• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    31°C 29.4°C / 32.0°C
    3 BF
    35%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    29°C 25.6°C / 32.7°C
    2 BF
    57%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    29°C 27.7°C / 31.5°C
    1 BF
    52%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 25.9°C / 25.9°C
    2 BF
    61%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.9°C / 26.9°C
    3 BF
    41%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    29°C 26.2°C / 29.0°C
    1 BF
    55%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.2°C / 25.4°C
    0 BF
    41%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    31°C 31.1°C / 31.1°C
    0 BF
    43%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 26.6°C / 29.1°C
    4 BF
    56%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.7°C / 25.9°C
    3 BF
    57%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    28°C 27.8°C / 28.4°C
    4 BF
    51%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.7°C / 29.6°C
    2 BF
    65%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 26.9°C / 26.9°C
    4 BF
    78%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    30°C 27.9°C / 29.9°C
    0 BF
    42%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    30°C 27.8°C / 30.5°C
    2 BF
    41%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.6°C / 26.8°C
    2 BF
    55%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    30°C 29.8°C / 32.0°C
    1 BF
    34%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    29°C 26.3°C / 29.4°C
    0 BF
    52%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    27°C 25.7°C / 29.4°C
    2 BF
    68%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.6°C / 24.6°C
    0 BF
    63%

Τεοντόρ Σανίν

http://old.msses.ru/en/about/teodor-shanin/

Τεοντόρ Σανίν (1930-2020): Ένα πνευματικό σκιαγράφημα

  • A-
  • A+

Ο Τεοντόρ Σανίν αναγνωρίζεται από πολλούς ως «ο πατέρας των σύγχρονων αγροτικών σπουδών». Στον πολυκύμαντο βίο του συνδύασε τη διαρκή συμμετοχή στο πολιτικό γίγνεσθαι με μια επιτυχημένη ακαδημαϊκή σταδιοδρομία. Υπήρξε για πολλά χρόνια καθηγητής κοινωνιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ. Το 1995 ίδρυσε την Σχολή Κοινωνικών και Οικονομικών Επιστημών της Μόσχας. Ο Σανίν έφυγε στις 4 Φεβρουαρίου 2020, αφήνοντας πίσω του μια πλούσια ιστοριογραφική παρακαταθήκη.

Απορρίπτοντας το δόγμα του «εκσυγχρονισμού» και της αναγκαίας, μονογραμμικής προόδου (αυτή την «υπόγεια γέφυρα ιδεολογικής φύσεως […] ανάμεσα στις δολοφονικές χοντροκοπιές του σταλινισμού και τις περισσότερες καλοπροαίρετες συμβουλές των δυτικών ειδημόνων σχετικά με τους κόσμους που διέφεραν από τον δικό τους»),  ο Σανίν μελέτησε εξαντλητικά το «πρόβλημα της μη εξαφάνισης»  των χωρικών. Προσπάθησε να ερμηνεύσει τα «πεισματάρικα δεδομένα» (μια σύμφραση που συναντούμε συχνά στα γραπτά του), που είναι ίσως για τον επιστήμονα ό,τι είναι η επανάσταση για τον επαναστάτη: μια «στιγμή αλήθειας», όπου οι «προεικασίες, οι εικόνες και οι πεποιθήσεις» του καθενός λούζονται στο «ανελέητο φως της εμπειρίας». 
 
Έχοντας επανανακαλύψει το ύστερο έργο του Μαρξ και ξαναδιαβάζοντας με κριτική διάθεση το έργο του πρωτοπόρου Σοβιετικού οικονομολόγου Αλεξάντρ Τσαγιάνοφ, ο Σανίν ενστερνίστηκε το μήνυμα του δεύτερου, δηλαδή τον λειτουργικό συνδυασμό «βελτιστοποίησης» και «δημοκρατικής λήψης αποφάσεων από τα κάτω»,  που αρνείται να ταυτίσει την οικονομική μεγέθυνση ή σμίκρυνση με την κοινωνική πρόοδο: το μικρό ή το μεγάλο δεν μετρούν από μόνα τους, «ο συνδυασμός είναι ωραίος». 

Για τον Σανίν, ο σοσιαλισμός είναι μια λέξη που πρέπει να εγκαταλειφθεί:  πρόκειται για ένα εγχείρημα που απέτυχε, διότι λησμονήθηκε ότι έπρεπε να «ασχολείται με την δικαιοσύνη, όχι με την ανάπτυξη».  Ακόμη όμως κι άν η πάλη για μια «καλύτερη κοινωνία» μοιάζει μάταιη, ο Σανίν προτάσσει τον αγώνα για μια «καλύτερη ελευθερία»  και τονίζει τον σημαντικό ρόλο των κοινοτήτων  στην διαδικασία αυτή (χωρίς βεβαίως να αρνείται ή να καταδικάζει  τον «αμυντικό συντηρητισμό» τους).

«Αυτή είναι η θεμελιώδης ιδέα», μας λέει τελικά ο Σανίν, «ότι κάπου στο κέντρο των πάντων πρέπει να βρίσκεται το ζήτημα της ηθικής»· κι ωστόσο, «πίσω από την ηθική υπάρχει συχνά η αισθητική». 

Σημειώσεις

  1. Teodor Shanin, «Chayanov's treble death and tenuous resurrection: an essay about understanding, about roots of plausibility and about rural Russia», The Journal of Peasant Studies 36 (1), 2009, σελ. 83-101: 96.
  2. Teodor Shanin, «Defining Peasants: Conceptualisations and De-Conceptualisations: Old and New in a Marxist Debate», The Sociological Review 30 (3), Αύγουστος 1982, σελ. 407-432: 411.
  3. Teodor Shanin, Russia, 1905-07. Revolution as a Moment of Truth, Macmillan, Λονδίνο, 1986, σελ. 184.
  4. Teodor Shanin, «Chayanov's Message: Illuminations, Miscomprehensions, and the Contemporary “Development Theory”», σε A. V. Chayanov, The Theory of Peasant Economy, University of Wisconsin Press, Ουϊσκόνσιν, 1986, σελ. 1-24: 9.
  5. Shanin, «Chayanov's treble death», σελ. 94.
  6. Gustavo Esteva, «Pensar todo de nuevo: anticapitalismos sin socialismo. Una conversación con Teodor Shanin», Bajo el Volcán 11 (18), Μάρτιος-Αύγουστος 2012, σελ. 93-119: 111.  Όπ.π, σελ. 100.
     
Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
65 χρόνια από την ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΣΕ τον Ιούνη του 1957
Ένα από τα σημαντικότερα και πιο επιδραστικά επεισόδια στην ιστορία της Σοβιετικής Ένωσης και του ΚΚΣΕ υπήρξε η ολομέλεια της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΣΕ τον Ιούνη του 1957 από την οποία μας χωρίζουν 65...
65 χρόνια από την ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΣΕ τον Ιούνη του 1957
ΑΠΟΨΕΙΣ
Οι αυτοκρατορίες σε μιαν άλλη ανάγνωση
Σημασία έχει στη μεγάλη πλειονότητα των περιπτώσεων, αν όχι σε όλες, οι τρόποι ή οι οπτικές με τις οποίες προχωράμε σε επιλογές κατατάξεων, ακόμη και αν υπάρχουν τα εχέγγυα πως ο τρόπος που βλέπουμε μια...
Οι αυτοκρατορίες σε μιαν άλλη ανάγνωση
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η Αριστερά μπροστά στον πόλεμο
Τι είναι αυτό που έχει συμβεί σε αυτά τα χρόνια και μας εμποδίζει να διακρίνουμε αυτόν που δέχτηκε την επίθεση από τον επιτιθέμενο;
Η Αριστερά μπροστά στον πόλεμο
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ουκρανία: το ηγεμονικό αφήγημα και η Αριστερά
Η απερίφραστη καταγγελία του απολυταρχικού και κατασταλτικού καθεστώτος του Πούτιν δεν συνεπάγεται αποσιώπηση των δημοκρατικών εκτροπών στις χώρες της Ευρώπης και των κρατών - μελών με τις κραυγαλέες...
Ουκρανία: το ηγεμονικό αφήγημα και η Αριστερά
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ορθολογικότητα και Αριστερά
Ο διπολισμός που είχε επικρατήσει κατά τις τεσσερισήμισι δεκαετίες του ψυχρού πολέμου είχε οδηγήσει την Αριστερά στην επικίνδυνη πλάνη ότι ο ιμπεριαλισμός είναι ενιαίος.
Ορθολογικότητα και Αριστερά
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ενας ουδέτερος στο ΝΑΤΟ!
Η Γερμανία αρνήθηκε να εφοδιάσει με αμυντικά όπλα την Ουκρανία, είτε να βοηθήσει τα βρετανικά σκάφη για τον σκοπό αυτό υιοθετώντας μία συμπεριφορά ως ουδέτερη χώρα στη διένεξη ΝΑΤΟ - Ρωσίας.
Ενας ουδέτερος στο ΝΑΤΟ!

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας