Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Οι χασάπηδες του Ξενάκη, τα τοπία του Παπαλουκά

Εργο του Κ. Ξενάκη

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Οι χασάπηδες του Ξενάκη, τα τοπία του Παπαλουκά

  • A-
  • A+

ΔΥΟ ΕΚΘΕΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΕΓΑΡΟ ΕΫΝΑΡΔΟΥ

Ο ένας υπήρξε από τους πιο καινοτόμους και συγχρόνως πιο ερμητικούς Ελληνες καλλιτέχνες της πρώτης μεταπολεμικής γενιάς, ο άλλος θεωρείται εξαιρετικός τοπιογράφος, πρόδρομος της γενιάς του '30. Ο Κοσμάς Ξενάκης (1925–1984) και ο Σπύρος Παπαλουκάς (1892–1957) συναντιούνται με δύο εκθέσεις που οργανώνει το Μορφωτικό Ιδρυμα Εθνικής Τραπέζης στο Mέγαρο Εϋνάρδου, το οποίο άνοιξε ξανά και περιμένει τους φιλότεχνους στην καρδιά της Αθήνας.

Ζωγράφος, γλύπτης, χαράκτης, σκηνογράφος, δημιουργός χάπενινγκ και βεβαίως αρχιτέκτονας, ο Κοσμάς Ξενάκης πειραματίστηκε με τη μορφή, τα υλικά, την έννοια του καλλιτεχνικού έργου. Η έκθεση στο Μέγαρο Εϋνάρδου έχει τίτλο «Χασάπηδες και Κριοφόροι», καθώς αυτά είναι τα θέματα που τον απασχόλησαν και διατρέχουν το έργο του. Ξεκίνησε να δουλεύει το θέμα των νεαρών χασάπηδων στα μέσα της δεκαετίας του 1940, την εποχή που σπούδαζε κοντά στον Γιάννη Τσαρούχη. Επηρεασμένος από τον Τσαρούχη και τον Διαμαντή Διαμαντόπουλο, άρχισε να απεικονίζει σκηνές της καθημερινής αστικής ζωής: ποδοσφαιριστές, μανάβηδες, λουόμενους και, φυσικά, χασάπηδες. Σταδιακά, η μορφή του χασάπη, τόσο στην καθημερινότητά του (μέσα στο χασάπικο κόβοντας κρέας ή έξω από αυτό σφάζοντας) όσο και σε μια εξιδανικευμένη απεικόνιση (που παραπέμπει στους μοσχοφόρους της αρχαιότητας), γίνεται βασικό θέμα στην τέχνη του.

Αλλά και μετά το 1954, όταν συνέχισε τις σπουδές του στην αρχιτεκτονική στο Παρίσι και ήρθε σε επαφή με το έργο του Πικάσο, οι χασάπηδες είναι το θέμα που τον απασχολεί έντονα σε μεγάλες συνθέσεις από χαρτόνια, χάρντμπορντ και χαρτιά εφημερίδας. Σχηματοποιώντας ολοένα και περισσότερο τη μορφή του χασάπη, που χάνει πια κάθε ηθογραφικό χαρακτήρα, δίνει συνθέσεις ρυθμικές, αφαιρετικές, που παραπέμπουν στη γεωμετρική τέχνη του 9ου π.Χ. αιώνα.

Σκοπός της έκθεσης, σχεδόν πέντε χρόνια μετά τη μεγάλη αναδρομική του Κοσμά Ξενάκη στο Μουσείο Μπενάκη, είναι να διαφανεί η πορεία από την αναπαράσταση στην αφαίρεση, από την «ελληνικότητα» στη σύνδεση με την ευρωπαϊκή πρωτοπορία, με όχημα την εμμονική σχεδόν επιστροφή του στη μορφή του χασάπη και του ζώου.

Την επιμέλεια της έκθεσης, που θα διαρκέσει μέχρι τις 31 Ιουλίου, έχει ο διευθυντής του ΜΙΕΤ, Διονύσης Καψάλης. Παράλληλα κυκλοφορεί ομότιτλη, πλούσια εικονογραφημένη μελέτη του Ευγένιου Δ. Ματθιόπουλου, καθηγητή Ιστορίας της Τέχνης στο Πανεπιστήμιο Κρήτης.

Σπ. Παπαλουκάς, «Υδρα»

▪ Μέχρι τις 31 Ιουλίου θα διαρκέσει και η έκθεση του Σπύρου Παπαλουκά, που περιλαμβάνει περίπου 200 «Σχέδια και μελέτες» από εννέα ιδιωτικές συλλογές. Τα περισσότερα παρουσιάζονται για πρώτη φορά και καλύπτουν σχεδόν όλες τις περιόδους της καλλιτεχνικής του δημιουργίας. Πρόκειται για φοιτητικές σπουδές, νεκρές φύσεις, τοπία της Υδρας, της Πάρου, του Παρνασσού, της περιοχής Κυπριάδου, σχέδια εμπνευσμένα από τη διαμονή του στο Αγιον Ορος, θρησκευτικές συνθέσεις, Μικρασιατική Καταστροφή.

Κάποια σχέδια είναι ιδιαιτέρως σημαντικά, μιας και μας προσφέρουν τη δυνατότητα να δούμε με μεγαλύτερη ευκρίνεια τον τρόπο της εικαστικής σκέψης του ζωγράφου, καθώς και να προσεγγίσουμε έργα που έμελλε να μείνουν ανολοκλήρωτα ή να μη γίνουν καθόλου. Μερικά αποτελούν προσχέδια για γνωστούς πίνακές του, σκίτσα φτιαγμένα γρήγορα, αλλά και σχεδιαστικές ή χρωματικές μελέτες για τα θέματά του, όπως για παράδειγμα οι βάρκες στην Πάρο ή στην Υδρα. Μας δίνουν επίσης τη δυνατότητα να γνωρίσουμε πλευρές της δημιουργίας του όχι ιδιαίτερα γνωστές, όπως η κατασκευή σκηνικών, η εικονογράφηση βιβλίων και η διακόσμηση χώρων. Την έκθεση συνοδεύει ομότιτλη έκδοση με πλούσια εικονογράφηση, με κείμενο του επιμελητή της Μάρκου Καμπάνη και νέο αναθεωρημένο χρονολόγιο του ζωγράφου από την Κάτια Χανδρά

ART - ΝΕΑ
«Έφυγε» ο διεθνής εικαστικός Κωνσταντίνος Ξενάκης
Σε ηλικία 89 ετών άφησε την τελευταία του πνοή ο καταξιωμένος και κοσμοπολίτης εικαστικός εικαστικός, Κωνσταντίνος Ξενάκης, που μοίραζε το χρόνο του μεταξύ Παρισιού και Αθήνας.
«Έφυγε» ο διεθνής εικαστικός Κωνσταντίνος Ξενάκης
ART - ΝΕΑ
Ομαδική έκθεση στην Πάτμο… πέρα από το ορατό
Τέσσερις καλλιτέχνες, ο Θεόδωρος Θεοδωρίδης, η Βασιλική Κυριάκη, η Έλενα Προβατά και ο Ανδρόνικος Σαγιάννος συμπράττουν για την πραγμάτωση μιας ομαδικής έκθεσης στο Παλαιό Δημοτικό Σχολείο Χώρας Πάτμου.
Ομαδική έκθεση στην Πάτμο… πέρα από το ορατό
ART - ΝΕΑ
«Θεϊκός διάλογος» μεταξύ Πικάσο και αρχαιότητας στο Κυκλαδικής Τέχνης
Μια σπάνια και πρωτότυπη έκθεση, με τίτλο «Πικάσο και Αρχαιότητα. Γραμμή και πηλός» διοργανώνεται από το Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης από τις 20 Ιουνίου 2019 έως τις 20 Οκτωβρίου 2019. Περιλαμβάνει κεραμικά και...
«Θεϊκός διάλογος» μεταξύ Πικάσο και αρχαιότητας στο Κυκλαδικής Τέχνης
ART - ΝΕΑ
Από τον Παρθένη στον Μόραλη
«Αριστουργήματα της ελληνικής ζωγραφικής του 20ού αιώνα από τον Παρθένη στον Μόραλη» έχει τίτλο η ενδιαφέρουσα έκθεση που εδώ και μερικές μέρες έχει γεμίσει την Πινακοθήκη Γιώργου Ν. Βογιατζόγλου...
Από τον Παρθένη στον Μόραλη
ART - ΝΕΑ
«Κατάληψη» Banksy στην Τεχνόπολη
Το «τρομερό παιδί» της street art, ο προβοκάτορας καλλιτέχνης και ακτιβιστής, ετοιμάζεται να «ξαναχτυπήσει». Αυτή τη φορά στην Αθήνα με την έκθεση «The world of BANKSY. Live the experience», που «ζωντανεύει»...
«Κατάληψη» Banksy στην Τεχνόπολη
ART - ΝΕΑ
Εικόνες από τον κόσμο του Καβάφη
Επανειλημμένα έχει ασχοληθεί με την ποίηση του Καβάφη η γνωστή ζωγράφος Αννα Φιλίνη. Για την εμβάθυνση στην καβαφική ποίηση έχει βασιστεί στις πολύχρονες εργασίες μελετητών του. Παρουσίασε βασικές ενότητες της...
Εικόνες από τον κόσμο του Καβάφη

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας