Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Νέες Συμπληγάδες για την κυβέρνηση

Ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος, ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Γιώργος Χουλιαράκης και η κυβερνητική εκπρόσωπος Ολγα Γεροβασίλη στην κοινή συνέντευξη Τύπου για το αποτέλεσμα του Eurogroup της 24ης Μαΐου

ΑΠΕ-ΜΠΕ/ ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΣΑΪΤΑΣ

Νέες Συμπληγάδες για την κυβέρνηση

  • A-
  • A+

Τα αναδρομικά του ΕΚΑΣ, τα «κόκκινα» δάνεια και η αύξηση του ΦΠΑ στα νησιά του Αιγαίου συνιστούν τις νέες Συμπληγάδες για την κυβέρνηση.

Βέβαια, στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε η ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών, παρουσία της κυβερνητικής εκπροσώπου Ολγας Γεροβασίλη, ο Ευκλείδης Τσακαλώτος αναγνώρισε ότι για να ολοκληρωθεί η πρώτη αξιολόγηση και να εκταμιευτεί η δόση των 10,3 δισ. ευρώ, θα πρέπει να ξεπεραστούν κάποια νέα «αγκάθια». Οπως όλες οι αξιολογήσεις, έτσι και αυτή -είπε- έχει κάποιες «ουρές» που θα διευθετηθούν άμεσα, σε συνεννόηση με τους δανειστές.

Ειδικότερα ανέφερε:

•Την ολοκλήρωση της αποκρατικοποίησης του Ελληνικού.

•Τη λειτουργία του νέου υπερταμείου αποκρατικοποιήσεων και τη νομική κάλυψη της διοίκησης αλλά και των ξένων εμπειρογνωμόνων που θα μπουν στο Δ.Σ. του.

•Την υλοποίηση των παρεμβάσεων που έχουν συμφωνηθεί για το άνοιγμα της αγοράς ενέργειας. Η κυβέρνηση καλείται να προχωρήσει ώς τον Σεπτέμβριο το σχέδιο μεταβίβασης του ΑΔΜΗΕ από τη ΔΕΗ (η πλειοψηφία θα μεταβιβαστεί στο Δημόσιο και το 20% θα αποκτηθεί από στρατηγικό επενδυτή), ενώ έπρεπε να είχε εγκρίνει τον σχεδιασμό εφαρμογής του συστήματος δημοπρασιών τύπου ΝΟΜΕ, μέσω του οποίου επιδιώκεται η μείωση του μεριδίου της ΔΕΗ στη λιανική και χονδρική αγορά.

Στο θέμα του ΕΚΑΣ, οι Ευκλ. Τσακαλώτος και Γ. Χουλιαράκης είπαν ότι το βοήθημα δεν πρόκειται να ζητηθεί πίσω ή αν αυτό συμβεί, οι συνταξιούχοι θα αποζημιωθούν είτε από το Ταμείο Κοινωνικής Αλληλεγγύης (η σύστασή του προχωράει κανονικά) είτε με άλλον τρόπο.

Ωστόσο το θέμα αυτό συνδέεται άμεσα με τεχνικά ζητήματα που αφορούν τη διανομή κοινωνικού μερίσματος ή την πολιτική μείωσης της φορολογίας στην περίπτωση που το πλεόνασμα υπερβαίνει τους προβλεπόμενους στόχους. Αρκεί να προέρχεται από μόνιμα μέτρα και όχι από εφάπαξ.

Το ζήτημα συζητήθηκε χθες σε τηλεδιάσκεψη που είχε ο Γιώργος Κατρούγκαλος με εκπροσώπους των θεσμών, οι οποίοι ζήτησαν την άμεση επιστροφή του ΕΚΑΣ.

Στην περίπτωση που δεν επιστραφούν τα 100 εκατ. ευρώ που έχουν μοιραστεί σε 90.000 δικαιούχους, τότε δημιουργείται «τρύπα» στο πρόγραμμα, που θα πρέπει να καλυφθεί με ισοδύναμα.

Σε ό,τι αφορά τον ΦΠΑ, οι κ. Τσακαλώτος και Χουλιαράκης ξεκαθάρισαν ότι η κυβέρνηση δεν πρόκειται να πάρει πίσω την αύξηση των συντελεστών του ΦΠΑ, τονίζοντας ότι στις προτεραιότητές της είναι η ενίσχυση όλων όσοι έχουν χαμηλά εισοδήματα ανεξαρτήτως του τόπου κατοικίας τους.

Πάντως, για το ίδιο θέμα, κορυφαία στελέχη της κυβέρνησης, όπως οι Πάνος Καμμένος και Ν. Βούτσης, διατυπώνουν -σε διαφορετικούς τόνους ο καθένας- την άποψη ότι το συγκεκριμένο μέτρο είναι ή μπορεί να είναι αντισυνταγματικό.

Ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Γ. Χουλιαράκης αρνήθηκε να σχολιάσει τα περί αντισυνταγματικότητας, τονίζοντας «εγώ δεν είμαι συνταγματολόγος», ενώ, όπως υπενθύμισε ο Ευκλ. Τσακαλώτος, «η σταδιακή κατάργηση των μειωμένων συντελεστών στα νησιά του Αιγαίου προβλέπεται να γίνει σε 3 φάσεις, όπως ορίζει το 3ο Μνημόνιο που υπεγράφη τον Αύγουστο του 2015». Κατανοώντας εξάλλου την ανησυχία των νησιωτών, είπε ότι στόχος της κυβέρνησης είναι η πολιτική για τα νησιά να γίνει πιο αναπτυξιακή.

«Κόφτης» και στις δαπάνες εξυπηρέτησης του χρέους

Οι ετήσιες χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας δεν θα υπερβαίνουν το 15% του ΑΕΠ ώς το 2038 και το 20% του ΑΕΠ στη συνέχεια

«Κόφτη» δεν θα έχουν μόνο τα κονδύλια του προϋπολογισμού (μισθολογικά και μη) αλλά και οι δαπάνες εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους (τόκοι και χρεολύσια). Τη σπουδαιότητα αυτού του «κόφτη», ώστε οι ετήσιες χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας να μην υπερβαίνουν το 15% του ΑΕΠ ώς το 2038 και το 20% του ΑΕΠ στη συνέχεια, προέταξε χθες ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος.

Στάθηκε στη δυνατότητα που έχει πλέον η Ελλάδα να χαλιναγωγεί, για πρώτη φορά, τιςδαπάνες αποπληρωμής των δανείων που τα προηγούμενα χρόνια (2009-2013) ξεπέρασαν το 25% του ΑΕΠ.

Οπως είπε ο Γ. Χουλιαράκης, αν αυτός λειτουργούσε νωρίτερα, η Ελλάδα θα είχε καταφέρει να εξοικονομήσει έως και 27 δισ. ευρώ από αυτές τις ακαθάριστες χρηματοδοτικές ανάγκες.

Στοιχείο ενδεικτικό της συμφωνίας που πέτυχε η κυβέρνηση στο Eurogroup είναι ότι για την επόμενη τριετία οι ίδιες ανάγκες για την Ιταλία ανέρχονται στο 19,5%, για την Πορτογαλία στο 16%, την Ισπανία στο 17,5% και για τις ΗΠΑ στο 18%.

«Δεν είναι πλέον στη διακριτική ευχέρεια κανενός υπουργού Οικονομικών της ευρωζώνης να πει αν χρειάζεται παραπάνω ή όχι» είπε ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, θέλοντας να υπογραμμίσει ότι οι αποφάσεις για την εξυπηρέτηση του ελληνικού χρέους δεν θα καθορίζονται από πολιτικές σκοπιμότητες.

Ο υπουργός Οικονομικών αναγνώρισε από την άλλη πλευρά ότι «η συμφωνία της 24ης Μαΐου δεν βοηθάει έναν φτωχό που δεν τα βγάζει πέρα», παρά το γεγονός ότι για πρώτη φορά, όπως είπε, υπάρχει επίσημη αναγνώριση ότι το χρέος δεν είναι βιώσιμο. «Ως αποτέλεσμα της αναγνώρισης, έχουμε ένα πλαίσιο που αντιμετωπίζει αυτό το γεγονός», ανέφερε.

Σύμφωνα με την ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών επιτεύχθηκαν τρεις στόχοι στο Eurogroup:

• Εκταμίευση της δόσης

• Ολοκλήρωση της αξιολόγησης ώστε να μπούμε και στο Q.E. (ποσοτική χαλάρωση) της ΕΚΤ («που ελπίζω ότι θα γίνει γρήγορα»).

• Συμφωνία για το χρέος.

«Τους στόχους μας τους πετύχαμε, κάναμε και συμβιβασμούς αλλά κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει την εκταμίευση», σημείωσε, προσθέτοντας ότι του κάνουν φοβερή εντύπωση όσα γράφονται στην Ελλάδα, τα οποία έχουν μεγάλη απόκλιση από τις αποφάσεις του Eurogroup.

Μέχρι τώρα, τόνισε o κ. Τσακαλώτος, «είχαμε τη δέσμευση ότι κάτι θα γίνει αν χρειαστεί. Η τεράστια διαφορά είναι ότι έχουμε έναν ορισμό τι σημαίνει “αν χρειαστεί”, για να κρατήσουμε τις χρηματοδοτικές ανάγκες στην Ελλάδα στο 15% και μετά στο 20%, σε επίπεδα μικρότερα απ' ό,τι σε πολλές χώρες».

Σύμφωνα με τον υπουργό, ο «οδικός χάρτης» για την ελάφρυνση του χρέους έχει ως εξής:

Βραχυπρόθεσμα: Ο ESM θα δουλεύει συστηματικά για να αλλάξει το προφίλ αυτού του χρέους. Θα κάνει επεμβάσεις για να μην υπάρχουν απότομες αλλαγές στο τι πληρώνουμε.

Μεσοπρόθεσμα: Μέσα στο 2018 υπάρχει δέσμη μέτρων, όπως τα κέρδη από ANFA και SMP.

Παράλληλα, θα υπάρξουν και εξαγορές σε κομμάτια του παλιού χρέους, είτε του ΔΝΤ είτε άλλα, ενώ θα υπάρξουν μεγαλύτερες περίοδοι χάριτος.

Σε ερώτηση για το αν έχει μπει πάνω στο τραπέζι αλλαγή του στόχου για τα πρωτογενή πλεονάσματα και δη κάτω από το 3,5% ο Ευκλείδης Τσακαλώτος είπε ότι αυτό θα εξαρτηθεί και από τη νέα έκθεση βιωσιμότητας του ελληνικού χρέους που θα παρουσιάσει το ΔΝΤ.

Τα τελευταία δημοσιονομικά μέτρα μέχρι το 2018

«Δεν πρόκειται να υπάρξουν άλλα δημοσιονομικά μέτρα μέχρι το 2018», αυτό δήλωσε ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Γ. Χουλιαράκης, δίνοντας το στίγμα ότι τα δυσκολότερα πέρασαν και το τοπίο μέχρι την επόμενη αξιολόγηση είναι πλέον ξεκάθαρο.

Μαζί με την εκπλήρωση των εκκρεμοτήτων, σημείωσε, θα εισπράξουμε ένα ποσό ίσο με το 2% του ΑΕΠ. Υπογράμμισε ότι από την εκταμίευση της δόσης, 1,8 δισ. ευρώ θα δοθούν στην πραγματική οικονομία.

Από τα υπόλοιπα 3,5 δισ. που είναι προγραμματισμένο να εκταμιευτούν τον Σεπτέμβριο, και πάλι 1,8 δισ. θα πάνε στην πραγματική οικονομία, ενώ Νοέμβριο και Δεκέμβριο, μετά τη δεύτερη αξιολόγηση, η οικονομία θα δεχτεί μία ακόμη ένεση ρευστότητας 1,4 δισ. ευρώ.

Το 2018 «ωριμάζουν» τα 10-12 δισ. ευρώ των ΑNFA και SNP

Τα κέρδη των κεντρικών τραπεζών από τα ελληνικά ομόλογα, γνωστά ως ΑNFA και SNP, που υπολογίζονται σε 10-12 δισ. ευρώ, θα επιστραφούν στην Ελλάδα εντός του 2018και όχι νωρίτερα, όπως επεδίωκε η κυβέρνηση.

Οπως παραδέχθηκε ο υπουργός Οικονομικών, Ευκλείδης Τσακαλώτος, «κάποιες χώρες δεν ήθελαν να πάνε τη σχετική απόφαση στα κοινοβούλιά τους τώρα. Για τον λόγο αυτό η επιστροφή τους εντάχθηκε στο μεσοπρόθεσμο και όχι στο βραχυπρόθεσμο πρόγραμμα ελάφρυνσης του χρέους».

Ετσι, η Ελλάδα θα έχει τη δυνατότητα να διαθέσει αυτά τα 10-12 δισ. ευρώ για επαναγορά του χρέους το 2018. Αν και η εξέλιξη αυτή δεν ήταν η καλύτερη δυνατή για τη χώρα μας, ο υπουργός Οικονομικών θύμισε ότι τους τελευταίους δεκαπέντε μήνες η αντιπολίτευση «μας έλεγε ότι αυτά τα λεφτά χάθηκαν».

Τώρα, το οικονομικό επιτελείο ποντάρει στον Μάριο Ντράγκι και τις αποφάσεις της ΕΚΤ. Εκτός απροόπτου, την επόμενη εβδομάδα η ΕΚΤ θα αποφασίσει επαναφορά του waiver, δηλαδή αποδοχή των τίτλων του ελληνικού Δημοσίου ως εγγύησης ώστε να αντλήσουν οι τράπεζες φθηνότερο χρήμα, και η μείωση στο «κούρεμα» (haircut) των ελληνικών τίτλων θα απελευθερώσει τη ρευστότητα.

Εξίσου σημαντική θα είναι ενδεχόμενη απόφαση εισόδου της Ελλάδας στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης (Q.E.). Το οικονομικό επιτελείο θέλει να συμβεί αυτό το συντομότερο δυνατό, καθώς θα αποτελέσει ισχυρό μήνυμα στις αγορές ότι η Ελλάδα επιστρέφει στην κανονικότητα. Το άμεσο οικονομικό όφελος από το Q.E. είναι μάλλον δευτερευούσης σημασίας.

Ο Ευκλείδης Τσακαλώτος ωστόσο, θέλοντας προφανώς να κρατήσει «μικρό καλάθι», υπογράμμισε την ανεξαρτησία της ΕΚΤ και στην ερώτηση αν η ολοκλήρωση της αξιολόγησης αρκεί για την είσοδο της χώρας μας στην ποσοτική χαλάρωση ή αν απαιτείται και το «πράσινο φως» από το ΔΝΤ, είπε ότι σύμφωνα με τη δική του ανάγνωση το Ταμείο έχει δεσμευθεί για τη συμμετοχή του στο πρόγραμμα και αυτό σημαίνει εκταμίευση της δόσης και συμμετοχή στο QE. Προϋπόθεση εξάλλου είναι και η πληρωμή των υποχρεώσεων της Ελλάδας προς την ΕΚΤ τον Ιούλιο, ύψους 2,5 δισ. ευρώ.

Capital controls

Αποφάσεις για περαιτέρω χαλάρωση των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων (capital controls) κάθε δύο τρεις εβδομάδες προανήγγειλε ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, υπογραμμίζοντας ότι για την πλήρη άρση τους σημαντική προϋπόθεση είναι η επιστροφή των καταθέσεων και η τόνωση της αυτοπεποίθησης στον κόσμο ότι οι τράπεζες είναι απολύτως εξασφαλισμένες.

Σε ό,τι αφορά τη χρηματοδότηση προς την πραγματική οικονομία, ο υπουργός Οικονομικών είπε ότι μετά την επαναφορά του waiver, για το οποίο δηλώνει αισιόδοξος, το επόμενο βήμα είναι οι κινήσεις για τη μείωση των «κόκκινων» δανείων, που θα επιτρέψει να δοθεί χρήμα και σε νέους δανειστές.

Γέφυρα «κατανόησης» για το Ελληνικό

Με ένα MOU, ένα «μνημόνιο κατανόησης» ανάλογο με αυτό που έχει υπογραφεί με τους επενδυτές του «Αστέρα» Βουλιαγμένης, σχεδιάζει η κυβέρνηση να απαντήσει στις έντονες πιέσεις των Βρυξελλών για επίσπευση της υπόθεσης του Ελληνικού.

Η αρχική σύμβαση, ανάμεσα στο ΤΑΙΠΕΔ, τη Lamda Developent, την κινεζική Fosun και το fund από το Αμπου Ντάμπι είχε υπογραφεί την άνοιξη του 2014 και προβλέπει θεσμοθέτηση των πολεοδομικών σχεδίων με την έκδοση προεδρικού διατάγματος, ώστε να ακολουθήσει η κύρωσή της από τη Βουλή και να ολοκληρωθεί η διαδικασία ώς τις 26/4/2016.

Οι δύο πλευρές είχαν συμφωνήσει από τον Απρίλιο σε παράταση ενός μηνός και διαπραγματεύονται νέα προθεσμία, που θα περιληφθεί στο MOU.

Η κυβέρνηση διαχειρίζεται το θέμα του Ελληνικού, με υπεύθυνο τον Αλέκο Φλαμπουράρη. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Εφ.Συν.», οι επενδυτές έχουν παραδώσει εδώ και 1,5 χρόνο το master plan που είναι το πρώτο βήμα για το Σχέδιο Οικιστικής Ανάπτυξης (ΣΟΑ), αλλά δεν έχει εκπονηθεί η στρατηγική μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων καθώς και το σχέδιο διατάγματος, που πρέπει να εγκριθεί από το ΣτΕ.

Οι διαδικασίες είναι χρονοβόρες, αλλά αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για να ολοκληρωθεί η μεταβίβαση του Ελληνικού στους ιδιώτες, που προβλέπει παραχώρηση του 70% των 6.200 στρεμμάτων για 99 χρόνια. Το υπόλοιπο 30% που θα πουληθεί αντιστοιχεί στις ζώνες κατοικιών και εμπορικών χρήσεων.

Χ.ΤΖ.

 

Τηλεδιάσκεψη για τα «κόκκινα» εγγυημένα

Τρεις διαφορετικές προτάσεις για την ελεύθερη πώληση των δανείων με εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου κατέθεσε το υπουργείο Οικονομίας στη χθεσινή τηλεδιάσκεψη με τους δανειστές.

Η κυβέρνηση θεωρεί λεπτό θέμα την πώληση των εγγυημένων δανείων, όχι μόνο γιατί αφορούν ΔΕΚΟ και ευπαθείς ομάδες (σεισμόπληκτοι κ.λπ.) αλλά και επειδή έχει και δημοσιονομικό αντίκτυπο, καθώς από τα 6 δισ. ευρώ, το 1,5 δισ. ευρώ είναι μη εξυπηρετούμενα δάνεια.

Βασική θέση της κυβέρνησης είναι ότι τα δάνεια αυτά δεν μπορούν να πουληθούν ως έχουν και έχει προτείνει είτε να αρθεί η εγγύηση του Δημοσίου (σ.σ. θα πρέπει να εγγυηθεί κάποιος άλλος) είτε να βρεθεί ένα ενδιάμεσο σύστημα, με το οποίο, σύμφωνα με τον Γ. Σταθάκη, θα διασφαλίζεται ότι δεν θα υπάρχει αντίκτυπος στον προϋπολογισμό.

 

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Σε «ρηχά νερά» η διαπραγμάτευση με το κουαρτέτο
​Με τις συζητήσεις για τις δικαστικές αποφάσεις, τον κρατικό προϋπολογισμό, τα ληξιπρόθεσμα χρέη του Δημοσίου, τη στελέχωση της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) με νέους ελεγκτές, κορυφώνονται σήμερα...
Σε «ρηχά νερά» η διαπραγμάτευση με το κουαρτέτο
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Στελέχη του ΔΝΤ ακτινογραφούν το ελληνικό χρέος
Με τους καλύτερους οιωνούς ξεκίνησε ο έλεγχος της ελληνικής οικονομίας από το ΔΝΤ στο πλαίσιο ολοκλήρωσης της έκθεσης για τη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους (άρθρο 4) που έχει αρχίσει να συγκεντρώνει το...
Στελέχη του ΔΝΤ ακτινογραφούν το ελληνικό χρέος
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Με «γραμμή άμυνας» το πλεόνασμα
Ανάχωμα με το φετινό πλεόνασμα, το οποίο σύμφωνα με πηγές θα κινηθεί στην περιοχή του 2% με 2,5% του ΑΕΠ, έναντι 1,75% που προβλέπει για φέτος το ελληνικό πρόγραμμα, χτίζει η κυβέρνηση εν όψει της 3ης...
Με «γραμμή άμυνας» το πλεόνασμα
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Χαμηλοί τόνοι ενόψει της 3ης αξιολόγησης
Χωρίς καμιά διάθεση να κλονιστούν οι σχέσεις με τους δανειστές, εν όψει και της 3ης αξιολόγησης που ξεκινά αυτή την εβδομάδα σε επίπεδο τεχνικών κλιμακίων και των αποφάσεων που εκκρεμούν για το μείζον θέμα του...
Χαμηλοί τόνοι ενόψει της 3ης αξιολόγησης
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
5 στοιχήματα για την έξοδο από τα μνημόνια
Μεγάλες προκλήσεις, από φέτος τον Αύγουστο, καλείται να αντιμετωπίσει η κυβέρνηση πορευόμενη προς την έξοδο από τα μνημόνια. Οι αναγκαιότητες της νέας αξιολόγησης τη βάζουν πολύ νωρίς στην... πρίζα. Το πρώτο...
5 στοιχήματα για την έξοδο από τα μνημόνια
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Δυσχεραίνει την έξοδο στις αγορές το ΔΝΤ
Η επιμονή του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου στον χαρακτηρισμό «εξαιρετικά μη βιώσιμο» για το ελληνικό χρέος στην έκθεση βιωσιμότητας δίνει πάτημα στους επίδοξους επενδυτές να ζητήσουν από την Αθήνα μεγαλύτερα...
Δυσχεραίνει την έξοδο στις αγορές το ΔΝΤ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας