Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ο χαμένος εαυτός
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ο χαμένος εαυτός

  • A-
  • A+

«Στη σύγχρονη εποχή έχει επικρατήσει ως τάση μια ψευδεπίγραφη έννοια της αυθεντικότητας που στην ουσία προσιδιάζει σε έναν ναρκισσιστικό ερωτισμό, έναν ηδονικό ατομικισμό, μια πολιτισμική και κοινωνικό-πολιτική παθογένεια, όπου το είναι δεν έχει παραδοθεί μόνο στο έχειν αλλά και, πρωτίστως, στο φαίνεσθαι… Η ευτυχία ιδωμένη ως ένα ιδεώδες που αποτελεί σκοπό καθαυτόν μοιάζει υπερεκτιμημένη.

Η παθογένεια της διαρκούς οικοδόμησης μιας μορφής ευτυχίας, που στην ουσία καθορίζει την αυτοεικόνα μας, εγκλωβίζεται απλώς σε έναν ψυχαναγκασμό της διαρκούς επικοινώνησης αυτής». Διαβάζω το βιβλίο «Αυθεντικότητα και αυτονομία» (Εκδόσεις Κείμενα) του Νίκου Ερηνάκη. Και χαίρομαι πολύ που «σκάει» μια καινούργια γενιά Ελλήνων καθηγητών φιλοσοφίας που αναλύει τα θέματα της εποχής μας και παράγει έναν φιλοσοφικό λόγο που είναι σε διάλογο με την κοινωνία.

Ο Ν. Ερηνάκης είναι διδάκτωρ Φιλοσοφίας των Πανεπιστημίων του Λονδίνου και της Οξφόρδης και στο βιβλίο αυτό επιχειρεί να «απαντήσει» στο πρωταρχικό υπαρξιακό φιλοσοφικό ερώτημα: τι είμαστε και τι θα θέλαμε να γίνουμε. Με την «εισβολή» των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και τη «θεοποίηση» της εικόνας η ερώτηση κάνει μια φαινομενικά απλή απάντηση να μοιάζει σαν την αναζήτησή του «ιερού δισκοπότηρου» της ύπαρξής μας. Πόσο αυτόνομοι και αυθεντικοί μπορούμε πραγματικά -ή μας επιτρέπεται- να είμαστε;

Είναι το διαδίκτυο πρόοδος ή πρόκειται για μια πλανητική «φάρμα ζώων»; Η ελευθερία μοιάζει να είναι η οδός. «Τα πρόσωπα μπορούν να δημιουργήσουν τον εαυτό τους. Ωστόσο η ιδέα του να “είναι κάποιος αληθινός ως προς τον εαυτό του” παραμένει άμεσα καθοριστική. Δεν υπάρχει κάποιο ουσιώδες νόημα το οποίο πρέπει να ανακαλύψουμε προκειμένου να είμαστε αληθινοί με τον εαυτό μας, αλλά παρά ταύτα ο εαυτός υπάρχει και εμείς οφείλουμε να είμαστε αληθινοί προς αυτόν».

Στάθηκα για ώρα σκεπτόμενη ένα συμπέρασμα του Κίρκενγκαρντ που περιέχεται στο βιβλίο: Ο μεγαλύτερος κίνδυνος, αυτός της απώλειας του εαυτού, μπορεί να λάβει χώρα μες στον κόσμο ανύποπτα, σαν να μην ήταν τίποτα· κάθε άλλη απώλεια, ένα χέρι, ένα πόδι, πέντε δεκάρες, μια γυναίκα κ.λπ. είναι βέβαιο ότι θα γίνει αντιληπτή.

Σκέφτομαι αν είναι δυνατόν να χάνουμε ολοένα τον εαυτό μας μέσα στην εποχή της συνεχούς κίνησης, του απεριόριστου αριθμού πληροφοριών, του ατελείωτου «σκρολαρίσματος» στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Φαντάζει τρομακτικό. Και να, έρχεται στο μυαλό μου κι αυτό που είπε ο Στάινμπεκ: «Θα εκδικηθώ τον εαυτό μου με τον πιο βάναυσο τρόπο που μπορείς να φανταστείς. Θα τον ξεχάσω». Νιώθω όλο και πιο πολύ πως τελικά το να είσαι ο εαυτός σου σε έναν κόσμο που διαρκώς αλλάζει μοιάζει να είναι ένα μεγάλο κατόρθωμα.

ΑΠΟΨΕΙΣ
Μπέρνχαρντ ο ανατρεπτικός
Αντιθέτως, όλο το έργο του ανατρεπτικού Μπέρνχαρντ είναι μια πολεμική που προσπαθεί να πει ναι στη ζωή. Να νικήσει τον ζόφο. Και όλοι οι ήρωές του κραυγάζουν στο σύμπαν πως «η ζωή δεν είναι παρά μια φλογερή...
Μπέρνχαρντ ο ανατρεπτικός
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ενας Οδυσσέας
Αυτόν τον Οδυσσέα πιθανότατα δεν θα τον κάνει ήρωα του βιβλίου του κανένας συγγραφέας. Αλλά να, εδώ που στέκομαι, όπως κάθε πρωί για να πάρω εφημερίδα, και τον βλέπω να φεύγει για τη δουλειά, μου έρχεται να...
Ενας Οδυσσέας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Βλέποντας τον κόσμο ανάποδα
Ο Κώστας Βεργόπουλος, ένας από τους σπουδαιότερους Ελληνες οικονομολόγους, μας άφησε ένα σπουδαίο, όσο και εκτεταμένο επιστημονικό έργο, που επικοινωνούσε με έναν ιδιαίτερα απλό και κατανοητό τρόπο για μια...
Βλέποντας τον κόσμο ανάποδα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο συγγραφέας του πολιτισμού, Μήτσος Κασόλας
Ο τόπος του Μήτσου Κασόλα, της οικογένειας Κασόλα αλλά και των ηρώων του, Πρίγκιπα, Αγγελίνας και Γερακίνας: Κοίταζε ολόγυρα τον Κουμαριά, το όρος Παναιτωλικό, που ξεκινούσε από το Αγρίνιο και έφτανε...
Ο συγγραφέας του πολιτισμού, Μήτσος Κασόλας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Σημεία των καιρών
Οι αρχαίοι απέδωσαν τη μάθηση και γενικότερα την αγωγή-διάπλαση με τον όρο παιδεία, υπογραμμίζοντας τον παιδεμό που προϋποθέτει η απόκτηση γνώσης και ικανοτήτων.
Σημεία των καιρών
ΑΠΟΨΕΙΣ
Κυριάκος Ντελόπουλος (1933-2020)
Ο Κυριάκος Ντελόπουλος, που πέθανε στα 87 του χρόνια, δεν ήταν απλώς ένας αγαπητός και βραβευμένος συγγραφέας, αλλά ένας άνθρωπος με πολύτιμη προσφορά στα γράμματα, στο βιβλίο και στις βιβλιοθήκες.
Κυριάκος Ντελόπουλος (1933-2020)

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας