• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    28°C 24.7°C / 29.5°C
    2 BF
    38%
  • Θεσσαλονίκη
    Σποραδικές νεφώσεις
    26°C 22.3°C / 27.0°C
    1 BF
    60%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.5°C / 27.7°C
    2 BF
    69%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    22°C 21.8°C / 21.8°C
    2 BF
    55%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    24°C 23.7°C / 23.7°C
    2 BF
    60%
  • Βέροια
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 25.7°C / 25.7°C
    2 BF
    56%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    19°C 19.4°C / 19.4°C
    2 BF
    67%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    24°C 24.2°C / 24.2°C
    1 BF
    68%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    26°C 26.1°C / 28.2°C
    2 BF
    48%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    21°C 21.2°C / 21.2°C
    3 BF
    60%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    28°C 27.7°C / 27.7°C
    3 BF
    65%
  • Σκόπελος
    Σποραδικές νεφώσεις
    26°C 25.7°C / 25.7°C
    3 BF
    61%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    26°C 26.2°C / 26.2°C
    4 BF
    79%
  • Λάρισα
    Αραιές νεφώσεις
    24°C 24.0°C / 24.0°C
    1 BF
    53%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    27°C 24.5°C / 27.8°C
    2 BF
    61%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.6°C / 26.6°C
    2 BF
    53%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 25.0°C / 28.2°C
    1 BF
    45%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 23.1°C / 23.1°C
    2 BF
    66%
  • Κατερίνη
    Αραιές νεφώσεις
    26°C 25.6°C / 26.4°C
    2 BF
    44%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    17°C 17.5°C / 17.5°C
    2 BF
    72%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Απροσδόκητες αστάθειες» της στατιστικής

  • A-
  • A+
Ανάλυση του ινστιτούτου Levy εγείρει αμφιβολίες στον τρόπο που η ΕΛΣΤΑΤ καταγράφει βασικά μεγέθη των Εθνικών Λογαριασμών σύμφωνα με τους ευρωπαϊκούς κανόνες και αναδεικνύει την «ακανόνιστη» συμπεριφορά των αποπληθωριστών με τους οποίους υπολογίζονται οι σημαντικότερες συνιστώσες του ΑΕΠ, από την κατανάλωση μέχρι τα πάγια κεφάλαια και από την κατασκευή κατοικιών μέχρι τις εισαγωγές - εξαγωγές.

Μια ηχηρή, αν και διακριτική και σαφώς καλοπροαίρετη, προειδοποίηση προς την Ελληνική Στατιστική Αρχή για τον κίνδυνο αμφισβήτησης των δεδομένων της ελληνικής οικονομίας, που στο εγγύς οδυνηρό παρελθόν κόστισε τη «ρετσινιά» των greek statistics και τη βύθιση της χώρας στην περιπέτεια των μνημονίων, διατυπώνει το Ινστιτούτο Levy, του Bards College στη Νέα Υόρκη.

Σε ανάλυση που υπογράφουν ο πρώην υπουργός Οικονομίας και επικεφαλής του Ινστιτούτου Δημήτρης Παπαδημητρίου και οι ερευνητές Νίκος Ροδουσάκης και Gennaro Zezza διατυπώνουν το ερώτημα «τι συμβαίνει με τα νέα δεδομένα των ελληνικών Εθνικών Λογαριασμών» και σε σειρά διαγραμμάτων που έχουν επεξεργαστεί παρατηρούν και καταγράφουν «απροσδόκητες αστάθειες» σε βασικά μεγέθη της ελληνικής οικονομίας. Φυσικά, αυτά τα μεγέθη, πέρα από το γεγονός ότι εν μέρει αντικατοπτρίζουν τη συνολική εικόνα της ελληνικής οικονομίας, είναι στο επίκεντρο των διεθνών παρατηρητών για την αξιολόγηση της πορείας μας ως χώρας και φυσικά λαμβάνονται υπόψη και από τους πιστωτές μας, ιδιαίτερα τους θεσμικούς, ήτοι την Ε.Ε.

Θυμίζουμε ότι οι Εθνικοί Λογαριασμοί μιας οικονομίας, που φιλοδοξούν να αποτελέσουν ένα όσο πιο πλήρες «πανόραμά» της, το ιατρικό «τσεκ απ» της, περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, την κατανάλωση νοικοκυριών και κράτους, τον Ακαθάριστο Σχηματισμό Πάγιου Κεφαλαίου, που μας δίνει μια εικόνα για επενδύσεις και αγορές περιουσιακών στοιχείων από επιχειρήσεις και νοικοκυριά, τις εξαγωγές και τις εισαγωγές και σειρά ακόμη μεγεθών που αποτελούν συνιστώσες του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος, του ΑΕΠ, που είναι και η βάση υπολογισμού των «δαιμόνων» των οικονομιών της ευρωζώνης, δηλ. ελλείμματος και χρέους. Η καταγραφή και μέτρησή τους είναι μια περίπλοκη διαδικασία που για να δίνει μια όσο το δυνατόν πιο αξιόπιστη εικόνα πρέπει να παίρνει υπόψη τις διακυμάνσεις των τιμών σε σειρά αγαθών, καθώς και τις διαφορετικές τάσεις ανάμεσα σε ξένα και εγχώρια προϊόντα, καταναλωτικά, επενδυτικά κ.λπ.

Το 2020 η ΕΛΣΤΑΤ ξεκίνησε την αναθεώρηση των Εθνικών Λογαριασμών για την ελληνική οικονομία, ώστε να τους εναρμονίσει με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών (ESA 2010), με το 2015 ως έτος αναφοράς. Κεντρικό στοιχείο στην «καταμέτρηση» αυτή είναι οι λεγόμενοι αποπληθωριστές, δηλαδή δείκτες που παίρνουν υπόψη τους την εξέλιξη των τιμών ανά μήνα ή από τρίμηνο σε τρίμηνο ή από χρόνο σε χρόνο, ώστε να προκύπτουν συγκρίσιμα μεγέθη. Στο πλαίσιο μιας δημοσιογραφικής παρουσίασης είναι αδύνατη η απόδοση των στενά τεχνικών στοιχείων, επισημαίνουμε ωστόσο ότι είναι κρίσιμη η εποχικότητα στις τιμές ορισμένων αγαθών, όπως για παράδειγμα των γεωργικών, στη διαμόρφωση των κατάλληλων αποπληθωριστών, ώστε να μην προκύπτουν αλληλοαναιρούμενα στοιχεία.

Αυτό όμως ακριβώς φαίνεται να συμβαίνει με ορισμένους από τους δείκτες-αποπληθωριστές των Εθνικών Λογαριασμών της ΕΛΣΤΑΤ, που προκάλεσαν την ανησυχία των ερευνητών του Levy. «Παρατηρήσαμε πρόσφατα ότι η δυναμική των σχετικών τιμών, όπως μετριέται από τους λόγους των αποπληθωριστών των διαφόρων συνιστωσών του ΑΕΠ, είχε υπερβολική μεταβλητότητα, γεγονός που καθιστούσε δυσκολότερη τη διεξαγωγή βασικών οικονομετρικών και άλλων καθοριστικών για την ανάλυσή μας εκτιμήσεων», αναφέρουν οι συγγραφείς της ανάλυσης και ιδού μερικές από τις σημαντικότερες παρατηρήσεις τους, όσο το δυνατόν πιο εκλαϊκευτικά διατυπωμένες και συνοδευμένες από τέσσερα χαρακτηριστικά γραφήματα στα οποία αποτυπώνεται και οπτικά η «υπερβολική αστάθεια» ορισμένων δεδομένων της ελληνικής οικονομίας, που φτάνουν μέχρι και το τρίτο τρίμηνο του 2021:

■ Στον δείκτη «Κατανάλωση νοικοκυριών» δεν παρατηρούνται τεράστιες αποκλίσεις στο αποτέλεσμα που δίνουν οι διαφορετικοί αποπληθωριστές, αν και αυτός που βασίζεται στις εποχικά προσαρμοσμένες σειρές εμφανίζεται πιο ομαλός.

■ Αντίστοιχη είναι η εικόνα και στην Κρατική Κατανάλωση, δηλαδή στις κρατικές δαπάνες. Και εκεί ο αποπληθωριστής που προέρχεται από τα ακατέργαστα δεδομένα δεν είναι πιο ασταθής.

■ Αντίθετα, στον Ακαθάριστο Σχηματισμό Πάγιου Κεφαλαίου, ο αποπληθωριστής των εποχικά προσαρμοσμένων δεδομένων εμφανίζει τεράστια αστάθεια σε σχέση με αυτόν των ακατέργαστων δεδομένων που χρησιμοποιεί η ΕΛΣΤΑΤ. Αυτό απεικονίζεται εξίσου ή και περισσότερο έντονα στους αποπληθωριστές των κατοικιών, του εξοπλισμού μεταφορών και του μηχανολογικού εξοπλισμού, που αποτελούν επιμέρους στοιχεία των πάγιων κεφαλαίων (βλέπε σχετικά γραφήματα).

■ Λιγότερο προβληματική είναι η εικόνα των αποπληθωριστών στις εξαγωγές, με εξαίρεση τις εξαγωγές υπηρεσιών όπου παρουσιάζεται μια ακραία τιμή, λόγω του ισχυρότερου αντίκτυπου της πανδημίας το τρίτο τρίμηνο του 2020, ενώ και στις εισαγωγές υπάρχει σχετική σύγκλιση ανάμεσα στους αποπληθωριστές των ακατέργαστατων και των εποχικά προσαρμοσμένων στοιχείων.

«Η διαδικασία που υιοθετεί σήμερα η ΕΛΣΤΑΤ για τη δημοσίευση εποχικά προσαρμοσμένων χρονοσειρών για τις συνιστώσες του ΑΕΠ σε τριμηνιαία βάση οδηγεί σε ακανόνιστη συμπεριφορά των εκτιμώμενων αποπληθωριστών, με μόνη εξαίρεση την κατανάλωση των νοικοκυριών και της κυβέρνησης», επισημαίνει η ανάλυση του Levy. Οι ερευνητές προχώρησαν στην ενδελεχή εξέταση αποπληθωριστών ακαθάριστου σχηματισμού πάγιου κεφαλαίου, λαμβάνοντας υπόψη τις εποχικά προσαρμοσμένες και μη προσαρμοσμένες σειρές για τις οικονομίες της Γερμανίας, της Γαλλίας και της Ιταλίας, στηριζόμενοι στη βάση δεδομένων που διατίθεται από τη Eurostat.

Και στις τρεις αυτές χώρες τα εν λόγω στοιχεία δεν εμφανίζουν επ’ ουδενί τις προαναφερθείσες στρεβλώσεις. Ετσι, στη βάση αυτή οι Παπαδημητρίου, Ροδουσάκης και Zezza καταλήγουν: «Υποψιαζόμαστε ότι η ΕΛΣΤΑΤ έχει υιοθετήσει μια διαδικασία εποχικής προσαρμογής που δεν είναι κατάλληλη για τα εθνικά λογιστικά στοιχεία, καθώς τα αποτελέσματα που λαμβάνουμε για την Ελλάδα δεν υπάρχουν στους Εθνικούς Λογαριασμούς άλλων χωρών. Συνεπώς τα αποτελέσματα μας εγείρουν ορισμένες αμφιβολίες για την ποιότητα των ελληνικών Εθνικών Λογαριασμών. Ελπίζουμε η συνεισφορά μας να συμβάλει στη βελτίωση της ποιότητας των ελληνικών στατιστικών και συνεπώς στην αξιοπιστία τους».

Κι εμείς ελπίζουμε η συνεισφορά τους να αξιοποιηθεί από την ΕΛΣΤΑΤ, γιατί κανείς δεν έχει όρεξη να ξαναζήσουμε μέρες 2010, με τη Eurostat να ξεψαχνίζει και να φουσκώνει… φονικά μεγέθη που μας οδήγησαν σε οικονομική τραγωδία.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
«Βαλκανοποίηση» της Ελλάδας
Κάτω και από τη Ρουμανία κατατάσσεται η Ελλάδα τόσο σε κατά κεφαλήν ΑΕΠ όσο και σε πραγματική ατομική κατανάλωση μετρημένη σε μονάδες αγοραστικής δύναμης, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat για το 2019.
«Βαλκανοποίηση» της Ελλάδας
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Οι καταναλωτικές δαπάνες έφεραν χαμόγελα
Ρυθμό 7% έπιασε το ΑΕΠ, στο πρώτο τρίμηνο του 2022, με τις υψηλές ταχύτητες να οφείλονται στο γεγονός ότι η ελληνική οικονομία, το ίδιο διάστημα πέρυσι, ήταν σε ύφεση, ενώ ο αντίκτυπος από τη ρωσική εισβολή...
Οι καταναλωτικές δαπάνες έφεραν χαμόγελα
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Αντίμετρα με... μικροεπιδόματα
Με ρυθμό 6,2% καλπάζει ο πληθωρισμός, λόγω της ραγδαίας αύξησης των τιμών σε τρόφιμα, ηλεκτρικό ρεύμα και καύσιμα, με την ακρίβεια να σπάει όλα τα αναχώματα και να επισπεύδει τα σχέδια για τη χορήγηση έκτακτου...
Αντίμετρα με... μικροεπιδόματα
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Πάμε για ρεκόρ 26 ετών...
Ενταση της πληθωριστικής καταιγίδας που χτυπά νοικοκυριά και επιχειρήσεις δείχνουν τα στοιχεία από τις τιμοληψίες της ΕΛΣΤΑΤ τον Ιανουάριο τα οποία αναμένονται να ανακοινωθούν σήμερα, ενώ η Κομισιόν...
Πάμε για ρεκόρ 26 ετών...

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας