Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Πραγματικότητα μικρής διάρκειας και δημοκρατία
EUROKINISSI (ΦΩΤ.:ΑΡΧΕΙΟΥ)
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Πραγματικότητα μικρής διάρκειας και δημοκρατία

  • A-
  • A+

Τα τηλεοπτικά δελτία ειδήσεων κουράζουν. Καθώς τα παρακολουθείς τα μάτια σου αναμετρώνται με την προκλητικά τυποποιημένη εικόνα. Τα αυτιά σου παλεύουν με ήχους και φωνές που τις περισσότερες φορές προσβάλλουν με προκάτ εκφράσεις και επιχειρήματα.

Αλλά η πιο ψυχοφθόρα προσπάθεια είναι αυτή με την ταλαιπωρία του μυαλού: προσπαθείς να καταλάβεις γιατί η μία είδηση αξιολογήθηκε ως πιο ενδιαφέρουσα και η άλλη εκτοπίστηκε ή αφιερώθηκε για αυτήν ίσος τηλεοπτικός χρόνος με αυτόν της βραδινής εξόδου κάποιας χαριτόβρυτης αοιδού. Ξεκινάς να ενημερωθείς και καταλήγεις να αναζητάς συμφέροντα, συμμαχίες, κόντρες, αιτήματα, συμπάθειες, σχέσεις, πολεμικές, προειδοποιητικές βολές, νέους φίλους και αιφνίδιους εχθρούς των επιχειρηματιών – καναλαρχών.

Στο τέλος, και αφού οι πολιτικοί-επισκέπτες έχουν σκορπίσει την απαξίωση με την αγενή, αναιδή και πολύ συχνά απρεπή συμπεριφορά τους, ενδεικτική της γνώμης των ίδιων και του κόμματός τους για τους –κατ’ αυτούς– αδαείς και ευκολόπιστους ψηφοφόρους-τηλεθεατές, απομακρύνεσαι προβληματισμένος, κουρασμένος, εκνευρισμένος και σίγουρα λιγότερο πληροφορημένος απ’ ό,τι ήσουν πριν καθίσεις να δεις το δελτίο.

Θα μπορούσες και να διασκεδάζεις αν οι καιροί δεν ήταν τόσο σκοτεινοί. Και επειδή οι μέρες είναι πονηρές αναζητάς πληροφόρηση από δελτία ειδήσεων παγκόσμιας εμβέλειας σταθμών και από ηλεκτρονικά μέσα και εφημερίδες παγκόσμιας αποδοχής. Τότε αντιλαμβάνεσαι ότι ενώ εδώ κοιμόμαστε τον «ύπνο του δικαίου», στον πλανήτη συμβαίνει κοσμογονία.

Με τους στοιχηματζήδες της υφηλίου να ποντάρουν στο μέγεθος της ύφεσης, τους επιστήμονες να θεωρούν σχεδόν αναπόφευκτα τα παλιρροϊκά κύματα της πανδημίας, τους στρατηγιστές να εκτιμούν ως αναπότρεπτη την κρίση της Αν. Μεσογείου, με τη Νότια Αμερική να φλερτάρει με τη σπείρα της χρεοκοπίας και με τις επιδόσεις της ελληνικής οικονομίας να στρώνουν το χαλί στο επόμενο Μνημόνιο –όπως και αν το βαπτίσουν–, αισθάνεσαι λειψός.

Η αλήθεια είναι ότι ο σημερινός άνθρωπος, παρά την ανάπτυξη της τεχνολογίας που του επιτρέπει με σχεδόν μηδενικό κόστος και σε πραγματικό χρόνο να έχει πρόσβαση σε αναρίθμητες ποσότητες πληροφορίας, γνώσης και ενημέρωσης, είναι πιο παραπληροφορημένος από κάθε άλλη εποχή. Του λένε, για παράδειγμα, για το άνοιγμα της τουριστικής αγοράς, αλλά κανείς δεν του εξηγεί γιατί φτάσαμε να είμαστε τόσο εξαρτημένοι από τον Γερμανό εργάτη της VW.

Του περιγράφουν με σχεδόν παραληρηματικό τρόπο τις δηλώσεις των Tούρκων πολιτικών, αλλά κανείς δεν του εξηγεί πώς φτάσαμε σε αυτό το σημείο, τις στρατηγικές και τακτικές επιλογές που έχουμε ως χώρα, το πλέγμα των συμμαχιών και την ευθραυστότητά τους.

Του κάνουν μαθήματα αντιρατσισμού μεταδίδοντας εικόνες από τα πέρατα της οικουμένης και πέντε λεπτά αργότερα, φορτώνουν σε έναν αλλοδαπό φουκαρά όλες τις κατηγορίες του ποινικού κώδικα. Του πετάνε στα μούτρα αριθμούς για την ύφεση, αποκρύπτοντας ότι στο όνομά της θα πετσοκοφτούν ακόμα περισσότερο συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματα. Του μιλάνε για σκευωρίες και για ουρανοκατέβατα ευρώ σε «ημετέρους» και δεν του εξηγούν πώς θα τη βγάλει μέχρι το τέλος του μήνα. Του δείχνουν καλλίγραμμες κοπέλες στην παραλία να λιάζονται και δεν του λένε γιατί το αφεντικό τον υποχρέωσε να δουλεύει μόνο τρεις μέρες την εβδομάδα...

Το πολιτικό και το μιντιακό σύστημα προσπαθεί να διαμορφώσει μια πραγματικότητα που θα διαρκεί όσο το παγωτό εκτός ψυγείου σε μέρες καύσωνα. Αφαίρεσαν το παρελθόν από το παρόν, και από το μέλλον την ελπίδα για να στριμώξουν τις ζωές των πολλών στα ασφυκτικά περιθώρια του αναπόφευκτου, του αναπότρεπτου και του μάταιου. Κολακεύουν τους ανθρώπους μετατρέποντας τα σχόλια στα κοινωνικά δίκτυα σε είδηση.

Υπνωτίζουν ακρωτηριάζοντας τη γλώσσα και ανθρώπους με γνώση και κρίση. Αναισθητοποιούν νομιμοποιώντας τη χυδαιότητα και εμφανίζουν την «αστική ευγένεια» ως κάτι το παρωχημένο. Με απλά λόγια, κάποιοι συστηματικά και προσχεδιασμένα προσαρμόζουν την πραγματικότητα στα μέτρα τους και τα ανθρώπινα μυαλά στα γούστα τους για να προχωρήσουν τα σχέδιά τους.

Σε μια εποχή που τα δεινά, σαν τις πληγές του Φαραώ, περιμένουν στο κατώφλι, που οι αλλαγές γίνονται με ασύλληπτη ταχύτητα και σφοδρότητα και που το μέλλον για τους πολλούς φαντάζει αμετάκλητα ζοφερό, το έλλειμμα της γνώσης, της ενημέρωσης και της πληροφόρησης που προσπαθούν να επιβάλουν μπορεί να έχει καταστρεπτικές συνέπειες στην καθημερινότητα αλλά και στη Δημοκρατία.

Ηδη, με πρόσχημα τον κορονοϊό οι βάσεις δεδομένων έχουν εμπλουτιστεί με δεδομένα από τις ζωές των πολλών, η υποκατάσταση εκατοντάδων εκατομμυρίων θέσεων ανειδίκευτης εργασίας επιταχύνεται και η αγιοποίηση της «πρόβλεψης» θεσμοθετείται. Και εμείς, με τα δανεικά μυαλά που θέλουν να μας «προικίσουν» και την ευνουχισμένη κρίση που θέλουν να μας εμφυσήσουν θα αντιληφθούμε ότι ζούμε στον κόσμο ΤΟΥΣ όταν ξαφνικά ένα πρωί μας χτυπήσουν την πόρτα και μας πουν ότι δεν είναι ο γαλατάς.

* δημοσιογράφος-συγγραφέας

ΑΠΟΨΕΙΣ
Κινδυνεύει η Δημοκρατία από την πανδημία;
Για την κυβέρνηση Μητσοτάκη, αλλά και για πολλές ακροδεξιές κυβερνήσεις, η πανδημία του Covid-19 αποτέλεσε ευκαιρία αλλά και κάλυψη για να κατεδαφιστούν βασικές δημοκρατικές λειτουργίες και κατακτήσεις.
Κινδυνεύει η Δημοκρατία από την πανδημία;
ΑΠΟΨΕΙΣ
ΠαΝ.Δ.ημία και δικαιώματα
Η σημερινή πανδημία μάς εφοδίασε με χρήσιμα συμπεράσματα. Αρχικά αποδείχθηκε η αξία των ισχυρών δημόσιων συστημάτων υγείας παγκοσμίως και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η αναγκαιότητα αμοιβαιοποίησης του χρέους που...
ΠαΝ.Δ.ημία και δικαιώματα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Βιώνουμε μια «πανδημία παραπληροφόρησης»
Αφηγήματα που έχουν σχεδιαστεί για να υπονομεύσουν την αξιοπιστία των εμβολίων για τον κορονοϊό κάνουν τώρα την εμφάνιση τους στο διαδίκτυο. Το αποτέλεσμα: Μια τέλεια καταιγίδα παραπληροφόρησης στη χειρότερη...
Βιώνουμε μια «πανδημία παραπληροφόρησης»
ΑΠΟΨΕΙΣ
ΜΜΕ και Δημοκρατία
Ολοι οι πολιτικοί ηγέτες και πρωθυπουργοί μεταπολιτευτικά αντιμετωπίστηκαν και θετικά και αρνητικά από τα ΜΜΕ. Μοναδική εξαίρεση αποτελεί ο Κυριάκος Μητσοτάκης, που προστατεύεται από αδιαπέραστο τείχος και...
ΜΜΕ και Δημοκρατία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Εκλογικές υποθήκες
Προοδευτική σεισμική δόνηση πολλών Ρίχτερ από τα αποτελέσματα των προεδρικών εκλογών στις ΗΠΑ, αισθητή σε όλο τον πλανήτη.
Εκλογικές υποθήκες

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας