Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
«Καμπανάκια» ΔΝΤ για κόκκινα δάνεια και αναδρομικά

Θετικά λόγια, αλλά και σημαντικοί αστερίσκοι στην έκθεση του ΔΝΤ για την Ελλάδα

(AP Photo/Markus Schreiber)

«Καμπανάκια» ΔΝΤ για κόκκινα δάνεια και αναδρομικά

  • A-
  • A+
Τη βελτίωση του οικονομικού κλίματος στην Ελλάδα διαπιστώνει το Ταμείο, χτυπώντας, όμως, και ηχηρά «καμπανάκια» για κομβικά ζητήματα. Υπόνοιες Ψαλιδόπουλου για «ιδεολογικές προσεγγίσεις» από το Ταμείο

Ειδικότερα, το Ταμείο κρίνει θετικά την πορεία της ελληνικής οικονομίας, χαρακτηρίζει βιώσιμο το χρέος, όμως αναφέρει ως «δημοσιονομικές απειλές» τα «κόκκινα δάνεια» που πιέζουν τον χρηματοπιστωτικό τομέα, αλλά και τις δικαστικές αποφάσεις για επιστροφές αναδρομικών

Στην πρώτη μεταμνημονιακή αξιολόγηση επισημαίνεται η επίτευξη του στόχου της δημοσιονομικής εξισορρόπησης της οικονομίας, ενώ τονίζεται ότι η προσπάθεια αυτή πρέπει να πραγματοποιηθεί εντός του πλαισίου των μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών στόχων που έχουν συμφωνηθεί ανάμεσα στην Ελλάδα και τους Ευρωπαίους εταίρους. 

Το ΔΝΤ καταγράφει την επιτάχυνση και διεύρυνση της ανάκαμψης, εκτιμώντας ότι το ΑΕΠ θα διαμορφωθεί στο 2,4% για το 2019, κάτι που σηματοδοτεί αύξηση κατά 0,3% σε σχέση με το 2018. Όπως σημειώνεται, χαρακτηριστικά, υπάρχει μια γενική βελτίωση στο οικονομικό κλίμα, ενώ οι εξαγωγές, οι επενδύσεις αλλά και η ιδιωτική κατανάλωση είναι οι βασικοί πυλώνες που στήριξαν την ανάπτυξη. Παρόλα, όμως, αυτά το Ταμείο εκτιμά ότι θα σημειωθεί επιβράδυνση της ανάπτυξης σε μεσοπρόθεσμο επίπεδο, με το ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ να ξεπερνά σταδιακά το 1%.

Στην έκθεση σημειώνεται ότι η χαλάρωση των μέτρων για τη διαχείριση της ροής κεφαλαίων κατέστη εφικτή εξαιτίας της σταδιακής αύξησης των τραπεζικών καταθέσεων.

Το Ταμείο στηρίζει την προσπάθεια για πλήρη άρση των capital controls, υπό τον όρο ότι κάτι τέτοιο θα γίνει σύμφωνα με τις προϋποθέσεις του οδικού χάρτη και χωρίς να υπάρξει διαταραχή στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.

Βιώσιμο το χρέος, αδυναμία οι κληρονομιές της κρίσης

Παράλληλα, το ΔΝΤ χαρακτηρίζει «επαρκή» την ικανότητα της Ελλάδας να αποπληρώσει το χρέος σε μεσοπρόθεσμο επίπεδο, επισημαίνοντας, όμως ότι η οικονομικά έχει σημαντικές αδυναμίες, καθώς οι εξωτερικοί και εσωτερικοί κίνδυνοι έχουν επεκταθεί, ενώ ορισμένες «κληρονομιές της κρίσης» (υψηλό δημόσιο χρέος, ευπαθείς ισολογισμοί στον ιδιωτικό τομέα) αποτελούν «αχίλλειο πτέρνα».

Αναφορικά με τη σχέση του χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ, η έκθεση του ΔΝΤ εκτιμά ότι θα κλείσει η ψαλίδα σε μεσοπρόθεσμο επίπεδο, καθώς υπολογίζεται ότι τα υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα που έχουν συμφωνηθεί με τους Ευρωπαίους σε συνδυασμό την αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ και την ελάφρυνση του χρέους, η οποία διασφαλίζεται από το ταμειακό απόθεμα και το χαμηλό κόστος εξυπηρέτησης των δανείων, θα συμβάλει θετικά προς αυτή την κατεύθυνση.

Στην έκθεσή του το Ταμείο εκτιμά πως τα μέτρα ελάφρυνσης έχουν καταστήσει το χρέος βιώσιμο σε μεσοπρόθεσμο επίπεδο. Η τάση του χρέους προς το ΑΕΠ είναι πτωτική, ενώ οι ακαθάριστες χρηματοδοτικές ανάγκες θα παραμείνουν κάτω από το 15% του ΑΕΠ καθ 'όλη την περίοδο αναφοράς», σημειώνεται στην έκθεση.

Επιπλέον, η πρόωρη εξόφληση μέρους των δανείων του ΔΝΤ αναμένεται ότι θα διαδραματίσει εποικοδομητικό ρόλο στη μεσοπρόθεσμη θετική πορεία του ελληνικού χρέους, καθώς γίνεται φανερό ότι η Ελλάδα εξετάζει πλέον το ενδεχόμενο να αποπληρώσει αυτό το ακριβό τμήμα του χρέους της. Μάλιστα, υπολογίζεται ότι οι προσαυξήσεις αυτών των δανείων μπορούν να αγγίξουν το ποσό των 5,68 δισ. ευρώ, ενώ σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, η Ελλάδα οφείλει στο Ταμείο 9,5 δισ. ευρώ. Στο πλαίσιο αυτής της ευρύτερης στρατηγικής, το ΔΝΤ εκτιμά ότι ο Οργανισμός Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους θα ακολουθήσει την επιλογή της μη εξόφλησης, αλλά της ανανέωσης όλο και μεγαλύτερων ποσών από τις εκδόσεις των έντοκων γραμματίων.

«Δημοσιονομικές απειλές» και κίνδυνος ατυχήματος

«Καμπανάκι», πάντως, κρούει το ΔΝΤ αναφορικά με το ελληνικό τραπεζικό σύστημα, επισημαίνοντας ότι τα «κόκκινα δάνεια» παραμένουν σε υψηλά επίπεδα και πως η ποιότητα των εξυπηρετούμενων δανείων είναι χαμηλή με αποτέλεσμα να καθίσταται «αβέβαιη» η αποπληρωμή τους. Το Ταμείο αναγνωρίζει πως οι τράπεζες καταβάλλουν προσπάθεια να περιορίσουν την έκθεσή τους στα μη εξυπηρετούμενα δάνεια. Από την άλλη όμως πλευρά, περιγράφει ως βασικά εμπόδια σε αυτή τη προσπάθεια το χαμηλής ποιότητας κεφάλαιο, τη χαμηλή κερδοφορία και τη στενότητα που παρατηρείται στη ρευστότητά.

Το Ταμείο θεωρεί ότι ο χρηματοπιστωτικός τομέας της χώρας αποτελεί «δημοσιονομικό κίνδυνο», υπογραμμίζοντας την νάγκη για ταχύτατη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων ώστε να διασφαλιστεί χρηματοπιστωτική σταθερότητα.

Μάλιστα, το ΔΝΤ πάει ένα βήμα παραπέρα εκφράζοντας φόβους πως ένα ευάλωτο τραπεζικό σύστημα αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο για μια νέα αυτοτροφοδοτούμενη κρίση, η οποία θα χαρακτηρίζεται από την εμφάνιση προβλημάτων ρευστότητας, μείωσης της εμπιστοσύνης, αλλά και εξάντλησης των τραπεζικών κεφαλαίων.

Αναφορικά με τις προτάσεις της Τράπεζας της Ελλάδος και του ΤΧΣ για την απομείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων, το ΔΝΤ εμφανίζεται επιφυλακτικό, καθώς εκτιμά ότι οι λύσεις σχημάτων εγγυοδοσίας συνιστούν ένα είδος κρατικής ενίσχυσης και ως εκ τούτου αντιβαίνουν τους κανόνες της ΕΕ. 

Από την πλευρά του, το Ταμείο προκρίνει την λύση των «συντονισμένων ενεργειών» με στόχο να ενισχυθεί η οικονομική δυνατότητα των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων και να σημειωθεί πρόοδος στην γενική κουλτούρα πληρωμών. Υπό αυτό το πρίσμα, η αλλαγή του πλαισίου προστασίας της πρώτης κατοικίας και η απλοποίηση των δικαστικών διαδικασιών θεωρούνται εργαλεία που μπορούν να συμβάλλουν στον περιορισμό των μη εξυπηρετούμενων δανείων.

«Δημοσιονομική απειλή» χαρακτηρίζει το ΔΝΤ και τις πρόσφατες δικαστικές αποφάσεις για τα αναδρομικά. Από τη σκοπιά του Ταμείου, αυτές οι αποφάσεις συνιστούν ανατροπή της προσπάθειας δημοσιονομικής προσαρμογής, καθώς, όπως αναφέρεται στην έκθεση, «αυτό αποτελεί μέρος ενός κύματος περιπτώσεων που αμφισβητούν τις μεταρρυθμίσεις που είχαν πραγματοποιηθεί στο παρελθόν».

Σύμφωνα με τους συντάκτες της έκθεσης, οι εν λόγω δικαστικές αποφάσεις έχουν δημιουργήσει αυξημένους δημοσιονομικούς κινδύνους, δεδομένου ότι υπολογίζεται ότι θα μπορούσαν να επιβαρύνουν ετησίως τις μελλοντικές δαπάνες του προϋπολογισμό με 9,5 δισ. ευρώ, ένα ποσό που αντιστοιχεί στο 0,75% του ΑΕΠ. Στην προειδοποίηση του, το ΔΝΤ αναφέρει ότι «αν οι μελλοντικές δικαστικές αποφάσεις επεκταθούν και σε άλλες μεταρρυθμίσεις στις οποίες μπορούν να εφαρμοστούν τα ίδια επιχειρήματα, οι εφάπαξ δαπάνες θα μπορούσαν να είναι σημαντικές».

Σχετικά με τις προτάσεις που έχει καταθέσει η ελληνική πλευρά για την λήψη αντισταθμιστικών μέτρων, το ΔΝΤ σημειώνει ότι «έχουν προταθεί αρκετά δημοσιονομικά μέτρα από τις αρχές, που αντιπροσωπεύουν περίπου το 0,6% του ΑΕΠ, τα οποία, όμως, δεν αποτυπώνονται ακόμα στις προβλέψεις του προϋπολογισμού. Οι αβεβαιότητες γύρω από αυτές τις εκτιμήσεις είναι μεγάλες και μια συνολική εκτίμηση είναι δύσκολη».

Υπόνοιες Ψαλιδόπουλου για «ιδεολογικές προσεγγίσεις» από το Ταμείο

Η πρώτη κριτική προς την έκθεση του ΔΝΤ ήλθε από τον Μιχάλη Ψαλιδόπουλο, εκπρόσωπο της χώρας στο Ταμείο, ο οποίος άσκησε κριτική κατά τη διάρκεια της παρέμβασής του στο εκτελεστικό συμβούλιο του Οργανισμού.

Ο κ. Ψαλιδόπουλος άφησε υπόνοιες για ιδεολογικές προσεγγίσεις από πλευράς ΔΝΤ απέναντι σε μια σειρά από θέματα της ελληνικής οικονομίας.

Ειδικότερα, οι διαφωνίες ανάμεσα στις ελληνικές Αρχές και το ΔΝΤ καταγράφηκαν σε ζητήματα όπως:

  • Το πόσο ευάλωτο είναι το τραπεζικό σύστημα
  • Το ποιος θα είναι αντίκτυπος που θα έχει η αύξηση του κατώτατου μισθού στην οικονομία
  • Το μέγεθος των δημοσιονομικών κινδύνων από τις δικαστικές αποφάσεις

Από την πλευρά του, ο εκπρόσωπος της Ελλάδας επιβεβαίωσε ότι η Αθήνα εξετάζει την πρόωρη αποπληρωμή μέρους των δανείων του ΔΝΤ, προκειμένου να βελτιώσει περισσότερο τη δυναμική του ελληνικού χρέους και εκτίμησε ότι η επιτυχημένη πρόσβαση της χώρας στις κεφαλαιαγορές αποτελεί απόδειξη ότι η Ελλάδα έχει ανακτήσει την αξιοπιστία της. Όπως ανέφερε, «οι ελληνικές Αρχές, στο πλαίσιο της ευρύτερης στρατηγικής διαχείρισης του χρέους και σε διαβούλευση με τους Ευρωπαίους εταίρους τους, εξετάζουν περαιτέρω ενέργειες για τη βελτίωση της εικόνας του χρέους, συμπεριλαμβανομένης της πρόωρης εξόφλησης στο ΔΝΤ».

Ο κ. Ψαλιδόπουλος αναγνωρίζει ότι οι πρόσφατες δικαστικές αποφάσεις που ανατρέπουν μεταρρυθμίσεις, μπορεί να εγκυμονούν δημοσιονομικούς κινδύνους. Παρόλα όμως αυτά, εμφανίστηκε αισιόδοξος ότι τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης που προβλέπονται στον προϋπολογισμό επαρκούν για να καλυφθούν αυτές οι ενδεχόμενες ανάγκες. Μάλιστα, συνεχίζοντας το μπαράζ των ενστάσεων του, ο εκπρόσωπος εξέφρασε ανοιχτά τη διαφωνία του με την εκτίμηση του Ταμείου ότι το ελληνικό τραπεζικό σύστημα παραμένει ιδιαίτερα ευάλωτο και ότι η κουλτούρα πληρωμών είναι αδύναμη.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και όσον αφορά την πρόσφατη αύξηση του κατώτατου μισθού, καθώς σε αντίθεση με τις δυσμενείς προβλέψεις του ΔΝΤ, ο κ. Ψαλιδόπουλος εμφανίστηκε καθησυχαστικός και εκτίμησε πως μια τέτοια κίνηση θα ενισχύσει την παραγωγικότητα της εργασίας.
«Οι ελληνικές Αρχές παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις στην αγορά εργασίας και είναι έτοιμες να αναλάβουν τις απαραίτητες ενέργειες», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ
 

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Σπριντ 13 ημερών ώς τις 25 Μαρτίου για τη δόση του 1 δισ. ευρώ
Καλά λόγια εισέπραξε η Ελλάδα, αλλά τα λεφτά θα δοθούν σε επόμενη Σύνοδο εφόσον πιστοποιηθεί η κάλυψη των προαπαιτούμενων. Η κυβέρνηση έχει προθεσμία ώς το EuroWorking Group της 25ης Μαρτίου.
Σπριντ 13 ημερών ώς τις 25 Μαρτίου για τη δόση του 1 δισ. ευρώ
Διεθνές Νομισματικό Ταμείο
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Ράις: «Πρόωρη αποπληρωμή χρέους θα μείωνε το κόστος δανεισμού»
Η ελληνική κυβέρνηση είναι αυτή που θα αποφασίσει για την πρόωρη αποπληρωμή του χρέους προς το Διεθνές Νομισματικό Ταμείου, δήλωσε ο εκπρόσωπός του, Τζέρι Ράις. Σε συνέντευξή του τόνισε ότι αν συμβεί αυτό,...
Ράις: «Πρόωρη αποπληρωμή χρέους θα μείωνε το κόστος δανεισμού»
Συμβούλιο της Επικρατείας
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
«Καμπανάκια» για προσλήψεις στο Δημόσιο, αναδρομικά και υπερφορολόγηση
«Καμπανάκι» για τις αυξημένες προσλήψεις δημοσίων υπαλλήλων, τα δημοσιονομικά ρίσκα από τις δικαστικές αποφάσεις για τα αναδρομικά αλλά και την...
«Καμπανάκια» για προσλήψεις στο Δημόσιο, αναδρομικά και υπερφορολόγηση
ΔΝΤ
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
ΔΝΤ: Η Ελλάδα είναι σε θέση να αποπληρώσει τα δάνειά της στο Ταμείο
Την πεποίθησή τους ότι η Ελλάδα έχει τη δυνατότητα να αποπληρώσει τα δάνεια που έχει λάβει από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο εξέφρασαν οι εκπρόσωποι του ΔΝΤ, σημειώνοντας παράλληλα ότι παραμένουν ανοιχτές...
ΔΝΤ: Η Ελλάδα είναι σε θέση να αποπληρώσει τα δάνειά της στο Ταμείο
Οικονομική ανάπτυξη
ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Σε σταυροδρόμι επιβράδυνσης ή ακόμη και βαθιάς ύφεσης η παγκόσμια οικονομία
Στους τελευταίους μήνες του 2018 αλλά και τους δύο πρώτους του 2019, Ευρώπη, ΗΠΑ, Κίνα και λοιπές μεγάλες οικονομίες του κόσμου επιβραδύνουν συγχρονισμένα σε ρυθμούς ανάπτυξης αρκετά χαμηλότερους σε σχέση με...
Σε σταυροδρόμι επιβράδυνσης ή ακόμη και βαθιάς ύφεσης η παγκόσμια οικονομία
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Εξοδος με ευνοϊκή συγκυρία
Με το νέο 5ετές ομόλογο το Δημόσιο σκοπεύει να αντλήσει 2,5 δισ. ευρώ από τις αγορές, ενώ το επιτόκιο υπολογίζεται ότι θα κινηθεί στην περιοχή του 3,55% με 3,65%, σαφώς πολύ καλύτερο από την τελευταία έκδοση...
Εξοδος με ευνοϊκή συγκυρία

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας