαν από στόμα σε στόμα στη διάρκεια της αναμονής για το «αντίο» στον δικό τους Μίκη.

Ο ψηλός, μαυροντυμένος άντρας που στεκόταν ολομόναχος κι ακίνητος, με τα μάτια του διαρκώς «γεμάτα» και κόκκινα, πάνω από τη μάσκα. Το ηλικιωμένο ζευγάρι που άκουγε τους επικήδειους, εκείνη με τα χέρια σταυρωμένα σε στάση προσωπικής προσευχής όλη την ώρα, εκείνος γερμένος διαρκώς επάνω της να την αγκαλιάζει. Ο ηλικιωμένος που προχωρούσε με δυσκολία, με φανερό πρόβλημα στη βάδιση, γερτός, αλλά αποφασισμένος αν μπορεί να μπει και στη Μητρόπολη και πάντως να είναι παρών, εκεί, πεισματικά. Η γυναίκα με το μοβ φόρεμα που, αμίλητη, σ' όλη τη διάρκεια, σήκωσε μόνο δύο φορές τη γροθιά της. Διάσπαρτοι κάποιοι καλλιτέχνες, όπως η Μαρίζα Κωχ.

Αν κάτι, όμως, έδινε τον τόνο, την ψυχή και τον ρυθμό στον «λαό» του Μίκη, στον απλό κόσμο που στάθηκε μέχρι το τέλος στο προαύλιο της Μητρόπολης, αυτό ήταν οι νέοι άνθρωποι. Είτε σε μικρές παρέες φίλων που ήρθαν αυθόρμητα είτε οργανωμένοι σε ομάδες, όπως η αντιπροσωπεία των Φοιτητικών Συλλόγων Αθήνας, μαυροντυμένοι όλοι, με κόκκινες σημαίες κάποιοι και άλλοι κάτω από το πανό στο οποίο ένα ταλαντούχο χέρι είχε ζωγραφίσει έναν Μίκη-θεριό με ανοιχτά τα χέρια -όπως τον μάθαμε και όπως τον ξέραμε, δηλαδή- και είχε γράψει: «Αυτές οι καρδιές δε βολεύονται παρά μόνο στο δίκιο».

ΜΑΡΙΟΣ ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ

Ή το άλλο πανό, στα χέρια νέων ανθρώπων και πάλι, της Λαϊκής Ενότητας αυτό (άλλωστε το μάτι μας πήρε και τον Παναγιώτη Λαφαζάνη να μπαίνει κάποια στιγμή στην εκκλησία), με το σύνθημα «Αρνιέμαι να 'χω σκέψη που σωπαίνει να περιμένει μάταια τον καιρό¬. ‘Η και το άλλο πανό του ΓΕΛ Πετρούπολης.

Δεν ήταν πάρα πολλοί, κάτω από το ψιλόβροχο που άρχισε να πέφτει, ανοίγοντας ομπρέλες, «κάπως σαν στιγμιότυπο από ταινία του Αγγελόπουλου» που ψιθύρισε ο διπλανός. Ηταν που οι πολλοί είχαν πάει το πρωί (όταν η ουρά του προσκυνήματος έφτανε στριφογυριστή μέχρι την Καπνικαρέα) και όλες τις προηγούμενες ημέρες. Ηταν που κι αυτοί που ήταν εκεί στέκονταν περιορισμένοι από τα κιγκλιδώματα, μακριά από την είσοδο του ναού. Ηταν και που ο αποχαιρετισμός στον Μίκη έγινε αυτούς τους παράξενους καιρούς με τα υγειονομικά μέτρα για την αποφυγή του συνωστισμού.

Αλλά πάντως κι αυτό το ετερόκλητο πλήθος πάλι ενιαίο έγινε, πάλι μαζί συναντήθηκε στους στίχους όσων τραγουδιών πέρασαν από στόμα σε στόμα στη διάρκεια της αναμονής: «Στο περιγιάλι το κρυφό». Σεφέρης. «Ενα το χελιδόνι». Ελύτης. «Φεγγάρι μάγια μου 'κανες» (Της ξενιτιάς). Ερρίκος Θαλασσινός. «Ο λεβέντης». Νότης Περγιάλης. «Οι πρώτοι νεκροί» (Πάλης ξεκίνημα). Με τους στίχους του Αλέκου Παναγούλη. «Το σφαγείο» (Το μεσημέρι). Με τους στίχους του ίδιου του Μίκη. Τραγούδια όλα εγγεγραμμένα κυτταρικά στους μεγαλύτερους, ικανά να ανασύρουν προσωπικές μνήμες και συλλογικούς αγώνες. Αλλά οι νέοι; Να λοιπόν που τζάμπα ανησυχούσε ο Μίκης ότι δεν παίζεται αρκετά και δεν τραγουδιέται αρκετά και δεν τον ξέρουν οι νέοι.

Αυτό ήταν πάντως το πλήθος που ήταν εκεί από νωρίς και μέχρι το τέλος: κόσμος που υπακούει στους δικούς του κανόνες. Ή που μάλλον σε τέτοιες συνθήκες δεν υπακούει σε κανόνες ούτε σε κόμματα ούτε «ενορχηστρώνεται». Κι άλλοτε συναντιέται στους στίχους του ίδιου τραγουδιού. Αλλοτε του ίδιου γνωστού συνθήματος φερμένου από παλιά («Με αγώνες τιμάμε τους νεκρούς μας»).

Τηλέμαχος Χυτήρης , Μαρία Φαραντούρη

EUROKINISSI

Αλλοτε της ίδιας αντίδρασης, φερμένης κι εκείνης από παλιά (οι αποδοκιμασίες, τα σφυρίγματα και τα γιουχαΐσματα τα οποία στην έναρξη της επίσημης τελετής είχαν στόχο ιδιαίτερα τον πρωθυπουργό, την υπουργό Πολιτισμού και τον πρόεδρο της Ελληνικής Λύσης Κυριάκο Βελόπουλο καθώς έφταναν, κορυφώθηκαν κατά την έξοδο των επισήμων με το σύνθημα «Ο λαός δεν ξεχνά, Μητσοτάκη κάθαρμα» που ιστορικά έλκει την καταγωγή του από τις διαδηλώσεις του ΄65, την περίοδο των «Ιουλιανών» στην πλατεία Συντάγματος με αφορμή τη δολοφονία του Σωτήρη Πέτρουλα). Κι άλλοτε στο κοινό χειροκρότημα που άναβε σχεδόν αντανακλαστικά ύστερα από φράσεις των δύο επικήδειων και δη αυτού που εκφώνησε ο γ.γ. του ΚΚΕ Δημήτρης Κουτσούμπας, ο οποίος αριστοτεχνικά διεκδίκησε το αριστερό πρόσημο της τέχνης του Μίκη με παρατηρήσεις όπως αυτή: «Η μεγάλη τέχνη είναι πάντα πολιτική».

Γνωστοί και άγνωστοι

Μαριάννα Βαρδινογιάννη

EUROKINISSI

Εκτός βέβαια από το «ανώνυμο» πλήθος, όπως μάθαμε να αποκαλούμε τους απλούς ανθρώπους που ήρθαν από τις γειτονιές τους, ήταν και οι επώνυμοι. Επώνυμοι στα στεφάνια που ήταν ακουμπισμένα διακριτικά στην άκρη, τόσο επώνυμοι ώστε να υπογράφουν λιτά στην κορδέλα «Βαρδής-Μαριάννα» (κι αλήθεια «το τελευταίο παράδοξο που κατόρθωσε ο Μίκης ήταν να ακούει επί τόση ώρα η, παρούσα στην τελετή, κ. Βαρδινογιάννη -και όχι μόνο- την ομιλία του γ.γ. του ΚΚΕ», όπως επισήμανε, χαμογελώντας λίγο, ένας φίλος) ή και λιγότερο λιτά, όπως η «οικογένεια του Βαγγέλη Μαρινάκη», στο στεφάνι της οποίας αναγραφόταν «Ενας ατέλειωτος ήλιος. Γεμάτος Λεβεντιά, Λευτεριά και Μουσική. Αντίο Μίκη».

Αλέκα Παπαρήγα

EUROKINISSI

Μετρημένοι και αναγνωρίσιμοι όλοι που μπήκαν στη Μητρόπολη για την τελετή. Η οικογένεια (ο Γιώργος Θεοδωράκης και οι τέσσερις εγγονοί του Μίκη, παιδιά της Μαργαρίτας και του επίσης παρόντος Δημήτρη Παπαγγελίδη), πλην της γυναίκας του Μίκη, της Μυρτώς (που η κατάσταση της υγείας της είναι ως γνωστόν ιδιαίτερα επιβαρυμένη), και της κόρης του Μαργαρίτας που είχε ήδη αναχωρήσει για τα Χανιά, όπως ακούστηκε.

Οι πολιτικοί. Και λίγοι από την «οικογένεια» των καλλιτεχνών (αν και πολύ περισσότεροι πέρασαν τις προηγούμενες ημέρες από το προσκύνημα): Η Μαρία Φαραντούρη μαζί με τον Τηλέμαχο Χυτήρη και την Ελλη Πασπαλά. Ο Ζιλφί Λιβανελί. Ο Βασίλης Βασιλικός. Ο Γιώργος Νταλάρας μαζί με τη σύζυγό του Αννα. Ο Μανώλης Μητσιάς με τη σύζυγό του Λίτσα. Ο Λάκης Λαζόπουλος. Και ο Πέτρος Γαϊτάνος που καθόταν μαζί με την οικογένεια.

ΜΑΡΙΟΣ ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ

Στο τέλος της τελετής -από την οποία πάντως σχολιάστηκε ότι, αν και δεν έλειψαν τα τραγούδια του κόσμου, έλειψε η μουσική- η σορός καταχειροκροτήθηκε, η κραυγή «Αθάνατος», ως πιο βέβαιη κατάφαση από ποτέ, ταξίδεψε πάνω και πέρα κι από την εμβέλεια του drone (κάποιου καναλιού;) που είχε καταγράψει όλα τα στιγμιότυπα μέχρι τότε και καθένας πήρε τον δρόμο του.

Ο Μίκης για το ύστατο ταξίδι του στη θάλασσα και την τελευταία του κατοικία στα Χανιά. Οι φοιτητικοί σύλλογοι για μια συμβολική πορεία μέχρι το Α' Νεκροταφείο. Οι άλλοι σκόρπισαν. Αλλά φεύγοντας είδαμε σε ένα μαρμάρινο πεζούλι τη Μαρία Φαραντούρη να μιλάει για τα τραγούδια του Μίκη με παιδιά, παιδάκια Δημοτικού, που της μιλούσαν θαρρετά και χαρούμενα. Κι αυτός ήταν μάλλον ο ωραιότερος και ο πιο κατάλληλος επίλογος αυτής της επεισοδιακής αλλά και πολύ «συγκινημένης» τελετής.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΠΟΛΙΤΙΚΗ
«Ο λαός δεν ξεχνά...»
Για τον τελευταίο αποχαιρετισμό στον Μίκη πήγαμε χθες στη Μητρόπολη, σε αποδοκιμασίες στον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη πέσαμε. Κι έτσι από το «Της δικαιοσύνης ήλιε νοητέ» βρεθήκαμε στο «Ο λαός δεν ξεχνά,...
«Ο λαός δεν ξεχνά...»
ΠΟΛΙΤΙΚΗ
«Ο Μίκης θα είναι πάντα εδώ, άνθος φυτρωμένο στη μνήμη του λαού μας»
Γεμάτη συγκίνηση ήταν η επικήδεια ομιλία της Προέδρου της Δημοκρατίας, Κατερίνας Σακελλαροπούλου, στη μητρόπολη για τον Μίκη Θεοδωράκη. Τον χαρακτήρισε «Παιδαγωγό του έθνους», που μαχητικός, χειμαρρώδης και...
«Ο Μίκης θα είναι πάντα εδώ, άνθος φυτρωμένο στη μνήμη του λαού μας»
ΠΟΛΙΤΙΚΗ
Μητσοτάκης εναντίον Κουτσούμπα για τις αποδοκιμασίες
Ενοχλημένος σφόδρα από το σύνθημα «Ο λαός δεν ξεχνά, Μητσοτάκη κάθαρμα» που ακούστηκε στη Μητρόπολη σήμερα είναι ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης.
Μητσοτάκης εναντίον Κουτσούμπα για τις αποδοκιμασίες
ΑΝΤΙΠΟΛΙΤΕΥΣΗ
ΚΚΕ (μ-λ): Ο λαός τραγουδά το έργο του Μίκη με την ελπίδα ότι θα σημάνουν οι καμπάνες
Τον δικό του αποχαιρετισμό στον Μίκη Θεοδωράκη στέλνει το ΚΚΕ (μ-λ), κάνοντας έναν απολογισμό της καλλιτεχνικής αλλά και της πολιτικής του πορεία στην ιστορία του τόπου και των αγώνων της Αριστεράς.
ΚΚΕ (μ-λ): Ο λαός τραγουδά το έργο του Μίκη με την ελπίδα ότι θα σημάνουν οι καμπάνες

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας